2.6b DG&J Concept Jaarstukken 2022 versie 13.04.2023.pdf
Tekst van het document
42
Dit alles heeft onder andere geleid tot: ▪ Het opzetten van een tweetal kleinschalige woonvoorzieningen voor jeugdigen met een forensisch profiel. Hiervoor wordt in 2023 een aanbesteding gestart. ▪ Het opzetten van een tweetal projecten waarin ervaringsdeskundige jeugdigen worden ingezet, om jeugdigen die wachten op ambulante specialistische jeugdhulp te ondersteunen als 'maatje'. Deze projecten starten begin 2023. Eén van deze projecten wordt uitgevoerd in de regio ZHZ. Daarnaast is er in 2022 in het BREN samen met het Ouderplatform gewerkt aan een projectplan voor de inzet van ervaringsdeskundigheid ter verzachting van de wachttijd. Het project wordt uitgevoerd in de regio's ZHZ en Haaglanden vanaf medio 2023 tot en met begin 2025. Voor de borging van het project wordt onder andere gekeken naar de mogelijkheden van de inzet van ervaringsdeskundigheid voor het voldoen aan de eis van Social Return on Investment (SROI) uit de vernieuwde overeenkomst in ZHZ. Afbouw gesloten jeugdhulp(plus) In 2022 zijn we geconfronteerd met een sterkere afname van het aantal jeugdigen met een gerechtelijke gesloten machtiging, dan waar rekening mee was gehouden. Het gevolg hiervan was dat de twee jeugdhulpplus-aanbieders in het landsdeel Zuidwest, iHUB en Schakenbosch, in de financiële problemen kwamen.
De SOJ heeft de regio ZHZ vertegenwoordigd in de vele overleggen die het gevolg waren van de ontwikkelingen bij beide aanbieders. Deze overleggen zijn gevoerd samen met de accounthoudende regio's Haaglanden en Rotterdam-Rijnmond en de jeugdhulpregio's HollandRijnland en Midden-Holland. De Jeugdautoriteit heeft beide aanbieders voor de jeugdhulpplus geplaatst in trede vier van het Draaiboek Continuïteit Jeugdhulp. Het is daardoor aan deze aanbieders om samen met de jeugdhulpregio's continuïteitsplannen op te stellen. Dit alles met het doel om binnen het landsdeel de jeugdhulp voor deze specifieke groep jeugdigen te waarborgen. Daarnaast is in de loop van 2022 duidelijk geworden dat de staatssecretaris van VWS ernaar streeft om middels kleinschalige locaties het aantal plaatsingen in de jeugdhulpplus in 2030 tot nagenoeg nul te reduceren. Door het landsdeel is aan AEF opdracht gegeven om te onderzoeken hoe de jeugdhulpplus er in de toekomst in het landsdeel dan zou moeten uitzien. Het resultaat daarvan was dat verdere reductie van het aantal bedden mogelijk is, maar dat dit wel van de vijf jeugdregio's vraagt om meer alternatieve jeugdhulp te realiseren voor deze groep jeugdigen. De beweging naar verdere reductie van het aantal bedden, maakt het opstellen van de continuïteitsplannen ingewikkeld.
Tegelijkertijd lag er het probleem dat beide aanbieders wel hun bedrijfsvoering moeten continueren. Toen het erop leek dat de aanbieders in de problemen dreigden te raken, heeft de Jeugdautoriteit de staatssecretaris van VWS geadviseerd om alle gemeenten in het landsdeel onder interbestuurlijk toezicht te plaatsen. Dat heeft de staatssecretaris ook gedaan. Om de verdere transformatie van de jeugdhulpplus te kunnen realiseren, zijn per 1 april 2022 de groepen verkleind naar zes jeugdigen en is het tarief daarop aangepast. Daarnaast zijn voor zowel Schakenbosch als iHUB extra financiële middelen ingezet, waarbij de twee accounthouders (Den Haag en Rotterdam) op voorhand de steun hebben verleend. De SOJ heeft geparticipeerd in de vele overleggen op directeurs-, beleidsinhoudelijk- en financieel niveau. De belangen van Zuid-Holland Zuid, als één van de vijf jeugdhulpregio's in het landsdeel, zijn daarin steeds naar voren gebracht. Hierdoor konden besluiten binnen dit proces in gezamenlijkheid worden genomen. In 2022 zijn de gemeenten in ZHZ regelmatig schriftelijk geïnformeerd over de ontwikkelingen rond de jeugdhulpplus.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
43
Wel Thuis, Humanitas Humanitas Wel Thuis biedt aanvullende ondersteuning aan gezinnen die in het kader van een (dreigende) jeugdbeschermingsmaatregel begeleid worden door één of meer hulpverleners. Wel Thuis richt zich op de alledaagse vragen en behoeften van het gezin. Vrijwilligers helpen de gezinsleden om meer greep te krijgen op hun situatie en uiteindelijk zelf verder kunnen. De SOJ heeft in 2022 Humanitas gesubsidieerd voor het uitvoeren van het project Wel Thuis. Humanitas heeft hiervoor vrijwilligers geworven, getraind en begeleid. Deze vrijwilligers zijn gekoppeld aan gezinnen. In 2022 zijn er 20 koppelingen gerealiseerd. Gezinnen ervaren de inzet van Wel Thuis als ondersteunend. Gezien het preventieve karakter van het project Wel Thuis heeft de SOJ met gemeenten nagedacht over continuering en positionering. Er is besloten tot continuering van de subsidie in 2023. Veilig opgroeien is teamwerk, Naar 0 uithuisplaatsingen en beschermingsgesprekken De SOJ heeft de projecten Veilig opgroeien is teamwerk (VOiT) en Naar 0 uithuisplaatsingen begin 2022 overgedragen aan de programmamanager die hiervoor door het Netwerk MT Jeugd is aangesteld. Onder de noemer van VOiT maken deze projecten onderdeel uit van het programma Werk voor Jeugd en wordt toegewerkt naar het (landelijke) toekomstscenario voor Kind- en gezinsbescherming.
De SOJ heeft in 2022 de 3 gecontracteerde gecertificeerde instellingen gesubsidieerd voor hun inzet in VOiT. De Gecertificeerde Instellingen adviseren en ondersteunen jeugdprofessionals en jeugdigen/gezinnen om samen in een vroegtijdig stadium aan een blijvend veilige ontwikkeling te werken. In 2022 hebben SOJ en de gecertificeerde instellingen vanuit het oogpunt van rechtmatigheid en administratieve lastenverlichting besloten om de subsidies te beëindigen en VOiT via een addendum toe te voegen aan de deelovereenkomst met de gecertificeerde instellingen. Daarnaast heeft de SOJ in 2022 de lokale teams, Veilig Thuis en andere melders ondersteund bij het organiseren en voorzitten van in totaal 119 lokale beschermingsgesprekken. In onderstaande tabel is het aantal door de SOJ ondersteunde beschermingsgesprekken in 2022 per gemeente weergegeven: Hoeksche Waard Molenlanden Hardinxveld-Giessendam Gorinchem Alblasserdam Hendrik-Ido-Ambacht Papendrecht Sliedrecht Dordrecht Zwijndrecht Totaal
14 11 5 12 9 2 11 6 32 17 119
Verder heeft de SOJ financieel bijgedragen aan de procesregie voor de jeugdtafel in het Zorg- en Veiligheidshuis. Cliëntparticipatie De SOJ heeft in 2022, net als in voorgaande jaren, het Jeugd Ervaringen Team (JET) gefaciliteerd voor het meedenken door ervaringsdeskundigen over jeugdhulp in onze regio. Daarnaast heeft de SOJ financieel bijgedragen aan het Ouderplatform ZHZ voor het behartigen van de belangen van ouders uit de regio die te maken hebben (gehad) met jeugdhulp of jeugdbescherming/jeugdreclassering. Het JET en het Ouderplatform zijn betrokken bij verschillende projecten in de regio, zoals bijvoorbeeld Veilig Opgroeien is Teamwerk. Daarnaast hebben het JET en het Ouderplatform in 2022 deelgenomen aan de ontwikkeltafels in het kader van de vernieuwde overeenkomst. Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
44
Het regionale netwerk (bestaande uit vertegenwoordigers van jongeren- & cliëntenraden en Wmo-adviesraden uit de regio), JET, Ouderplatform en de Adviesraad Wmo/Jeugd Dordrecht heeft verschillende bijeenkomsten georganiseerd in het kader van bijvoorbeeld 18-/18+ en het cliëntervaringsonderzoek. Wat heeft het gekost? (bedragen x € 1.000)
Begroting 2022* Lasten
Baten
Realisatie 2022 Saldo
Lasten
Baten
Afwijking 2022 Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Producten
130.160
130.160
0
127.422
127.422
0
2.738
-2.738
0
Saldo baten en lasten
130.160
130.160
0
127.422
127.422
0
2.738
-2.738
0
Mutaties reserves Gerealiseerd resultaat
0
0
0
0
0
0
0
0
0
130.160
130.160
0
127.422
127.422
0
2.738
-2.738
0
*Het betreft hier de begroting na alle wijzigingen, ofwel de begroting zoals deze is vastgesteld in het AB van 17 november 2022 (2de burap 2022)
Met ingang van 2018 mogen de overhead en de algemene dekkingsmiddelen niet meer aan de programma's worden toegerekend. Deze dienen in een afzonderlijk begrotingsprogramma te worden gepresenteerd. Indien rekening wordt gehouden met de overhead en de algemene dekkingsmiddelen bedragen de begrote baten en lasten € 135,7 mln. en de werkelijke baten en lasten € 131,9 mln. Waarbij bij de baten rekening is gehouden dat het tekort nog wordt opgehaald bij de gemeenten. Hieronder wordt inzicht gegeven in de financiële resultaten over 2022, hierbij is wel rekening gehouden met de overheadkosten en de algemene dekkingsmiddelen. Overzicht van baten en lasten Tabel 1 (bedragen x € 1.000)
Saldo van baten en lasten Mutaties reserve Gerealiseerd resultaat
Primaire begroting 2022
Actuele begroting 2022
Lasten
Baten
Lasten
Baten
104.969
104.840
-129
135.693
135.564
-129
0
129
129
0
129
129
104.969
104.969
0
135.693
135.693
0
Saldo
Afwijking tov actuele begroting
Resultaat 2022
Saldo
Lasten
Baten
131.923
131.807
-116
3.770
-3.757
13
116
116
0
-13
-13
131.923
0
3.770
-3.770
0
131.923
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Begrotingsmutaties De primaire begroting met begrote lasten van € 105,0 mln. is in twee stappen aangepast. De eerste wijziging betrof de begrotingswijziging van € 17,5 mln. bij de 2de bestuursrapportage 2021. De begrotingswijziging betrof het niet realiseren van eerder opgenomen besparingen en de groei van het jeugdhulpgebruik. De tweede wijziging betrof de begrotingswijziging bij de 1ste bestuursrapportage van 2022, aangepast aan en vastgesteld bij de prognose in de 2de bestuursrapportage 2022 van € 9,0 mln. De oorzaken betroffen externe ontwikkelingen zoals hogere indexatie, gedeeltelijk gerealiseerde besparingen en verdere groei van de jeugdhulpuitgaven, voornamelijk in de tweede helft van 2021. Aanvullend hierop is ook de contractering van de Stichting Jeugdteams voor drie gemeenten opgenomen ten bedrage van € 4,2 mln.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
45
Tabel 2 (bedragen x € 1.000)
Lasten primaire begroting
104.968
Begrotingswijziging 2ste bestuursrapportage 2021
17.536
Begroting na wijziging
122.503
Begrotingswijziging 2de bestuursrapportage 2022
9.007
Begroting na wijziging
131.510
Begrotingswijziging 2de bestuursrapportage 2022 jeugdteams
4.183
Begroting inclusief jeugdteams
135,6
Toelichting op overzicht baten en lasten Tabel 3 (bedragen x € 1.000)
Realisatie 2022
Regionale zorgmarkt
Realisatie 2021 exclusief JNV
Raming na wijziging (prognose 2e burap)
Realisatie 2022 -/Raming na wijziging
Realisatie 2022 -/realisatie 2021
110.341
106.007
113.304
-2.963
4.334
LTA
5.705
5.059
5.523
182
646
PGB
7.137
6.905
7.150
-13
233
Serviceorganisatie
4.501
4.762
5.533
-1.032
-261
127.685
122.734
131.510
-3.825
4.951
4.238
14.094
4.183
55
-9.856
Totaal lasten inclusief Jeugdteams
131.923
136.828
135.693
-3.770
-4.905
Baten exclusief uittreding reserve Leerdam + Zederik
131.807
136.654
135.564
-3.757
-4.847
116
174
129
-13
-58
131.923
136.828
135.693
-3.770
-4.905
0
0
0
0
0
Totaal lasten exclusief reserve uittreding Leerdam + Zederik Jeugdteams
Ontrekking reserve frictiekosten uittreding Leerdam + Zederik Totaal baten Saldo baten -/- laten
Samenvatting resultaat en aandachtspunten De realisatie 2022 is € 3,8 mln. (2,8%) lager dan de laatste begrotingswijziging en prognose bij de 2de bestuursrapportage. De mutaties gedurende het jaar zijn als volgt gerapporteerd: Tabel 4 (bedragen x € 1 mln.)
110,1
Stand begroting 1-1-2022 Begrotingswijziging 1ste bestuursrapportage, aangepast en vastgesteld bij de 2de bestuursrapportage 2022 Lagere lasten jaarrekening 2022
13,2 -3,8
Totaal mutaties
9,4
Realisatie 2022
131,9
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
46
Het grootste deel (€ 3,0 mln.) van de lagere last ten opzichte van de 2de bestuursrapportage zit op de post regionale zorgmarkt. Verder komt ook de post Serviceorganisatie € 1,0 mln. lager uit. De toelichting hierop en op de overige posten is opgenomen in onderstaande paragraaf 'Afwijkingen ten opzichte van de prognose 2de bestuursrapportage en realisatie 2021'. Wat we zien is dat de stabilisatie van de kostenontwikkeling gesignaleerd bij de 2de bestuursrapportage (daling van € 1,3 mln. ten opzichte van de 1ste bestuursrapportage) zich doorzet als daling bij de jaarrekening 2022. Kostenontwikkeling 2022 ten opzichte van 2021 Ten opzichte van 2021 zijn de kosten (exclusief jeugdteams en jeugdhulp naar voren) met € 5,0 mln. (4,0%) gestegen. Hiervan betrof 2,5% indexatie van tarieven. In 2022 is de nieuwe inkoop met hogere tarieven geïmplementeerd en zijn er een aantal overige ontwikkelingen geweest. Gecorrigeerd hiervoor is er sprake van een daling van de zorgvraag met 5,3%. Dit is in onderstaand overzicht aangegeven.
In onderstaand overzicht zijn de mutaties toegelicht Oorzaak kostenmutatie Indexatie
Hogere tarieven nieuwe diensten Kleinere groepen Jeugzorgplus Continuiteitsteun Jeugzorgplus Crisisbedden Compensatie onrendabele voorzieningen Kosten SOJ Caseloadreductie GI Woonplaatsbeginsel Krimp jeugdhulpgebruik Totaal
Stijging Toelichting 2,5% Indexatie van tarieven 2,5% De tarieven van de nieuwe diensten per 1-1-2022 zijn gemiddeld 2,5% hoger 0,9% Bovenregionaal is afgesproken met kleinere groepen te werken 0,8% De transformatie noodzaakt tot continuiteitsteun 0,3% Om de crisisjeugdhulp te verbeteren is beschikbaarheid van crisisbedden ingekocht 0,6% Aanloopverliezen voor een nieuwe voorziening. De nieuwe voorzieningen heeft wel bijgedragen aan veel lagere kosten voor dure jeugdigen. Vanwege actieve sturing op snellere uitstroom uit een crisisvoorziening is leegstand ontstaand. Deze is gedeeltelijke vergoed. -0,3% een daling van de apparaatskosten SOJ ten opzichte van 2021 vanwege inidentele hoge kosten 2021 voor nieuwe inkoop 0,7% De GI's (jeugdbescherming) hebben extra geld gekregen om de werkdruk (caseload) te verlichten 1,3% De administratieve verhuizing van jeugdigen wegens het nieuwe woonplaatsbeginsel brengt een nadeel -5,3% Gecorrigeerd voor bovenstaande posten is het jeugdhulpgebruik gedaald. Het is mogelijk dat sommige van bovenstaande ontwikkelingen en investeringen een positief effect hebben op de daling van het jeugdhulpgebruik 4,0%
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
47
Meerjarige kostenontwikkeling In onderstaande grafiek is de kostenontwikkeling van 2018 tot en met 2022 weergegeven.
Ontwikkeling kosten * € 1 mln. 140 120 100 80 60
40 20 0 2018
2019
Totale kosten exclusief JT en JNV
2020
2021
2022 VJ
Totale kosten exclusief indexatie
Voorspelbaarheid lager door jaar met hoge complexiteit De realisatie is € 3,8 mln. (2,8%) lager dan de prognose bij de 2de bestuursrapportage. De afwijkingen op gemeenteniveau zijn groter. Het jaar 2022 is een jaar geweest met een aantal belangrijke ontwikkeling die hebben geleid tot veel complexiteit en daarmee een meer dan gemiddelde onzekerheden over de kostenontwikkeling. Dit is meermalen aangeven gedurende het jaar in bestuursrapportages en maandrapportages. De ontwikkelingen betroffen het nieuwe woonplaatsbeginsel, de nieuwe inkoop 2022 en de doorontwikkeling daarvan in 2023, wijzigingen in bekostiging JeugdzorgPlus, administratieve problemen bij zorgaanbieders, implementatie nieuw contract taxivervoer en het niet benutten van stelposten opgenomen in de begroting van de Serviceorganisatie. De prognose bij de 2de bestuursrapportage was gebaseerd op de prognose van de aanbieders en de prognose uit de forecasttool op basis van SOJ-data. Aan aanbieders die in hun productieverantwoording fors lager uitkwamen is gevraagd de daling toe te lichten. De belangrijkste oorzaken waren foute prognoses vanwege administratieve problemen bij zorgaanbieders en een onverwacht lagere productie in het tweede half jaar die zorgaanbieders niet zagen aankomen.
Aantal zorgaanbieders sterk toegenomen Het aantal zorgaanbieders dat in 2022 zorg heeft geleverd is 325 (127 gecontracteerd, 181 maatwerk en 25 LTA). Sommige aanbieders komen in meerdere categorieën voor. Vorig jaar waren het er 239. De toename zit in maatwerk (niet-gecontracteerde aanbieders). Het grootste deel van de toename wordt veroorzaakt door het nieuwe woonplaatsbeginsel, waardoor onze regio verantwoordelijk is geworden voor jeugdigen die vaak buiten onze regio wonen en waarvan de zorg geleverd wordt door aanbieders die geen contract hebben met onze regio. Dit heeft de administratieve last en complexiteit vergroot. Naast het woonplaatsbeginsel wordt in toenemende mate gebruik gemaakt van maatwerkaanbieders. Toelichting per post: afwijkingen t.o.v. de prognose 2de bestuursrapportage 2022 en realisatie 2021 Regionale zorgmarkt De post is € 3,0 mln. lager dan de prognose bij de 2de bestuursrapportage en € 4,3 mln. hoger dan vorig jaar. Ontwikkeling kosten en aantal jeugdigen 2022 ten opzichte van 2021 In onderstaande overzichten is per segment de ontwikkeling van de kosten weergegeven en de ontwikkeling van het aantal jeugdigen per maand gedurende 2020 en 2021. Met ingang van 2022 Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
48
zijn de nieuwe segmenten van kracht. De realisatie 2021 is zo goed als mogelijk toegerekend aan de segmenten 2022 om een vergelijking tussen de jaren 2022 en 2021 mogelijk te maken. Kosten Tabel 5 (bedragen x € 1.000)
Segment
Realisatie Declaraties 2021 2022
Extrapolatie declaraties
Realisatie 2022
Realisatie 2022 -/realisatie 2021
1 Hoogspecialistisch
13.041
23.009
1.380
24.388
11.348
2 Wonen
22.196
21.655
1.298
22.953
757
3a Dagbesteding / Dagbehandeling
9.723
10.065
603
10.668
946
4 Specialistisch Veel Voorkomend
44.478
31.019
1.860
32.878
-11.600
5 Crisis
1.946
88
5
93
-1.853
6 Jeugdbescherming Jeugdreclassering
9.656
8.428
505
8.933
-722
7 Jeugdhulp op School
2.612
3.652
219
3.871
1.259
Vervoer Totaal zorg via declaraties Overige Totaal kosten regionale zorgmarkt Aantal unieke jeugdigen
1.863
1.286
670
1.956
93
105.515
99.202
6.540
105.742
227
492
4.599
4.107
106.007
110.341
4.334
10.907
10.959
Aantal jeugdigen per maand
Meest opvallend is de verschuiving van het segment Specialistisch veel voorkomend naar het segment Hoogspecialistisch. Dit wordt voor het overgrote deel (€ 9,1 mln.) verklaard doordat specialistische GGZ aanbieders hun geleverde zorg voor een goot deel zijn declareren als hoogspecialistische zorg. De Serviceorganisatie onderhandelt nog met zorgaanbieders over hoe de geleverde zorg geclassificeerd moet worden. Het restant kan gedeeltelijk worden verklaard door administratieve verschuivingen, waaronder het segment Crisis en voor een ander deel door groei. Het segment Crisis is veel lager dan 2021. De toeslagen voor crisis-jeugdhulp zijn opgegaan in de tarieven van andere diensten en worden ook voor een deel lump-sum bekostigd (Overige). Het segment Jeugdbescherming en jeugdreclassering volgt een dalende tendens. Dit is mogelijk het gevolg van het programma Veilig opgroeien is teamwerk en de doorgevoerde caseloadverlaging (beide via subsidie). Ten slotte is het segment Jeugdhulp op school sterk toegenomen. Dit is gedeeltelijk substitutie van reguliere jeugdhulp en gedeeltelijk groei in lijn met het ingezette beleid en ook met een begrotingswijziging verwerkt in de begroting. De post Overige is fors hoger dan vorig jaar vanwege het feit dat de vergoedingen via lump-sum zijn toegenomen, waaronder crisisbedden en caseloadverlichting jeugdbeschermers.
Verder zijn er dit jaar vergoedingen voor leegstand en transformatie JeugdzorgPlus betaald en zijn er ook vergoedingen betaald voor onrendabele voorzieningen. Ten slotte was er vorig jaar ook sprake van nagekomen baten.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
49
LTA Het LTA (Landelijk Transitie Arrangement) is € 0,2 mln. hoger dan de prognose bij de 2de bestuursrapportage. Ten opzichte van vorig jaar stijgt de post € 0,6 mln. De contracten worden gesloten door de VNG, contractbeheer en monitoring wordt uitgevoerd door de VNG en gemeenten moeten de werkelijke kosten betalen. Het betreft hooggespecialiseerde zorg met hoge kosten per jeugdige die sterk kunnen fluctueren. PGB De post PGB is nagenoeg gelijk aan de prognose bij de 2de bestuursrapportage en € 0,2 mln. hoger dan vorig jaar. De kosten PGB stijgen sinds 2019 fors. Dit wordt veroorzaakt door het feit dat zowel het afgegeven budget per jeugdige als het gedeclareerde bedrag per jeugdige stijgt. Daarnaast is ook het aantal jeugdigen met een PGB gestegen. Tabel 6 tabel PGB ZHZ per 6 februari 2023 exclusief Leerdam en Zederik, 2022 prognose 2018 2019 2020 2021 budget * € 1.000 8.049 8.795 9.499 10.314 declaraties * € 1.000 * 5.001 5.455 6.169 6.814 aantal unieke jeugdigen 979 930 956 1.025 budget per jeugdige * € 1 8.222 9.457 9.936 10.062 declaratie per jeugdige * € 1 * 5.108 5.865 6.453 6.647
2022 11.139 7.163 1.036 10.752 6.914
De afgegeven budgetten zijn veel hoger dan de besteding. PGB-houders hebben het recht niet benutte budgetten uit voorgaande jaren nog te besteden. Over de periode 2018 tot en met 2021 is dat € 13,2 mln. In de praktijk doet dit risico zich beperkt voor. De SVB geeft aan dat landelijk gemiddeld 10 procent van het budget niet besteed wordt. Stichting Jeugdteams Deze post is € 55.000 hoger dan begroot. Gemeenten hebben de vergoeding iets verhoogd. Serviceorganisatie De kosten van de Serviceorganisatie zijn € 1,0 mln. lager dan de begroting. Ten opzichte van vorig jaar zijn de kosten € 0,3 mln lager. Vorig jaar waren de kosten hoger vanwege de voorbereiding voor de nieuwe inkoop. In onderstaand overzicht is een specificatie opgenomen. Begrotingspost
Personeelskosten eigen personeel Personeel van derden Uitbestede ICT Dienstverlening en overige ICT kosten Dienstverlening SGD Overige kosten Totale kosten
Begroot inclusief wijziging 1e burap 2.322.430 1.104.915 1.050.000 225.000 830.392 5.532.737
Realisatie
2.131.894 638.226 990.652 343.625 396.782 4.501.179
RealisatieBegroot
-190.536 -466.689 -59.348 118.625 -433.610 -1.031.558
De personeelskosten eigen personeel zijn lager als gevolg van personeelsverloop dat nog niet of met vertraging is ingevuld. Tegelijkertijd is personeel in dienst gekomen dat eerst werd ingehuurd (beschermingstafel en clientadministratie) en is er een WW verplichting opgenomen. Ook is personeel ingezet voor een project van het netwerk MT, waarvoor de kosten zijn doorbelast. De post personeel van derden is aanzienlijk lager dan de begroting. Personeel dat eerder werd ingehuurd, is vast in dienst gekomen. Ook was in het budget ook een bedrag van € 160.000 gereserveerd voor het Netwerk MT voor een projectleider. Deze post is niet benut. Verder zijn werkzaamheden, waaronder de (door)ontwikkeling van een dedicated dashboard voor Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
50
contractmanagement is doorgeschoven naar 2023. Verder is er ook beperkt personeel ingehuurd ten tijde van het personeelsverloop in 2022. Medewerkers hebben meer uren gemaakt om dit op te vangen. Daarnaast was er ondanks de hoge werkdruk (implementatie nieuwe inkoop en nieuw backofficesysteem) sprake van een laag ziekteverzuim (2,8%), waar het ziekteverzuim in 2021 nog hoog was (8,6%) vanwege langdurige uitval van enkele collega's. Hier is dus geen inhuur voor nodig geweest in 2022. Bij de overweging personeel in te huren speelt ook dat het moeilijk is tijdelijk personeel te vinden dat snel kan inspringen in de hoogcomplexe omgeving van de Serviceorganisatie. Het duurt geruime tijd voordat personeel is ingewerkt, waardoor inhuur voor kortere periodes niet altijd voldoende zinvol is. De post dienstverlening SGD is hoger dan begroot. De kosten van de afgenomen dienstverlening zijn lager, maar de GR DG&J heeft vaste kosten (€ 146.000) doorbelast die voorheen niet doorbelast (en ook niet begroot) waren. Dit zal bij de actualisatie van de begroting bij de 1ste bestuursrapportage worden meegenomen. De overige kosten zijn fors lager dan begroot. Belangrijkste post is de controle PGB. De stelpost voor materiele, detail en fraude controle van € 270.000 is niet benut omdat er geen signalen waren die dergelijk onderzoek vereisten.
De reguliere controle PGB middels steekproef valt € 50.000 lager uit dan begroot. Verder zijn stelposten voor onvoorziene uitgaven en externe adviesopdrachten niet benut. Baten De baten volgen de lasten. De kosten worden in rekening gebracht bij de deelnemers. De onttrekking reserve frictiekosten volgt het besluit hierover bij de uittreding van Leerdam en Zederik. Gemeentelijke bijdragen In onderstaande tabel zijn de gemeentelijke bijdragen voor 2022 opgenomen.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
51
2.4 Algemene dekkingsmiddelen Door de wijziging van de BBV-voorschriften mogen baten en lasten als overhead en de algemene baten niet meer toegerekend worden aan de verschillende programma's. Wat heeft het gekost? Begroting 2022* Lasten
Baten
Realisatie 2022 Saldo
Lasten
Baten
Afwijking 2022 Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Financiering
-14
0
14
-18
32
50
5
32
37
Vpb heffing
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Onvoorzien
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Algemene dekkingsmiddelen
0
-221
-221
76
-221
-297
-76
0
-76
Overhead
16.794
16.947
153
17.020
17.242
221
-226
295
68
Saldo baten en lasten
16.780
16.726
-55
17.078
17.053
-25
-298
327
29
Mutaties reserves Gerealiseerd resultaat
0
566
566
0
337
337
0
-229
-229
16.780
17.291
511
17.078
17.390
312
-298
98
-199
*Het betreft hier de begroting na alle wijzigingen, ofwel de begroting zoals deze is vastgesteld in het AB van 17 november 2022 (2de burap 2022).
Toelichting op hoofdlijnen Dit programma sluit met een nadeel van € 199.000. Dit nadeel wordt grotendeels veroorzaakt door een lagere onttrekking aan de reserves. In de 2de bestuursrapportage 2022 was voor DGJ een tekort voorzien van € 216.000. In de begroting was dit verwerkt als een onttrekking aan de algemene reserve. Het resultaat is uiteindelijk € 8.200 negatief. Bij de resultaatbestemming wordt voorgesteld om dit bedrag te onttrekken aan de algemene reserve, op dat moment vindt ook pas, conform de BBV voorschriften, de onttrekking aan de algemene reserve plaats. Op de overige onderdelen is het resultaat € 29.000 positief. Dit resultaat is als volgt te verklaren: ▪ Storting in de voorziening in verband met de mogelijkheid van verlofsparen (nadeel van € 76.000). Vanaf de vorige CAO is het voor medewerkers mogelijk om een spaarverlof op te bouwen. Wij zijn verplicht, volgens de BBV voorschriften, om voor deze uren een voorziening te vormen. In de begroting hadden we hier nog geen rekening mee gehouden. ▪ Hogere rentevergoeding, voordeel van € 37.000. Onze overtollig liquide middelen worden verplicht uitgezet bij het Rijk (zogenaamde schatkistbankieren). Vanaf september 2022 wordt voor deze middelen weer een rentevergoeding ontvangen waar voorheen deze vergoeding 0% bedroeg. ▪ Lagere overhead kosten, voordeel van € 68.000.
Dit wordt grotendeels veroorzaakt doordat een deel van de geraamde kosten voor een manager kunnen worden verlegd naar Veilig Thuis, waar in de begroting nog geen rekening mee was gehouden.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
52
3 Verplichte paragrafen 3.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Kaders In de vergadering van het Algemeen Bestuur van 22 december 2022 is de nota risicomanagement en weerstandvermogen vastgesteld. Hierin is vastgelegd hoe risico's binnen de Dienst Gezondheid en Jeugd worden geïnventariseerd, gekwalificeerd beheerst en waar nodig gekwantificeerd. Beleid omtrent weerstandsvermogen Voor het bepalen van een gewenst weerstandsvermogen is inzicht nodig in de omvang en in de achtergronden van de risico’s. DGJ maakt gebruik van het volgende model om de risico's te rangschikken. Kans
Financiële impact
Dat het risico zich voordoet 4
3
2
1
x > € 2 mln.
€ 2 mln. < x <
€ 0,5 mln. < x <
x < € 0,1 mln.
€ 0,5 mln.
€ 0,1 mln.
4 zeer grote kans >75%
16
12
8
4
3 grote kans 50-75%
12
9
6
3
2 middelgrote kans 25-50%
8
6
4
2
1 kleine kans < 25%
4
3
2
1
In onderstaande tabel zijn de geïnventariseerde risico’s weergegeven. Ook is aangegeven of het risico incidenteel dan wel structureel is en of er ten opzichte van de vorige rapportage wijzigingen zijn opgetreden (te weten de 2de bestuursrapportage 2022). Deze risico's omvatten slechts dat deel van de totaal door de DGJ in kaart gebrachte risico's welke gekwantificeerd kunnen worden en 'resteren' na het nemen van beheersmaatregelen (vermijden/verzekeren/voorzien). Dienst Gezondheid en Jeugd (DGJ) Risico Omschrijving 1 Batenraming 2 Bedrijfsvoering 3 Claims
Kans Omvang
I/S
Risicobedrag Gewijzigd
4 3 1
2 2 2
S I S
€ € €
300.000 150.000 150.000
nee nee nee
5 Loon- en prijsstijgingen
4
3
S
0
ja
€ 1.200.000
ja
6 Transitie SCD-SGD
2
2
S
€
75.000
nee
7 Impact COVID-19
2
2
S
€
200.000
nee
4 Effecten uittreding L-Z
Totaal
€ 2.075.000
Hieronder volgt een toelichting per risico. 1. Batenraming De producten van de DGJ worden hoofdzakelijk gefinancierd uit inwoner- en directe gemeentelijke bijdragen.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
53
Een deel van de inkomsten heeft echter een fluctuerend karakter, zoals de subsidies in het kader van Veilig Thuis, de opbrengst van de polikliniek voor onder meer reizigersvaccinaties (ca. € 0,5 miljoen). Voor met name dit laatste onderdeel kan COVID-19 ook nog in 2023 impact hebben op de hier te realiseren opbrengsten. De kans dat dit 'risico' zich voordoet is derhalve ongewijzigd hoog 4 gehouden. In de begroting zijn verder ramingen opgenomen voor onder meer OGGZ, WMO toezicht en kinderopvang waarvoor jaarlijks een traject met gemeenten wordt doorlopen over de omvang vergoeding van het takenpakket (in de vorm van een offerte/ Dienstverleningsovereenkomst). Hierdoor is er een risico dat de realisatie van deze baten afwijkt van de raming. 2. Bedrijfsvoering/primair proces. Onder dit risico wordt verstaan de mogelijke extra inzet van mensen en middelen indien er een hoger dan voorzien beroep wordt gedaan op de dienstverlening in brede zin (Veilig Thuis, GGD ZHZ, LVS ZHZ en hiermee samenhangende ondersteuning) van de DGJ. Een voorbeeld hiervan is ook de (extra) inzet in crisissituaties. 3. Claims De DGJ kent een grote verscheidenheid aan producten. Om de kwaliteit hiervan te borgen worden de nodige inspanningen geleverd, mede in het kader van de HKZ-certificatie (Harmonisatie Kwaliteitsbeoordeling in de Zorgsector).
Risico's op fouten (miscommunicatie, foutieve registraties) en hieruit mogelijk voortkomende schadeclaims zijn echter nooit in zijn geheel uit te sluiten. 4. Uittreding L-Z (Leerdam-Zederik) Met de uittreding van de gemeenten Leerdam en Zederik uit de GR per 1 januari 2019 is de batenraming structureel neerwaarts bijgesteld. Voor het structureel in evenwicht brengen van de begroting vanaf 2023 zijn maatregelen genomen waarbij rekening is gehouden met de inzet van de overeengekomen uittredingssom (oorspronkelijk totaal € 4 mln., waarvan € 3 mln. voor de DGJ en € 1 mln. voor de SOJ). In deze begroting gaan we er van uit dat deze maatregelen volledig kunnen worden gerealiseerd en stellen we het risico op nihil. 5. Loon- en prijsstijgingen De begroting 2024 is gebaseerd op de herziene begroting 2023. Dit betekent dat in de begroting 2024 het nog voorliggende voorstel om 2,0 miljoen extra inwonerbijdrage op te halen is verwerkt. Besluitvorming omtrent dit voorstel vindt gelijktijdig plaats met de begroting 2024. Conform de notitie kaderstelling op de GR-en houdt de DGJ rekening met een loon- en prijs indexatie bij het opstellen van de begroting. Daarvoor moet, conform deze notitie, uitgegaan worden van de indices van de septembercirculaire van het vorige begrotingsjaar (2022). De hierin opgenomen prijs- en loonindexatie was respectievelijk 2,4% en 3,9%.
In de voorliggende begroting is derhalve rekening gehouden met deze loon- en prijsindexcijfers. Gelet op het gegeven dat de daadwerkelijke loonkosten afhankelijk zijn van de uiteindelijk in de CAO gemaakte afspraken is er een risico dat de daadwerkelijke stijgingen hoger uitvallen. De huidige CAO heeft een looptijd tot 31 december 2023.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
54
In de CAO is verder de mogelijkheid van verlofsparen opgenomen. Indien hier gebruik van wordt gemaakt dan stelt de commissie BBV dat hiervoor een voorziening voor moet worden getroffen. De kosten die hiermee gepaard gaan, zijn niet begroot en leiden tot een extra last hetgeen een impact kan hebben op het resultaat. 6. Transitie SCD-Dordrecht Tot ultimo 2021 steunde de DGJ voor ICT, HRM, Juridische diensten en inkoop op het Servicecentrum Drechtsteden (SCD). Vanaf 2022 is het SCD ondergebracht bij de gemeente Dordrecht en is de gemeente Dordrecht als servicegemeente verantwoordelijk voor de taakuitvoering. Zij neemt in deze situatie de verantwoordelijkheid voor en de regie op de besturingsprocessen rondom producten en diensten op zich. Zowel voor het leveren en beheren als voor het (door)ontwikkelen van deze producten en diensten. Met de servicegemeente Dordrecht (SGD) is hiervoor een overeenkomst tot en met 2025 gesloten waarbij afspraken zijn gemaakt over onder meer de omvang en prijs van de te leveren diensten. Daarin is zoveel mogelijk opgetrokken met de GR OZHZ die zich in dezelfde situatie bevindt. Onder regie van de SGD wordt ook een vervolg gegeven aan het door het SCD ingezette traject ICT verandert waarmee een transitie naar een regie-organisatie op het gebied van ICT wordt beoogd en de uitvoering van operationele taken meer in de markt worden belegd.
Deze transitie brengt kansen maar ook mogelijke (financiële) risico's met zich mee. Het privacygevoelige karakter van het takenpakket van de DGJ brengt namelijk met zich mee dat er hoge eisen (moeten worden) gesteld aan de informatiebeveiliging. Indien daarin niet kan worden voorzien door het SGD/leveranciers dan vraagt dit mogelijk aanvullende inspanningen en kosten. 7. Impact COVID-19 In het kader van de bestrijding van COVID-19 worden grote inspanningen verricht door de Dienst. Onzeker is welke impact COVID-19 heeft op het takenpakket en de daaraan gerelateerde en hiervoor genoemde risico's 1-3. Impact op risico-inventarisatie bij deelnemers aan de GR De deelnemers aan de GR benoemen in hun gemeentelijke begroting welke risico's er zijn ten aanzien van hun deelname aan de gemeenschappelijke regeling. Daarbij worden verschillenden modellen en benaderingen gehanteerd. In dat kader worden de volgende aantekeningen geplaatst. Regionale Ambulance Voorziening (RAV) Door de overgang naar de Coöperatie zijn de risico's beperkt. De Coöperatie heeft per 31 december 2021 openstaande verplichtingen uitstaan bij de RAV het niet kunnen voldoen van de verplichtingen is een beperkt risico. Serviceorganisatie Jeugd (SOJ) De Serviceorganisatie heeft geen weerstandsvermogen/reserves.
Zoals opgenomen in de bijdrageverordening komen tegenvallers en meevallers ten opzichte van de begroting, ten laste respectievelijk ten gunste van de deelnemende gemeenten.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
55
Risicobeheersing 1. Risico's gerelateerd aan jeugdhulpgebruik Deze financiële risico's richten zich vooral op de ontwikkeling van de kosten van jeugdhulp in relatie tot de begroting. De drie grootste financiële risico's die zich in de afgelopen jaren hebben voorgedaan zijn: 1. de sterke kostenstijging als gevolg van een gemiddeld gestegen inzet per jeugdige; 2. het niet of gedeeltelijk realiseren van de in de begroting opgenomen kostenreductie; 3. de grote fluctuaties in de kosten per gemeente. Bij de 2de bestuursrapportage 2022 is gebleken dat het gebruik van jeugdhulp zich lijkt te stabiliseren. Uit de voorlopige jaarrekening op basis van voorlopige productieverantwoordingen blijkt dat de stabilisatie zich omvormt naar een daling van het jeugdhulpgebruik. Het risico van een stijging van het jeugdhulpgebruik (per jeugdige) lijkt hiermee afgewend. De kostenontwikkeling varieert sterk per gemeente. De komende jaren is een kostendaling noodzakelijk, omdat de rijksbijdragen worden afgebouwd vanaf 2024. 2. Risico vanwege hoge inflatie en inhaal indexatie In de begroting 2024 is rekening gehouden met een indexatie van 3,6 procent in 2024. Voor 2023 is de indexatie 7,09 procent. Onzekerheden in de ontwikkeling van de inflatie zowel in 2023 als in 2024 kunnen de indexatie van tarieven verder doen oplopen. 3.
Specifieke risico's Met terugwerkende kracht declareren van PGB-budgetten Van de verstrekte PGB-budgetten wordt circa 65% daadwerkelijk besteed. In de huidige gemeentelijke verordeningen en beleidsregels zijn geen beperkingen opgelegd aan het met terugwerkende kracht over oude jaren indienen van declaraties. Wel geldt de algemene wettelijke regel dat dit na 5 jaar niet meer kan. Ter referentie: over de jaren 2017-2021 zou nog een bedrag van € 16,3 mln. gedeclareerd kunnen worden. De ervaring leert dat hier beperkt gebruik van wordt gemaakt. Het jaar 2022 is nog niet uitgedeclareerd bij opmaak van de jaarrekening. Daarom is ter referentie 2017-2021 genomen. Inzet duurdere diensten als gevolg van nieuwe inkoop Vanaf 2022 is een geheel nieuwe set van diensten geïntroduceerd die fors afwijkt van de oude producten van vóór 2022. Het risico bestaat dat aanbieders hierdoor nu duurdere diensten inzetten dan vóór 2022. De SOJ heeft al verschillende afwijkingen geconstateerd die wijzen op de inzet van duurdere diensten en bespreekt deze met de betreffende aanbieders. Zonodig worden maatregelen genomen en nadere afspraken gemaakt. Verkleinen groepen verblijfszorg drie milieuvoorziening In de JeugdzorgPlus zijn de groepen al verkleind. De impact hiervan voor een kleine groep jeugdigen bedraagt € 1,6 mln. extra kosten.
Thans is bovenregionaal de intentie uitgesproken voor de zogenaamde driemilieu verblijfsvoorziening de groepen te verkleinen. Dit kan potentieel tot extra kosten leiden met een orde grootte van circa € 2,0 mln. Rentabiliteit en beschikbaarheid kleinschalige (crisis) verblijfszorg Kleinschalige vormen van hoogcomplexe (crisis) verblijfszorg kampen met verlies. Dit verlies wordt veroorzaakt door bezettingsverlies (lege plekken) en hogere kosten voor inzet van personeel. De hogere kosten voor personeel worden veroorzaakt doordat gebruik gemaakt moet worden van duurdere inhuur krachten en omdat intensievere inzet nodig is. Waarschijnlijk leidt dit tot hogere kosten als deze voorzieningen ongewijzigd in stand moeten worden gehouden.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
56
Continuïteitsproblemen van aanbieders die gesloten jeugdhulp leveren (JeugdzorgPlus) Er zijn in de provincie Zuid-Holland twee aanbieders die gesloten jeugdhulp leveren. Aanbieders zijn financieel in de problemen gekomen als gevolg het ingezette beleid het gebruik van gesloten jeugdhulp af te bouwen en vanwege overige bedrijfsvoeringsproblemen. Bij één aanbieder lijkt de weg omhoog weer te zijn gevonden en ziet het er naar uit dat de benodigde continuiteitsbijdrage en transitiekosten beperkt blijven. De eerder afgegeven raming van 366k voor ZHZ hiervoor is naar verwachting toereikend. Zeker is het nog niet, omdat er nog geen continuiteitsplan met een sluitende exploitatie is vastgesteld en het tempo van verdere afbouw ook onzeker is. Bij de andere aanbieder is de omvang van de problematiek aanzienlijk en zijn de potentiële kosten voor ZHZ hoger, ook vanwege de grotere omvang. Verder is door Rotterdam Rijnmond een lening verstrekt aan aanbieder waarbij bij niet terugbetaling onze regio ook meedraagt in het risico. Het risico is echter minimaal omdat er voldoende zekerheden zijn gesteld in de vorm van vastgoed en te verstrekken bijdragen aan aanbieder op de lening in mindering worden gebracht.
Vertraagde overdrachten aan onze regio als gevolg van nieuw woonplaatsbeginsel Er is nog onzekerheid over de voorgenomen overdracht van een klein aantal jeugdigen naar gemeenten buiten onze regio. Het risico bestaat dat de jeugdigen alsnog door gemeenten uit onze regio bekostigd moeten worden. Van een aantal jeugdigen waar inmiddels overeenstemming is over de overdracht, maar onze regio in 2022 de kosten heeft betaald, zijn de kosten in rekening gebracht. Dit betreft € 1,6 mln. Er bestaat een risico dat gemeenten alsnog de overdracht of de kosten ter discussie stellen. 4. Regulieren bedrijfsvoeringsrisico's Naast bovengenoemde specifieke risico's heeft de Serviceorganisatie de reguliere financiële en niet-financiële bedrijfsvoeringrisico's voor alle processen in kaart gebracht. Dit heeft geleid tot een omvangrijke lijst. Op alle risico's zijn beheersmaatregelen geformuleerd. Deze worden periodiek geëvalueerd en indien nodig bijgesteld. De risico's zijn geclassificeerd volgens onderstaand model.
De oranje en roodgekleurde risico's zijn in onderstaand schema visueel weergegeven.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
57
In de tabel hierna zijn alle risico's beschreven. Het totale risico op hogere kosten van jeugdhulp dan er is begroot en financieel beschikbaar is bij gemeenten, komt samen in het roodgekleurde risico A36. Dit is een samenstelling van een aantal onderliggende risico's.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
58
Financiële kengetallen Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) bepaalt dat de gemeenschappelijke regelingen een aantal kengetallen moeten opnemen in de begroting en de jaarstukken. Naast de door het BBV voorgeschreven kengetallen is tevens de weerstandsratio toegevoegd. Kengetallen
Jaarrekening 2021
Begroting 2022
Jaarrekening 2022
netto schuldquote
-0,69%
- 1,08%
-0,77%
netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
-1,34%
-1,07%
-0,78%
solvabiliteitsratio
3,82%
4,55%
5,45%
structurele exploitatieruimte
0,00%
0,00%
0,00%
2,0
0,8
0,9
weerstandsratio
Netto schuldquote & netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de DGJ ten opzichte van de eigen middelen. Een percentage tussen de 0 en 100 is voldoende. Een quote boven de 130% is een indicatie voor een te hoge schuld. De norm houdt in dat de netto schuldquote ruim onder de 130% dient te zijn wanneer zij voornemens is een grote investering te doen. De GR DGJ heeft een netto schuldquote van -0,77%. Dit betekent dat ruim onder de norm wordt gebleven. Het kengetal netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen laat een beeld zien: -0,78%. Bij dit kengetal wordt geen rekening gehouden met de verstrekte lening aan de Stichting Breedband. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft de mate aan waarmee het bezit gefinancierd is met eigen vermogen. Het ratio is de verhouding tussen het eigen vermogen en het balanstotaal en geeft aan in hoeverre het bezit op de balans is afbetaald. Normaal bevindt het solvabiliteitsratio van een gemeente zich tussen de 30% en 80%. De GR DGJ heeft een ratio van 5,45% wat zou aangeven dat het bezit van de GR DGJ zwaar belast is met schuld. Gezien de wijze waarop de afrekening met zorgaanbieders/gemeenten van de SOJ plaatsvindt, ontstaat per balansdatum een hoge schuld. Tegenover deze schuld staat een hoge vordering.
Dit betekent dat de GR DGJ tegenover de schulden voldoende vorderingen heeft staan. Structurele exploitatieruimte De structurele exploitatieruimte is een maatstaf voor het verschil tussen structurele baten en lasten met in achtneming van beperkingen en verruimingen van de exploitatie door dotatie en onttrekking aan reserves. De maatstaf geeft aan welke structurele ruimte de GR heeft om de eigen lasten te dragen. De GR kan de structurele lasten dekken uit de structurele inkomsten. Weerstandsratio De weerstandsratio geeft de verhouding tussen de risico's en het weerstandsvermogen van de GR DGJ. Het weerstandsvermogen bestaat uit het totaal van de reserves, de post onvoorzien en de stille reserves. De GR DGJ heeft geen post onvoorzien en stille reserves. Dit betekent dat de weerstandscapaciteit gelijk is aan de omvang van de reserves, ofwel € 2,0 mln. Gezien de financiële omvang van de risico's, € 2,075 mln., leidt dit tot een weerstandsratio van 0,9. Dit betekent dat de GR DGJ beperkte ruimte heeft om onvoorziene risico's op te kunnen vangen. Hierbij moet tevens de kanttekening worden geplaatst, dat van de reserves (€ 2,0 mln.) € 1,5 mln. is bestemd voor het opvangen van de frictiekosten door de uittreding Leerdam/Zederik. Als Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
59
deze reserve buiten beschouwing wordt gelaten, dan wordt de weerstandsratio negatief. Aangezien de reserve voor het opvangen van de frictiekosten door de uittreding Leerdam/Zederik de komende jaren verder wordt ingezet is de verwachting dat de weerstandsratio in de toekomst negatief zal zijn zeer reëel. Dit betekent dat GR DGJ niet meer in staat zal zijn om risico's met haar weerstandsvermogen op te vangen. Kengetallen in relatie tot de financiële positie De GR DGJ hoeft tot op heden geen langlopende leningen af te sluiten om haar activiteiten te financieren. Het niet hoeven afsluiten van langlopende leningen heeft een gunstig effect op de netto schuldquote en op de begroting. De begroting wordt niet belast met langlopende renteverplichtingen vanuit aangetrokken langlopende geldleningen. Zoals bij de solvabiliteitsratio aangegeven, ontstaat er door de wijze waarop de afrekening met zorgaanbieders/gemeenten van de SOJ plaatsvindt, per balansdatum een hoge schuld. Tegenover deze schuld staat echter een hoge vordering. Dit betekent dat de GR DGJ tegenover de schulden voldoende vorderingen heeft staan. Hierdoor is de lage ratio op dit moment niet zorgwekkend. Daarnaast is in de nota risicomanagement en weerstandsvermogen vastgelegd in hoeverre de GR DGJ reserves mag aanhouden. Hierdoor wordt een verbetering van de ratio door een toename van de reservepositie beperkt.
Tevens zorgt dit ervoor dat de GR DGJ in beperkte mate haar risico's kan afdekken. Hier staat tegenover dat mogelijke tekorten ten laste van de deelnemende gemeenten kunnen worden gebracht.
3.2 Onderhoud kapitaalgoederen De DGJ heeft beperkte investeringen in gebouwen en installaties. Op de vaste activa wordt lineair afgeschreven. De jaarlijkse kapitaal- en onderhoudslasten zijn in de jaarstukken verwerkt. De SOJ heeft geen kapitaalgoederen.
3.3 Financiering In deze paragraaf komen de onderwerpen aan de orde die behoren tot het geldstromenbeleid van DGJ. Dit zijn risicobeheer (met name rente- en kredietrisico), financiering, het relatiebeheer en de informatievoorziening. Het in december 2018 door het Algemeen Bestuur vastgestelde financieringsstatuut vormt het kader voor beleid en uitvoering van de treasuryfunctie. Risicobeheer De belangrijkste financiële risico’s bij de uitvoering van het treasurybeleid zijn de kasgeldlimiet, de renterisico’s en de kredietrisico’s. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is het bedrag dat een gemeente c.q. gemeenschappelijke regeling per jaar maximaal met kort geld mag financieren. Volgens de Wet FIDO bedraagt deze limiet 8,2% van het totaal van de exploitatiebegroting voor een gemeenschappelijke regeling. Gezien de omvang van de begroting 2022 (ca. € 163,7 miljoen) betekende dit dat DGJ haar financiële huishouding voor maximaal circa € 13,4 miljoen met kort geld mocht financieren. De kasgeldlimiet is niet overschreden. In 2022 zijn 6 kasgeldleningen van gemiddeld € 14,2 miljoen aangetrokken. Deze hadden een looptijd van gemiddeld 37 dagen en een rente van ca. -0,25%. Renterisiconorm De renterisiconorm heeft tot doel om binnen de portefeuille aan langlopende leningen een overmatige afhankelijkheid van de rente in een zeker jaar te voorkomen.
Omdat te bereiken mag Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
60
het totaal aan renteherzieningen en aflossingen op grond van deze norm niet meer dan 20% zijn van het begrotingstotaal. De GR DGJ heeft echter in 2022 geen opgenomen leningen, waardoor deze norm niet van toepassing is. Kredietrisico’s DGJ heeft geen uitzettingen (o.a. verstrekte geldleningen) of leningen waarop door haar een borgstelling is afgegeven. Er wordt derhalve ook geen kredietrisico gelopen. Financiering In de met de BNG afgesloten Financieringsovereenkomst fungeert de rekening van de RAV als hoofdrekening. Naast een rekening voor de DGJ zijn er twee rekeningen opgenomen ten behoeve van de SOJ. Eén rekening bevat het inkomend- en uitgaand betalingsverkeer van de SOJ zelf; de andere rekening houdt verband met betalingen en afrekeningen zoals deze door Stipter worden verstrekt. De BNG-kredietlimiet voor het gehele stelsel van bankrekeningen bedraagt € 5 miljoen. Relatiebeheer De Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) is huisbankier van DGJ. Administratieve Organisatie Via een DVO zijn aan de servicegemeente Dordrecht enkele treasury-aspecten, voornamelijk rondom het reguliere betalingsverkeer, overgedragen. Schatkistbankieren Bij het verplicht schatkistbankieren mag de GR DGJ een bedrag van 2% van het begrotingstotaal aan lasten na bestemming, dus inclusief de stortingen in reserves (bij aanvang van het begrotingsjaar) buiten de Schatkist houden, het zogenoemde drempelbedrag.
Het drempelbedrag mag als gemiddeld creditbedrag per kwartaal niet overschreden worden. In onderstaande tabel staat per kwartaal aangegeven wat het gemiddelde positieve banksaldo was. Hieruit blijkt dat in 2022 binnen het drempelbedrag van € 3,3 miljoen is geopereerd. (bedragen x € 1.000) 1. Benutting drempelbedrag Schatkistbankieren 2022: Begrotingstotaal Wettelijk percentage Drempelbedrag
€ 163.704 2,0 % € 3.274
2. Kwartaaluitkomsten benutting drempelbedrag 2022:
Gemiddeld positieve banksaldi
1e kwartaal
2e kwartaal
3de kwartaal
4de kwartaal
€ 178
€ 125
€ 990
€ 2.115
Begin 2022 ontvingen we nog rente op negatieve banksaldo's. Door de stijgende rente is er inmiddels weer sprake van rentevergoeding op positieve banksaldo's en de schatkistrekening en is er rente verschuldigd op negatieve banksaldo's.
3.4 Bedrijfsvoering In deze paragraaf wordt ingegaan op de organisatie van de GR DGJ, personeel, verzuim, en financiën.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
61
Structuur De Gemeenschappelijke Regeling bestaat uit Dienst Gezondheid & Jeugd (DGJ) en de Service Organisatie Jeugd (SOJ). De organisatieonderdelen geven, elk op hun eigen terrein, invulling aan de aan hen toebedeelde taken. DGJ doet dit op het gebied van publieke en preventieve gezondheidszorg (GGD-taken) en taken op het gebied van leerplicht en voortijdig schoolverlaten en Veilig Thuis. SOJ geeft invulling aan een aantal essentiële taken op het gebied van de jeugdzorg. Met de bestrijding van COVID-19 is een forse inspanning geleverd door de DGJ welke ook een (tijdelijke) forse uitbreiding van de bedrijfsvoeringstaken heeft gevraagd. Deze zijn deels direct ondergebracht bij de uitvoeringsorganisatie zelf en deels bij het cluster bedrijfsvoering. De vergoeding van deze extra inzet verloopt via de meerkostenregeling van VWS welke in 2023 zal worden beëindigd. Daarmee zal ook deze inzet worden afgebouwd. Voor een klein deel blijft deze intact en worden deze gefinancierd met de tijdelijk (voor 2 jaar) door VWS beschikbaar gestelde middelen (de zogenaamde SPUK-gelden) voor het versterken van de pandemische paraatheid van GGD-en. Invlechting SOJ In april 2022 heeft het Algemeen Bestuur het besluit genomen dat de Serviceorganisatie Jeugd niet meer een apart onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling is maar wordt ondergebracht bij DGJ.
Formeel gezien heeft dit geleid tot een wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling en verordeningen die inmiddels door de raden van de deelnemers in de loop van 2022 en 2023 is bekrachtigd. Materieel gezien is dit gerealiseerd door het onderbrengen van de ondersteunende functies ICT en Financiën bij het cluster bedrijfsvoering en het primair proces onder het cluster Gezond en Veilig Opgroeien. Randvoorwaarde bij de invlechting was dat de begrotingen ‘gescheiden’ moeten blijven hetgeen ook een doorwerking heeft op onderdelen van de bedrijfsvoering. In deze paragraaf wordt een aantal van de bedrijfsvoering onderwerpen van de DGJ en SOJ derhalve nog apart behandeld.
3.4.1 Dienst Gezondheid en Jeugd (DGJ) In deze paragraaf wordt ingegaan op de DGJ Omdat de jaarrekening 202 en de begroting 2024 gelijktijdig (maart 2023) worden opgesteld is ervoor gekozen om deze paragraaf zodanig op te stellen dat hierin zowel een terugblik als vooruitblik wordt gegeven op een aantal thema's die spelen op het onderdeel bedrijfsvoering. Daarmee wordt voor dit onderdeel een meer samenhangend beeld geschetst wat ook voor beide documenten benut kan worden. Achtereenvolgens komen aan bod: ▪ Informatisering en automatisering ▪ Personeel ▪ Financiën ▪ Kwaliteit - Administratieve organisatie
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
62
Informatisering en automatisering Informatie is een belangrijk bedrijfsmiddel voor de organisatie. Iedere medewerker heeft informatie nodig om zijn/haar werk te kunnen doen. Het cluster bedrijfsvoering adviseert en ondersteund de clusters bij de vertaling van informatiebehoefte naar informatievoorziening (IV), zodat de organisatie de geschikte informatiesystemen en –services tot haar beschikking heeft en deze op de juiste manier gebruikt. Een grote uitdaging hierbij is het ontsluiten van data uit systemen en applicaties op een veilige en legitieme basis waarmee, zo nodig geanonimiseerd/gepseudonimiseerd, relevante informatie kan worden gegenereerd. Beveiliging Informatieveiligheid en beveiliging heeft een hoge prioriteit binnen de gehele organisatie en de hedendaagse bedreigingen worden onderschreven. In 2021 is het informatiebeveiligingsbeleid vastgesteld. De hierin benoemde speerpunten 'awareness', het proces van In-, Door- en Uitstroom (IDU) en gegevensuitwisseling zijn in 2022 verder uitgewerkt en vertaald naar activiteiten documenten (procesbeschrijvingen en beleid). DGJ dient te voldoen aan de NEN7510 norm. In 2021 is geïnventariseerd wat er nodig is om ook een certificering te verkrijgen. Dit is in projectvorm opgepakt in 2022 en zal medio 2023 worden afgerond.
Infrastructuur Voor de ICT-infrastructuur wordt gebruik gemaakt van de dienstverlening van de Servicegemeente Dordrecht (SGD), waarmee ultimo 2021 afspraken zijn gemaakt over omvang en kwaliteit van de dienstverlening tot en met 2025. In 2023 zullen wij deze dienstverlening evalueren teneinde een besluit te kunnen nemen over het al dan niet voortzetten van de dienstverlening. Momenteel vindt er onder de noemer ICT-beweegt een grootschalige actie plaats om de ICTinfrastructuur grotendeels onder te brengen bij de door het SGD gekozen leverancier KPN. Dit heeft nu en ook in de toekomst een grote impact op zowel de devices waarmee gewerkt (kan) worden, het gebruiksgemak en de mogelijkheden van beveiliging. Personeel HRM-beleid De rechtspositie en bezoldiging van de werknemers van de dienst wordt, zoals vastgelegd in de Gemeenschappelijke Regeling, bepaald door de regels welke zijn of zullen worden vastgesteld voor de werknemers in dienst van de gemeente Dordrecht, tenzij het dagelijks bestuur zelf voorziet in (onderdelen van) de rechtspositie en bezoldiging. In 2022 is een groot aantal zaken opgepakt. Voorbeelden hiervan zijn de implementatie van een nieuw personeelssysteem (AFAS), de evaluatie en herijking van de vervoersregeling en het individueel keuzebudget (IKB). Verder is er invulling gegeven aan het jaarlijks functie-onderhoud en is de invlechting van de SOJ voorbereid.
Bezetting DGJ heeft het afgelopen ultimo 2022 516 medewerkers (waarvan 177 voor COVID-19). Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
63
De invulling voor het cluster COVID-19 is vrijwel volledig op basis van inhuur) De verhouding m/v is 20/80 en de gemiddelde leeftijd van mannen en vrouwen ligt bijna op hetzelfde niveau (46 jaar). Ziekteverzuim Het ziekteverzuim en ook de meldingsfrequentie is helaas in 2022 gestegen en gemiddeld over 2022 boven de doelstelling van 5% uitgekomen. De invloed van COVID-19 is hier debet aan alsook een aantal langdurig verzuim gevallen. Bij de DGJ is hier voortdurend aandacht voor en wordt samen met de arbodienst geschakeld om maatwerk te leveren om het verzuim omlaag te brengen. Ziekteverzuim 2018
Ziekteverzuim 2019
Ziekteverzuim 2020
Ziekteverzuim 2021
Ziekteverzuim 2022
Meldingsfrequentie 2022
5,5 %
5.2 %
4.6 %
6,5%
6,63%
1,07
Financiën Vanaf verslagjaar 2023 zal er gewerkt moet gaan worden met een zogenaamde rechtmatigheidsverklaring. Hiervoor zijn in 2022 al de nodige voorbereidingen getroffen en heeft is hierover in de AB vergadering van december 2022 de benodigde bestuurlijke besluitvorming (vaststellen normenkader) als het uit te voeren controleplan genomen. De daadwerkelijke implementatie vraagt in 2023 nog nadere begeleiding van onze accountant en een investering in training en capaciteit. Kwaliteit - Administratieve organisatie DGJ is in het bezit van het certificaat van HKZ (Harmonisatie Kwaliteitsbeoordeling in de Zorgsector). Dit certificaat staat voor duurzame kwaliteitsverbetering in zorg en welzijn. In april 2023 heeft Lloyds de certificering getoetst en aanbevelingen en aandachtspunten benoemd. Deze zullen worden opgepakt.
3.4.2 Regionale Ambulance Voorziening (RAV) Organisatie Met ingang van 1 januari 2019 is de uitvoering van de taken op het gebied van de ambulancezorg ondergebracht in de Coöperatie AmbulanceZorg ZHZ U.A. (CAZ ZHZ U.A.). Medewerkers van DG&J, onderdeel RAV die na 1 april 2018 in dienst zijn getreden zijn met ingang van 1 april 2019 in dienst getreden van de CAZ ZHZ U.A. In verband met hoge frictiekosten zijn alle medewerkers die al voor 1 april 2018 in dienst waren bij DG&J, onderdeel RAV nog in dienst bij DG&J. Deze medewerkers worden vanuit DG&J gedetacheerd aan de coöperatie. De afspraken hierover zijn vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst en individuele detacheringsovereenkomsten. Personeel
Personele bezetting in FTE
1-1-2022
31-12-2022
119,10
107,64
Bovengenoemde aantallen zijn bruto, dus inclusief medewerkers met FLO en niet-actieven. Op 11-2023 komen alle medewerkers in dienst bij de CAZ.
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
64
3.4.3 Serviceorganisatie Jeugd (SOJ) Personeel Bezetting ultimo 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
25,9
26,9
28,9
De begroting 2024 neemt met 2 fte toe vanwege de inzet voor Zorgned. Dit wordt bekostigd uit de lagere jaarlijkse bijdrage voor Zorgned ten opzichte van de oude applicatie Stipter. De jaarlijkse kosten voor Zorgned zijn lager, maar er moeten meer werkzaamheden zelf worden gedaan. Ziekteverzuim Ziekteverzuim 2022
Geraamd ziekteverzuim 2023
Geraamd ziekteverzuim 2024
2,8 %
3,0 %
3,0 %
Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid | Jaarstukken 2022 GR DGJ
65
3.5 Verbonden partijen Met ingang van 1 januari 2019 is de Coöperatie Ambulancezorg Zuid-Holland Zuid (CAZ) opgericht. Naast de ziekenhuizen Erasmus Medisch Centrum (EMC) en Albert Schweitzer Ziekenhuis (ASZ) is de DGJ lid in deze zelfstandige coöperatie. In deze coöperatie is de uitvoering van de taken rondom ambulancezorg ondergebracht. Met ingang van 2021 is ook de vergunning voor de ambulancezorg in de regio Zuid-Holland Zuid overgegaan naar de CAZ. Algemene informatie Vestigingsplaats
Openbaar belang dat wordt behartigd
Omvang van financieel belang
Deelnemende partijen
Papendrecht De Coöperatie Ambulancezorg Zuid-Holland Zuid (CAZ) is een transparante zorginstelling, met professionele medewerkers, die hoogwaardige ambulancezorg verleent. We werken samen met partners in de ketens van zorg en openbare veiligheid. De CAZ is een coöperatie UA, dus met uitgesloten aansprakelijkheid. De DGJ is lid van de coöperatie, maar betaalt geen contributie. De leden van de CAZ zijn behalve de DGJ de ziekenhuizen Erasmus Medisch Centrum (EMC) en Albert Schweitzer Ziekenhuis (ASZ)
Beleidsinformatie Verbonden doelstelling Actuele opgaven van de verbonden partij Financiële informatie Eigen vermogen verbonden partij aan het begin en einde van het begrotingsjaar