1A.12 SIMAV Nieuwsbrief April 2022.pdf
Tekst van het document
Voorwoord Een nieuwe lente een nieuw geluid De eerste nieuwsbrief van 2022. De zon, de lente en het wat minder prominent aanwezig zijn van het corona virus geven een goed gevoel. We moeten natuurlijk nog wel voorzich�g zijn maar er kan weer veel meer. Meer persoonlijke contacten en volop werk aan onze molens! De Technische commissie schrij� zelf over het molenonderhoud; de molens van Gorkum, Bleskensgraaf en de Goudriaanse molen. De pr-commissie staat klaar om bezoekers te ontvangen bij de Souburghse molen en de Achtkant in Stree�erk. Wij hopen dat de recreanten weer in de benen komen en een kijkje gaan nemen bij deze fraai gerestaureerde molens. Ook alle andere molens zijn een bezoekje waard. De toekomstverkenning Simav, over het func�oneren van onze organisa�e, kan dit jaar worden afgerond.
Goudriaanse molen weer compleet Voor molenaar Johan Barten breekt een prach�ge zomer aan; ‘zijn molen’ kan na bijna 2 jaar weer van de vang gehaald worden. Juni 2020 gebeurde waar je als molenaar niet aan moet denken. En als molens�ch�ng ook niet! Een van de roeden brak af. De schade was aanzienlijk en de verzekeraar keerde niet uit omdat er geen sprake was van stormschade. Oorzaak is zeer waarschijnlijk metaalmoeheid geweest. Inmiddels is de molen weer maalvaardig gemaakt. Dankzij bijdragen van burgers uit vooral Goudriaan, via crowdfunding, de Provincie Zuid-Holland, het Molenfonds van De Hollandsche molen, Gemeente Molenlanden, Prins Bernard Cultuurfonds en Dynamofonds is deze poldermolen uit 1779 weer compleet!
De TC is versterkt en de Raad van Toezicht begint vorm te krijgen. Er zijn veel vrijwilligersuren in het proces gestoken en de resultaten zijn hoopvol. Het is goed om ook s�l te staan bij het overlijden van onze molenaar Wim Slob. Een markant persoon die veel hee� gedaan voor onze molens. Wij denken ook aan zijn vrouw en de kinderen na dit grote verlies. Er is hard gewerkt om onze molens en hun omgeving in beeld te brengen. Elke molen krijgt een molen paspoort, dat van belang is als er ontwikkelingen zijn rondom een molen. Een groot project maar zeer nu�g voor de toekomst. Al met al weer een jaar met veel ac�viteiten. We gaan er weer tegenaan om al het mooie erfgoed te presenteren en in stand te houden. Ik wens U veel leesplezier. Teus van Gelder, voorzi�er
April 2022
Pagina 1
Iets met wind en water… Onaangekondigd langsgaan is er niet bij; om op de Oudendijkse molen te komen is per boot de snelste weg. Ruben Viergever manoeuvreert het motorbootje handig langs de steiger en gooit meteen nog wat kachelhout aan boord dat daar ligt opgestapeld. De molen staat op een idyllische plek: aan het watertje De Giessen en omringd door landerijen. Binnen hee� de kachel al goed werk gedaan; het is behaaglijk warm. Aan de schouw hangen wat verwijzingen naar de roots van Ruben. Zijn overgrootouders blijken a�oms�g van SchouwenDuiveland. “Het Zeeuwse land trekt me ook wel,” verklaart hij. “We gingen er in mijn kinder�jd op vakan�e en ik ben werkzaam geweest als molenaarsknecht op de molen van Zierikzee. Deze molen maalt voor bakkerijen en meelfabrieken op windkracht en deels op elektriciteit”. Het molenaarsbloed stroomt niet door de familie. Ruben hee� vanaf geboorte achter het korenmolentje in Westmaas gewoond en vond dat al�jd al leuk. “Mijn eerste woordje zou ‘molen’ geweest zijn, maar of dat klopt weet ik niet” lacht hij. “Toen ik vier jaar was, zijn mijn opa en oma naast de Poldersche Molen in Maasdam gaan wonen. De molenaar van die molen hee� me de basiskennis bijgebracht. Ook toen een andere molenaar zijn plek invulde, bleef ik er komen. Later ging ik naar de korenmolen van Maasdam, die twaal�onderd meter verderop staat.
Daar heb ik van alles geleerd over het malen met een korenmolen, het onderhoud en basaal �mmeren. Die molenaar had nog een andere hobby: sta�onaire motoren. En die hobby heb ik ook van hem geërfd zeg maar. Dat was een hele leuke �jd! Toen ik veer�en was en stage mocht gaan lopen, ben ik op de molen van Zierikzee terechtgekomen en op de Restaura�ewerkplaats in Schiedam, een molenmakerij. Daar heb ik tweeënhalf jaar gelopen. Toen ik mijn molenaarsdiploma behaalde, ben ik molenaar geworden op de Poldersche Molen in Maasdam. Dit jaar zou ik daar �en jaar molenaar zijn”.
April 2022
Inmiddels is Ruben geen beroepsmolenaar meer, maar hee� hij de vaste wal verruild voor het water. “Ik werk in de chartervaart, zeilende passagiersschepen. In het seizoen ben ik daar werkzaam als matroos en aankomend seizoen als schipper. Ik heb de Enkhuizer Zeevaartschool gedaan en inmiddels mijn vaarbevoegdheid gehaald. Wind en water, daar ligt mijn passie wel ja! Niet alleen de wind, de zeilen en het werken met de weersomstandigheden, maar ook het onderhoud, werken met hout, touw, ijzer, zeilen, noem het maar op: het hee� veel gelijkenis met de molens. En al die overeenkomsten vind ik heel interessant”. Het wonen op de Oudendijkse molen kwam op het pad van Ruben. “Mijn plan was om aan boord te gaan wonen, nog niet defini�ef, maar het zat in de pijpleiding. Maar toen ik Foto’s Klaas Gangelhof
Pagina 2
hoorde van deze molen hoefde ik er niet lang over na te denken. Op dit moment ben ik dus nog bezig met mijn opleiding. Ik heb twee weken geleden examens afgelegd en ben nu aspirant schipper. Nu moet ik nog 180 dagen vaar�jd maken voordat ik het volgende examen mag afleggen. Dan gaat er weer een jaar vaar�jd overheen en dan mag ik mijn groot vaarbewijs aanvragen. Met zo’n groot vaarbewijs mag je met ieder binnenvaartschip varen, uitgezonderd gevaarlijke stoffen. Het vaarbewijs dat ik nu heb is alleen voor zeilschepen” Inmiddels woont Ruben alweer ruim een jaar op de Oudendijkse molen. Voordat hij goed en wel wist dat hij er kwam wonen werd hij al benaderd door de buurtvereniging met de vraag of hij lid wilde worden. En er werd meteen bij vermeld dat je eigenlijk geen keus hebt, want iedereen is lid. Ruben grijnst: “Ja, er is hier een heel fana�eke buurtvereniging! Ik werd er als nieuwe bewoner meteen bij betrokken. De molen hee�, na het veel te vroege overlijden van Wim, een aantal maanden s�lgestaan en toen de molen weer aan de gang ging, bleek dat het goed werd ontvangen door de buurt! Er kwamen meteen reac�es van bewoners die lieten merken dat de molen draagvlak hee�. Kort daarna hebben we een periode ijs gehad waardoor het gezellig druk werd rondom de molen. Ook reac�es van mensen die de koek en zopie misten. Wim en Alien zorgden daar al�jd voor.
Ik was er niet op voorbereid, maar het was ook midden in een lockdown, dus alle horecaondernemers moesten de
April 2022
deuren sluiten waardoor ik vond dat ik het niet kon maken. Maar goede buren zijn belangrijk. De Oudendijkse molen hee� een prominente en belangrijke plek in deze omgeving!” “Wat ik nog leuk vind om te vertellen: ik kom van een ronde stenen grondzeiler. Dat is echt een stenen fort. Als je binnen in de huiskamer zit, heb je geen benul van wat buiten gebeurt. In deze wipmolen krijg je elke weersverandering mee. Dat is het mooie aan wonen in een wipmolen. Als molenaar ben je al�jd met het weer bezig. Je maakt een weervoorspelling voor jezelf, je checkt de barometer en de lucht. Daarnaast heb je tegenwoordig ook de moderne kanalen. Maar in zo’n wipmolen krijg je alles mee. Je voelt het, je lee� met de molen en dat is in het begin wel wennen, maar maakt het wonen hier ontze�end leuk!”
Pagina 3
Molenaarstaal & schipperstaal Wat hebben deze twee totaal verschillende ambachten met elkaar te maken? Daarvoor moeten we terug naar een �jd waarin de molens nog volop maalden en de scheepvaart bijna totaal nog onder zeil voer. En dan wordt dat heel wat duidelijker, want ze waren niet alleen a�ankelijk van de wind, maar ook van de daarbij horende weersomstandigheden. Het moge duidelijk zijn dat men zowel overdag als ’s nachts de lucht moest kunnen lezen en daarvan uit handelde. Dit maakte dat men elkaar op dit vlak verstond. Men sprak over het weer met dezelfde taal. Als men sprak over een ‘binnenwind', dan bedoelde men daarmee dat de wind zuidzuidoost zat. Of ‘de wind zit breed’, of ook wel dat de ‘wind aan de benedenkant zit’. Dit is van zuidwest tot noordwest. Men sprak van een ‘bovenwind’ bij noord tot noordoost. Ook over een of ‘dikke wind’ of wel een ‘sterke wind’. De lucht zoomde, wat in kon houden dat de wind om zou schieten. De wind ruimt of krimpt in de rich�ng van de wijzers van de klok en tegen de rich�ng van de wijzers van de klok. ‘Onder of boven de wind zeilen of malen’ zijn ook uitdrukkingen die je nog steeds kunt horen gebruiken Ook de gezegdes als: de lucht wordt taai, verarmoeid, goor of wordt geel van de wind. Dwarrelende wind, voorjaarsach�g weer in de lucht.
Dit alles natuurlijk onder invloed van de streek waar men vandaan kwam qua dialect, maar men verstond elkaar via het weer waar men mee te maken had. Wat ook een punt van raakvlak was: hoe men de molen en het schip beleefde als men maalde en voer. Want ook die hebben een eigen taal �jdens malen en varen. Het vertaalt het gedrag van de molen of schuit het weer aan de molenaar of schipper . Een enkel jaar geleden heb ik het genoegen gehad om een verjaardag mee te vieren van een molenaar. Hij had een schuit afgehuurd die nog een tach�g procent onder zeil vaart. Het schippersechtpaar woont er dan ook op. De schipper vertelde mij dat zijn vrouw, die natuurlijk meedoet als er wat aan dek moet gebeuren, bijna al�jd
April 2022
net voordat hij vraagt of ze naar boven wil komen om te helpen, ze er al is omdat ze het beneden al gemerkt hee� dat ze boven nodig is . En zo gaat dat ook als men staat te malen dat de molen waarschuwt. Je kunt dat negeren, een keer, ten hoogste twee keer, maar met dat de molen het de derde keer doet zal je op je sokken naar buiten moeten en daar alle zeilen bijze�en om de molen aan te houwe. Dus zo gaat dat hier in huis ook dikwijls als de molen waarschuwt en ik blijf zi�en dat mijn vrouw, zeker als de molen dat de tweede keer doet, wel mij er opmerkzaam maakt dat de molen al twee keer gewaarschuwd hee�. Dit waarschuwen laat zich moeilijk onder woorden brengen. Daar moet men een rela�e hebben met schuit en molen en in
Pagina 4
bedrijf zijn of geweest zijn. Anders valt het niet mee om op dat niveau te komen doordat men er niet zo intensief mee bezig is. Hierbij moet ik aan een opmerking van Dirk Noorlander denken, zoon van Kees Noorlander van de Achtkant van Stree�erk. Deze werd machinist op ’t gemaal toen de molens s�l gingen. Hij zei dat de scherpe kantjes van de kennis van het weer eraf gingen, nadat hij alweer enige
Vanuit de TC Goudriaanse molen • Eindelijk na lange �jd zijn de nieuwe roeden aangevoerd, op 14 maart geplaatst en is het wiekenkruis weer compleet gemaakt en voorzien van nieuwe Busselneuzen. Hofwegense molen • De eerste werkzaamheden als onderdeel van de restaura�e zijn opgestart en 10 maart is het bovenhuis er af gehaald om de koker en de ondertoren te herstellen. • De roeden worden eraf gehaald en gecontroleerd en waar nodig hersteld. Ook wordt er straks een nieuw rietdak aangebracht op de ondertoren. Bonkmolen • Dit jaar moet ook deze molen gerestaureerd worden, de aanbesteding hiervoor loopt inmiddels. Nooit Volmaakt • In maart is ook hier de restaura�e gestart en zijn de roeden eraf gehaald om die nauwkeurig te controleren en waar nodig te herstellen. • Om de winkelac�viteiten door te kunnen laten gaan gedurende de restaura�e zijn hiervoor twee units neergezet. Roedenloods • De herbouw in originele staat is medio januari opgestart en inmiddels gereedgekomen. • De plannen om de Roedenloods intern gereed te maken als "trekkershut' worden nu samen met de Gespreide Herberg nader uitgewerkt.
April 2022
jaren van de molen af was en niet meer zo intensief met het weer bezig was. Het meeste wat ik hier over dit onderwerp geschreven heb is doorgegeven door Jan van Wijk, molenaar van de Vlietmolen, Lexmond en mijn leermeester Jan Verschoor. Aad Schouten.
Roeden • De controle van alle roeden op onze molens is een con�nu proces en binnenkort worden er o.a repara�es verricht bij de Boterslootse molen en Ter Leede. • Daarnaast hebben wij onze bijdrage geleverd aan het landelijk onderzoek roedenproblema�ek door De Hollandse Molen en is als u dit leest het defini�eve rapport op te vragen bij DHM. Kortlandse molen • Deze molen krijgt in kader van groot onderhoud één nieuwe roede en het rietdek van de kap wordt vernieuwd. Helaas ontbreken nu de middelen om beide roeden te vervangen. Wij hopen de werkzaamheden voor het eind van dit jaar af te kunnen ronden. Achtkante molen Stree�erk • De interne verbouwing om deze molen gereed te maken als bezoekmolen schiet lekker op. • Daarnaast zijn wij voornemens de oude schuur, zoals die er in het verleden hee� gestaan, terug te bouwen, een zeer kostbare zaak. Het ontwerp hee� inmiddels de instemming van de Monumentencommissie. Ook dit jaar worden er weer enkele molens geschilderd en is hieraan voorafgaand het nodige molenmakerswerk al verricht. Naast dit alles loopt het reguliere onderhoudswerk ook gewoon door, genoeg te doen dus als TC. juriean kramer
Pagina 5
In memoriam
Wim Slob Amerikaanse overall aan het lijf, petje op het hoofd en klompen aan de voeten. Zo zullen velen zich Wim Slob blijven herinneren. Vanuit mijn herinnering neem ik u mee naar het molenaarspad dat Wim hee� gelopen. En dat begon in 2010. Vele jarenlang hee� Wim zich ingezet voor de vrijwillige brandweer. Toen hij echter, vanwege zijn lee�ijd, zich genoodzaakt zag om daar mee te stoppen, dacht hij; En wat nu? Geboren en getogen voor aan de Molenkade in Groot-Ammers keek hij zijn hele leven al uit over de molens. Zou dat wat zijn? Molenaar worden? En jawel hoor, in 2010 ze�e hij zijn eerste stappen op het molenaarspad. Nadat hij zich opgegeven had als lid bij het Gilde van Vrijwillige Molenaars, kon hij als MIO {molenaar in opleiding} terecht bij Alex van der Perk, op de Westermolen in Langerak. In 2013 behaalde hij zijn diploma. Omdat er bij de SIMAV op dat moment geen molen vrij was, week hij uit naar de Rijnenburgermolen in Hazerswoude. Maar gelukkig kon hij toch al vrij snel als tweede molenaar terecht op de Achtkante Molen in Stree�erk. En nadat Frans Klijn aangegeven had als molenaar de stoppen op de Achtkant, werd Wim daar de vaste molenaar. En dat deed hij met verve. Zeker toen bekend werd dat de Achtkant een bezoekersmolen zou gaan worden. Dit was wat Wim wilde. Bezig zijn met de molen én mensen om hem heen.
Zo zullen we Wim óók blijven herinneren, een echt mensen mens. Al�jd was hij gericht op, en belangstellend naar en in mensen om hem heen. Deze eigenschap kon hij ook goed gebruiken toen hij, naast de Achtkant, ook molenaar werd op de Jonge Sophia, op de Avonturenboerderij Molenwaard. Hij genoot als hij de kinderen kon vertellen over ‘zijn’ molen.
April 2022
Velen zullen Wim niet alleen herinneren als molenaar, maar ook als bekwaam klusjesman. Als gepensioneerde schilder kun je al�jd en overal wel wat doen. Als je dat wilt natuurlijk. En aan deze wil ontbrak het Wim zeker niet. Al�jd was hij bereid om iemand te helpen. Een kapot ruitje, een plafond dat geschilderd moest worden, een verfadvies? Zo snel als hij gewend was bij de brandweer kwam hij ter plaatse. Hard was dan ook de klap toen we moesten vernemen dat hij acute leukemie had. Vanaf Mei vorig jaar, ging hij een zwaar traject van behandelingen in. Tot het laatst toe was er hoop dat het goed zou komen. Een erns�ge complica�e echter werd hem fataal. Op 19 December 2021 overleed hij. Wim werd 69 jaar. Op 24 December is hij door bevriende molenaars, gekleed in ‘tradi�onele molenaarskleding’ en op klompen, naar zijn laatste rustplaats gedragen. In korte �jd hee� Wim zich tot een graag gezien gast gemaakt in de molenwereld. Hij zal dan ook door velen zeer gemist worden. We wensen zijn vrouw Greet, de kinderen en zijn kleinkind veel sterkte toe om dit verlies te dragen. Cor Stam
Pagina 6
SIMAV en haar toekomst Ruim 10 jaar geleden hee� SIMAV haar eigen func�oneren tegen het licht gehouden. In april 2020 zijn we opnieuw gestart met een dergelijk onderzoek, alleen nu wat uitgebreider. In 10 jaar �jd is er in de samenleving veel veranderd. Tijd dus om opnieuw de stekker in SIMAV te steken. Waarom uitgebreid? Waarom jezelf kwetsbaar opstellen? Iedere organisa�e, dus ook wij, doet er goed aan zich regelma�g af te vragen of de goede dingen worden gedaan en of dat goed wordt gedaan. Wat vinden onze vrijwilligers en molenaars en hoe kijkt de buitenwereld naar ons? Welke lessen kunnen we leren? Wat kan en moet beter? Hoe moeten we ons verantwoorden over wat we doen? Enz.
Daarnaast moet worden gewerkt aan meer draagvlak, bekendheid, minder kwetsbaarheid met betrekking tot de organisa�e en een financiering die minder a�ankelijk wordt van overheidsfinanciën. Kortom de blik moet meer van binnen naar buiten worden gericht. Midden vorig jaar hee� het bestuur dan ook besloten om, op basis van de uitkomsten van het onderzoek en als antwoord op de centrale vraag een viertal hoofdthema’s uit de onderzoeksfase uit te werken, te weten:
Centrale vraag bij het onderzoek was: (hoe) Zijn wij als s�ch�ng in staat blijvend zorg te dragen Vergroten van de maatschappelijke waarde van de voor onze molens als levend industrieel en cultureel erfgoed 1. unieke molencollec�e van SIMAV;; voor komende genera�es? 2. Samenwerken en door ontwikkelen in de regio; Een dergelijk onderzoek doe je niet op een achternamiddag en 3. Van vrijwilligersorganisa�e naar hybride organisa�e met vereist deskundige begeleiding en het bevragen van professionals; molenaars, vrijwilligers en niet te vergeten externe 4. Toekomstbestendige organisa�e- en bestuursstructuur. belanghouders. Begin vorig jaar zijn de resultaten besproken met onze molenaars en vrijwilligers. De externe rela�es zijn geïnformeerd en op onze website is het onderzoek gepubliceerd. De uitkomsten lieten, naast wat goed gaat ook diverse verbeterpunten zien. Punten, die gewoon moesten worden opgepakt. SIMAV beheert een unieke molencollec�e (36 e rijksmonumenten). De oudste molen dateert uit de 16 eeuw. Er zijn koren- en watermolens, een roedenloods en bijgebouwen. Uit het onderzoek is gebleken SIMAV vanaf haar oprich�ng in 1955 veel hee� bereikt voor het behoud van de molens. Dat wordt in de regio gewaardeerd. SIMAV wordt echter ook gezien als een organisa�e die zich moet gaan aanpassen aan de huidige �jd. Alleen goed beheer is niet meer goed genoeg.
De molens moeten meer gaan leven in de regio.
Waar staan we nu? Er wordt gewerkt aan versterking van onze PR en de manier waarop we communiceren. Dat gaat met vallen en opstaan. Onze PR commissie is ac�ef op facebook en Instagram en onze website is vernieuwd. De pers wordt regelma�g geïnformeerd over wat zich in en rond de molens afspeelt. Onze molens zijn weer regelma�g open voor bezoekers. Sommige zelfs op meerdere dagen in de week. Onze molenaars zijn uitstekende gastvrouwen en -heren. De Achtkante Molen in Stree�erk wordt dit jaar een echte bezoekersmolen. Het complex Stree�erk wordt daarmee nog aantrekkelijker voor de recreant in ons gebied.
De kernkwaliteiten van SIMAV zi�en in beheer. Van een (commerciële) exploita�e, winkel, horeca in de molen, of B&B, hebben we geen verstand. Als een molen daartoe geschikt is, De molens zijn immers van ons allemaal. werken we samen met par�jen die daar wel verstand van De koers moet worden verlegd. Goed beheer en een hebben. Zo is in de Hoge Tiendweg Molen in Stree�erk een zorgvuldig in stand houden van de molens blij� de basis. koffie- en thee schenkerij geves�gd, zit er in de Jan van Arkel in
April 2022
Pagina 7
Arkel een boe�ekhotel en in Nooit Volmaakt in Gorinchem een molenwinkel. Op dit moment wordt gekeken of er nog meer molens een sterkere maatschappelijke invulling kunnen krijgen. Hoofdlijn daarbij is echter wel, dat de invulling het karakter van de molen niet mag aantasten. Samenwerking beperkt zich niet tot specifieke exploitanten. We zoeken ac�ef samenwerking met overheden en collega s�ch�ngen. Daarnaast gaan we dit jaar lokale ondernemers benaderen, die op toeris�sch en recrea�ef gebied iets kunnen en willen betekenen voor onze molens. Al deze ontwikkelingen vragen ontze�end veel menskracht. Gelukkig zijn er veel molenaars en vrijilligers, die de schouders op enthousiaste en deskundige wijze onder onze molens willen ze�en. De oproep van afgelopen december om een aantal specifieke vrijwilligers hee� ruim 10 reac�es opgeleverd, waarvan een groot deel al invulling hee� gevonden. In een aantal gevallen is echter ook beroepsma�ge ondersteuning nodig, vooral op het technisch vlak. Sinds
afgelopen november hee� de eerste beroepskracht bij ons zijn intrede gedaan. Waar nodig werd en wordt gebruik gemaakt van externe deskundigen. Of er meer beroepskrachten nodig zijn, is op dit moment nog niet aan te geven. Naast de veranderingen in de organisa�e zijn en komen er ook veranderingen inde bestuursstructuur. Ons Algemeen Bestuur hee� besloten tot het instellen van een Raad van Toezicht, die de taken van het Algemeen Bestuur gaat overnemen. De ingangsdatum is 1 mei a.s. De werving en selec�e van de leden van de Raad loopt op dit moment. Het Dagelijks Bestuur wordt dan gewoon Bestuur. SIMAV beweegt en dat is goed. Alle bewegingen kunnen reac�es oproepen. Wij staan daar voor open. Iedere kri�sche noot is een gra�s advies. Wij kunnen ons voordeel daarmee doen. Ontzie ons niet.
Herman van Santen Secretaris SIMAV
Audiotheater ‘Zij is molenaar’ Zij is molenaar bestaat uit 13 audiotheaterverhalen van vrouwelijke molenaars en mio’s. Bij elk van ‘hun’ molens kan je met je telefoon een QR-code scannen en de verhalen beluisteren. We noemen het ‘audiotheater’: een stukje kunst voor het oor op loca�e. Zo kunnen bezoekers geïnspireerd raken door het werk van de molenaar, zelfs wanneer de molen gesloten is. Deze 13 molens hebben we vervolgens verbonden door 6 fietstochten door Utrecht en ‘t Gooi. Ook zijn er van 10 deelnemers korte filmpjes gemaakt en een tweedelige documentaire in samenwerking met RTV Utrecht. Het hele project is terug te vinden op www.zijismolenaar.nl. Iedereen die geen �jd hee� om de molens te bezoeken kan ook op onze website naar de verhalen luisteren of op Spo�fy in de vorm van de podcast Zij is Molenaar. Op de website kan je een gra�s fietsrouteboekje bestellen of lezen waar je dat kan ophalen. www.zijismolenaar.nl
April 2022
Pagina 8
SAMENSTELLEN VAN MOLENPASPOORTEN Het bestuur hee� besloten om voor elke molen van SIMAV een zogenaamd molenpaspoort samen te stellen. In dit molenpaspoort wordt zo ongeveer alles wat van belang is voor de molen beschreven. Belangrijk onderdeel daarvan is de molenbiotoop. De molenbiotoop is een gebied met een straal van 400 meter gemeten uit het hard van de molen waarbinnen slechts beperkt mag worden gebouwd. De molenbiotoop dient primair het doel om de windvang en het zicht op de molen te beschermen. Het molenpaspoort gaat echter veel verder dan de molenbiotoop alleen. Niet alleen de historische context van de molen, de huidige func�e en het gebruik van de molen worden beschreven, maar ook de maatschappelijke beleving van de molen komen aan de orde. Daarnaast wordt er veel fotomateriaal opgenomen. Paspoort voor molen Nooit Volmaakt in Gorinchem Deze molen is een blikvanger op de wallen van de stad naast de Linge en maakt deel uit van het beschermd stadsgezicht ‘Ves�ngstad Gorinchem’ en niet te vergeten het werelderfgoed Nieuwe Hollandse Waterlinie. Gorinchem is zoals bekend vorig jaar door de ANWB uitgeroepen tot de mooiste ves�ngstad van Nederland. Kortom Nooit Volmaakt staat op een unieke loca�e en is een icoon van Gorinchem. SIMAV is de eerste molens�ch�ng die een dergelijk molenpaspoort hee� samengesteld.
Dat voor molen Nooit Volmaakt het eerste paspoort is beschreven hee� onder andere te maken met de door de gemeente Gorinchem gewenste ontwikkelloca�e Gebied Linge II Zuid. Dit gebied ligt namelijk geheel binnen de invloedsfeer van Nooit Volmaakt. Op 2 februari 2022 is aan wethouder Dick van Zanten het eerste exemplaar van het SIMAV molenbiotooppaspoort van molen Nooit Volmaakt uitgereikt. Simav gaat de komende �jd voor meer molens een molenpaspoort opstellen:
De Vlietmolen in Lexmond staat ook voor 2022 op de rol vanwege de verbreding van de A27. Voor de Kerkmolen in Molenaarsgraaf wordt in 2023/2024 een paspoort samengesteld vanwege de ligging op de zuidrand van het dorp. Voor de Hofwegense molen in Bleskensgraaf en molen ter Leede in Leerdam worden eveneens in 2023/2024 paspoorten samengesteld vanwege de ligging van deze molens.
De Oost en Westmolen in Gorinchem zijn in 2022 aan de beurt.. Voor beide molens wordt één paspoort samengesteld omdat beide molens kort bij elkaar staan. Deze molens liggen binnen de invloedsfeer van de verbreding van de A27 en voorts wordt voor dit gebied een bestemmingsplanprocedure door de gemeente opgestart.
April 2022
Pagina 9
Vanuit het bovenhuis *de kap Teus Stam, molenaar en teamlid technische commissie, vertelt. Kerkmolen Alweer een aantal jaren geleden maakte molenaar Kees Stolk van de Kerkmolen mij erop a�ent dat de beschoeiing van de waterloop waar de molen afwatert, in slechte staat was. Gedeeltelijk was dit door Waterschap Rivierenland opgeknapt, maar het voorste deel in de buurt van de molen was niet meegenomen. Dit bleek achteraf op gemeentelijke grond te liggen. Na contact met de gemeente Molenlanden bleek dat zij plannen hadden om de beschoeiing te verbeteren. Ruim een jaar hoorden we niets meer. Totdat ik in juni 2021 belde hoe het ervoor stond. Het was las�g om een aannemer te vinden die �jd had…. Maar één dag later fietste ik langs de Kerkmolen en was men tot mijn grote verbazing bezig de oude beschoeiing te verwijderen! Enkele dagen later stond er een prach�ge beschoeiing langs de waterloop van de molen, compleet verankerd, en aan de bovenkant mooi afge�mmerd. Een plaatje! Niet veel later maakte ik een mooie foto van hoe het er nu uitziet. Onlangs is de lekkage in de bak van het onderwiel verholpen. Het bleek dat er een gat zat in de doorvoer wat met speciale kit is opgelost (zie foto). De gegraven put is afgedekt met eerste klas klei. Het vangtouw bij deze molen was nagenoeg versleten en is een paar weken geleden vervangen.
Middelmolen Betreffende de Middelmolen is er niet zoveel te melden. Weliswaar kreeg de molen in de afgelopen een schilderbeurt, uitgevoerd door firma Hazejager. Regelma�g ging ik eventjes kijken hoe het ging en was best wel te spreken over de manier van schilderen, de aanpak van het houtrot, en ook de snelheid waarmee werd gewerkt. Begin augustus stond de molen er weer prach�g bij, alle gaten in de kozijns�jlen waren mooi en vakkundig gerepareerd met een zeer krach�ge hars, die minstens 10 jaar wordt gegarandeerd. Omdat ik sinds mei van dit jaar af en toe ook als molenaar op deze molen draai, weet ik uit ervaring dat het kruien van deze molen op verschillende plaatsen erg moeizaam gaat. In overleg met firma De Gelder komt er een plan om het bovenhuis een stukje te lichten en dan de neuten te vervangen, dan wel een nieuw plaatje erover te leggen. De prijsopgave van De Gelder was behoorlijk hoog. Voorlopig lost molenaar Van der Ent dit op met extra smeren.
Voor in uw agenda: 14 mei 2022 Na�onale Molendag Iedereen kan dit jaar weer fysiek een molen bezoeken, daar hebben we naar uitgekeken! En extra speciaal: het Gilde van Vrijwillige molenaars bestaat dit jaar 50 jaar en organiseert het jaar van de molenaar. Kijk op de website van Het Gilde voor meer info. Op onze website zullen we begin mei wat aanvullende informa�e ze�en over de molendag. We zien uit naar een dag met veel bezoek en voldoende wind in de zeilen! www.na�onalemolendag.nl Door SIMAV worden enkele relatieegegevens vastgelegd, zoals naam en mailadres van personen of instanties, die deze nieuwsbrief ontvangen. Hier wordt zorgvuldig mee omgegaan. De gegevens zijn afgeschermd, slechts een beperkt aantal functionarissen heeft toegang ertoe en de bestanden worden niet aan derden verstrekt. Het eventueel afmelden voor de nieuwsbrief en het verwijderen van uw gegevens kan eenvoudig door een mail te sturen naar: bestuur@simav.nl U ontvangt deze e-mail omdat u zich heeft opgegeven voor onze periodieke nieuwsbrief, of als leverancier, sponsor, vriendenlid of vrijwilliger van onze molenstichting, tevens basisscholen. Ook bedrijven, instellingen, die zich inzetten op toeristisch gebied of die streekprodukten verkopen, ontvangen de nieuwsbrief.
SIMAV Nieuwe Veer 42 2959 AK Streefkerk De eerstvolgende nieuwsbrief verschijnt sept 2022
April 2022
Pagina 10