2. Bijlage bij zienswijze. Reactie gemeenteraad Alblasserdam per besparingsmaatregel.pdf
Tekst van het document
Bijlage bij zienswijze. Reactie gemeenteraad Alblasserdam per besparingsmaatregel Hieronder geven we wij per maatregel aan hoe we ernaar kijken. Opbouw In deel 1 staan de reacties op de maatregelen die betrekking hebben op het domein bestaanszekerheid versterken, in deel 2 de reacties op de maatregelen die betrekking hebben op het domein ontwikkelen naar werk en in deel 3 de reacties op de maatregelen die betrekking hebben op het domein zorgen voor ondersteuning. Per domein is een verdeling in clusters gemaakt. Het nummer aan de linkerkant verwijst naar het nummer van de maatregel uit het overzicht van de GR Sociaal. Betekenis kleur per maatregel Behalve een reactie in tekst, hebben we elke maatregel een kleur gegeven. Hieronder vindt u de betekenis per kleur. a) groen: wij stemmen in met doorvoeren; b) oranje: wij willen eerst nadere informatie ontvangen en laten daarna weten of we instemmen met doorvoeren of dat we niet instemmen met doorvoeren; c) rood: wij stemmen niet in met doorvoeren.
1
1. Domein bestaanszekerheid versterken 1.1 Cluster bijzondere bijstand Nr. 1.
Naam maatregel en onze reactie Extern budgetbeheer: stoppen met buitenwettelijk begunstigend beleid We staan achter het doorvoeren van deze maatregel. Budgetbeheer wordt namelijk vaak door partijen aangeboden die belang hebben bij het langer vasthouden van cliënten dan nodig. Intern budgetbeheer kan een goed alternatief zijn, en we zien ook mogelijkheden om zo nodig vanuit het lokale veld meer te doen. Dit sluit ook aan bij onze visie sociaal domein, waarbij we inzetten op het waar mogelijk verminderen van specialistische ondersteuning. We vragen bij de uitwerking aandacht voor een goede afweging over alleen toepassen bij nieuwe aanvragen of ook toepassen bij bestaande situaties en voor heldere communicatie met inwoners.
6.
Hanteren van een drempelbedrag voor de bijzondere bijstand Op dit moment stemmen we niet in met deze maatregel, maar we zeggen geen definitief nee. We kunnen ons namelijk voorstellen dat er veel apparaatskosten omgaan in aanvragen voor een relatief klein bedrag. Daarom horen we graag van u hoeveel er bespaard kan worden – inclusief apparaatskosten – indien gekozen wordt voor een beperkt drempelbedrag. Ook horen we graag een onderbouwde inschatting van de effecten voor de doelgroep.
8.
Medische kosten: stoppen met buitenwettelijk begunstigend beleid Wij ondersteunen deze maatregel niet omdat we verwachten dat dit leidt tot zorgmijding.
10.
Stoppen met vergoeding voor eigen bijdrage peuteropvang Wij ondersteunen deze maatregel niet. Dit omdat de maatregel participatie stimuleert, omdat de impact groot kan zijn voor het beperkte aantal inwoners dat hiervan gebruikmaakt en omdat het besparingsbedrag beperkt is.
14.
Terugwerkende kracht voor bijzondere bijstand verlagen van 6 naar 3 maanden We stemmen in met het doorvoeren van deze maatregel. Hiermee sluiten we aan bij wat de Participatiewet sinds dit jaar vraagt en zo wordt de uitvoering vereenvoudigd. We hechten aan heldere communicatie over deze aanpassing.
15.
Persoonlijk Minima Budget (PMB) als voorliggende voorziening voor bijzondere bijstand woninginrichting We stemmen niet in. We hebben namelijk begrepen dat het bij de toepassing niet of niet altijd gaat om feitelijk beschikbare middelen van de inwoner. Daarentegen betekent toepassing dat wordt verondersteld dat de inwoner enkele maanden na ontvangst van het PMB nog steeds over het bedrag beschikt, en dit dus kan aanwenden voor het voldoen van de betreffende kosten. We beschouwen dit als een onwenselijke beleidslogica waarmee we onze inwoners niet willen opzadelen.
16.
Vermogenstoets vereenvoudigen en vermogensgrens verlagen Wij steunen deze maatregel. Het leidt immers tot een forse vereenvoudiging van de aanvraagprocedure voor zowel inwoners als medewerkers. Dit kan ook een fors dempend effect hebben op uw apparaatskosten. We vragen u zorgvuldig te zijn bij het bepalen van de te hanteren inkomensgrens.
18.
Werken met afwijkende toekennings- en draagkrachtperiodes bij bijzondere bijstand Dit vinden we een interessant voorstel omdat het de administratieve last voor zowel de inwoners als de consulent kan verminderen. Wel willen we voorafgaand aan een definitief 2
akkoord eerst meer informatie ontvangen. We willen meer zicht hebben op de doelgroepen waarop dit van toepassing zou zijn en op wat het voor hen betekent.
1.2 Cluster persoonlijk minimabudget (PMB) Nr. 2.
Naam maatregel en onze reactie Verlagen inkomensgrens naar 110% WSM (wettelijk sociaal minimum) We hebben vorig jaar in onze gemeente besloten deze maatregel in te voeren.
3.
Referteperiode verlengen naar twee jaar Wij kunnen instemmen met deze maatregel. Het persoonlijk minimabudget is dan ook bedoeld voor inwoners die langdurig in armoede leven en geen perspectief hebben op inkomensstijging. Vanuit landelijk perspectief is het huidige beleid ruimhartig.
4.
PMB verlagen naar 35% van het WSM We hebben vorig jaar in onze gemeente besloten deze maatregel in te voeren.
7.
Stopzetten extra bedrag voor kinderen tot 18 jaar Wij hechten waarde aan participatie van kinderen, maar kunnen ons toch vinden in deze maatregel. Dit omdat gezinnen er de afgelopen jaren door diverse landelijke maatregelen, zoals de verhoging van het Kindgebondenbudget (KGB), op vooruit zijn gegaan. De noodzaak van het extra bedrag vervalt hiermee.
19.
PMB ambtshalve verstrekken We zijn voor deze maatregel. Mensen met een kwetsbare financiële positie maken over het algemeen vaker geen gebruik van rechten. Op deze manier wordt dit voorkomen voor het PMB.
1.3 Cluster collectieve zorgverzekering minima (CZM) Nr. 11.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Hanteren vermogensgrens collectieve zorgverzekering Deze maatregel lijkt ons aanvaardbaar, want als er geen vermogensgrens geldt, hebben nu ook inwoners recht op deze voorziening die waarschijnlijk voldoende vermogen hebben. Maar voorafgaand aan een eventueel definitief akkoord willen we eerst nadere informatie ontvangen over welke inwoners dit gaat raken en over wat het effect voor hen is.
12.
Verlagen inkomensgrens collectieve zorgverzekering van 130% naar 120% Wij willen op dit moment deze maatregel niet doorvoeren. Verder willen we graag meer informatie ontvangen over het risico op zorgmijding voor de groep die door deze aanpassing niet meer in aanmerking komt. Op basis daarvan kunnen we dan onze definitieve input geven.
13.
Stoppen met collectieve verzekering, of aanpassen vermogens- en inkomensgrens Wij gaan niet akkoord met deze maatregel. Dit hangt samen met de uitkomsten van een Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (2025). Uit die analyse blijkt dat het aanbieden van een gemeentepolis leidt tot significant minder zorgmijding en tot significant minder aanvragen voor bijzondere bijstand, onderdeel medische kosten. Ook blijkt uit de analyse dat stoppen met de gemeentepolis resulteert in een forse toename van het aantal inwoners met zorgschulden en een forse toename van de hoogte van de zorgschuld.
3
1.4 Minimabeleid Nr. 5.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Stopzetten subsidie bureaukosten Stichting Urgente Noden (SUN) Wij menen dat SUN Drechtsteden uiterst zinvolle dienstverlening biedt. Desondanks stellen we voor deze maatregel in te voeren. We menen namelijk dat de activiteiten van SUN Drechtsteden passen bij financiering vanuit de maatschappij. SUN Drechtsteden wordt nu al gesteund door allerlei niet overheidsdonoren en subsidiegevers. Deze maatregel voorziet in de prikkel dat nog wat uit te breiden.
17.
Stoppen met (stortingen in) het Sociaal Leenfonds (zie samenhang met maatregel 5) Het Sociaal Leenfonds is een nuttige voorziening. Desondanks stellen we voor deze maatregel in te voeren. We menen namelijk dat het passend is wanneer het sociaal leenfonds wordt gefinancierd vanuit de maatschappij.
9.
Minimabeleid: Stoppen met regeling tegemoetkoming eigen bijdrage kinderopvang Wij gaan niet akkoord met deze maatregel. Dit omdat, alhoewel het om een beperkte doelgroep gaat, het effect voor de betreffende inwoners groot kan zijn. Ook voorziet deze maatregel in het wegnemen van een financiële drempel om te gaan werken.
4
2. Domein ontwikkelen naar werk 2.1 Cluster stoppen en uitbreiden premies Nr. 20.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Arbeids- en maatschappelijke participatie: uitbreiden Loonkostenpremie Wij ondersteunen deze maatregel. Uit ervaring blijkt immers dat het helpt om in het bijzonder statushouders aan de slag te krijgen. En het verlaagt onze lasten voor het betalen van bijstandsuitkeringen.
21.
Arbeids- en maatschappelijke participatie: uitbreiden Baanbonus Wij ondersteunen deze maatregel. Op deze manier kan dit behulpzame instrument immers bij meer mensen worden toegepast.
25.
Arbeids- en maatschappelijke participatie: stoppen met ik-doe-mee-premie Wij steunen deze maatregel niet, want de premie bevordert participatie. We hechten er maatschappelijke waarde aan dat onze inwoners zoveel mogelijk meedoen. Dit heeft ook een financieel gunstig effect voor de gemeentebegroting.
2.2 Cluster inburgering Nr. 22.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Inburgering: Inzet Werk Ontwikkelpunt (WOP) voor uitvoering MAP Wij vinden het een interessant idee om de MAP voortaan vanuit het Werk Ontwikkel Punt aan te bieden. Maar voorafgaand aan het geven van een definitief akkoord willen we dat helder wordt hoe zich dit verhoudt tot de toekomstige plannen met Drechtwerk. Voor ons is namelijk een voorwaarde dat deze uitbreiding van taken niet een reden gaat vormen om bepaalde noodzakelijke veranderingen bij Drechtwerk niet door te voeren. Verder merken we op dat we de ingeschatte besparing niet kunnen inboeken. De uitgaven van ons in dit verband moeten namelijk bekostigd worden vanuit de SPUK Inburgering en de SPUK-middelen die we krijgen voldoen ook nu al.
27.
Stoppen met regionaal Welkomstprogramma inburgeraars Wij zijn geen voorstander van deze maatregel. Uit een evaluatie blijkt namelijk dat het sterk wordt gewaardeerd door inburgeraars en dat het van toegevoegde waarde is voor het inburgeringsproces. Vanwege die toegevoegde waarde is het maar de vraag of het stoppen ook een netto kostenbesparend effect heeft.
28.
Inzet WOP voor uitvoering participatiedeel van de Z-route Wij vinden het een interessant idee om de MAP voortaan vanuit het Werk Ontwikkel Punt aan te bieden. Maar voorafgaand aan het geven van een definitief akkoord willen we dat helder wordt hoe zich dit verhoudt tot de toekomstige plannen met Drechtwerk. Voor ons is namelijk een voorwaarde dat deze uitbreiding van taken niet een reden gaat vormen om bepaalde noodzakelijke veranderingen bij Drechtwerk niet door te voeren. Verder merken we op dat we de ingeschatte besparing niet kunnen inboeken. De uitgaven van ons in dit verband moeten namelijk bekostigd worden vanuit de SPUK Inburgering en de SPUK-middelen die we krijgen voldoen ook nu al.
29.
Inburgering: Doortrekken Vroege Start We menen dat dit niet de juiste plek is om input te geven op dit voorstel. Het netto financieel effect voor volgend jaar en mogelijk ook de jaren erna is namelijk negatief. Dat wil niet zeggen dat we per definitie niet akkoord gaan met dit voorstel, maar wel dat we dit niet de juiste plek
5
vinden om er in dit stadium ons oordeel over te geven. Als u dit voorstel alsnog aan ons voorlegt, verwachten we een zorgvuldige businesscase.
2.3 Cluster Overig Nr. 23.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Arbeids- en maatschappelijke participatie: Bemiddeling bij de poort Langere periodes van inactiviteit kunnen leiden tot verlies van arbeidsmarktpotentieel. We beschouwen dit dan ook als een logische en noodzakelijke ontwikkeling in de dienstverlening van de GR Sociaal.
24.
Arbeids- en maatschappelijke participatie: doorrekenen nuggers -beleid in begroting Dit beschouwen we als een financieel technische maatregel. Deze moet volgens ons worden doorgevoerd. Uitgangspunt bij vastgesteld beleid is namelijk dat de financiële effecten worden verwerkt in de P&C stukken. En in dit geval gaat het om vastgesteld beleid.
26.
Stoppen met subsidie aan Stichting MBO We stellen voor dat u inzet op het laten renderen van deze subsidie. Werkgevers zijn immers potentieel een belangrijke partner in het domein van participatie en ontwikkelen naar werk. Als zij zich openstellen voor de doelgroep heeft dat ook nog eens een kostenbesparend effect op uw begroting. Dit geldt nog meer als werkgevers waar nodig ook (enige) begeleiding bieden. Mocht u er niet in slagen om via de subsidie aan stichting MBO beter te laten renderen, dan vragen we van u deze subsidie te beëindigen.
44.
Arbeids- en maatschappelijke participatie: Doorrekenen transformatieplan sociale infrastructuur Zoals we ook al in het laatste deel van onze zienswijze hebben aangegeven, menen we dat er qua infrastructuur miljoenen bespaard kúnnen en moeten worden. We zullen de te ontvangen plannen die aan ons voorgelegd zullen worden hierop toetsen.
6
3: Domein Zorgen voor Ondersteuning 3.1 Cluster Huishoudelijke Ondersteuning Nr. 31.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Invulling geven aan reablement binnen de HO door middel van inzet ergotherapeut Invulling geven aan reablement binnen de HO door middel van inzet huishoudcoach
32. Invulling geven aan reablement binnen de HO door middel van Powerful Ageing 33.
Het is belangrijk om te investeren in de zelfredzaamheid van onze inwoners zodat deze zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Wij zijn daarom positief over het invulling geven aan reablement binnen de HO (zo lang de HO nog een maatwerkvoorziening is, rekening houdend met het voornemen van het huidige kabinet om HO vanaf 2029 te schrappen). Hoewel de inzet van een ergotherapeut wel effectief kan zijn, vergt deze inzet een structurele investering die dusdanig hoog is dat deze maatregel geen financieel effect zal hebben. Het inzetten van een huishoudcoach die werkt volgens het principe ‘voordoen, samen doen, zelf doen’ kan een positief effect hebben op de zelfredzaamheid en zelfverzekerdheid van inwoners. Powerful Ageing heeft het grootste besparingspotentieel en leidt tot de meeste gezondheidswinst voor inwoners. Daarmee is deze maatregel duurzamer en meer toekomstbestendig dan de overige opties. De implementatie van deze maatregelen vergt de nodige aandacht en communicatie richting inwoners en een lokaal verankerde uitvoering. Het is ons bekend dat er binnen afzienbare een beeldvormende sessie met ons als gemeenteraad over dit onderwerp wordt georganiseerd. Naar aanleiding daarvan zullen we onze definitieve input geven.
34.
Maximaliseren gebruik technologie/ slimme woninginrichting We steunen deze maatregel. De inzet van deze instrumenten bespaart op personeelslasten, en betekent ook dat er minder mensen nodig zijn, wat gunstig is gelet op de enorme vraag naar personeel in de zorg. De maatregel is ook niet in strijd met het doel van huishoudelijke ondersteuning, namelijk een ‘schoon en leefbaar huis’. Lokaal hebben we er aandacht voor dat het voor sommige inwoners wel wennen zal zijn en dat de maatregel een vermindering van sociaal contact betekent.
37.
Wasservice als algemene voorziening inrichten i.p.v. als maatwerkvoorziening Wij zijn positief over deze maatregel. Het inrichten van deze service als algemene voorziening biedt kansen om meer inwoners te bedienen. Zo ook inwoners die nog niet in aanmerking zouden komen voor de maatwerkvoorziening, maar wel graag op eigen kosten hiervan gebruik zouden willen maken. Werkvisie de Hoop heeft eerder aangegeven een hoger volume waszakken aan te kunnen. Dit biedt weer extra kansen voor werkzoekenden met afstand tot de arbeidsmarkt (invulling meer participantenplekken). Net als bij maatregel 30 en 39 moet rekening worden gehouden met een investering aan de kant van de gemeente voor het innen van de eigen bijdrage van inwoners. We vragen u mee te denken over hoe we hier als regio een effectief systeem voor kunnen optuigen en of de GR Sociaal hierin een rol kan spelen Zoals we hebben aangegeven in het laatste deel van onze zienswijze hechten we eraan dat minima die recht hebben op de wasservice niet in de knel komen door dit voorstel. We hebben 7
ook een suggestie gedaan over hoe dit kan worden voorkomen. 38.
Pgb tarief voor ondersteuners uit het netwerk baseren op het minimumloon (HO / IB) Wij zijn voor deze maatregel. Het baseren van het tarief op het minimumloon gebeurde eerder ook al.
40.
Huishoudelijke ondersteuning gebiedsgericht inrichten We zijn voorzichtig positief tegenover dit voorstel. Hierbij speelt de vraag of dit voor een kleinere gemeente als Alblasserdam een significant financieel effect zal hebben. Daarnaast kan het gebiedsgericht inrichting van HO kan, voor sommige inwoners, leiden tot het beperken van de keuzevrijheid in zorgaanbieder. We willen ons dus eerst nader bezinnen voordat we definitief laten weten of we willen dat deze maatregel wordt ingevoerd.
3.2 Cluster Hulpmiddelen en woningaanpassingen Nr. 30.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Scootmobiel als algemene voorziening verstrekken i.p.v. als maatwerkvoorziening Wij zijn positief over deze maatregel. De doorvoering van de maatregel leidt tot een flinke besparing op de GRS, maar vraagt ook een investering aan de kant van de gemeente o.a. voor het inrichten van het innen van eigen bijdragen. We vragen u mee te denken over hoe we hier als regio een effectief systeem voor kunnen optuigen en of de GR Sociaal hierin een rol kan spelen. Zoals we hebben aangegeven in het laatste deel van onze zienswijze hechten we eraan dat minima met een scootmobiel niet in de knel komen door dit voorstel. We hebben ook een suggestie gedaan over hoe dit kan worden voorkomen.
39.
Deelscootmobiel/ pool als algemene voorziening in het leven roepen Dit is een toekomstbestendige en duurzame oplossing voor de verstrekking van scootmobielen. Daarnaast draagt deze oplossing ook bij aan de stallingsproblematiek in het kader van brandveiligheid. Wel moet goed worden gekeken naar de mogelijkheid om te komen tot een lokaal dekkend netwerk voor de pool. Verder gelden hier ook de eerdergenoemde kanttekeningen bij het inrichten van een algemene voorziening.
35.
Afspraken maken met woningcorporaties over woningaanpassingen die ten dienste komen van het gehele complex. Het doorvoeren van deze maatregel komt alle inwoners van de complexen ten goede en draagt bij aan de duurzaamheid van het complex en het toekomstbestendig omgaan met de kosten voor woningaanpassingen. De medewerking van en duidelijke financiële afspraken maken met woningcorporaties is hierbij van groot belang.
3.3 Cluster Dagbesteding en Begeleiding Nr. 36.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Arbeidsmatige en ontwikkelgerichte dagbesteding gedeeltelijk vervangen door participatieplekken Deze maatregel is kansrijk en in lijn met de beweging die we lokaal al wilden maken. Via een participatieplek doen inwoners echt mee en participeren ze in de lokale samenleving.
8
45.
Beter benutten van nabije vormen van dagbesteding We benadrukken het belang om bij het verstrekken van Wmo-indicaties dagbesteding lokale opties prioriteit te geven. Ons lokale veld kent een variëteit aan (inloop)voorzieningen. Dat is niet alleen kostenbesparend (denk aan Wmo vervoerskosten), maar zo zorgen we er ook voor dat onze inwoners nabij kunnen participeren.
46.
Beter benutten van lokale inloopvoorzieningen als voorliggende voorziening We hechten waarde aan onze inloopvoorzieningen en benadrukken het belang om lokale opties prioriteit te geven bij het verstrekken van Wmo-indicaties Individuele Begeleiding. Dit draagt bij aan meer persoonlijke begeleiding in de nabijheid van onze inwoners en heeft ook een positief financieel effect.
3.4 Cluster Beheersmaatregelen Nr. 41.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Meer gebruik maken van het regresrecht (artikel 2.4.3 Wmo) Dit betreft een bestaand recht dat we nog onvoldoende benutten. We zijn positief over het vaker toepassen hiervan. Wel adviseren we om na een poosje te evalueren wat de verhouding is tussen de kosten die hiervoor gemaakt moeten worden en wat het oplevert.
42.
Intensiveren Wmo toezicht Wij stemmen in met deze maatregel. Publieke middelen zouden niet besteed moeten worden aan oneigenlijke doelen. Door de Wmo toezicht te intensiveren worden malafide praktijken tegengegaan en voorkomen, wat de inwoners ten goede komt.
3.5 Doelgroepenvervoer Nr. 43.
Naam maatregel, toelichting maatregel en voorgestelde reactie Nieuw planningssysteem Stroomlijn We staan achter deze maatregel en beschouwen deze als een reguliere organisatorische innovatie.
9