1A.9 Brief OZHZ aan raden en PS.pdf

Aan: - Provinciale Staten van Zuid-Holland - de raden van de gemeenten in Zuid-Holland Zuid

Uw brief van

Verzenddatum

Uw kenmerk

Dossier Zaaknummer

Z-24-454931

Begroting 2026 en jaarrekening 2024

Ons kenmerk

D-25-2559368

Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid

Behandeld door

Reactie op Onderwerp

11 juli 2025

(Gelieve bij correspondentie dit nummer te vermelden)

E. Numan

Geachte heer, mevrouw, Hierbij sturen wij u de begroting 2026 en de jaarrekening 2024 van de Omgevingsdienst ZuidHolland Zuid (OZHZ). Het algemeen bestuur (AB) stelde beide documenten vast op 10 juli 2025. Begroting 2026 De in de Wgr voorgeschreven algemene financiële en beleidsmatige kaders zijn opgenomen in deel I van de voorliggende ontwerpbegroting. De begroting is gebaseerd op de door het AB vastgestelde begrotingsrichtlijnen 2026 en is meerjarig in evenwicht. In de nieuwsbrieven over de vorige AB-vergaderingen meldden wij u al wat OZHZ doet om een bijdrage te leveren aan het verminderen van de financiële problematiek van de gemeenten vanaf 2026. OZHZ beziet of en hoe kan worden bezuinigd en met welke inhoudelijke keuzes de gemeenten zelf kunnen bijdragen aan het beheersbaar houden van hun financiële positie. Op verzoek brachten wij ook in beeld welke besparingen al vanaf 2025 mogelijk zijn. De uitwerking van de bestuursopdracht zag op vier thema's: -

Kosten van de interne bedrijfsvoering.

-

Kostenbesparingen bij de deelnemers door meer omgevingstaken door OZHZ te laten uitvoeren.

-

Efficiëntie in processen.

-

Inhoudelijke keuzes van de deelnemers (individueel of regionaal).

Daarnaast staat OZHZ voor een aantal eigen opgaven: het aanvullen van het weerstandsvermogen (zie hierna) en de verplichting om te voldoen aan de landelijke robuustheidseisen voor omgevingsdiensten. Ook moet OZHZ veel investeren in het werven van nieuw personeel vanwege de lastige arbeidsmarkt. OZHZ kan veel besparing realiseren als het lukt de externe inhuur verder te verminderen. Aanvullend is het belangrijk dat ook de kwaliteit van de dienstverlening en de taakuitvoering op orde blijft, zo hebben het DB en AB eerder uitgesproken.

Als uitwerking van de voorstellen die in november 2024 aan het AB zijn gedaan is in de begroting 2026 een tariefverlaging toegepast van 2,7% in 2026, waardoor de tarieven ten opzichte van 2025 slechts met 0,34% stijgen (oorspronkelijk zou de totale index 3,04% zijn voor 2026) en een extra tariefverlaging van 0,5% op de index vanaf 2027. Het DB wijst hier wel nadrukkelijk op het risico dat het realiseren van een gedeelte van de tariefsverlaging in sterke mate afhankelijk is van de mogelijkheid om de kosten van externe inhuur daadwerkelijk terug te dringen, gelet op de arbeidsmarkt. Daarnaast realiseert OZHZ een besparing van € 255.000 middels het doorvoeren van een lager niveau van taakuitvoering. Dat is 0,8% van het opdrachtbudget. Per saldo is daarmee 4% van de beoogde 5% bezuiniging in beeld. De besparing kan nog hoger uitvallen wanneer de effecten van het verder "lean" organiseren van processen en de nieuwe werkwijze wachtdienst kunnen worden gekwantificeerd. In de eveneens bijgevoegde bestuursnotitie voor het AB van 10 juli 2025 over de ingekomen zienswijzen op de ontwerpbegroting (die u ook al na het DB van 26 juni 2025 van ons heeft ontvangen) is verduidelijkt dat OZHZ uitgaat van een collectieve besparing van 5% door efficiencymaatregelen en gemeenschappelijke inhoudelijke keuzes.

De besparingen worden hoger, al naar gelang meer gemeenten individueel beslissen over te gaan tot een bredere uitvoering van de VTHA-taken door OZHZ. Deelnemers die meer wensen te besparen kunnen dit ook doen door beleidskeuzes te maken die impact hebben op de specifieke taken die OZHZ voor hen uitvoert. Wij rapporteren periodiek over de voortgang in de bestuursrapportages. Het houdt dus niet op bij de reeds toegezegde ombuigingen. De ingekomen zienswijzen leidden tot een aanvullende toelichting in de begroting 2026 over het doortrekken voor 70% van de incidentele omzet uit het jaar als zijnde “structureel”. Op basis van het verleden is de constatering namelijk dat deze incidentele omzet, regiobreed beschouwd, een structureel karakter heeft. Op basis van het voorzichtigheidsprincipe is 70% van deze omzet doorgetrokken. Dit biedt OZHZ mede in het kader van benodigde bezuinigingen op met name externe inhuur de mogelijkheid om hier vast personeel op in dienst te nemen. Doet OZHZ dit niet dan zal dat betekenen dat de tarieven moeten stijgen. In de bijdrage van de deelnemers is dit echter nog niet verwerkt (zie ook bijlage 1), zodat het voor de deelnemers incidenteel blijft. De frictiebepaling uit de bijdrageverordening is hierop niet van toepassing.

In het DB en AB is er overigens op gewezen dat OZHZ hiermee weliswaar begrotingstechnisch meer zekerheid krijgt, maar er tegelijkertijd bij de individuele deelnemers geen prikkel is om structurele taken ook daadwerkelijk met structureel budget te financieren. Met andere woorden, de onderliggende oorzaak dat een aantal deelnemers te weinig structureel budget inbrengen voor de uitvoering van die structurele taken lossen we hiermee niet op. Dat vraagstuk blijft dus nog steeds actueel en moeten we blijven agenderen. Opdracht van het DB aan OZHZ is om de toepassing van de genoemde 70% goed te monitoren, gelet op de bezuinigingsopgave, de uitwerking van de missievisie-strategie en de wijze van financieren van structurele taken door de deelnemers. Het grijpt immers op elkaar in. In de rapportages moet worden benoemd waar OZHZ tegenaan loopt. Jaarrekening 2024 en bestemming van het rekeningresultaat In de jaarstukken 2024, die bestaan uit het jaarverslag (deel I) en de jaarrekening (deel II), doet OZHZ verslag over de uitvoering van de begroting 2024 en de daarin opgenomen speerpunten en prestatie-indicatoren. Het jaarverslag is de verantwoording over de behaalde resultaten, zowel 2

beheersmatig als financieel. OZHZ rapporteert daarnaast naar elk van de opdrachtgevers over de uitvoering van de individuele jaarprogramma’s. OZHZ sluit 2024 af met een positief resultaat van € 604.106. Het AB besloot op 10 juli 2025 dit positieve resultaat toe te voegen aan het weerstandsvermogen. Dit conform de eerder in het bestuur (AB 6 juli 2023) gemaakte afspraken om het weerstandsvermogen binnen een periode van maximaal 4 jaar weer op het niveau van het risicoprofiel te brengen middels toekomstige positieve resultaten en, als deze niet toereikend zijn, via een aanvullende bijdrage van de deelnemers. Aanleiding voor de aanwending van het weerstandsvermogen had destijds te maken met het besluit van het bestuur om de tarieven tussentijds niet te indexeren naar aanleiding van de caoverhoging. Daarmee komt het weerstandsvermogen ultimo 2025, uitgaande van een positief jaarresultaat in 2025, naar verwachting weer op het vereiste niveau. Het weerstandsvermogen voldoet daarmee ook weer aan de landelijke robuustheidseisen voor omgevingsdiensten. Hoogachtend, Namens het algemeen bestuur van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid, J.M.L. Tolsma Plv. secretaris Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid Deze brief is digitaal vastgesteld en is daarom niet ondertekend.

Bijlagen: -

Begroting 2026 Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid, vastgesteld door het algemeen bestuur op 10 juli 2025, met daarin ook opgenomen de bestuursnotitie voor het AB van 10 juli 2025 over de ingekomen zienswijzen en reacties op voorgenomen bestemming rekeningresultaat

-

Jaarrekening 2024, vastgesteld door het algemeen bestuur op 10 juli 2025

3