1A.28 Begroting 2027 GR DGJ herziene versie.pdf

Concept Begroting 2027 GR Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

Begroting 2027

20 april 2026

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

2

Voorwoord Beste lezer,

Voor u ligt de begroting 2027 van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J). Deze begroting concretiseert de plannen en bijbehorende middelen van de DG&J voor 2027. Het Meerjarenbeleidsplan (MJP) 2024-2028 en het bijbehorende uitvoeringsprogramma vormen hiervoor de basis. Bij het uitvoeren van onze dienstverlening staat de hoofdopgave uit het MJP, het verminderen van gezondheidsachterstanden en het vergroten van ontwikkelingskansen van de inwoners in Zuid-Holland Zuid, steeds voorop. De DG&J werkt ook in 2027 met een taakstelling van 8% op de begroting (exclusief SOJ). Deze taakstelling is ingezet in 2026 in de vorm van een zogenoemde ‘nullijn’. Deze nullijn heeft als gevolg dat de DG&J met bestaande capaciteit de gestegen stroom van meldingen bij LVS, OGGZ en VT het hoofd moet bieden. Dit brengt risico’s met zich mee, zowel in casuïstiek als voor de inzetbaarheid van medewerkers. Om grip te krijgen op het groeiende beroep vanuit de samenleving op onze dienstverlening, hebben we in 2025 samen met gemeenten intensief gewerkt aan plannen om deze alsmaar stijgende trend te doorbreken. De implementatie van deze plannen kost tijd. Samen met gemeenten blijven we ons inspannen om te zorgen dat inwoners vroegtijdiger passende ondersteuning krijgen en zo de druk op onze dienstverlening in het belang van alle betrokken partijen wordt verminderd.

Ook de SOJ werkt samen met gemeenten aan het terugdringen van de kosten van jeugdhulpgebruik (verbeterprogramma jeugdhulp) en stuurt op de ontwikkelopdracht voor de jeugdhulpaanbieders naar aanleiding van het kostprijsonderzoek. Positief is dat we, tegenover de stijgende lasten als gevolg van het kostprijsonderzoek, op basis van de laatste prognose een substantiële daling zien van de kosten van het jeugdhulpgebruik. Binnen een context van enerzijds financiële en personele krapte en anderzijds een groeiend beroep vanuit de samenleving op onze dienstverlening, biedt de voorliggende begroting de basis om in 2027 verdere stappen te zetten naar een gezonde en veerkrachtige regio. Daar spant de DG&J zich graag voor in, samen met gemeenten en partners.

Eveline Schurink Algemeen directeur DG&J, tevens Directeur Publieke Gezondheid Zuid-Holland Zuid

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

3

Inhoudsopgave Voorwoord

3

Inhoudsopgave

4

1

Samenvatting begroting GR DG&J 2027

5

2

Beleidsbegroting 2027 GR DG&J

9

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

9 17 20 22 30

3

4

5

6

Programma 1: GGD Programma 2: Veilig Thuis Programma 3: Leerplicht en voortijdig schoolverlaten Programma 4: Serviceorganisatie Jeugd Programma 5: Algemene dekkingsmiddelen

Verplichte Paragrafen

32

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8

32 38 39 39 41 41 44 46

Risico en weerstandsvermogen Financiële kengetallen Kapitaalgoederen Financiering Verbonden partijen Bedrijfsvoering Rechtmatigheid Openbaarheidsparagraaf

Financiële begroting

48

4.1 4.2

48 52

Overzicht van baten en lasten Taakvelden

Vaststelling

54

Dagelijks Bestuur Algemeen Bestuur

54 54

Bijlagen

55

Bijlage 1a. Gemeentelijke bijdrage 2027 Bijlage 1b. Tarieventabel 2027 Bijlage 2 Beleidsindicatoren Bijlage 3 Verdelingsprincipe producten DG&J naar taakvelden Bijlage 4 Meerjarenverloop van reserves, voorzieningen en investeringen

55 61 62 63 64

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

4

1 Samenvatting begroting GR DG&J 2027 Meerjarenbeleidsprogramma 2024-2028 Inhoudelijk begrotingsprogramma: MJP en uitvoeringsprogramma Deze begroting bevat de financiële vertaling van het “Uitvoeringsprogramma MJP 20242028”. Het algemeen bestuur heeft dit inhoudelijke programma vastgesteld op 26 september 2024. Het uitvoeringsprogramma is een uitwerking van het eerder vastgestelde “Meerjarenbeleidsplan DG&J ZHZ 2024-2028” (MJP). In het MJP is de stip aan de horizon geschetst voor het verminderen van gezondheidsachterstanden en vergroten van ontwikkelkansen van inwoners in Zuid-Holland Zuid. Daarbij hebben we samen met gemeenten leidende principes, ambities en bestuurlijke uitgangspunten geformuleerd. In het uitvoeringsprogramma hebben we dit vervolgens vertaald in concrete doelen en activiteiten. Het geeft daarmee een goed beeld van de dienstverlening van de DG&J aan de gemeenten en hun inwoners in de komende jaren. Het beeld is echter nog niet compleet. Dit heeft te maken met de actuele financiële en bestuurlijke situatie.

Van kadernota naar begroting De concept begroting 2027 betreft de begrotingsprogramma's van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J). Daarnaast is een meerjarenraming voor de periode 20282030 opgenomen in de stukken. De financiële basis voor deze begroting is de kadernota 2027 die door het Algemeen Bestuur op 18 december 2025 is vastgesteld. Het AB heeft besloten de begroting 2026 plus indexatie, met uitzondering van het jeugdhulpbudget, als kader voor de begroting 2027 te gebruiken (nullijn). Onderdeel van de nullijnbegroting 2026 zijn een tweetal incidentele posten voor de formatie van OGGZ en Veilig Thuis. Bij de begroting 2027 worden deze posten nog éénmaal incidenteel opgenomen. Met de intentie dat wanneer deze bezetting in 2028 nog steeds nodig is, deze structureel wordt verwerkt in de begroting 2028. Het uitgangspunt van de nullijn heeft impact op de dienstverlening aan inwoners en gemeenten. Deze komt vanwege het aantal meldingen onder druk te staan.

Bijstelling raming jeugdhulpuitgaven De financiële raming van de jeugdhulpuitgaven 2027-2030 is gebaseerd op de prognose (januari 2026) van de kosten per gemeente voor het jaar 2026. Deze verwachte uitgaven worden geïndexeerd naar het prijsniveau 2027. Vanuit het oogpunt van evenwichtig begrotingsbeleid is er voor gekozen in beginsel zowel geen groei als geen besparingen op te nemen ten opzichte van deze prognose. Zoals gebruikelijk, worden gemeenten via hun zienswijze in de gelegenheid gesteld aan te geven of zij de opgenomen ramingen realistisch achten. Zo kunnen gemeenten de te verwachten effecten van (nog) door te voeren maatregelen in het kader van de Hervormingsagenda Jeugd en het Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp hierin meenemen of juist een wat conservatiever uitgangspunt voor hun begroting kiezen door uit te gaan van groei. Gemeenten kunnen gemotiveerd afwijken van de nu voorliggende raming. De afwijking dient deugdelijk onderbouwd te worden en zal door de provincie worden getoetst (in geval van een lagere raming). De verwachte besparingen van de maatregelen uit het Verbeterprogramma jeugdhulp zijn, in afwachting van de opgaven van gemeenten, nog niet verwerkt in voorliggende

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

5

begroting. Wel is de verwachte besparing op het gebied van contractmanagement door SOJ verwerkt in de begroting.

Definitief besluit incidentele middelen JGZ Het Algemeen Bestuur heeft op 2 april 2026, na zienswijzeprocedure, definitief voor de jaren 2026 en 2027 extra middelen toegekend vanwege de hogere lasten die worden gemaakt als gevolg van wijzigingen binnen het Rijksvaccinatiepakket (RVP). Deze wijzigingen zijn bedoeld om kinderen nog beter te beschermen tegen de mazelen, kinkhoest, difterie en tentanus en om beter aan te sluiten op de Europese standaarden. Het voorgenomen besluit was reeds in de kadernota verwerkt.

Voorstellen Indexatie De begroting 2027 is geïndexeerd volgens de kaders zoals deze in de kadernota 2027 zijn aangegeven: de lonen zijn met 5,7% geïndexeerd en de materiële budgetten met 2,2%. De totale omvang van de indexatie voor de onderdelen GGD, Veilig Thuis en LVS bedraagt € 2,4 miljoen, hiervan is € 655.000 miljoen verlegd naar subsidies, offertes en overige externe inkomsten. Voor het restende deel, € 1,726 miljoen, leidt dit tot het verhogen van de gemeentelijke bijdrage.

Basispakket OGGZ Voortvloeiend uit de impactanalyse en de daaruit volgende taakanalyse zijn voor de OGGZ een basispakket en een pluspakket geformuleerd. Taken die onder het basispakket vallen zijn wettelijke taken met een structureel karakter. Gezien dit kader wordt voorgesteld om als uitgangspunt vast te stellen dat daar waar taken die onder het basispakket van het OGGZ worden geschaard, de financiering hiervan via gemeentelijke bijdrage te laten verlopen. Voor een tweetal taken is overeenstemming met de gemeenten om deze onderdeel te laten zijn van het basispakket, te weten Procesregie en Wet verplichte GGZ (WvGGZ). Deze wettelijke taken zijn reeds onderdeel van de OGGZ, echter vindt de financiering voor de taak procesregie nu plaats via jaarlijkse op gemeentelijk niveau afgesloten DVO's (Dienstverleningsovereenkomsten)/subsidies en een structurele regionale DVO voor de taak WvGGZ. Uitzondering hierop is de deeltaak procesregie voor de gemeente Zwijndrecht. Deze taak wordt nu nog niet uitgevoerd voor de gemeente Zwijndrecht, wel is overeenstemming dat deze taak vanaf 2027 door OGGZ uitgevoerd gaat worden. Voorgesteld wordt om voor deze twee deeltaken, gezien het uitgangspunt basispakket is gemeentelijke bijdrage, hiervoor de gemeentelijke bijdrage te verhogen met totaal € 1,4 miljoen (€ 882.964 voor procesregie, € 476.372 voor WvGGZ).

In onderstaande tabel is de impact hiervan per gemeente inzichtelijk gemaakt.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

6

(bedragen x € 1)

Gemeente Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal

Procesregie 36.101 271.875 81.777 32.020 49.846 139.181 71.164 57.431 52.033 91.535 882.964

Wvggz 19.477 146.680 44.120 17.275 26.893 75.090 38.394 30.985 28.073 49.385 476.372

Totaal 55.578 418.555 125.897 49.296 76.739 214.271 109.558 88.416 80.106 140.920 1.359.336

Bijstelling suïcidepreventie Per jaar wordt stelt het Rijk € 10 miljoen beschikbaar voor de uitvoering van suïcidepreventie. De verdeling van deze middelen is vastgesteld in de septembercirculaire. Voor de regio Zuid-Holland Zuid gaat het om totaal € 233.441. Per gemeenten verschilt het bedrag per inwoner, dit omdat vanuit het gemeentefonds meerdere indicatoren zijn betrokken bij het bepalen van de omvang per gemeente. Bij de begroting 2026 is nog uitgegaan van € 0,55 per inwoner. Tevens is in het Algemeen Bestuur besloten dat een nog nader in te vullen deel lokaal ingezet zou gaan worden. Dit deel is wel opgenomen in de begroting van DG&J en dient dan ook nog gecorrigeerd te worden. Afgestemd is dat dit 10% van het budget gaat worden. Doordat de middelen zoals deze daadwerkelijk lager uitvallen en dat 10% van de middelen lokaal ingezet zal worden, zal de begroting van DG&J structureel naar beneden worden bijgesteld. Deze bijstelling bedraagt € 49.143. In onderstaande tabel is per gemeente het verschil inzichtelijk gemaakt. (bedragen x € 1)

September Gemeente Begroting 2027 circulaire Verschil DG&J Lokaal Totaal Alblasserdam 10.617 9.560 -1.057 8.604 956 -2.013 Dordrecht 80.146 72.170 -7.976 64.953 7.217 -15.193 Gorinchem 23.971 21.585 -2.386 19.427 2.159 -4.544 Hardinxveld-Giessendam 9.185 8.271 -914 7.444 827 -1.741 Hendrik-Ido-Ambacht 14.719 13.255 -1.465 11.929 1.325 -2.790 Hoeksche Waard 40.589 36.549 -4.039 32.894 3.655 -7.694 Molenlanden 20.703 18.642 -2.060 16.778 1.864 -3.925 Papendrecht 17.045 15.349 -1.696 13.814 1.535 -3.231 Sliedrecht 15.135 13.628 -1.506 12.266 1.363 -2.869 Zwijndrecht 27.130 24.430 -2.700 21.987 2.443 -5.143 Totaal 259.240 233.441 -25.799 210.097 23.344 -49.143

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

7

Begroting 2027 van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd Met inbegrip van de voorstellen en de uitwerking van de uitgangspunten zoals deze bij de kadernota 2027 zijn vastgesteld, leidt dit tot een totale begrotingsomvang van € 231 miljoen. In onderstaande tabel is de begroting per programma weergegeven. (bedragen x € 1.000) GGD Veilig Thuis LVS Serviceorganisatie Jeugd Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resultaat

Jaarrekening 2025 Lasten Baten Saldo 29.743 31.064 1.321 8.467 8.624 157 4.118 3.342 -777 154.859 154.859 0 197.187 197.888 701 0 0 0 197.187 197.888 701

Begroting 2026 Lasten Baten Saldo 27.924 27.810 -114 8.830 8.830 0 3.282 3.282 0 157.906 157.906 0 197.942 197.828 -114 0 114 114 197.942 197.942 0

Begroting 2027 Lasten Baten Saldo 28.908 28.788 -120 8.906 8.906 0 3.310 3.310 0 175.566 175.566 0 216.690 216.570 -120 0 120 120 216.690 216.690 0

Algemene baten en lasten Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resutlaat

13.461 13.461 0 13.461

12.811 12.811 1.943 14.754

-649 -649 1.943 1.294

13.568 13.568 0 13.568

13.568 13.568 0 13.568

0 0 0 0

14.011 14.011 0 14.011

13.704 13.704 308 14.011

-308 -308 308 0

Totaal DG&J Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resutlaat

210.648 0 210.648

210.700 1.943 212.643

52 1.943 1.995

211.510 0 211.510

211.396 114 211.510

-114 114 0

230.702 0 230.702

230.274 428 230.702

-428 428 0

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

8

2 Beleidsbegroting 2027 GR DG&J 2.1 Programma 1: GGD Begin 2027 bevindt de GGD Zuid-Holland Zuid zich halverwege de uitvoering van het Meerjarenbeleidsplan 2024–2028. Dit gebeurt in een context van toenemende gezondheidsopgaven, arbeidsmarktkrapte en financiële druk, terwijl het beroep op de publieke gezondheid groeit door onder meer afnemende vaccinatiegraden, infectierisico’s, vergrijzing en toenemende mentale problematiek. De inzet is helder: de GGD blijft een robuuste basisorganisatie die haar wettelijke kerntaken duurzaam uitvoert en tegelijk wendbaar inspeelt op nieuwe risico’s en crises. Dit vraagt om scherpe keuzes. De prioriteit ligt bij het borgen van wettelijke taken en het versterken van structurele capaciteit waar risico’s zich opstapelen – zoals infectieziektebestrijding, Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) en pandemische paraatheid – en bij investeringen in collectieve preventie, kennis en dataverzameling. De inzet wordt daarbij gerichter georganiseerd: minder versnippering, meer samenhang en focus op doelgroepen en gebieden waar de gezondheidswinst het grootst is. De begroting 2027 staat daarmee in het teken van realistische ambitie: publieke gezondheid beschermen en bevorderen binnen beschikbare middelen en landelijke randvoorwaarden, met een stevige en betrouwbare rol voor de GGD als partner van gemeenten.

1. Infectieziektenbestrijding en hygiënezorg

Wat willen wij bereiken? Het voorkomen en beperken van infectieziekten in Zuid-Holland Zuid door tijdige signalering, effectieve bestrijding en gerichte preventie. Daarbij richten wij ons op de wettelijke kerntaken infectieziektebestrijding, een toegankelijk en herkenbaar Vaccinatie Expertisecentrum (VEC) en een kwalitatief sterk Centrum Seksuele Gezondheid (CSG). Wat gaan wij daarvoor doen? Infectieziektebestrijding Wij borgen de basiscapaciteit voor de zeven wettelijke kerntaken en versterken de pandemische paraatheid, inclusief aansluiting op de Landelijke Functie Opschaling Infectieziektebestrijding (LFI). De inzet richt zich op opschalingsvermogen, monitoring, datamanagement en bovenregionale samenwerking. De dalende vaccinatiegraad en toenemende infectierisico’s vragen om blijvende preventieve inzet, in nauwe samenwerking met JongJGZ en gemeenten. Tegelijk bereiden wij ons voor op mogelijke wijzigingen in landelijke financiering na afloop van de tijdelijke VIP-SPUK-middelen in 2028, met het oog op duurzame borging van capaciteit en expertise. Vaccinatie Expertisecentrum (VEC) Het VEC bundelt reizigersadvisering, vaccinaties voor risicogroepen en de uitvoering van vaccinatiecampagnes. Wij zetten in op behoud van kwaliteit en toegankelijkheid.

Landelijke ontwikkelingen, zoals een mogelijk programmatisch aanbod van gordelroosvaccinatie en aanpassingen in financiering, kunnen gevolgen hebben voor

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

9

structuur en bekostiging. Wij anticiperen hierop om de opgebouwde expertise en infrastructuur duurzaam te benutten. Centrum Seksuele Gezondheid (CSG) Het CSG richt zich op jongeren en andere risicogroepen. In 2027 versterken wij spreekuren, outreach en samenwerking met huisartsen en maatschappelijke partners. De inzet op integrale seksuele gezondheidszorg, inclusief Nu Niet Zwanger en psychosociale nazorg, blijft prioriteit. De continuïteit is mede afhankelijk van landelijke financieringsontwikkelingen (ASG/AZWA en mogelijke wijzigingen in uitkeringsstructuur). Relevante actuele ontwikkelingen • Doorontwikkeling van het landelijke stelsel voor pandemische paraatheid en structurele positionering van de LFI; • Afnemende vaccinatiegraad en toenemende infectierisico’s; • Onzekerheid over toekomstige landelijke financiering en bekostigingssystematiek.

Indicatoren Prestatie-indicator Formatie infectieziektebestrijding volgens het Berenschot model Maandelijkse epidemiologische analyse en bespreking Bestuurlijke informatievoorziening bij meldingsplichtige ziekten categorie A1, A2 en B1 Aantal voorlichtingen en/of bijeenkomsten voor burgers en/of ketenpartners Vergunningsaanvragen tattoo/piercing en permanente makeup binnen wettelijke termijn afgehandeld Certificaataanvragen ship sanitation binnen 24 uur in behandeling genomen Consultvolume reizigers- en beroepsvaccinaties passend bij regionale vraag Consultvolume SOA, PrEPH, IV en Sense (jongeren) passend bij beschikbare landelijke middelen

Begroting 2027 100% 12 per jaar 100% binnen de gestelde termijn ≥ 15 100% 100% Richtwaarde: ± 12.000 consulten Richtwaarde: ± 1.300 consulten

KTO-score cliënten CSG

8,5

KTO score cliënten VEC

8,5

Deze vernieuwde indicatoren voor 2027 zijn toegespitst op het realistisch borgen van de wettelijke kerntaken binnen de beschikbare financiële kaders, met aandacht voor tijdige informatievoorziening, kwaliteit en paraatheid. Voor VEC en het CSG worden richtwaarden gehanteerd, omdat het consultvolume mede afhankelijk is van landelijke keuzes.

2. Gezondheid en Milieu Wat willen wij bereiken? Het structureel verankeren van gezondheid in ruimtelijke en milieukundige besluitvorming, zodat inwoners in Zuid-Holland Zuid kunnen wonen, werken en opgroeien in een gezonde leefomgeving.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

10

Wat gaan wij daarvoor doen? Wij adviseren gemeenten en inwoners gevraagd en ongevraagd over gezondheidsvraagstukken in de fysieke leefomgeving en onderbouwen dit met data, medische expertise en actuele kennis. Daarbij zetten wij in op vroegtijdige signalering, duidelijke positionering van gezondheidsbelangen en versterking van onze regionale en landelijke kennis- en netwerkfunctie. Relevante ontwikkelingen • De vragen vanuit inwoners en gemeenten nemen in aantal en complexiteit toe. Dit vraagt om inzet van specialistische (medische) expertise en verdere versterking van de adviserende capaciteit van de GGD. Door herschikking van TBC middelen binnen de organisatie ontstaat ruimte om de toenemende druk op Gezondheid & Milieu op te vangen; • Met het aflopen van het programma PFAS in 2026 moeten de opgebouwde programmalijnen structureel worden geborgd; • Tegelijkertijd is de hoogte van de SPUK-financiering (bodem) voor 2027–2030 nog onzeker, wat gevolgen kan hebben voor de uitvoeringsruimte. Indicatoren Prestatie-indicator Klanttevredenheid gemeenten over adviezen

Begroting 2027 ≥ 7,0

3. Toezicht Kinderopvang & WMO Wat willen wij bereiken? Het borgen van veilige en kwalitatief verantwoorde kinderopvang en maatschappelijke ondersteuning, zodat kinderen veilig kunnen opgroeien en kwetsbare inwoners passende hulp ontvangen. Wat gaan wij daarvoor doen? Wij voeren risicogestuurd toezicht uit op kinderopvangvoorzieningen conform wettelijke kaders en voorzien gemeenten van heldere informatie over kwaliteit en naleving als basis voor handhaving. Wij werken verder aan de professionalisering van het toezicht, met nadruk op kwaliteit van de basisdienstverlening, verbeterde sturingsinformatie en doelmatige inzet van capaciteit. Daarnaast houden wij toezicht op Wmo-voorzieningen binnen de met gemeenten afgesproken kaders. Door reguliere toezichtbezoeken en onderzoek van calamiteitenmeldingen dragen wij bij aan de borging van kwaliteit en rechtmatigheid. Relevante ontwikkelingen • De landelijke uitbreiding van toezicht op proceskwaliteit binnen de voorschoolse educatie is uitgesteld; • Binnen het Wmo-toezicht wordt in 2026 een pilot uitgevoerd voor de gemeente Hoeksche Waard. Op basis van evaluatie en financiële doorrekening wordt besluitvorming voorbereid over mogelijke structurele aansluiting; • Daarnaast wordt met gemeenten gewerkt aan een gezamenlijk richtinggevend kader voor Wmo-toezicht, gericht op duurzame borging van kwaliteit en rechtmatigheid.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

11

Indicatoren Prestatie-indicator TKO: inspecties uitgevoerd binnen wettelijke termijn TKO: verplichte jaarlijkse inspecties kinderopvang uitgevoerd TKO: verplichte inspecties van minimaal de helft van de gastouders uitgevoerd TWMO: uitvoering van toezichtopdrachten TWMO: onderzoek gemelde calamiteiten

Begroting 2027 100% 100% 100% 100% 100%

4. Crisisorganisatie Wat willen wij bereiken? Het beperken van de dreiging en gevolgen van crises en rampen waarbij de publieke gezondheid wordt bedreigd, door een goed voorbereide, professioneel ingerichte en wendbare crisisorganisatie. Wat gaan wij daarvoor doen? Wij borgen, in nauwe samenwerking met de GHOR, een adequaat ingerichte en bemenste crisisorganisatie. Daarbij zorgen wij dat de personele bezetting, de beleids- en procesmatige kaders en de opleidings- en oefenstructuur aantoonbaar op orde zijn. Daarnaast werken wij aan het actueel houden van het crisisbeleid en aan verdere professionalisering in lijn met landelijke kaders. Relevante ontwikkelingen De structurele inbedding van pandemische paraatheid en de verdere uitwerking van landelijke modellen (zoals het LMCP) vragen om blijvende investering in opleiden, trainen en oefenen. Tegelijkertijd vraagt de financiële context om doelmatige inzet van capaciteit en scherpere prioritering binnen crisisvoorbereiding. Indicatoren Prestatie-indicator Optimale bezetting (piket)poule conform vastgestelde structuur Minimaal 1 OTO-activiteit per werkproces per jaar

Begroting 2027 100% 100%

Procesleiders voldoen aan minimale OTO-uren (≥ 9 uur per jaar)

100%

Kernbeleidsdocumenten crisisorganisatie actueel (≤ 1 jaar oud of aantoonbaar geactualiseerd)

100%

Crisisbeleid in lijn met landelijke kaders (LMCP/LNAZ)

100%

Deelname aan relevante regionale crisis overleggen

≥ 90%

Positieve beoordeling rol GGD in evaluaties van crises/oefeningen

≥ 80%

5. Gezondheidsbevordering Wat willen wij bereiken? Het versterken van een gezonde fysieke en sociale leefomgeving en het stimuleren van gezond gedrag, met gerichte aandacht voor mentale veerkracht bij jeugd, het verkleinen van gezondheidsverschillen en vitaal ouder worden.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

12

Wat gaan wij daarvoor doen? In 2027 werkt Gezondheidsbevordering vanuit duidelijke afspraken met gemeenten en een realistische planning binnen de beschikbare middelen. De inzet wordt geconcentreerd op preventie met aantoonbare maatschappelijke impact, op basis van prioritering vanuit de regionale toekomstverkenning. De focus ligt op mentale gezondheid en suïcidepreventie, het versterken van vroegsignalering en het ondersteunen van gemeenten bij leefstijl- en leefomgevingsvraagstukken, waaronder de Gezonde School-aanpak. Waar mogelijk wordt wijkgericht gewerkt en intensief samengewerkt met netwerkpartners, onder meer binnen AZWA. Relevante ontwikkelingen • • • • •

De opdracht Mentale Gezondheid versterkt de inzet op kinderen en jongeren; De Regionale Volksgezondheid Toekomstverkenning (rVTV) geeft richting aan prioritering en herijking van activiteiten; Aansluiting bij de doelen en activiteiten binnen AZWA blijft leidend; Het plan van aanpak suïcidepreventie is in uitvoering; Financiële druk vraagt om gerichte keuzes en doelmatige inzet van capaciteit.

Indicatoren Prestatie-indicator Aantal wijkgerichte interventies ontwikkeld met bewoners en ketenpartners Uitvoering acties conform regionaal plan suïcidepreventie Voortgang uitvoering opdracht Mentale Gezondheid Implementatie en monitoring van adviezen leefstijl, gezonde leefomgeving en gezonde school

Begroting 2027 ≥6 100% conform planning Conform vastgesteld uitvoeringsplan Jaarlijkse rapportage

6. OGGZ Wat willen wij bereiken? Een samenhangende en toekomstbestendige Openbare Geestelijke Gezondheidszorg in Zuid-Holland Zuid, met bijzondere aandacht voor kwetsbare inwoners en zorgmijders. De GGD vervult hierin een regionale regierol via het Meldpunt Zorg & Overlast en werkt met gemeenten en ketenpartners aan het voorkomen van escalaties en maatschappelijke onrust. Wat gaan wij daarvoor doen? Vanaf 2027 werken wij met een nieuw model op basis van een basis- en pluspakket en een gezamenlijke ontwikkelagenda met gemeenten. Hiermee worden rollen, verantwoordelijkheden en financiering verduidelijkt en wordt effectief gestuurd op een sluitende aanpak voor inwoners met complexe problematiek. De regiefunctie van het Meldpunt Zorg & Overlast wordt versterkt door data-gedreven analyse en trendmonitoring, zodat tijdig kan worden geanticipeerd op ontwikkelingen. Daarnaast zetten wij in op:

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

13

• • • •

Heldere positionering van teams (Wijk-GGD, Toeleiding, Toezicht & Bemoeizorg (TT&B) en overige OGGZ-taken); Versterkte samenwerking met woningcorporaties, inclusief herijking van woononderzoek; Evaluatie en mogelijke borging van straattriage; Herijking van de opdracht TT&B passend binnen het nieuwe stelsel.

Relevante ontwikkelingen •

•

Per 31 december 2026 eindigen bestaande subsidierelaties en start een nieuwe financieringsstructuur gebaseerd op het basis- en pluspakket. Dit vraagt om duurzame borging van taken en heldere afspraken over financiering; Tegelijkertijd nemen het aantal en de complexiteit van meldingen toe. Datagedreven sturing, duidelijke rolverdeling in de keten en versterkte samenwerking met partners zijn randvoorwaardelijk voor een toekomstbestendig OGGZ-stelsel.

Indicatoren Prestatie-indicator Basis- en pluspakket OGGZ volledig geïmplementeerd met vastgestelde rolverdeling Trendanalyse Meldpunt Zorg & Overlast (analyse instroom, herhaalmeldingen en doorlooptijd) Tijdige opvolging meldingen Meldpunt Zorg & Overlast conform werkproces Samenwerking woningcorporaties (nieuw DVO-model) Evaluatie en besluitvorming pilot straattriage

Begroting 2027 100% Periodieke rapportage (min. 2x per jaar) ≥ 90% binnen gestelde termijn Implementatie conform planning Conform planning 2027

7. Jeugdgezondheidszorg Wat willen wij bereiken? Het behouden of verhogen van de vaccinatiegraad binnen het Rijksvaccinatieprogramma (0–18 jaar) en het bevorderen van een gezonde start en optimale ontwikkeling van kinderen en jongeren in Zuid-Holland Zuid. Wat gaan wij daarvoor doen? De gemeenten hebben de uitvoering van de JGZ belegd bij een uitvoeringsorganisatie, waarbij DG&J optreedt als gedelegeerd opdrachtgever. In 2027 geven wij, in nauwe samenwerking met JongJGZ, uitvoering aan het lopende contract voor het wettelijke basistakenpakket en het Rijksvaccinatieprogramma conform de geldende kaders. Tegelijkertijd bereiden wij ons, samen met gemeenten, voor op nieuwe afspraken per 1 januari 2028. De keuze voor een toekomstige uitvoeringsstructuur kan gevolgen hebben voor de inrichting en sturing van de JGZ. Wij volgen ontwikkelingen binnen het Rijksvaccinatieprogramma en informeren gemeenten tijdig over eventuele inhoudelijke of financiële consequenties. Relevante ontwikkelingen •

Voor 2027 is door JongJGZ een pro forma aanvraag ingediend, onder voorbehoud van de uitkomsten van het lopende kostprijsonderzoek door Berenschot;

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

14

• •

Gemeenten bereiden besluitvorming voor over de uitvoering van het basistakenpakket na 2027; Landelijke aanpassingen in het Rijksvaccinatieprogramma kunnen gevolgen hebben voor uitvoering en financiering.

Indicatoren Prestatie-indicator Uitvoering van het regionaal basispakket JGZ conform contract en uitvoeringskader, waarbinnen de uitvoering van het RVP conform landelijke richtlijnen

Begroting 2027 100% via de jaarverantwoording JGZ.

8. Kennis en onderzoek

Wat willen wij bereiken? Het versterken van beleid en besluitvorming in Zuid-Holland Zuid met tijdige, betrouwbare en onderbouwde gezondheidsinformatie en onderzoek als basis voor gerichte keuzes. Wat gaan wij daarvoor doen? In 2027 publiceert de GGD de regionale Volksgezondheid Toekomstverkenning (rVTV). Deze biedt inzicht in demografische ontwikkelingen, gezondheidsverschillen, leefomgeving en druk op zorg en welzijn en vormt het kader voor regionale prioritering binnen onder meer AZWA. Op basis van de rVTV herijken wij programma’s en projecten, zoals valpreventie, PFAS en gezond & veerkrachtig opgroeien. Samen met gemeenten maken wij keuzes in inzet en capaciteit, gericht op meer focus, samenhang en maatschappelijke impact. Daarnaast versterken wij datagedreven werken, kennisdeling en samenwerking met andere GGD’en en kennisinstituten. Relevante ontwikkelingen • • • •

De vraag naar lokaal verfijnde en tijdige data voor beleidssturing neemt toe; Datakoppelingen tussen zorg-, sociaal-, onderwijs- en veiligheidsdomein worden belangrijker voor integraal inzicht; Samenwerking met landelijke kennispartners groeit, evenals de inzet op kwalitatief en participatief onderzoek; Tegelijkertijd vraagt dit om doelmatige inzet van capaciteit en verdere professionalisering.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

15

Indicatoren Prestatie-indicator

Begroting 2027

Publicatie regionale rVTV

100% in 2027

Actualisatie online dashboard (hoegezondiszhz.nl) conform vierjarige cyclus Tevredenheid gemeenten(vierjaarlijkse monitor) Tevredenheid ketenpartners (vierjaarlijkse monitor)

100% ≥ 8,0 (peildatum 2024) ≥ 8,0 (peildatum 2024)

Wat gaat het kosten? (bedragen x 1.000) P1 GGD Infectieziektebestrijding SOA/Sense TBC Reizigers Gezondheid en Milieu Toezicht Kinderopvang Toezicht WMO Gezondheidsbevordering Crisisorganisatie OGGZ COVID-19 Jeugdgezondheidszorg Kennisprogramma Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resultaat

Jaarrekening 2025 Lasten Baten Saldo 2.431 2.588 157 848 935 87 478 572 94 1.326 1.361 35 534 567 33 1.224 1.229 5 190 216 27 2.368 2.429 61 272 292 20 2.870 3.093 223 1.223 1.594 372 14.718 14.729 11 1.262 1.458 197 29.743 31.064 1.321 0 0 0 29.743 31.064 1.321

Begroting 2026 Lasten Baten Saldo 2.414 2.414 0 711 711 0 566 566 0 934 934 0 331 331 0 1.222 1.222 0 190 190 0 2.242 2.242 0 310 310 0 2.313 2.313 0 0 0 0 15.427 15.427 0 1.264 1.150 -114 27.924 27.810 -114 0 114 114 27.924 27.924 0

Begroting 2027 Lasten Baten Saldo 2.256 2.256 0 741 741 0 413 413 0 970 970 0 450 450 0 1.290 1.290 0 201 201 0 2.124 2.004 -120 317 317 0 2.459 2.459 0 0 0 0 16.020 16.020 0 1.668 1.668 0 28.908 28.788 -120 0 120 120 28.908 28.908 0

Toelichting De begroting 2027 is gebaseerd op de begroting 2026, en vervolgens geïndexeerd. Daarnaast zijn de volgende mutaties verwerkt:

Infectieziekte bestrijding Vanaf 2027 worden geen middelen meer ontvangen vanuit de SPUK Pandemische paraatheid voor de pijler Landelijk Functie opschaling Infectieziektenbestrijding. Deze pijler is voor het aansluiten van de GGD'en op de landelijke structuur pandemische paraatheid. Hierbij gaat het om € 0,3 miljoen.

TBC/Gezondheid en Milieu Vragen vanuit inwoners en gemeenten rondom gezondheid en milieu nemen in aantal en complexiteit toe. Dit vraagt om inzet van specialistische (medische) expertise en verdere versterking van de adviserende capaciteit van de GGD. Door herschikking van TBC middelen binnen de organisatie ontstaat ruimte om de toenemende druk op Gezondheid & Milieu op te vangen. Deze middelen komen vrij doordat de eerder door de GGD Rotterdam-Rijnmond aangekondigde indexatie voor de jaren 2025 en verder is uit onderhandeld naar geen indexatie.

OGGZ In de cijfers voor 2027 is voor de OGGZ 1 fte procesregisseur opgenomen voor het Meldpunt Zorg en Overlast. De totale omvang hiervan bedraagt € 149.700 (hiervan is € 108.000 opgenomen bij OGGZ en € 41.700 bij programma 5, algemene

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

16

dekkingsmiddelen). Aangezien de incidentele uitbreiding onderdeel was van de begroting 2026 betreft het hier geen bijstelling. Tevens is in de cijfers de wijzing van de wijze van financiering van DVO/subsidie naar gemeentelijke bijdrage verwerkt. In beginsel betreft het hier geen verhoging van gemeentelijke bijdrage, wel een verschuiving van wijze van dekking. Doordat de gemeente Zwijndrecht vanaf 2027 procesregie gaat afnemen van de GGD en de inzet hiervoor niet binnen de bestaande formatieve omvang kan worden opgevangen, is hiermee de begroting bijgesteld met € 92.000. Kennisprogramma Voortvloeiend uit het Meerjarenbeleidsplan en de organisatieontwikkeling, is de positionering van een aantal functies binnen de diverse producten van de GGD heroverwogen. Dit heeft geresulteerd in het centraliseren van de functie onderzoek. De was begroot bij diverse producten (onder andere jeugdgezondheidszorg). Daarnaast is de functie programmamanager binnen de GGD verstevigd, aansluitend bij de ambities die binnen het MJP zijn gesteld. Daarmee zijn middelen van het programma Gezondheidsbevordering overgeheveld naar het Kennisprogramma. Jeugdgezondheidzorg Voor het onderdeel JGZ is het door het Algemeen Bestuur genomen definitieve besluit om extra middelen beschikbaar te stellen voor de uitvoering van de JGZ verwerkt.

Het betreft totaal circa € 260.000, waarvan € 136.000 voor de inhaalcampagne RVP en € 124.000 voor de wijzigingen die binnen het RVP zijn aangebracht. Reserve Mentale Gezondheid Voor de aanpak Mentale Gezondheid is over een periode van 3 jaar € 350.000 beschikbaar. In de begroting 2026 was dit verwerkt onder het kennisprogramma. Nu daadwerkelijk hier invulling aan wordt gegeven, is gebleken dat het product Gezondheidsbevordering passender is. Derhalve is dit nu aangepast in de begroting 2027 middels het verhogen van de lasten van Gezondheidsbevordering en met het zelfde bedrag het verlagen van de lasten bij het Kennisprogramma (€ 120.000).

2.2 Programma 2: Veilig Thuis Wat willen wij bereiken? Veilig Thuis voert de wettelijke taak uit om kinderen en volwassenen in afhankelijkheidsrelaties te beschermen bij situaties waar veiligheid op het spel staat, omdat iedereen recht heeft op een ‘Veilig Thuis’. Veiligheid is een voorwaarde opdat alle mensen van -9 maanden tot 100+ jaar onbelemmerd kunnen functioneren en zich optimaal kunnen ontwikkelen en ontplooien. Wat gaan wij daarvoor doen? Veilig Thuis heeft al een aantal jaren te maken met een situatie waarin het aantal meldingen dat wordt gedaan bij Veilig Thuis, de beschikbare capaciteit overstijgt. Dit heeft geleid tot overschrijding van de wettelijke termijnen voor het triëren en zo nodig in onderzoek nemen van meldingen. Naast een verhoogd risico op escalatie binnen gezinnen en huishoudens, zorgt dit ook voor een hoge ervaren werkdruk door de medewerkers van Veilig Thuis.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

17

In 2025 heeft Veilig Thuis een implementatieplan opgesteld met maatregelen die Veilig Thuis, gemeenten en partners kunnen treffen om het aantal door Veilig Thuis te behandelen meldingen te verminderen. Het plan bestaat uit de volgende implementatielijnen: -

-

Implementatielijn 1: Samenwerking met de politie in het kader van de ‘overige zorgmeldingen jeugd’ (meldingen die niet gaan over kindermishandeling en huiselijk geweld, worden direct omgeleid naar lokale teams); Implementatielijn 2: Vergroten adviesrol (door melders advies te geven, wordt ernaar gestreefd meldingen te voorkomen); Implementatielijn 3: Complexe echtscheidingen (scherpere afbakening van de rol van Veilig Thuis in complexe echtscheidingscasuïstiek); Implementatielijn 4: Directe overdracht (optimalisatie van afspraken met gemeenten/lokale teams, voor snellere doorloop van casuïstiek);

Implementatielijn 5: Monitoring (scherper afbakenen van de rol van Veilig Thuis bij monitoring en casuïstiek na onderzoek of bij overdracht naar vrijwillige hulpverlening). Vanaf de zomer 2025 heeft Veilig Thuis verschillende werkgroepen opgestart met ketenpartners en gemeenten. Dit heeft geleid tot regionale afspraken de implementatie daarvan. Het is nog te vroeg om iets te kunnen zeggen over het effect hiervan op de werkvoorraad van Veilig Thuis. De uitvoering van het implementatieplan loopt door in 2026. Veilig Thuis blijft zich, voorzover dat mogelijk is binnen de eigen invloedsfeer, inspannen om de werkvoorraad meer in evenwicht te brengen met de beschikbare capaciteit. Naar verwachting kan op basis van het effect dat in de tweede bestuursrapportage 2026 zichtbaar is in het aantal te behandelen meldingen en de doorlooptijden, worden bepaald wat er nodig is om de wettelijke taken in 2027 te kunnen uitvoeren. Naast het implementatieplan dat is gericht op het verminderen van de werkvoorraad van Veilig Thuis, ziet Veilig Thuis enkele landelijke ontwikkelingen die juist tot een toename van de werkvoorraad van Veilig Thuis kunnen leiden. Zoals landelijke maatregelen naar aanleiding van casus ‘Vlaardingen’, toegenomen aandacht voor femicide en een vernieuwd landelijk handelingsprotocol.

In 2025 heeft het Crisisinterventieteam (CIT) van Veilig Thuis te maken gehad met een verhoogde instroom van verzoeken tot een interventie in crisissituaties. Veilig Thuis is hiervoor vaker gebeld en bevraagd vanuit de keten. Voor 2027 is het de verwachting dat dit zo zal blijven. Daarnaast is het beroep op het team Tijdelijk Huisverbod en het CIT structureel toegenomen, door een forse toename van het aantal Tijdelijk Huisverboden (THV), de risicotaxaties die voorafgaan aan een op te leggen THV en het aantal verlengingen van een THV. Dit zorgt voor extra druk op Veilig Thuis. Veilig Thuis zet in 2027 de intensieve samenwerking voort met gemeenten, politie, Zorg& Veiligheidshuis en regionale en lokale (zorg)partners, waaronder de lokale teams. Deze samenwerking richt zich op het voorbereiden op het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming (Veilig opgroeien is teamwerk) en de landelijke aanpak Veiligheid Voorop. Vanwege de verwachte aanhoudende druk op Veilig Thuis, heeft Veilig Thuis het onafhankelijke onderzoeksbureau Q-Consult gevraagd om te komen tot een hernieuwd rekenmodel voor de benodigde capaciteit van Veilig Thuis. Q-Consult is een partij die hier veel ervaring mee heeft opgedaan in andere regio’s en op basis daarvan ook een

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

18

landelijke benchmark bijhoudt. In het hernieuwde rekenmodel wordt ook rekening gehouden met landelijke en regionale ontwikkelingen. De uitkomst van het hernieuwde rekenmodel nemen we mee in de reguliere P&C-cyclus.

Indicatoren Vooralsnog baseren we de aantallen voor de indicatoren 2027 op de begrotingscijfers van 2026. Naar verwachting zorgt het implementatieplan voor een daling van het aantal door Veilig Thuis te behandelen meldingen en tegelijkertijd verwachten we een stijging van de werkvoorraad van Veilig Thuis als gevolg van landelijke en regionale ontwikkelingen. Bij de tweede bestuursrapportage 2026 zorgen we voor een actualisatie van de indicatoren op basis van het daadwerkelijke effect van het implementatieplan en het hernieuwde rekenmodel. Veilig Thuis

Begroting 2027

Aantal meldingen

4400

Doorlooptijden triage (binnen 5 werkdagen) Doorlooptijden onderzoek (binnen 10 weken)

95 – 100 % 95 – 100 %

Aantal directe overdrachten van meldingen Aantal overdrachten met ondersteuning

3744 576

Aantal onderzoeken Aantal adviesaanvragen

576 3.168

Aantal Risicotaxaties Tijdelijk Huisverbod Aantal Tijdelijk Huisverboden

50 44

Aantal verlengingen van het Tijdelijk Huisverbod Klanttevredenheid

13 7,5

Crisisinterventieteam Veilig Thuis Aantal crisisinterventies (doelgroep 0 – 100) % direct overdragen casuïstiek aan lokale teams binnen 48 uur

Begroting 2027 500-600 100%

Wat gaat het kosten? (bedragen x € 1.000) P2 Veilig Thuis Volwassenen Jeugd Crisisdienst Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resultaat

Jaarrekening 2025 Lasten Baten Saldo 1.486 1.450 -35 5.765 6.064 299 1.216 1.109 -107 8.467 8.624 157 0 0 0 8.467 8.624 157

Begroting 2026 Lasten Baten Saldo 1.573 1.573 0 6.162 6.162 0 1.095 1.095 0 8.830 8.830 0 0 0 0 8.830 8.830 0

Begroting 2027 Lasten Baten Saldo 1.585 1.585 0 6.208 6.208 0 1.113 1.113 0 8.906 8.906 0 0 0 0 8.906 8.906 0

Toelichting De begroting 2027 is gebaseerd op de begroting 2026, inclusief de incidentele formatiepost, plus indexatie. Bij het vaststellen van de begroting 2025 is de formatie van Veilig Thuis Volwassenen en Jeugd voor 2025 incidenteel met 4,5 fte verhoogd. Ook in de begrotingen 2026 en 2027 is de incidentele verhoging meegenomen. In 2026 ontwikkelt Q-Consult een hernieuwd rekenmodel om de benodigde capaciteit van Veilig Thuis te kunnen bepalen aan de hand van het aantal te behandelen meldingen.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

19

Tot slot heeft centrumgemeente Dordrecht aangegeven de wijze van financiering van Veilig Thuis vanuit de centrumgemeente te willen herzien. Momenteel vraagt Veilig Thuis voor een deel van de benodigde middelen een subsidie aan. De centrumgemeente streeft ernaar om dit voor 2027 om te zetten naar een andere financieringsvorm.

2.3 Programma 3: Leerplicht en voortijdig schoolverlaten Wat willen wij bereiken? Schoolbezoek en het behalen van minimaal een startkwalificatie zijn wezenlijk voor een goede start in het leven. Nationaal en regionaal bestaan zorgen over het te grote aantal kinderen en jongeren dat spijbelt of helemaal geen onderwijs volgt. Wij willen bereiken dat kinderen en jongeren de kans krijgen hun talenten te ontplooien. Dat doen we onder andere met de consulenten LVS, door voor zoveel mogelijk kinderen en jongeren het recht op onderwijs te waarborgen. En we zetten Doorstroomcoaches in om voor zoveel mogelijk jongeren een passende plek in het onderwijs en op de arbeidsmarkt te vinden. Dat kunnen we niet alleen. De consulenten en Doorstroomcoaches werken nauw samen met vele partners in het veld van onderwijs, zorg en arbeidsmarkt. Wat gaan wij daarvoor doen? Leerplicht In 2027 richt LVS zich op een effectieve en goed afgebakende uitvoering van de wettelijke taken binnen de beschikbare formatie van 15,5 fte. De belangrijkste doelen zijn: a. uitvoeren van de wettelijke taken rond relatief verzuim, absoluut verzuim en vrijstellingen binnen de geldende wettelijke en regionale kaders. b. gerichte inzet op zwaardere en/of zorgelijke casuïstiek; c. efficiënte ketensamenwerking in vier regionale clusters met duidelijke rolafspraken en drempels vóór melding bij LVS; d.

stabiliseren of beperken van de instroom door de aangescherpte werkwijze.

In 2027 richten we ons op: ➢

In behandeling nemen van meldingen wanneer het voortraject aantoonbaar volgens de met het onderwijs afgesproken procescriteria is doorlopen.

➢

Een effectieve uitvoering van de wettelijke leerplichttaken. Casus- en trajectregie worden afgerond zodra er tussen LVS, school, samenwerkingsverband en ouders heldere afspraken zijn gemaakt over terugkeer naar onderwijs en het vervolgproces. LVS blijft regie voeren wanneer dit nodig is om de continuïteit van het traject te

➢

waarborgen of om juridische verplichtingen correct uit te voeren. Deelname aan multidisciplinaire overleggen wanneer dit relevant is voor de leerplicht van het kind of de jongere.

➢

Efficiënte uitvoering via o.a. digitale afhandeling en clustersturing, waarbij in ieder regionaal cluster gezamenlijke afspraken zijn gemaakt over het proces, de samenwerking en de verdeling van werkzaamheden.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

20

Sinds het schooljaar 2019/2020 is de instroom bij LVS fors gestegen, voor zowel relatief verzuim, absoluut verzuim als vrijstellingen. Als gevolg van een bestuursopdracht die in 2025 is uitgevoerd onder regie van gemeenten, zijn de werkwijze en taakafbakening van LVS aangescherpt en is gekozen voor scherpere prioritering en samenwerking op clusterniveau. Dit moet onnodige instroom beperken, doorlooptijden verkorten en capaciteit richten op casussen waar de leerplichtbevoegdheid echt nodig is. Belangrijke kanttekening Voor de begroting 2027 zit de zorg in hoeverre we met dit scenario (15,5 fte) in staat zijn om de minimale wettelijke taken volledig uit te voeren. Dit wordt in 2026 op twee evaluatiemomenten gemonitord en bestuurlijk besproken.

Indicatoren Resultaat-indicator

Begroting 2027

De norm voor de indicatoren is historisch bepaald en geeft de omvang van het taakvolume van LVS weer dat met de afgesproken bezetting kan worden behandeld. De instroom wordt bepaald door gedrag van scholen, ouders, jongeren en ketenpartners. Deze indicatoren zijn niet direct te beïnvloeden door LVS. Relatief verzuim 18≤ 2.500 Relatief verzuim 18+ Absoluut verzuim

≤ 700 ≤ 500

Verleende vrijstellingen Risico- en signaleringsindicator

≤ 500

Gedeelde verantwoordelijkheid met ketenpartners Alle meldingen worden binnen de beschikbare capaciteit opgepakt. Meldingen voldoen aan de afgesproken procescriteria voor voorwerk.

Begroting 2027 100% 100%

Doorstroompunt Voor 2027 ligt de focus op het verder consolideren van de nieuwe wettelijke taakuitbreiding van de doelgroep tot 27 jaar. De belangrijkste doelen zijn: a. vroegtijdig bereiken en begeleiden van jongeren met (dreigende) uitval; b. actief ondersteunen van jongeren die langer dan een jaar uit beeld zijn (circa 4.800 jongeren); c. bevorderen van duurzame terugkeer van jongeren naar onderwijs of werk; d. versterken van regionale samenwerking met gemeenten, arbeidsmarktregio’s, mbo-instellingen en jongerenwerk. De doelgroep bestaat jaarlijks uit 700 tot 800 nieuwe voortijdig schoolverlaters, naast de circa 4.800 jongeren die eerder het onderwijs verlieten en nog geen stabiele werk- of leersituatie hebben. In 2027 richten we onze inzet op: ➢ Professionele begeleiding van jongeren door doorstroomcoaches, met expertise in onderwijs, werk en multiproblematiek. ➢ Preventieve ondersteuning van jongeren die dreigen uit te vallen, bij voorkeur vóór de start van het nieuwe schooljaar.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

21

➢

Gericht opzoeken van jongeren die langer dan een jaar uit beeld zijn, met extra aandacht voor jongeren in kwetsbare wijken. Nauwe samenwerking met mbo-instellingen, gemeenten, jongerenwerk, werkgevers en uitvoeringsorganisaties van de participatiewet.

Indicatoren Indicator

Begroting 2027

Aantal jongeren dat door het Doorstroompunt is benaderd

1700

Aantal jongeren dat door het Doorstroompunt is bereikt Aantal jongeren dat door een Doorstroomcoach is begeleid Waardering door de jongeren van de begeleiding door Doorstroomcoaches

1200 350 ≥ 7,0

Wat gaat het kosten? (bedragen x € 1.000) P3 Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Leerplicht Doorstroompunt Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resultaat

Jaarrekening 2025 Lasten Baten Saldo 2.446 1.679 -768 1.672 1.663 -9 4.118 3.342 -777 0 0 0 4.118 3.342 -777

Begroting 2026 Lasten Baten Saldo 1.814 1.814 0 1.467 1.467 0 3.282 3.282 0 0 0 0 3.282 3.282 0

Begroting 2027 Lasten Baten Saldo 1.772 1.772 0 1.538 1.538 0 3.310 3.310 0 0 0 0 3.310 3.310 0

Toelichting In beginsel betreft het verschil tussen de begroting 2026 en de begroting 2027 de indexatie. Daarnaast worden de kosten voor Leerplicht in 2027 lager, doordat de opdracht van Leerplicht voor het programma Dordt-West stopt in 2026.

2.4 Programma 4: Serviceorganisatie Jeugd Wat willen wij bereiken? SOJ koopt voldoende, kwalitatieve, betaalbare en beschikbare jeugdhulp in voor de tien gemeenten in de regio Zuid-Holland Zuid, in het kader van de Jeugdwet. Zodat jeugdhulp geboden kan worden aan kinderen, jongeren en ouders die dit nodig hebben bij het opgroeien of opvoeden.

Wat gaan wij daarvoor doen? SOJ voert voor de deelnemende gemeenten een aantal taken uit op basis van de Jeugdwet, zoals inkoop, contractmanagement, beschikken en betalen van jeugdhulp. SOJ beheert de contracten met jeugdhulpaanbieders en stelt inkoopkaders op. Samen met gemeenten en andere betrokkenen (cliënten, aanbieders) worden inkoopstrategieën ontwikkeld. SOJ stuurt op kwaliteit en kosten door het bewaken van contractafspraken, normenkaders en handhaving op winstmaximalisatie en onrechtmatigheden, met behulp van data en monitoring.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

22

In 2027 ligt de focus van SOJ op het uitvoeren van het gezamenlijke Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp, het doen van rechtmatigheidsonderzoeken en het sturen op de ontwikkelopdracht die aan aanbieders is gegeven naar aanleiding van de herijking van de tarieven 2026. Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp Net als in de rest van het land wordt in de regio Zuid-Holland Zuid een groot beroep gedaan op jeugdhulp. Hierdoor staan de betaalbaarheid en de beschikbaarheid van de hulp onder druk. In 2027 werken gemeenten, SOJ en andere samenwerkingspartners verder aan de uitvoering van het regionale Verbeterprogramma, waarbij het uitgangspunt is dat jeugdhulp toegankelijk blijft voor jeugdigen en gezinnen die deze ondersteuning echt nodig hebben. Voor SOJ ligt de focus in 2027 op de onderdelen van het programma waarvoor wij rechtstreeks verantwoordelijk zijn. De geraamde besparingen hiervan zijn verwerkt in de begroting. Dat betekent dat wij het voortouw nemen in de voorbereiding van de regionale inkoop van jeugdhulp per 2028, waarin we samen met gemeenten de inhoudelijke en financiële kaders vormgeven.

Daarnaast werkt SOJ met de zorgaanbieders aan de transformatie van het hoogspecialistische segment en geven we uitvoering aan de eerder afgesproken besparingsmaatregelen binnen het contractmanagement, die bedoeld zijn om de doelmatigheid te vergroten en het gebruik van jeugdhulp beter te begrenzen. Ook ondersteunt SOJ gemeenten bij de toepassing van de aangescherpte Verordening Jeugdhulp en bij het versterken van de samenwerking bij de uitvoering van de Jeugdwet, Wmo en Wlz, onder andere in de overgang 18-/18+. Verder zorgen wij in 2027 voor de implementatie van de aangescherpte dienstomschrijvingen binnen de lopende contracten. Door deze activiteiten uit te voeren en steeds in nauwe samenwerking met gemeenten en partners op te trekken, draagt SOJ in 2027 concreet bij aan de regionale beweging om de jeugdhulp beschikbaar en betaalbaar te houden. De effecten van de maatregelen uit het Verbeterprogramma zullen de komende jaren zichtbaar moeten worden. Rechtmatigheidsproject Het doel van dit project is om de rechtmatigheid en doelmatigheid van de zorguitgaven te vergroten, risico’s beter te beheersen en gemeenten meer inzicht te geven in de kwaliteit en juistheid van de ingekochte zorg. Onrechtmatig gedeclareerde zorg wordt teruggevorderd. Het project is gestart in 2025 en loopt in ieder geval door in 2026.

Voor 2027 geldt dat de voortzetting en mogelijke doorontwikkeling naar een structurele werkwijze afhankelijk zijn van de resultaten en ervaringen in 2026 én van de benodigde capaciteit. Indien het project effectief blijkt, kan het in 2027 worden voortgezet of geïntegreerd worden in de reguliere werkwijze van SOJ. Indien nodig wordt een voorstel voor extra capaciteit voorgelegd aan het bestuur. Herijking tarieven 2026 en ontwikkelopdracht Het algemeen bestuur heeft op 18 december 2025 besloten om de jeugdhulptarieven voor 2026, voortkomend uit het verplichte kostprijsonderzoek, vast te stellen. Dit leidt naar verwachting tot een lastenverhoging voor de gemeenten van € 6,4 miljoen, na aftrek van een aantal door de SOJ reeds getroffen besparingsmaatregelen van € 1,2 miljoen. Om de financiële impact beheersbaar te houden, heeft het algemeen bestuur aan het besluit een taakstellende ontwikkelopdracht voor jeugdhulpaanbieders gekoppeld. Deze ontwikkelopdracht richt zich op het verbeteren van de doelmatigheid en het verlagen van kosten bij jeugdhulpaanbieders en beoogt een structurele besparing van € 3,2 miljoen. Belangrijke doelen zijn onder meer verlaging van ziekteverzuim en PNIL (personeel niet in loondienst). Mogelijk worden hier nog doelen aan toegevoegd. De ontwikkelopdracht gaat medio 2026 in en loopt door tot en met april 2028. In deze

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

23

periode werken aanbieders onder aansturing van SOJ samen aan de realisatie van de doelen. Nieuwe Wet verbeterde beschikbaarheid jeugdhulp Per 1 januari 2026 is de Wet verbeterde beschikbaarheid jeugdhulp in werking getreden. Onder andere vanwege onvoldoende aansluiting tussen vraag en aanbod (geen dekkend zorglandschap) en hoge uitvoeringslasten voor aanbieders die werken in meerdere gemeenten/regio’s. De wet bestaat kortgezegd uit drie onderdelen 1) Regionale samenwerking tussen gemeenten; 2) Versterken bestuursstructuur en financiële bedrijfsvoering en 3) Inzicht- en toezichtstaken voor de NZa op het gebied van de Jeugdwet. Deze wet zal ook de nodige impact hebben op SOJ in 2027 en daarna.

Indicatoren Prestatie-Indicator

Begroting 2027

4 ontwikkeltafels en 3 bestuurlijke tafels met jeugdhulpaanbieders per jaar Tenminste 3 individuele gesprekken met strategische partners per jaar

100% 100%

Onderstaande tabel bevat de vanuit het BBV voorgeschreven beleidsindicatoren die betrekking hebben op Serviceorganisatie Jeugd. De gepresenteerde waarden zijn gemiddelde waarden voor de tien gemeenten in Zuid-Holland Zuid. Nr.

Taakveld

6. Sociaal domein 6. Sociaal 30 domein 6. Sociaal 31 domein

29

Naam indicator

Jongeren met jeugdhulp Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met jeugdreclassering

Eenheid

% van alle jongeren tot 18 jaar % van alle jongeren tot 18 jaar % van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

Bron

Begroting 2026

Begroting 2027

CBS

11,7%

11,6%

CBS

1,2%

1,1%

CBS

0,2%

0,3%

Wat gaat het kosten? De financiële raming van de jeugdhulpuitgaven 2027-2030 is gebaseerd op de prognose (januari 2026) van de kosten per gemeente voor het jaar 2026. Deze verwachte uitgaven worden geïndexeerd naar het prijsniveau 2027. Geen groei en nog geen besparingen verwerkt In de vorige begrotingen en meerjarenperspectieven is ervoor gekozen om in aanvulling op de prognose van de kosten geen generieke besparingen en geen groei te verwerken. Deze gedragslijn wordt in deze begroting en meerjarenperspectief voortgezet. Dit betekent dat we uitgaan van de actuele prognose van jeugdigen in zorg. Daarbij wordt opgemerkt dat de kostenontwikkeling per gemeente sterk verschilt en fluctueert. Dit wordt mede veroorzaakt door toe- of afname van (soms enkele) jeugdigen die intensieve verblijfszorg toegekend hebben gekregen. Deze toe- en afnames zijn niet te voorspellen. Net als vorig jaar geven gemeenten in hun zienswijzen een geactualiseerde opgave van de te verwerken besparingen uit het verbeterprogramma jeugdhulp. In aanvulling hierop kunnen gemeenten ook gemotiveerd overige besparingen of groei opgeven, wanneer de

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

24

actuele lokale situatie en (overige) lokale plannen daar aanleiding tot geven. De besparingen vanuit SOJ-contractmanagement zijn wel al verwerkt. De prognose voor 2027 is hoger dan de prognose bij het vorige meerjarenperspectief en begroting 2026. Dit wordt verderop toegelicht. Daarnaast is er een aantal risico's dat tot hogere kosten kan leiden. Zie hiervoor de risicoparagraaf. Informatievoorziening, monitoring en rapportage De ontwikkeling van de inzet van jeugdhulp is door gemeenten uitgebreid te raadplegen in het gemeentedashboard. Het gemeentedashboard is op een aantal punten wederom behoorlijk uitgebreid qua functionaliteit. Gemeenten worden nauw betrokken bij de verdere doorontwikkeling. Maandelijks worden data-bijeenkomsten georganiseerd om de ontwikkelingen te bespreken. Op verzoek worden verdiepende analysesessies georganiseerd op gemeenteniveau. Tevens ontvangen gemeenten maandrapportages met een actuele prognose en een rolling forecast. Indexatie De tarieven voor jeugdhulp moeten wettelijk toereikend geïndexeerd worden. De VNG adviseert gemeenten hierin volgens een vastgestelde methodiek. Deze advisering wordt gevolgd en is contractueel vastgelegd. Voor 2026 is dit als uitgangspunt genomen (5,13%). Voor 2027 is nog geen indexcijfer beschikbaar. Bij de indexatie in de primaire begroting wordt voor de indexatie 2026 de indexatie uit de kadernota gehanteerd.

Dit is 5,7% voor de looncomponent (weging 90%) en 2,2% voor de overige kosten (weging 10%) waarmee de indexatie 2027 komt op 5,35%. Begroting 2027 (bedragen x € 1.000) P4 Serviceorganisatie Jeugd Producten Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resultaat

Jaarrekening 2025 Lasten Baten Saldo 154.859 154.859 0 154.859 154.859 0 0 0 0 154.859 154.859 0

Begroting 2026 Lasten Baten Saldo 157.906 157.906 0 157.906 157.906 0 0 0 0 157.906 157.906 0

Begroting 2027 Lasten Baten Saldo 175.566 175.566 0 175.566 175.566 0 0 0 0 175.566 175.566 0

Bovenstaande is exclusief overhead. Totale lasten inclusief overhead bedragen € 179.905.000 voor 2027.

Hieronder is de mutatie van de gemeentelijke bijdragen ten opzichte van de begroting 2026 opgenomen. (bedragen x € 1.000) Bedragen * € 1.000

Gemeentelijke bijdragen begroting 2026 Eliminatie besparingen B2026 zienswijzen, opnieuw op te geven Eliminatie besparingen B2026 verbeterprogramma jeugdhulp opnieuw op te geven Lagere vrijval oude jaren en renteopbrengsten t.o.v. primaire begroting 2026 Subtotaal na correctie zienswijzen en vrijval oude jaren

164.958 908 2.293 126 168.285

Correctie indexatie 2026 Subtotaal na correctie indexatie

3.008 171.294

1,85%

Indexatie 2027 Subtotaal na correctie indexatie 2027

8.700 179.993

5,35%

Correctie n.a.v. kostprijsonderzoek 2025 SOJ-contractmanagement besparingsmaatregelen verbeterprogramma jeugdhulp Subtotaal na correctie kostprijsonderzoek

5.356 -739 184.611

3,2% -0,5%

Mutatie jeugdhulpgebruik Gemeentelijke bijdragen concept begroting 2027

-4.988 179.623

-3,02% 8,89%

Dienst Gezondheid & Jeugd | Soort product (rapport etc.)|

0,6% 1,4% 0,1%

25

Toelichting mutaties: Eliminatie besparingen gemeenten vorige primaire begroting Bij het opstellen van elke nieuwe begrotingscyclus worden de eerder overgenomen besparingen vanuit gemeenten opnieuw beoordeeld door gemeenten en opgevoerd in de zienswijzen. Daarom zijn ze hier geëlimineerd (€ 3,2 miljoen). Lagere vrijval oude jaren en rentebaten De vrijval oude jaren en rentebaten vallen in 2027 lager uit dan in de begroting 2026. Hierdoor daalt het totaal met € 126.000 ten opzichte van 2026. Correctie indexatie 2026 In het laatste meerjarenperspectief is voor de indexatie 2026 uitgegaan van een percentage van 3,28%. Op basis van de inmiddels beschikbare definitieve cijfers blijkt de werkelijke indexatie 5,13% te bedragen. Het verschil tussen het uitgangspunt en de gerealiseerde indexatie leidt tot een correctie van 1,85%. Deze aanvullende indexatie resulteert in een verhoging van de gemeentelijke bijdrage met € 3,0 miljoen. Indexatie 2027 Voor het begrotingsjaar 2027 is een indexatie van 5,35% gehanteerd. Dit percentage is gelijk aan de indexatie 2027 zoals opgenomen in de kadernota en sluit daarmee aan bij de door het bestuur vastgestelde financiële uitgangspunten. De toepassing van deze indexatie leidt tot een verhoging van de gemeentelijke bijdrage met € 8,7 miljoen ten opzichte van het laatste meerjarenperspectief.

Nog te realiseren besparingen opgenomen door gemeenten In de conceptbegroting 2027 zijn nog geen mutaties verwerkt ten aanzien van de door gemeenten voorgenomen, nog te realiseren besparingen. De eventuele financiële effecten die voortvloeien uit de ingediende zienswijze(n) van gemeenten zullen in een volgende fase worden beoordeeld en via een afzonderlijke mutatie worden verwerkt. Realisatie besparingsmaatregelen verbeterprogramma jeugdhulp In de begroting 2027 zijn de besparingsmaatregelen uit het verbeterprogramma jeugdhulp voor de onderdelen contractmanagement (maatregelen 81, 131 en 132) verwerkt. Deze maatregelen zijn herijkt op basis van de actuele gegevens en opnieuw doorgerekend op basis van de forecast januari 2026, waarna zij zijn geïndexeerd naar prijspeil 2027. De herijking leidt tot een structurele bijstelling van de verwachte besparingen. De totale besparing die hieruit voortvloeit bedraagt €739.000. Conform de gebruikelijke systematiek is deze verwerkt via de circulaire verdeelsleutel tussen de gemeenten en toegedeeld aan ambulante regionale jeugdhulp. Correctie tarieven naar aanleiding kostprijsonderzoek De tarieven zijn bij de contractverlenging herijkt op basis van het wettelijk verplichte kostprijsonderzoek, omdat de bestaande tarieven niet langer toereikend waren voor de actuele kostenstructuur bij aanbieders.