09 - Bijlage 1 - Jaarstukken 2020
Tekst van het document
Motie: Veiligheid fietspaden
[Kadernota 2019
nr. P5-M01]
Wat wilden we? Tijdens de behandeling van de Kadernota is de motie "Veiligheid fietspaden" (motie P5M1) aangenomen. Het gaat dan om het waarborgen van voldoende breedte van fietspaden om de veiligheid te verhogen. Door nieuwe fietspaden (m.u.v. schelpenpaden) minimaal 2 meter breed aan te leggen en smalle fietspaden vaker te maaien is er meer "fietsbreedte" beschikbaar. Voor het breder aanleggen van nieuwe fietspaden is geen aanvullend budget nodig, het betekent wel dat er met de beschikbare middelen minder lengte aan fietspaden gerealiseerd kan worden. Voor het frequenter maaien is structureel € 10.000 per jaar nodig.
Gemeente Achtkarspelen
65
Jaarstukken 2020
Wat hebben we bereikt? De fietspaden zijn met ingang van 2020 vaker gemaaid en hiermee is aan dit onderdeel van de motie invulling gegeven. Nieuwe fietspaden worden als 2-meter breed pad aangelegd. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Gereed]
Motie: Afvalbakken buitengebied
[Kadernota 2019
nr. P5-M03]
Wat wilden we? Bij de behandeling van de Kadernota is een motie aangenomen (P5-M03) over het plaatsen van afvalbakken in het buitengebied. Het gaat dan om het plaatsen van afvalbakken in het buitengebied. Het gaat dan om het plaatsen van afvalbakken op plekken waar veel fietsers en wandelaars komen. Bij de motie is aangegeven dat hiervoor maximaal € 12.000 voor de plaatsing en structureel € 10.000 voor het legen beschikbaar zou moeten komen. Binnen deze kaders gaan we invulling geven aan deze motie. Aangezien de MOA ook het opruimen van zwerfafval in het buitengebied doet, zullen we met hen in overleg treden over de uitvoering. Wat hebben we bereikt? De afvalbakken zijn geplaatst. De locaties zijn in overleg met de MOA en zwerfafvalopruimers bepaald. Het legen van de bakken wordt gedaan door de MOA. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand. Status [Gereed]
Motie: Bestrijding invasieve soorten
[Kadernota 2019
nr. P5-M06]
Wat wilden we? Bij de behandeling van de kadernota is een motie aangenomen (P5-M6) over "Bestrijding invasieve soorten". Het gaat dan om het actief betrekken van inwoners bij de bestrijding van dergelijke soorten, naast de bestrijding die we als gemeente op ons eigen terrein doen. Wanneer mensen de soorten herkennen en op de juiste manier bestrijden en afvoeren kan verspreiding worden voorkomen. Goede voorlichting is hierbij cruciaal. Voor een actieve campagne waarbij we gebruik maken van de bestaande kanalen en de samenwerking zoeken schatten we in € 3.000 nodig te hebben. Wat hebben we bereikt? Via digitale kanalen is gewezen op de aanwezigheid van soorten en hoe hiermee om te gaan. Wat is (nog) niet gelukt? Een actievere campagne is niet gelukt. Dit heeft te maken met een combinatie van het vacant zijn van de functie van beleidsmedewerker openbaar groen gedurende de zomermaanden, juist de tijd waarin een dergelijke campagne meest effectief is. In 2021 gaan we hier meer aandacht aan besteden. Status [Op schema]
Gemeente Achtkarspelen
66
Jaarstukken 2020
Motie: Natoer en biodiversiteit
[Kadernota 2019
nr. P5-M07]
Wat wilden we? Bij de behandeling van de kadernota is een motie (P5-M7) aangenomen over "Natoer en biodiversiteit". In de motie wordt geconstateerd dat het belang van biodiversiteit niet beperkt is tot het openbaar groen. De oproep is om dit samen met de mienskip breed op te pakken. De oproep in de motie sluit goed aan bij het ingezette beleid (uitvoeringsagenda Biodiversiteit, het bijenpact, diverse burgerinitiatieven etc.). Wat hebben we bereikt? Bewonersinitiatieven worden ondersteund en gefaciliteerd. Denk daarbij aan het gezamenlijk inplanten van bollen of zaaien van bloemenmengsel. Elke maand zijn er tuintips gedeeld om biodiversiteit op eigen erf te versterken. Op dit thema wordt samengewerkt met andere organisaties of aangehaakt bij gemeenteoverstijgende ontwikkelingen als dit kansen biedt. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand. Status [Gereed]
Motie: Feanster Moune
[Kadernota 2019
nr. P5-M08]
Wat wilden we? Het college is in gesprek met de Feanster Moune en komt, mochten er financiële gevolgen zijn, met een voorstel naar de gemeenteraad. Wat hebben we bereikt? Begin 2020 is deze motie beantwoord en op de Lijst Ingekomen Stukken (LIS) geplaatst. Naar aanleiding van een gesprek met de Stichting Feanster Moune is uiteindelijk gebleken dat er geen concrete bouwplannen zijn. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Stopgezet]
Motie: Vroegbloeiers en groen
[Kadernota 2019
nr. P5-M12]
Wat wilden we? Bij de behandeling van de Kadernota is de motie "Vroegbloeiers en groen" (P5-M12) aangenomen. De komende 2 jaar is jaarlijks € 5.000 beschikbaar voor het planten en zaaien van inheemse vroegbloeiers op gemeentegrond. Juist in het vroege voorjaar is het soms lastig voor insecten om voldoende voedsel te vinden. Om de aanplant de gelegenheid te geven te overleven en zichzelf uit te breiden zal het maaibeleid op de betreffende locaties aangepast worden op deze soorten. Waar mogelijk zal gekozen worden voor locaties waar nu weinig of eentonig groen is. Wat hebben we bereikt? Het beschikbare budget is doorgeschoven naar 2021. Het planten van bollen leent zich namelijk bij uitstek voor projecten waar ook de Mienskip bij betrokken wordt, in lijn met
Gemeente Achtkarspelen
67
Jaarstukken 2020 de wens uit verschillende moties (o.a P5-M07 Natoer en Biodiversiteit) en het coalitieakkoord. De intentie was om dit budget hiervoor te benutten. Gezien de beperking die de coronamaatregelen opleveren heeft de uitvoering daarom vertraging opgelopen. Wat is (nog) niet gelukt? Het komende jaar streven we naar een goede uitvoering van dit deze motie. Status [Vertraging]
Motie: Bestriding ynfasive eksoaten 'Ike-optocht-rûp’
[Kadernota 2019
nr. P5-M13]
Wat wilden we? De motie "Bestriding ynfasive eksoaten 'Ike-optocht-rûp’ (motie P5-M13) is bij de behandeling van de Kadernota aangenomen. Verschillende vogelsoorten kunnen bijdragen aan de bestrijding van de eikenprocessierups. De motie roept op om op verzoek nestkastjes uit te delen aan inwoners, scholen en bedrijven en ook zelf als gemeente kastjes op te hangen. Voor het sorteren van effect is het belangrijk om (naast voldoende kastjes) de kastjes op de juiste locaties te hangen. Door het betrekken van lokale kennis (bv vogelwachten) in combinatie met het voorlichten van inwoners kan dit bereikt worden. Dit sluit ook goed aan bij de moties P5- m06 en 7 (bestrijding invasieve soorten en natoer en biodiversiteit). Als budget is € 7.500 begroot. Wat hebben we bereikt? Begin 2020 is het 1000-nestkasten project uitgevoerd. Er zijn nestkasten beschikbaar gesteld aan inwoners en organisaties. Dit in combinatie met voorlichting over de bijdrage die ze leveren aan de bestrijding van de "ike-optocht-rûp" en biodiversiteit in het algemeen. Achtkarspelen heeft zelf ook honderden nestkasten opgehangen langs wegen met veel eiken. Het project is samen met de vogelwachten uit de omgeving uitgevoerd. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand. Status [Gereed]
Motie: Bestriding ynfasive eksoaten: Jabikskrûd
[Kadernota 2019
nr. P5-M14]
Wat wilden we? Tijdens de behandeling van de Kadernota is de motie Bestriding ynfasive eksoaten: Jabikskrûd (motie P5-M14) aangenomen. De motie roept op om de Provinsje te vragen hun bermen in de gemeente vrij te maken van dit kruid en op eigen gemeentegrond de plant uit te roeien. Het huidige beleid is erop gericht verspreiding van de plant te voorkomen/beheersbaar te houden. Daar waar zich concentraties voordoen wordt extra gemaaid zodat de plant zich niet uitzaait. Deze locaties zijn bekend. Er komen nagenoeg geen meldingen of klachten over de plant. Al het bermmaaisel in de gemeente vervalt overigens aan de aannemer en wordt vergist of gecomposteerd. De plantendelen komen dus niet in hooi of kuil terecht. De plant wordt graag door insecten bezocht en is een waardplant voor diverse soorten vlinders. Hij draagt op die wijze ook bij aan de biodiversiteit. Om de plant echt uit te roeien zullen meer, zwaardere en duurdere maatregelen getroffen moeten worden. In geroerde grond zal ook reeds aanwezig zaad weer kunnen ontkiemen op plekken waar het eerder niet opkwam. Of volledig uitroeien slaagt is dan
Gemeente Achtkarspelen
68
Jaarstukken 2020 ook zeer de vraag. Om de benodigde maatregelen te treffen is de eerste twee jaar een budget nodig van € 10.000. Daarna kan bepaald worden welk effect de maatregelen hebben en hoeveel structureel nodig is. Wat hebben we bereikt? In 2020 is extra ingezet op het bestrijden van de plant. Er is per locatie gemaaid (en maaisel afgevoerd) om uitzaai te voorkomen en ook zijn planten uitgestoken. Dit is met inzet van de MOA gedaan. Of, en welk, effect de maatregelen hebben op het voorkomen van de plant zal pas in de loop van 2021 zichtbaar zijn. Wat is (nog) niet gelukt? In 2021 zal beoordeeld worden of de genomen maatregelen succesvol zijn geweest. Status [Op schema]
Motie: IIsbanen
[Kadernota 2019
nr. P5-M16]
Wat wilden we? Bij de behandeling van de kadernota is een motie aangenomen (P5-M16) inzake de IJsbanen. Het gaat dan om: het onderzoeken of de ijsbaan van Kootstertille verplaatst kan worden naar het centrum van het dorp; voor noodzakelijke vervanging van lichtmasten beleid vast te stellen voor ijsbanen die in beheer zijn bij de ijsbaanvereniging van een dorp; geld beschikbaar te stellen voor de ijsbanen in Kootstertille en Twijzelerheide, zodat deze dorpen weer een goede ijsbaan hebben; onderzoek te doen naar het gebruik van mobiele lichtmasten. Ten aanzien van het eerste punt gaat de gemeente in overleg met de ijsbaanvereniging Kootstertille en plaatselijk belang Kootstertille om te kijken naar de wensen en mogelijkheden. Ten aanzien van het tweede en vierde punt willen we dit graag betrekken bij de bredere discussie over inventariseren en inspecteren van het noodzakelijk onderhoud van de overige sportaccommodaties. Voor de ijsbanen in Kootstertille en Twijzelerheide stellen we voor om, vooruitlopend op de bredere discussie over de overige sportaccommodaties, eenmalig een bedrag van € 20.000 beschikbaar te stellen om deze ijsbanen weer op orde te krijgen. En dit verder op te pakken met de betreffende ijsbaanverenigingen. Uit gesprek met een van de verenigingen is naar voren gekomen dat we wellicht een pilot kunnen gaan doen met mobiele lichtmasten.
Wat hebben we bereikt? De verplaatsing van de ijsbaan van Kootstertille naar het centrum is onderzocht maar dit lijkt een lastige opgave. De ijsbaanvereniging heeft aangegeven komende winter de huidige ijsbaan nog te willen gebruiken en heeft enkele ideeën over het toekomstige gebruik van de huidige ijsbaan. Wat is (nog) niet gelukt? De gesprekken met de ijsbaanvereniging van Kootstertille volgen in 2021. Het ligt in de planning om in 2021 een meerjaren onderhoudsplan op te stellen voor de oefenhoeken, bijvelden en de overige buitensportaccommodaties. Het is de bedoeling om de lichtmasten hierin mee te nemen. In 2020 kon er niet worden geschaatst en is er dus ook nog geen ervaring opgedaan met het gebruik van mobiele lichtmasten. Status [In ontwikkeling]
Gemeente Achtkarspelen
69
Jaarstukken 2020
Onderhoud sportterreinen door sportverenigingen
[CUP nr. 8KCoal059]
Wat wilden we? Sportverenigingen onderhouden zelf de sportterreinen. Wat hebben we bereikt? De uitkomsten van de evaluatie worden in het eerste kwartaal van 2021 verwacht. Wat is (nog) niet gelukt? De planning is i.v.m. corona uitgesteld naar het eerste kwartaal van 2021. Status [In ontwikkeling]
Toekomst Kruidhof
[CUP nr. 8KCoal070]
Wat wilden we? Duidelijkheid over de toekomst van De Kruidhof. Wat hebben we bereikt? Met het instemmen met de programmabegroting 2021 heeft de gemeenteraad de opdracht gegeven voor een haalbaarheidsonderzoek om van De Kruidhof het gemeentelijk participatiebedrijf te maken. Dit onderzoek zal in 2021 plaats vinden waarbij de uitkomsten in het 3e kwartaal van 2021 worden verwacht. Ten aanzien van De Kruidhof en participatie zou dan een structurele bezuiniging van € 270.000 met ingang van 1 januari 2023 gerealiseerd moeten worden. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [In ontwikkeling]
Overige ontwikkelingen De Kruidhof Het afgelopen jaar was als gevolg door COVID-19 een bijzonder jaar voor de Kruidhof. De beperkende (landelijke) maatregelen hebben ertoe geleid dat het aantal bezoekers (8.000) voor de Kruidhof ongeveer de helft is geweest in vergelijking met voorgaande (reguliere) jaren. Halverwege 2020 werd De Kruidhof ten aanzien van de COVID-19 maatregelen aangemerkt als een museum waardoor De Kruidhof dicht moest. De Kruidhof kon daarbij geen aanspraak maken op gelden uit de beschikbare compensatiepakketten. De sluiting van De Kruidhof heeft ertoe geleid dat de verwachting was dat het resultaat lager zou worden dan begroot, dit is verwerkt in een begrotingswijziging. Later in 2020 werd De Kruidhof ten aanzien van de COVID-19 maatregelen aangemerkt als een bloemenpark zodat De Kruidhof weer open kon. Dit heeft ertoe geleid dat opbrengsten van De Kruidhof minder negatief zijn uitgevallen dan eerst werd gedacht. In de begrotingswijziging van oktober 2020 is een aanpassing doorgevoerd op de exploitatie als gevolg van de ontwikkelingen rondom corona. Per saldo heeft deze correctie geleid tot een aangepaste begroting van €337.000. Aangezien de realisatie over
Gemeente Achtkarspelen
70
Jaarstukken 2020 2020 € 323.000 bedraagt is aan het eind van 2020 nog een positief resultaat behaald van € 14.000. Ten opzichte van de primitieve begroting 2020 heeft De Kruidhof een negatief resultaat behaald van € 73.000. Deze afwijking wordt voornamelijk veroorzaakt door: - Hogere personeelslasten € 99.000 - Hogere opbrengsten € 26.000 Personeelslasten De hogere personeelslasten van €99.000 ten opzichte van de begroting wordt veroorzaakt door uitbetaling en verkoop van over- /verlofuren, ziektevervanging en niet doorgevoerde indexatie van loonkosten. Opbrengsten De werkelijke realisatie van 2020 laat zien dat de opbrengsten € 26.000 hoger zijn dan de oorspronkelijke begroting, dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de hogere verkoopopbrengsten van de tuin en de winkel. De daling van het aantal bezoekers heeft geleid tot een daling van de inkomsten van de entreegelden, het verlies hiervan is grotendeels gecompenseerd door de lagere afdracht aan het IJstijdenmuseum. Huuropbrengsten gymzalen en sporthallen De effecten van COVID-19 zijn zichtbaar in de opbrengsten die € 163.000 lager zijn dan begroot. Deze afwijking wordt veroorzaakt doordat veel (vooral incidenteel) gebruik van gymzalen en sporthallen niet is gerealiseerd als gevolg van de beperkende maatregelen tegen de verspreiding van COVID-19.
Tegenover de lagere opbrengsten staan lagere kosten van € 20.000 als gevolg van minder personele inzet en aanwending van opleidingsbudget. Als gemeente worden we grotendeels gecompenseerd vanuit het Rijk voor gederfde huurinkomsten van sportaccommodaties als gevolg van COVID-19 maatregelen. In 2020 is € 62.000 ontvangen als compensatie voor gederfde huurinkomsten.
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves Sportbeleid en activering
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
369
451
464
- 13
1.989
2.119
2.153
- 34
Cultuurpresent., -prod. en -participatie
394
412
423
- 11
Musea
381
447
525
- 78
Cultureel erfgoed
22
22
20
2
Media
598
793
634
159
Openb. groen en (openlucht)recreatie
1.865
1.926
1.768
158
Totaal lasten
5.618
6.170
5.988
182
Sportaccommodaties
Baten exclusief reserves
Gemeente Achtkarspelen
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
71
Jaarstukken 2020
Sportbeleid en activering
36
75
103
28
Sportaccommodaties
357
606
768
163
Cultuurpresent., -prod. en -participatie
41
41
45
4
Musea
131
79
174
94
Cultureel erfgoed
-
-
16
16
Media
-
241
79
- 162
Openb. groen en (openlucht)recreatie
7
7
8
2
572
1.048
1.192
144
- 5.046
- 5.122
- 4.796
326
Totaal baten Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat
€
326
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen
326
Lasten
475
- Diverse kleine verschillen per saldo
15
- SPUK-verrekening (regeling Specifieke UitKering stimulering sport)
272
- Miedengebied
30
- Fries taalbeleid en uitvoering cultuurbeleid
29
- Ontwikkeling personeelslasten
129
Baten
- 149
- Exploitatie De Kruidhof
14
- Huuropbrengsten sportaccommodaties
- 163
Verbonden partijen Hieronder ziet u, voor zover van toepassing, het overzicht van de verbonden partijen aan dit programma. Een Verbonden Partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Een verdere specificatie vindt u in de paragraaf Verbonden Partijen.
Gemeenschappelijke regeling Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
Recreatieschap Marrekrite
Grou
Stichting / Vereniging Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
Stichting Sportcentrum 8kspelen
Gemeente Achtkarspelen
Gemeente Achtkarspelen
72
Jaarstukken 2020
Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld. tableCell12 Taakveld
05. Sport, cultuur en recreatie
De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie
Indicator
Eenheid
Metingen en refertejaar
meting ten tijde van O
P
rek.
begr.
rek.
2020
2021
2019
% Niet-sporters Het percentage niet-wekelijkse sporters t.o.v. de bevolking van 19 jaar en ouder. Bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet. Achtkarspelen
%
58,3
58,3
58,3
Nederland
%
48,7
48,7
48,7
Gemeente Achtkarspelen
73
Jaarstukken 2020
6. Sociaal Domein Bij dit programma horen de volgende taakvelden 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams 6.3 Inkomensregelingen 6.4 Begeleide participatie 6.5 Arbeidsparticipatie 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.81 Geëscaleerde zorg 18+ 6.82 Geëscaleerde zorg 18-
Inhoudelijk In de programmabegroting 2020 staat wat we van plan waren in 2020. Alle onderwerpen waren afkomstig uit de Kadernota 2019 (jaren 2020-2023) en uit het coalitieakkoord. Hieronder vertellen we per onderwerp wat we van plan waren wat we hebben bereikt wat er (nog) niet is gelukt Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde. Wet verplichte GGZ
[Kadernota 2019
nr. 6.01]
Wat wilden we? In 2020 gaat de nieuwe Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg van kracht (Wvggz). Deze wet vervangt de Wet Bijzondere opneming in psychiatrische ziekenhuizen (Bopz) en regelt de rechten van mensen die te maken hebben met verplichte zorg in de GGZ. Een belangrijke verandering is dat verplichte zorg straks ook buiten een GGZ-instelling opgelegd kan worden en dat de essentiële voorwaarden voor deelname aan de maatschappij in het zorgplan worden meegenomen. Gemeenten krijgen in deze wet nieuwe taken toebedeeld zoals het verkennend onderzoek, horen van betrokkene wanneer een crisismaatregel wordt opgelegd en het informeren van familie/naasten. Daarnaast is in de wet geregeld dat voorwaarden die nodig zijn voor deelname aan het maatschappelijke verkeer zoals huisvesting, inkomen, schuldenproblematiek of dagbesteding worden geregeld. Deze voorwaarden worden onderdeel van een zorgplan dat wordt vastgesteld door de rechter. Binnen de gemeente worden procesregisseurs binnen team Veiligheid en in de gebiedsteams belast met uitvoering van de nieuwe taken. Door de uitbreiding van taken en procedures is de verwachting dat er extra ambtelijke inzet nodig is. Ook zijn er extra kosten voor automatisering. Er kan nog geen inschatting worden gemaakt van de hoogte van de kosten. Om de kosten te beperken zullen we waar mogelijk samenwerken met de Friese gemeenten.
In de meicirculaire is een bedrag opgenomen voor de taak. Vooralsnog gaan we er vanuit dat dit bedrag voldoende is om de taak uit te voeren. Wat hebben we bereikt? Wij hebben de Wvggz geïmplementeerd in onze organisatie. De Friese gemeenten hebben ervoor gekozen om de Wvggz op dezelfde wijze uit te voeren. Zo worden de nieuwe taken in het kader van het 'horen' en het 'verkennend onderzoek' namens alle
Gemeente Achtkarspelen
74
Jaarstukken 2020 Friese gemeenten uitgevoerd door de GGD. Ook hebben alle gemeenten regisseurs aangesteld die fungeren als aanspreekpunt voor ketenpartners. Naast dat het efficiënter is om de taken gezamenlijk uit te uit te voeren is het ook eenvoudiger voor ketenpartners als politie en GGZ wanneer gemeenten allemaal dezelfde werkwijze hanteren. Voor 2020 en 2021 is er een aparte dienstverleningsovereenkomst opgesteld met de GGD. In 2021 zal er een besluit worden genomen hoe de Wvggz vanaf 2022 zal worden uitgevoerd. Wat is (nog) niet gelukt? Met ingang van 2020 is de Bopz (Bijzondere opnemingen psychiatrische ziekenhuizen) vervangen door de Wvggz en de Wet zorg en dwang (Wzd). Voor de Wzd was 2020 nog een overgangsjaar. In de praktijk blijkt dat de aansluiting tussen de Wvggz en de Wzd wettelijk niet goed is geregeld. Er is onduidelijkheid over de rol van de gemeente bij de Wzd. Er is afgesproken om knelpunten rondom de Wzd daar waar mogelijk gezamenlijk met de Friese gemeenten op te pakken, de GGD speelt hierin een coördinerende rol. Status [Continue proces]
Personen met Verward Gedrag
[Kadernota 2019
nr. 6.02]
Wat wilden we? Vanuit een instelling gaan inwoners sneller weer naar huis (extra-muralisering) en tegelijkertijd blijven inwoners met een bepaalde zorgbehoefte langer thuis wonen. De consequentie hiervan is dat we als gemeente vaker te maken krijgen met personen met verward gedrag. Landelijk zijn er bouwstenen ontwikkeld die als basis dienen voor de manier waarop gemeenten afspraken moeten maken hierover. In Friesland is dit door alle Friese gemeenten in gezamenlijkheid opgepakt. Er zijn verschillende pilots rondom deze bouwstenen uitgevoerd. Het gaat om een time-outvoorziening, crisisbeoordelingslocatie, ACT-team (ernstige zorgmijders) en het vervoer van verwarde personen. Om deze pilots te continueren is structurele financiering vanuit de gemeenten nodig. De kosten bedrag op basis van een voorlopige schatting € 35.000 voor de zorgvoorzieningen en € 5.000 voor de projectleider. Wat hebben we bereikt? Wij hebben een sluitende aanpak voor deze doelgroep gerealiseerd. Pilots om de ernstige zorgmijders te bereiken, passend vervoer te organiseren en crisissen te kunnen beoordelen zijn positief afgerond. Wat is (nog) niet gelukt? De taken uit pilots t.a.v. passend vervoer en beoordelingen van crisissen zullen nog structureel belegd moeten worden.
Wij zijn in gesprek met de GGD om dit daar onder te brengen omdat dit past bij het takenpakket van de GGD op het terrein van zorg en veiligheid. De time-outvoorziening is nog niet gerealiseerd. De doelgroep was te complex om hierover afspraken met ketenpartners te kunnen maken. Er is nader onderzoek gedaan en hieruit is naar voren gekomen dat er behoefte is aan een permanente verblijfsvoorziening voor mensen met complexe multiproblematiek. Om een verblijfsvoorziening te realiseren is inzet nodig vanuit verschillende wetten (Wmo, Wlz, Zvv) en daarom is samenwerking nodig met zorgaanbieders, zorgverzekeraar en het zorgkantoor. Dit project zal deels worden opgepakt vanuit de Brede aanpak dakloosheid in Friesland. Status [In ontwikkeling]
Gemeente Achtkarspelen
75
Jaarstukken 2020 Veilig Thuis; meldpunt HGO&KM
[Kadernota 2018
nr. 6.1]
Wat wilden we? De 0 tot 100+ teams en Veilig Thuis, het advies- en meldpunt voor huiselijk geweld en ouderen- en kindermishandeling, beschikken over afdoende kennis en formatie om de gevolgen van de taakverzwaring bij Veilig Thuis en de aanscherping van de meldcode huiselijk geweld, ouderen- en kindermishandeling op te vangen. Wat hebben we bereikt? Veilig Thuis heeft de veranderingen als gevolg van taakverzwaring en aanscherping meldcode in de organisatie verwerkt en dankzij meer rijksmiddelen is er voldoende tijd/menskracht om een toename van meldingen en de meldingen zelf te verwerken. Regelmatige scholing op het gebied van Veiligheid en de meldcode zorgen ervoor dat de gebiedsteams steeds beter met huiselijk geweld, kinder- en ouderenmishandeling om kunnen gaan en daarop acteren. Wat is (nog) niet gelukt? Voor de gebiedsteams gaan we aan de slag met het handelingsprotocol meldcode. Status [Gereed]
Armoedebestrijding
[Kadernota 2018
nr. 6.3b]
Wat wilden we? Achtkarspelen wil het armoedebeleid "Iedereen van waarde", waarbij bestaande armoede wordt bestreden en wordt getracht te voorkomen dat nieuwe armoede ontstaat, voortzetten. Wat hebben we bereikt? Wij richten op armoedebeleid op het lenigen van de nood en het integraal aanpakken van het onderliggende probleem, waardoor wordt voorkomen dat de inwoner verder afglijdt. Wat is (nog) niet gelukt? Helaas is aan de negatieve financiële effecten van corona niet te ontkomen. We proberen dit met behulp van alle mogelijke regelingen in zo goed mogelijke banen te leiden. Wij zien echter in 2020 nog geen toename van BUIG-gerechtigden en gebruik van onze gemeentelijke minimaregelingen. Status [Continue proces]
Schuldhulpverlening
[Kadernota 2018
nr. 6.3c]
Wat wilden we? Achtkarspelen wil een: effectieve privacybestendige vroegsignalering. hoogwaardig budgetbeheer wanneer ondersteuning niet in de eigen omgeving kan worden georganiseerd, al dan niet met vrijwilligers, zowel preventief, tijdens een schuldentraject als in de vorm van nazorg. effectieve schuldregeling/sanering. Wat hebben we bereikt? Na het vaststellen in beide gemeenteraden van het Beleidsplan Integrale Schulddienstverlening is samen met Tytsjerksteradiel een gezamenlijke wijze van uitvoering van schulddienstverlening gerealiseerd, waarbij de dienstverlening waar Gemeente Achtkarspelen
76
Jaarstukken 2020 mogelijk nog verder wordt geoptimaliseerd en preventie en vroegsignalering meer aandacht hebben gekregen. In 2020 heeft de implementatie plaatsgevonden. Vroegsignalering is inmiddels een wettelijke taak. Wanneer er nog geen sprake is van problematische schulden worden onze inwoners goed begeleid door de vrijwilligers van Amargi. Waar nodig betrekken we professionals en vrijwilligers bij nazorg en begeleiding van inwoners die moeite hebben goed te budgetteren. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]
Handhaving Sociaal Domein breed
[Kadernota 2018
nr. 6.3d]
Wat wilden we? Achtkarspelen zet een Sociaal Domein-breed handhavingssysteem op dat in navolging van de handhaving binnen de Participatiewet is ingestoken op preventie. Wat hebben we bereikt? Er is een nieuwe, Sociaal Domein-brede nalevingsvisie "Naleving met zorg en vertrouwen" ontwikkeld. Deze zal in het tweede kwartaal van 2021 aan de gemeenteraad worden voorgelegd. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [In ontwikkeling]
Beschermd wonen, overdracht naar gemeenten
[Kadernota 2018
nr. 6.5]
Wat wilden we? Door middel van een pilot tijdig aan de slag te gaan met het ontwikkelen van nieuwe vormen van opvang en/of beschermd wonen. Vanaf 2021 wordt beschermd wonen en opvang een taak van de gemeente. Samen met ketenpartners wordt deze nieuwe taak voorbereid. Wat hebben we bereikt? In 2020 hebben de Friese gemeenten een concept-regioplan opgesteld voor Beschermd Wonen (BW). Wanneer er duidelijkheid zou komen over de financiele middelen zou het concept-regioplan definitief aan gemeenteraden worden voorgelegd. De doordecentralisatie van beschermd wonen is echter opgeschoven naar 2023. Gemeente Leeuwarden blijft voorlopig fungeren als centrumgemeente en ontvangt hiervoor ook de middelen. Voor de nieuwe inkoop vanaf 2022 is in gezamenlijkheid met de Friese gemeenten gewerkt aan het ontwikkelen van nieuwe vormen van Beschermd Wonen. In de nieuwe inkoop zal ook aandacht komen voor innovatie. De doordecentralisatie van de Maatschappelijke Opvang (MO) is uitgesteld. Er zal in 2025 een landelijke evaluatie plaatsvinden en aan de hand van deze uitkomst zal er een besluit worden genomen over de mogelijke doordecentralisatie van de MO. In 2020 hebben de Friese gemeenten middelen ontvangen voor de ‘Brede aanpak dakloosheid in Friesland 2021’. Het plan omvat een 7-tal projecten gericht op het voorkomen en oplossen van dakloosheid.
Het plan vormt de basis voor de uitvoering van de MO voor 2021.
Gemeente Achtkarspelen
77
Jaarstukken 2020
Wat is (nog) niet gelukt? . Status [In ontwikkeling]
Dementie vriendelijke gemeente (nieuwe beleid)
[Kadernota 2018
nr. 6.6]
Wat wilden we? Met ketenpartners, cliënten en inwoners samenhangend beleid te ontwikkelen rondom dementie. De nadruk ligt hierbij op het creëren van algemene voorzieningen waardoor er geen (of pas later) duurdere maatwerkvoorzieningen ingezet hoeven te worden. Het gaat bijvoorbeeld over het ontwikkelen van laagdrempelige ontmoetingsplekken in de gemeente in de vorm van een huiskamer waar vormen van dagbesteding door middel van een algemene voorziening worden aangeboden. Er wordt daarbij optimaal gebruik gemaakt van vrijwilligers, werkervaringsplekken en inzet vanuit de studenten van de NHL/Stenden. Wat hebben we bereikt? Als gemeente nemen we deel aan het leernetwerk Yn’e Buorren. In dit project wordt samengewerkt met verschillende disciplines (huisarts, verpleegkundige, casemanagers, gebiedsteam, welzijnswerk, NHL/Stenden), rondom het thema: ‘Optimaliseren van welzijn, ondersteuning en zorg voor thuiswonende mensen met dementie en hun naasten’. Ook dit project heeft vertraging opgelopen in verband met corona. Naar verwachting zullen de resultaten in de loop van 2021 worden opgeleverd. Wat is (nog) niet gelukt? Er hebben verschillende verkennende gesprekken plaatsgevonden rondom ‘indicatie-loze dagbesteding’ of een ‘huiskamer’. Door zowel corona als de interne ontwikkelingen rondom het versterken van de Sociale Basis zijn deze projecten nog niet gerealiseerd.
In 2021 wordt de zoektocht naar een mogelijke invulling van een algemene voorziening op dit terrein vervolgd. Status [Vertraging]
Motie: Bijdrage dorpshuis Gerkesklooster- Stroobos
[Kadernota 2019
nr. P6-M2]
Wat wilden we? Verzoekt het college: De inspraakreactie van het bestuur van het dorpshuis Rehoboth in GerkeskloosterStroobos aan te merken als subsidieverzoek ter vervanging van de flexibele wand en hierover in gesprek te gaan met het bestuur. Toelichting: De wand is noodzakelijk om de grote zaal gelijker tijd voor meerdere groepen beschikbaar te maken c.q. te houden; De huidige wand dateert van rond 1950, is dus bijna 70 jaar oud en totaal versleten; Het op een goede manier in stand houden van het dorpshuis is belangrijk voor de leefbaarheid in het dorp; Het resterende geld van de kosten van een wand is inmiddels ter beschikking gesteld door het VSB-fonds en het Iepen Mienskipsfûns van de Provincie Fryslân.
Gemeente Achtkarspelen
78
Jaarstukken 2020 Stand van zaken op dit moment (12 september 2019) Onderzocht is of het verzoek van het dorpshuisbestuur mogelijk ingewilligd kan worden door een beroep te doen op de subsidieregeling Mienskipinitiatieven. Om dit goed te kunnen beoordelen is echter nog enige aanvullende informatie noodzakelijk. Hiertoe is inmiddels een gesprek gevoerd een delegatie van het dorpshuisbestuur. Dit heeft ertoe geleid dat er een nieuwe, beter onderbouwde, aanvraag zal worden ingediend door het dorpshuisbestuur dat door ons zal worden getoetst aan de subsidieregeling Mienskipsinitiatieven. Wat hebben we bereikt? Het stichtingsbestuur heeft een subsidie toegekend gekregen voor vervanging van de flexibele wand van het dorpshuis. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Gereed]
Motie: Pilot ontschotting
[Kadernota 2019
nr. P6-M5]
Wat wilden we? Overwegende dat: Er op blz. 7 van de Kadernota in tamelijk cryptische bewoordingen wordt gesproken over ontschotting van budgetten; De reactie van het college op een vraag van het CDA hierover e.e.a. niet of nauwelijks helderder maakt; Er desalniettemin van uitgegaan mag worden dat het juist de gefragmenteerde wijze van financieren en budgetteren is die de efficiency van organisatie en inkoop van de zorg frustreert. Roept het college op: Op z’n minst de volksvertegenwoordiging maar eventueel ook het maatschappelijk middenveld, de plaatselijk belangen en de zogeheten voorliggende voorzieningen te betrekken bij de gedachtenvorming hierover. Stand van zaken: We werken aan een pilotproject ontschotting rond Heemstra State in het kader van ANNO Zorglandschap met de vier ANNO- gemeenten. De komende maanden staan in het teken van de analyse en ontwerpfase. Voor de analyse zijn data van belang over de zorg, die vanuit de Wmo en andere wetten wordt gefinancierd. Hiervoor is een overeenkomst met Vektis aangegaan, waardoor de data vanuit de Wmo gekoppeld kunnen worden aan die van het zorgkantoor en zorgverzekeraar De Friesland. Een werkgroep datagericht werken start in september 2019. Na de analyse start de ontwerpfase samen met de betrokken die in deze motie genoemd worden. We verwachten in april 2020 van start te gaan met de pilot.
Bij Heemstra State is het middenveld in het dorp zeer betrokken. Wat hebben we bereikt? Voor dit onderwerp volgen we de ontwikkelingen van een pilot in Tytsjerksteradiel rondom Heemstra State. De genoemde pilot rondom Heemstra State heeft vertraging opgelopen. De oorzaak ligt deels in het feit dat het proces rondom een aangevraagde subsidie bij ZonMW erg vertraagd was en ten tweede dat de subsidie-aanvraag is afgewezen. Met de deelnemende partijen (zorgkantoor/zorgverzekeraar, gemeente, zorgaanbieder en inwonersvertegenwoordiging) is gekeken welke stap in de pilot wél opgepakt kan worden. Om goed in kaart te brengen waar voor de klant de huidige
Gemeente Achtkarspelen
79
Jaarstukken 2020 situatie knelt doordat zorg vanuit verschillende wetten wordt gefinancierd, is besloten om een cliëntreis te gaan beschrijven. In een cliëntreis worden de contactmomenten met de verschillende partijen uit de verschillende wetten beschreven. Door middel van interviews met inwoners komen de knelpunten naar voren. Een volgende stap zal zijn om te kijken hoe we deze knelpunten kunnen oplossen. Tegelijkertijd onderzoeken we of er overige subsidiemogelijkheden zijn. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Vertraging]
Aantal BUIG-gerechtigden
[CUP nr. 8KCoal074]
Wat wilden we? Het aantal BUIG-gerechtigden daalt of blijft gelijk ten opzichte van het huidige aantal. Wat hebben we bereikt? Het jaar 2020 heeft in het teken gestaan van de coronacrisis en de bijbehorende landelijke maatregelen en financiële noodpakketten. Het aantal BUIG-gerechtigden is echter gelijk gebleven, waardoor het aantal in december 2020 nagenoeg gelijk is aan het aantal in januari 2020. Wij hebben deze doelstelling daarmee in het kalenderjaar 2020 bereikt. De ontwikkeling van het aantal BUIG-gerechtigden gedurende het jaar 2020 wordt onder het kopje "overige ontwikkelingen" in dit programma nader toegelicht. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]
Overheids- en burgerparticipatie
[CUP nr. 8KCoal078]
Wat wilden we? De uitgangspunten van overheids- en burgerparticipatie worden uitgevoerd. Wat hebben we bereikt? De gemeenteraad heeft bij de ombuigingen in de begroting 2021 vastgesteld dat de formatie voor de coördinator burger- en overheidsparticipatie wordt geschrapt. We zien dat die wordt gemist bij bijvoorbeeld het stroomlijnen van burgerinitiatieven. Dat wil niet zeggen dat we burgerinitiatieven niet meer ondersteunen. Afhankelijk van de aard van het initiatief wijzen we er een contactambtenaar aan toe. Daarnaast hebben we een dorpencoördinator, die eerste aanspreekpunt is voor de verenigingen van Plaatselijk Belang en het contact met de gemeente. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]
Promotie stichtingen ter bevordering deelname activiteiten
[CUP nr. 8KCoal083]
Wat wilden we?
Gemeente Achtkarspelen
80
Jaarstukken 2020 Kinderen van 4 tot 18 jaar kunnen meedoen aan allerlei activiteiten. Wat hebben we bereikt? Gedurende het jaar 2020 zijn, ondanks de coronacrisis, de activiteiten van de fondsen Leergeld, Jeugdfonds Sport en Jeugdfonds Cultuur, die tezamen het Kindpakket vormen, doorgegaan. In de aanloop naar de omvorming van "Kindpakket" naar "Samen voor alle kinderen" per 2021 hebben de fondsen stevig ingezet op de voorlichtingscampagne, om ervoor te zorgen dat de inwoners snel wennen aan de nieuwe naam. Wij hebben deze wijziging ook gecommuniceerd met het onderwijs en de sport- en cultuuraanbieders. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]
Afname laaggeletterde inwoners
[CUP nr. 8KCoal077]
Wat wilden we? Het aantal laaggeletterde inwoners neemt sterk af. Wat hebben we bereikt? Om dit te realiseren hebben we diverse activiteiten opgezet: In de gemeente is een themagroep actief met daarin de diverse ketenpartners vertegenwoordigd; Voor Achtkarspelen is sinds halverwege 2019 een 'aanjager' actief bij de bibliotheek Noord; Achtkarspelen faciliteert de ontwikkeling van de Digi-Taalhuizen en de Taalcoördinator; We zijn met de Friese gedeputeerde in gesprek over versterkende verbindingen tussen het Taalplan 8k en taalbelied Frysk van de provincie, beide in ontwikkeling; De basisscholen en de peuteropvang worden door de gemeente gesteund bij de eerste opvang van anderstalige kinderen; Achtkarspelen participeert in de lokale projecten Tel mee met Taal (met o.a. Roobol, bibliotheek en Humanitas); Ook in Tytsjerksteradiel wordt het taalnetwerk opgezet, om mogelijk op termijn gezamenlijk op te trekken. Wat is (nog) niet gelukt? Het vinden, bereiken en toeleiden van de doelgroep blijft een uitdaging. Status [Continue proces]
Tijdigheid hulp aan kwetsbare groepen
[CUP nr. 8KCoal085]
Wat wilden we? We bieden tijdig hulp aan kwetsbare groepen zoals mensen met beperkingen, senioren, laaggeletterden en digibeten. Wat hebben we bereikt? De integrale gebiedsteams zijn in 2019 gestart en zijn een laagdrempelig aanspreekpunt voor kwetsbare groepen. Tijdige hulp kan op deze wijze geboden worden.
Gemeente Achtkarspelen
81
Jaarstukken 2020
Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Gereed]
Domotica en EHealth
[CUP nr. 8KCoal087]
Wat wilden we? We willen inzicht in de voor- en nadelen van Domotica en meer specifiek e-Healthtechnologie. Wat hebben we bereikt? Er is een start gemaakt met een verkenning van de benodigde interventies op het terrein van Domotica en e-Health. Het plan was om eind 2020/begin 2021 een informatiecampagne te starten rondom langer thuiswonen. Als gevolg van de Coronacrisis en het tijdelijk minder beschikbaar hebben van beleidsondersteuning is dit vertraagd. Wat is (nog) niet gelukt? Er is inmiddels met een aantal betrokkenen contact geweest over dit thema, de zorgverzekeraar zal hierover in een later stadium worden benaderd. Status [Vertraging]
MOA
[CUP nr. 8KCoal090]
Wat wilden we? We continueren de samenwerking met Stichting stichting Maatschappelijke Onderneming Achtkarspelen (MOA) en geven bekendheid aan de rol van de MOA. Wat hebben we bereikt? De stichting MOA is in 2017 opgericht en onder hoge tijdsdruk tot stand gekomen. Op projectmatige basis zijn wij in september 2019 gestart met een doorontwikkeling en professionalisering van de MOA, zowel inhoudelijk als financieel. Dit is een continu proces. We werken vanuit verschillende diciplines samen met de MOA. Deze samenwerking verloopt goed en is het afgelopen jaar geïntensiveerd. Ondanks Corona heeft de MOA het jaar 2020 afgesloten met een positief exploitatieresultaat. Dit resultaat is aanzienlijk hoger dan begroot voor 2020. Wat is (nog) niet gelukt? In verband met Corona staan de doorontwikkeling en professionalisering van de MOA in samenwerking met de sociaal werkers op een lager pitje. Wel hebben we periodiek (digitaal) contact met de MOA om zaken af te stemmen en daar waar mogelijk zaken gezamenlijk op te pakken. Status [Gereed]
Voor de periode 2020-2023 is een taakstelling geformuleerd én verwerkt in de begroting. In deze jaarrekening vertellen we in hoeverre de taakstelling is gerealiseerd wat het maatschappelijke effect was wat er nog gerealiseerd moet worden
Gemeente Achtkarspelen
82
Jaarstukken 2020 Gedifferentieerde inkoop WMO
[Nr. TS6.6/6.71]
Wat is gerealiseerd? In 2020 hebben wij onze inkoop van Wmo-maatwerkdienstverlening geëvalueerd. De uitkomsten hiervan nemen wij mee richting nieuwe inkoop. In 2021 gaan wij aan de slag met experimenten om voor bepaalde producten op een andere wijze in te kopen. Dit zullen kleinschalige pilots zijn om dagbesteding anders vorm te geven. Daarnaast starten we in 2021 met het proces om te komen tot een nieuwe inkoopstrategie voor de Wmo, waarbij wij de inkoop van voorzieningen in het kader van de Participatiewet betrekken. De gemeenteraad wordt hierin betrokken en de planning is om begin 2022 de contouren van de nieuwe inkoopstrategie vast te stellen. Hiermee kan in 2022 opnieuw aanbesteed worden, geëffectueerd per 1-1-2023 in een nieuwe inkoop van de Wmo-maatwerkdienstverlening. Dit betreft de huishoudelijke hulp, individuele begeleiding, dagbesteding en kortdurend verblijf. Wat was het maatschappelijke effect? Hierover valt nog niets te zeggen. 2020
2021
2022
2023
gepland
(x € 1.000)
-
-
200
200
gerealiseerd
-
-
-
-
nog te realiseren
-
-
200
200
onbekend
onbekend
verkenfase
verkenfase
status
Kostenbewustzijn gebiedsteams
[Nr. TS6.2/6.71/6.72]
Wat is gerealiseerd? Het kostenbewust handelen is op verschillende manieren tot uitvoering gebracht. Op gebied van Jeugdzorg zijn heronderhandelingen gevoerd over trajectprijzen. Op casusniveau is gestuurd op de juiste hoogte van intensiteiten door het toepassen van lokaal contractmanagement. Met onze sociaal werkers met de expertise Wmo hebben wij de noodzaak tot anders handelen en benodigde acties daarvoor op uitvoeringsniveau besproken bij de geprognosticeerde tekorten begin van het jaar. In de toegang zijn wij daarom aan de slag geweest met meer heldere en methodische kaders, dit vindt zijn vervolg in 2021. Ook zal het datagestuurd werken per gebiedsteam onderdeel worden van kostenbewust werken. Wat was het maatschappelijke effect? Op korte termijn wordt eerder gezocht naar eigen kracht van de inwoner en minder snel naar een voorziening. 2020
2021
2022
2023
gepland
(x € 1.000)
5
200
400
-
gerealiseerd
5
-
-
-
nog te realiseren
-
200
400
-
planfase
planfase
onbekend
status realisatiefase
Gemeente Achtkarspelen
83
Jaarstukken 2020
Overige ontwikkelingen 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Inspecties Kinderopvang De uitvoering van de inspecties met betrekking tot kinderopvanglocaties is als gevolg van Covid-19 achtergebleven bij de planning. Per saldo een voordeel van € 22.000 voor de jaarrekening 2020. Mienskipinitiatieven In de begrotingswijziging van oktober 2020 is de raad op de hoogte gebracht van de gevolgen die Covid-19 heeft op de voorgenomen activiteiten voor het initiëren, stimuleren en ondersteunen van de Mienskip. Als gevolg van het niet kunnen doorgaan van de activiteiten en dus weinig aanvragen is het budget niet volledig benut. Dit levert een voordeel op van € 29.000 voor de jaarrekening. 6.3 Inkomensregelingen Bijstandsverlening De verwachting van een hogere instroom cliënten door Covid-19 bleef uit in 2020. Het aantal BUIG-cliënten in 2020 (gemiddeld 634) was zelfs nog lager dan in 2019 gemiddeld 646). In de begrotingswijziging van december 2020 is aangegeven dat er een stijgende trend in het aantal uitkeringen zichtbaar was. Deze conclusie is getrokken op de gegevens tot en met september 2020 (643). In het laatste kwartaal is echter een duidelijke daling zichtbaar in het aantal uitkeringen (627). Als gevolg hiervan zijn de totale uitkeringslasten lager dan was verwacht. Het resultaat voor de jaarrekening 2020 van de inkomensregelingen Bijstand en IOAW is per saldo € 249.000 voordelig.
Gemeente Achtkarspelen
84
Jaarstukken 2020 Debiteuren Inkomensregelingen Het saldo van de debiteuren Sociaal Domein is gestegen met € 339.000. Het aantal vorderingen, die bestaan uit bijvoorbeeld te veel ontvangen uitkeringen, krediethypotheek, boetes en geldleningen is afgelopen jaar gestegen. Vorderingen waarvan onzeker is of we het bedrag terugontvangen zijn dubieuze debiteuren. Om de onzekerheid te beperken is er een voorziening dubieuze debiteuren. Jaarlijks wordt bekeken of de hoogte van de voorziening voldoende is om het risico te dekken. Voor 2020 is er een is er een dotatie gedaan van € 152.000. Per saldo levert dit een voordeel op van € 187.000 voor de jaarrekening 2020. Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO) Eén van de maatregelen van het kabinet om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis in 2020 is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO). De regeling is voor zelfstandige ondernemers, waaronder zzp’ers. Het voorziet in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud als het inkomen door de coronacrisis tot onder het sociaal minimum daalt en eventueel in een lening voor bedrijfskapitaal om liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te vangen. Voor onze gemeente is de TOZO uitgevoerd door Bureau Zelfstandigen Fryslân (BZF) te Leeuwarden. In 2020 is er in totaal € 5.390.000 aan voorschotten ontvangen van het Rijk.
De eerste vijf voorschotten zijn begroot. Het het laatste voorschot van € 608.000 is door het Rijk bekend gemaakt in december en kon niet meer verwerkt worden in een begrotingswijziging. Hierdoor ontstaat er zowel aan de kant van de lasten als de baten een verschil van € 608.000. Per saldo geen effect op de exploitatie. De ontvangen voorschotten zijn één op één doorbetaald aan BZF, waarbij achteraf de verrekening zal plaatsvinden. Volgens de laatste gegevens van BZF zijn de daadwerkelijke kosten voor de uitvoering van de TOZO voor onze gemeente € 2.453.000. Dit betekent dat we, op basis van de verstrekte voorschotten, over 2020 € 2.937.000 terugkrijgen van BZF en deze weer één op één aan het Rijk moeten betalen. Voor deze afrekening zijn balansposten gemaakt. Per saldo heeft de TOZO regeling geen effect op het resultaat van de jaarrekening. Zelfstandigenregelingen Er is minder bijstand verleend aan ondernemers. Deze daling komt doordat in veel gevallen de ondersteuning aan zelfstandigen is overgenomen door TOZO als gevolg van COVID-19. Per saldo is dit een voordeel van € 143.000 voor de jaarrekening 2020. Debiteuren Zelfstandigen Het saldo van de debiteuren zelfstandigen bedraagt € 327.000. Het bedrag aan debiteuren zelfstandigen bestaat uit vorderingen die zijn ontstaan door te veel ontvangen uitkeringen, bedrijfskrediet en leningen.
Vorderingen waarvan onzeker is of we het bedrag van terugontvangen, zijn dubieuze debiteuren. Om de onzekerheid te beperken is er een voorziening dubieuze debiteuren. Jaarlijks wordt bekeken of de hoogte van de voorziening voldoende is om het risico te dekken. Voor 2020 is er een dotatie gedaan van € 132.000. Per saldo levert dit een voordeel op van € 195.000 voor de jaarrekening 2020. Minimabeleid Achtkarspelen kent diverse regelingen in het kader van minimabeleid. Per saldo is het resultaat op minimabeleid €30.000 positief. De bijzondere bijstand en de inkomensregelingen zijn openeindregelingen. Er is een lichte daling zichtbaar in de aantal verstrekkingen bij de minimaregelingen ten opzichte van 2019. Door COVID-19 is er minder gelegenheid om te participeren in de maatschappij. Naast het structurele resultaat is er in 2020 een afrekening ontvangen van de AV Frieso over het gemeentedeel van de collectieve ziektekostenverzekering over de jaren 2019 en 2020. Deze afrekening heeft geresulteerd in een incidenteel voordeel van € 32.000.
Gemeente Achtkarspelen
85
Jaarstukken 2020
6.4 Begeleide participatie Dienstverlening Caparis In de loop van 2020 werd duidelijk, dat de dienstverlening door Caparis ten opzichte van de begroting een voordeel liet zien. De raad is in de rapportage van oktober daarvan op de hoogte gebracht. Daarbij is een voordeel op het budget meegenomen van € 100.000, zijnde 75% van het totaal berekende voordeel van € 134.000. Omdat het jaar 2020 nog een aantal maanden had te gaan is veiligheidshalve die 75% van het totale voordeel daadwerkelijk in de raming doorgevoerd, vanwege eventuele wijzigingen in het aantal werknemers. Er is echter geen wijziging meer opgetreden in het aantal werknemers in de resterende maanden. Voor de jaarrekening een voordeel van € 34.000. Beschut Werken Wanneer het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen vaststelt dat een persoon is aangewezen op beschut werk, dan hebben wij de wettelijke verplichting om een baan voor deze persoon te zoeken. Van het Rijk ontvangen wij gemiddeld een bedrag van € 8.500 per werknemer per jaar voor de kosten van begeleiding. In de begroting 2020 is uitgegaan van 1 dienstverband (ad. € 8.500). Dit op basis van de realisatie van 2019. Eind 2020 hebben wij 6 dienstverbanden (inkoop) gerealiseerd. In de praktijk blijkt dat de begeleidingskosten fors hoger zijn dan de € 8.500 die wij van het Rijk ontvangen. Gemiddeld bedragen deze kosten op jaarbasis per persoon € 13.500.
Voor de jaarrekening 2020 levert dit en nadeel op van in totaal € 78.000. Uitvoering Sociale Werkvoorziening (algemeen) Onder SW algemeen is een raming opgenomen voor de kosten van een gemeentelijk dienstverband (1 fte ad. € 32.000), bijdrage aan sociale werkvoorziening Noard East Fryslân (NEF ad. € 35.000) en algemene kosten (€ 10.000). In 2020 zijn er geen uitgaven geweest voor het gemeentelijk dienstverband (beëindigd) en de algemene kosten. Daarnaast is de bijdrage aan NEF lager geweest als gevolg van een prijsverschil. Per saldo levert dit een voordeel op voor de jaarrekening van € 52.000. 6.5 Arbeidsparticipatie Wet inburgering De opgelegde beperkingen veroorzaakt door Covid-19 en uitstel van de wetgeving tot 2022 hebben ervoor gezorgd dat er geen uitgaven zijn geweest ter voorbereiding op de uitvoering van de Wet Inburgering. Een voordeel van € 23.000 voor de jaarrekening 2020. Re-integratie Het budget voor re-integratieprojecten is met € 22.000 overschreden door extra projecten personeelskosten. Daarnaast is er in 2020 een incidentele bate ontvangen van € 62.000 van ESF voor de afwikkeling van de subsidie over de periode 2016 - 2019. Per saldo een voordeel voor de jaarrekening op deze budgetten van € 40.000. 6.6 / 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ Wmo-maatwerkvoorzieningen Het voordeel op de Wmo-maatwerkvoorzieningen betreft in totaal € 696.000.
De verwachte stijging van het beroep op begeleiding en huishoudelijke hulp heeft zich vanaf maart 2020 niet doorgezet. De uitgaven aan de begeleiding daalde zelfs licht gedurende het jaar. Een verminderde instroom bij dagbesteding als gevolg van corona speelt daarin mee en de terughoudendheid om huishoudelijke hulp aan te vragen in corona tijd.
Gemeente Achtkarspelen
86
Jaarstukken 2020
6. 72 Maatwerkdienstverlening Jeugd Jeugd-maatwerkvoorzieningen Het nadeel op de Jeugd-maatwerkvoorzieningen betreft € 760.000. Waar het aantal jeugdzorg cliënten in de eerste maanden van het jaar redelijk stabiel bleven, zien we het aantal cliënten vanaf augustus 2020 weer toenemen. Daarbij is er in 2020 toename geweest van de inzet van individuele begeleiding bij kinderen die zijn uitgevallen bij speciaal onderwijs (RENN4). Deze kinderen hadden dermate zware problematiek, waardoor reguliere (en goedkopere) dagbesteding op een groep niet mogelijk was. De kosten van individuele begeleiding pasten niet binnen de reguliere zorgprofielen. Hierdoor zijn er lokaal meer maatwerkafspraken gemaakt met zorgaanbieders dan aanvankelijk had kunnen worden verwacht. Daarnaast hebben de aanbieders van specialistische zorg aangegeven dat de aard en ernst van de specialistische zorg is toegenomen sinds Corona. Hierbij gaat het in bijzonder om eetstoornissen die enige tijd onder de radar zijn gebleven, waarbij de problematiek pas in beeld kwam toen deze al geëscaleerd was. Gevolg hiervan is dat de gemiddelde prijs per cliënt voor specialistische zorg is toegenomen in 2020. Naast de reguliere jeugdzorg cliënten hebben we in 2020 ook te maken gehad met een aantal cliënten die hoogspecialistische zorg nodig hebben en die vallen onder landelijke inkoopafspraken (LTA).
In de afgelopen jaren hebben wij niet te maken gehad met deze LTA-trajecten en daarom nemen we ze ook niet structureel op in de begroting. De LTAtrajecten in 2020 leiden tot een nadeel van € 215.000.
Gemeente Achtkarspelen
87
Jaarstukken 2020
Project invordering conversiedossiers jeugdhulp De nieuwe bekostiging van de Specialistische Jeugdhulp vanaf 1 januari 2018 had als onbedoeld neveneffect dat er incidenteel te veel betaald was door de Friese gemeenten aan zorgaanbieders. Na constructief overleg met elke aanbieder over hoeveel geld die aanbieder mogelijk teveel heeft ontvangen van de Friese gemeenten, is er in 2020 een akkoord bereikt over in totaal 4,5 miljoen. Dit betekent bij een totale opbrengst van 4,5 miljoen een opbrengst voor de gemeente Achtkarspelen (5%) van € 225.000. Een deel van de 4,5 miljoen (1,3 miljoen) is echter reeds verrekend met lopende zorgtrajecten. Het resterende deel 3,2 miljoen wordt door de aanbieders terugbetaald aan de gemeenten. Voor de gemeente Achtkarspelen betekent dit dat verwacht wordt een bedrag van in totaal € 160.000 retour te ontvangen, waarvan € 143.000 in 2020 is ontvangen. 6.81 Geëscaleerde zorg 18+ Beschermd Wonen Het product Beschermd Wonen wordt op provinciaal niveau uitgevoerd door de centrumregeling Sociaal Domein Fryslân (SDF). In 2018 bedroeg het totale tekort in de provincie Friesland op Beschermd Wonen nog 4,9 miljoen. In 2019 is dit tekort teruggebracht naar 2,6 miljoen.
Door het Dashboard Beschermd Wonen, de inzet van het expertiseteam en het scherper contracteren van aanbieders is het tekort van de afgelopen jaren in 2020 een overschot geworden van in totaal 1 miljoen. Het aandeel van de gemeente Achtkarspelen in dit positieve resultaat is € 47.000 en levert voor de jaarrekening 2020 een voordeel op van € 47.000. 6.82 Geëscaleerde zorg 18Jeugdbescherming en jeugdreclassering De Gecertificeerde Instellingen (Leger des Heils, William Schrikker Groep en het Regiecentrum) zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de wettelijke
Gemeente Achtkarspelen
88
Jaarstukken 2020 Jeugdbescherming en Jeugdreclasseringsmaatregelen in de provincie Friesland. In 2020 zijn er meer ondertoezichtstellingen (OTS) van jeugdigen geweest in onze gemeente dan waarmee de Gecertificeerde Instellingen (GI's) in hun begroting rekening mee hebben gehouden. Dit hogere aantal leidt nu tot een nadeel in de jaarrekening 2020 van €105.000.
Wat heeft het gekost In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën) ondersteunende medewerkers op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
Samenkracht en burgerparticipatie
2.031
1.460
1.423
37
Wijkteams
2.448
2.047
2.099
- 52
Inkomensregelingen
14.462
17.660
14.215
3.445
Begeleide participatie
5.687
5.771
5.764
7
907
855
865
- 10
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
1.110
977
795
182
Maatwerkdienstverlening 18+
6.836
9.462
8.905
557
Maatwerkdienstverlening 18-
6.739
7.764
8.906
- 1.142
Geëscaleerde zorg 18+
220
63
88
- 26
Geëscaleerde zorg 18-
1.373
1.346
1.430
- 84
41.813
47.405
44.489
2.916
Arbeidsparticipatie
Totaal lasten Baten exclusief reserves Samenkracht en burgerparticipatie
Begroting primitief
Begroting definitief
Rekening
Verschil
15
703
709
6
-
-
22
22
Inkomensregelingen
12.444
15.346
12.824
- 2.522
Begeleide participatie
-
139
139
-
Arbeidsparticipatie
-
-
108
108
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
-
-
-
-
Maatwerkdienstverlening 18+
301
324
298
- 26
Maatwerkdienstverlening 18-
-
-
22
22
Geëscaleerde zorg 18+
-
-
92
92
Geëscaleerde zorg 18-
-
-
- 17
- 17
12.760
16.513
14.197
- 2.316
- 29.053
- 30.892
- 30.292
600
Wijkteams
Totaal baten Saldo van baten en lasten (excl. reserves)
Gemeente Achtkarspelen
89
Jaarstukken 2020
Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat
€
600
negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen Lasten
314 295
- Overige verschillen programma 6 per saldo
30
- Armoedebeleid
36
- Maatwerkvoorziening Beschermd Wonen
47
- Crisishulp Jeugd
- 37
- Jeugdbescherming en jeugdreclassering
- 105
- Maatwerkvoorzieningen Jeugd (LTA-trajecten)
- 215
- Maatwerkvoorzieningen Jeugd
- 760
- Maatwerkvoorzieningen Wmo
696
- Bijdrage WM8KTD
- 231
- Re-integratieprojecten
- 22
- Wet Inburgering - Sociale Werkvoorziening (algemeen) - Beschut Werken
23 52 - 78
- Dienstverlening Caparis
34
- Debiteuren zelfstandigen
195
- Bijstandsverlening zelfstandigen
143
- Debiteuren Inkomensregelingen
187
- Bijstandsverlening (BUIG)
249
- Budget Mienskipinititieven
29
- Inspecties Kinderopvang
22
Baten
19
- Afrekenig subsidie project Trochpakker 2019
19
Incidentele voor- of nadelen Baten
286 286
- Afrekening gemeentedeel AV Frieso (collectieve ziektenkostenverzekering) 2019 en 2020
32
- Afrekening Personen Verward Gedrag 2019
27
- Re-integratie: Afwikkeling ESF subsidie periode 2016-2019
62
- Afrekening subsidies dorpenteams 2019
22
- Project invordering conversiedossiers Jeugdhulp
143
Verbonden partijen Hieronder ziet u, voor zover van toepassing, het overzicht van de verbonden partijen aan dit programma. Een Verbonden Partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Een verdere specificatie vindt u in de paragraaf Verbonden Partijen.
Gemeente Achtkarspelen
90
Jaarstukken 2020
Gemeenschappelijke regeling (licht) Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
Mobiliteitsbureau Noordoost Fryslân
Dokkum
Stichting / Vereniging Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
MOA
Surhuisterveen
Daarnaast kennen we nog overige samenwerkingsvormen, zoals de centrumregeling. Deze vorm kent geen eigen rechtspersoonlijkheid en is geen verbonden partij conform de definitie van het BBV. Maar gelet op het belang van samenwerkingsverbanden kiezen we ervoor om deze, voor zover van toepassing, wel te presenteren.
Centrumregeling Naam verbonden partij
Vestigingsplaats
Sociaal Domein Fryslân
Leeuwarden
Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld. tableCell12 Taakveld
06. Sociaal domein
De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie
Indicator
Eenheid
Metingen en refertejaar
meting ten tijde van O
P
rek.
begr.
rek.
2020
2021
2019
Achterstand onder jeugd Kinderen in uitkeringsgezin
Gemeente Achtkarspelen
91
Jaarstukken 2020 Percentage kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Bijstandshuishouden is een huishouden waarvan minimaal één lid een bijstandsuitkering ontvangt. Onder bijstand wordt hier uitkeringen aan huishoudens op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, tot 2015) en de Participatiewet (vanaf 2015) en het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004 (Bbz) verstaan. Tot en met 2015 zijn de cijfers van deze indicator afkomstig van het Verwey-Jonker Instituut - Kinderen in Tel. De cijfers vanaf 2016 zijn afkomstig van het CBS. Achtkarspelen