05 - Bijlage 3 - Raadsinformatiebrief (incl. bijlagen) 8 april 2026
Tekst van het document
Pagina 1 van 6 Raadsinformatiebrief Aan de gemeenteraad Dossiernummer : 2026040116406 Stuknummer : 26ZG035542 Email : gemeente@achtkarspelen.nl Uw brief van Uw kenmerk Bijlagen Verzenddatum - - 3 8 april 2026 Onderwerp Reacties verenigingen betreffende voorstel ‘buitensportaccommodatiebeleid’ Beste leden van de gemeenteraad, Inleiding Op 18 december 2025 heeft uw raad het voorstel voor nieuw ‘buitensportaccommodatie- beleid’ van de agenda gehaald. In de raadsinformatiebrief van 21 januari jl. heeft het college het vervolgproces toegelicht en aangegeven dat de verenigingen t/m 1 maart 2026 nogmaals konden reageren op het voorgestelde beleid. In totaal hebben 17 van de 26 buitensportverenigingen op het raadsvoorstel gereageerd, zowel schriftelijk en/of via inspraak. Daarmee is een breed deel van de meningen van de verenigingen beschikbaar. In deze brief geeft het college een samenvatting van de reacties van de sportverenigingen en een inhoudelijke reactie daarop. Voor de reacties op de specifieke inspraakreacties / brieven van de verenigingen zelf, verwijzen wij u naar bijlage 1. Proces en communicatie Sommige verenigingsbesturen vinden dat het proces te snel ging, de reactietermijnen te kort waren en er niet altijd goed is gecommuniceerd. Het college deelt deze kritiek niet en is van mening dat het proces zorgvuldig is verlopen.
Dat sommige verenigingsbesturen het niet eens zijn met het voorstel of het doorlopen proces, betekent niet dat het proces onzorgvuldig is verlopen. In bijlage 2 vindt u een overzicht van de in 2025 gemaakte processtappen. - Gezamenlijk traject Diverse verenigingsbesturen stellen voor om samen met de gemeente in sessies nieuw beleid te ontwikkelen. Het college heeft hier bewust niet voor gekozen. Dit omdat de verenigingen in het verleden ongelijk zijn behandeld en er daardoor grote verschillen in uitgangspositie zijn. Een gezamenlijk traject zou volgens het college weinig kans van slagen hebben en vooral tot lange overlegtrajecten leiden zonder dat dit leidt tot een voorstel voor éénduidig beleid. Deze gedachte wordt ondersteund door het feit dat uit vrijwel alle overleggen en reacties naar voren komt dat de verenigingen voor duidelijk en éénduidig beleid zijn, maar zij daarbij allemaal iets anders willen.
Pagina 2 van 6 - Financiële situatie gemeente Het huidige voorstel is gebaseerd op de uitgangspunten die de raad op 10 april 2025 aan het college heeft meegegeven, aangevuld met de input van verenigingen. Het volledig honoreren van alle wensen van verenigingen past niet binnen de gemeentelijke begroting. Dat zou forse bezuinigingen of een significante OZB-verhoging vereisen. Het college vindt dat niet wenselijk en stelt een realistisch beleid voor dat een balans zoekt tussen wensen en financiële haalbaarheid. Bespelingscapaciteit en gebruik bondsnormen Er is op dit moment geen vastgesteld toetsingskader voor het beantwoorden van de vraag of een vereniging extra velden (bespelingscapaciteit) nodig heeft óf dat betere planning van trainingen en wedstrijden volstaat. Het ontbreken van een vastgesteld toetsingskader kan leiden tot willekeur en precedentwerking. Als toetsingskader kunnen de bondsnormen worden gebruikt. De sportbonden hebben een bemiddelende en onafhankelijke rol en verwacht mag worden dat de bonden reële normen vaststellen. Wanneer dit namelijk niet het geval is zal de gemeente zich niet conformeren aan de normen óf zullen de verenigingen het hier niet mee eens zijn. In beide gevallen kunnen de bonden hun taak dan niet goed uitvoeren.
Het college stelt voor om de bondsnormen (KNVB en KNKV) als toetsingskader te gebruiken en zich hieraan conformeren, omdat: • De bonden over de juiste expertise beschikken; • De bonden de belangen van zowel verenigingen als gemeenten afwegen; • De bondsnormen worden aangepast aan ontwikkelingen in de sport. Sommige verenigingen vinden dat de bondsnormen slechts richtlijnen zijn. De besturen die dit aangeven, zijn met name van de verenigingen die vinden dat zij meer (of andersoortige types) sportvelden nodig hebben om hun wedstrijden en trainingen goed te kunnen plannen. Kunstgrasvelden Het college stelt voor om vanwege de hoge kosten, slechte duurzaamheid en negatieve milieueffecten niet meer in te zetten op de realisatie en het behouden van kunstgrasvelden. Voor het behalen van voldoende bespelingscapaciteit worden natuurgrasvelden het uitgangspunt. Waar ruimtegebrek een rol speelt kan worden gekozen voor hybride- of kunstgrasvelden. Voor enkele verenigingen betekent dit dat ‘hun’ kunstgrasveld in de toekomst zal worden vervangen voor een hybride- of natuurgrasveld. Diverse verenigingsbesturen hebben aangegeven dat zij graag de beschikking willen houden over kunstgrasvelden. Zij geven daarbij aan dat op kunstgrasvelden vrijwel altijd gespeeld kan worden, ongeacht de weersomstandigheden.
Daarnaast noemen zij dat deze velden een grote aantrekkingskracht hebben op jeugd, waardoor kinderen vaker sporten en bewegen. - Kunstgrasvelden voor alle voetbalverenigingen? Als de raad kunstgrasvelden zou willen faciliteren vanwege speelzekerheid of aantrekkingskracht voor jeugd, dan zou dat volgens het college voor álle voetbalverenigingen moeten gelden in verband met het gelijkheidsbeginsel. De bekostiging daarvan is echter volgens het college niet haalbaar. - Kunstgras op basis van niveau? Het bestuur van Harkemase Boys vraagt om behoud van kunstgras vanwege hun niveau (derde divisie). De A-selecties van verenigingen op dit niveau starten al met de voorbereiding op het nieuwe seizoen, wanneer de natuurgrasvelden nog gesloten zijn. Het bestuur geeft aan dat kunstgras in deze fase noodzakelijk is om te kunnen trainen. Pagina 3 van 6 Daarnaast spelen vrijwel alle tegenstanders van het eerste elftal hun wedstrijden op kunstgras. Om goed voorbereid aan uitwedstrijden te beginnen, vindt het bestuur het daarom wenselijk dat ook het eerste elftal op kunstgras kan trainen. Volgens het bestuur kan de beschikbaarheid van een kunstgrasveld zelfs doorslaggevend zijn voor het aantrekken en behouden van spelers die nodig zijn om op derde divisie-niveau te blijven voetballen.
Het is aan uw raad om te bepalen of u het beschikbaar stellen van een kunstgrasveld, met het oog op het behalen van een prestatief voordeel, wil bekostigen. Het college vindt prestatieniveau geen reden om kunstgras te bekostigen, omdat het gemeentelijk sportbeleid zich richt op breedtesport (niet professionele sportbeoefening gericht op plezier, gezondheid en sociale contacten voor alle leeftijden). Wel kan tijdelijk één natuurgrasveld open blijven voor trainingen. Op sportpark De Bosk zijn voldoende velden aanwezig en door onderhoudswerkzaamheden anders in te plannen, is het mogelijk om één veld tijdens de reguliere sluitingsperiode toch beschikbaar te houden voor trainingen. Wanneer uw raad besluit dat kunstgrasvelden beschikbaar moeten zijn voor verenigingen die op een hoger competitieniveau spelen, is het noodzakelijk dat uw raad kaders formuleert waarin wordt vastgelegd tot welk niveau deze voorziening wordt aangeboden en hoe de kosten hiervan gedekt worden. - Kosten kunstgras Sommige verenigingen twijfelen aan de kostenramingen van de aanleg van kunstgras. Het college geeft aan dat de genoemde bedragen in het voorstel, actueel en volledig zijn. Lagere bedragen die door verenigingen worden genoemd zijn waarschijnlijk onvolledig of verouderd.
In ieder geval kan de gemeente met de door de verenigingsbesturen genoemde bedragen geen kunstgrasvelden van voldoende kwaliteit aanleggen en onderhouden. Overigens biedt het voorgestelde beleid de verenigingen die dat graag willen de gelegenheid om zelf te investeren in kunstgrasvelden. Beregening Binnen het nieuwe beleid is voorgesteld om de velden automatisch te gaan beregenen. Enkele besturen geven aan dat het beregenen van de velden binnen hun vereniging, mede dankzij de inzet van vele vrijwilligers, al goed is georganiseerd. Zij vinden daarom dat de middelen die de gemeente hiervoor inzet beter kunnen worden besteed aan andere voorzieningen. Het college blijft echter bij haar voorstel en stelt beregening via automatische beregeningsinstallaties voor, omdat: • Het onderhoud door klimaat en strengere regelgeving complexer wordt; • Beregening op het juiste moment essentieel is; • Het niet realistisch is om van vrijwilligers te verwachten dat zij op elk moment (direct) alle velden kunnen beregenen. Om dit proces beter te reguleren en toekomstbestendig te maken, wordt voorgesteld om over te stappen op automatische beregeningsinstallaties. Met deze installaties kan de gemeente de velden op het juiste moment, via een app en op afstand, beregenen.
Veiligheid en aansprakelijkheid Diverse verenigingen maken zich zorgen over de overdracht van opstallen en bijbehorende aansprakelijkheid. De besturen verwachten dat het voor hen nog lastiger wordt om bestuursleden en vrijwilligers te vinden én te behouden. - Verzekeringen Aan de verenigingsbesturen is aangegeven dat zij zich moeten en kunnen verzekeren tegen aansprakelijkheid, ook onder het huidige beleid is dit al het geval. Op 13 oktober jl. is hierover een informatiebijeenkomst georganiseerd in het gemeentehuis. Tijdens deze bijeenkomst heeft Centraal Beheer Achmea een presentatie gegeven over verzekeringen Pagina 4 van 6 voor sportverenigingen. Naast dat verenigingen zichzelf moeten verzekeren, heeft de gemeente een vrijwilligersverzekering afgesloten. Deze verzekering heeft een zogeheten secundaire dekking: de verzekering treedt pas in werking wanneer schade niet op een andere wijze kan worden vergoed. Het gaat hierbij dus om een ‘vangnetverzekering’, bedoeld voor onvoorziene situaties. Daarnaast wordt op dit moment bekeken of een collectieve verzekering voor alle Friese sportverenigingen mogelijk is. Door het grotere volume van een collectieve verzekering kan de verzekeraar lagere premies aanbieden.
Indien de realisatie van een collectieve, provinciebrede verzekering niet mogelijk is, dan kan wellicht worden overwogen om de opstallen onder te brengen bij de gemeentelijke verzekering. De mogelijkheden hiervoor en de gevolgen daarvan zullen dan nog nader moeten worden onderzocht. - Inspecties en keuringen Het voorkomen van gevaarlijke situaties op de sportparken is van groot belang. Om de veiligheid zo goed mogelijk te borgen gaat de gemeente de volgende inspecties organiseren en betalen: • Visuele inspectie van opstallen (2x per jaar); • Gebouweninspectie op onder andere brandveiligheid en vluchtwegen (1x per jaar); • Veiligheidskeuring van de lichtmasten op stabiliteit en elektrotechniek (1x per 5 jaar). Met deze inspecties en keuringen wordt verwacht dat (verwijtbare) onveilige situaties zoveel mogelijk worden voorkomen. Wanneer tijdens inspecties, of op andere momenten, onveilige situaties worden vastgesteld, brengt de gemeente de betreffende vereniging hiervan op de hoogte. De vereniging krijgt vervolgens een termijn om de situatie te herstellen. Indien dit niet gebeurt, zal de gemeente het herstel of - indien noodzakelijk - de verwijdering uitvoeren. De kosten hiervan worden doorberekend aan de vereniging. Kortom, de gemeente ontzorgt de verenigingen in het organiseren en bekostigen van inspecties.
De kosten voor eventuele herstelwerkzaamheden of vervanging van lichtmasten blijven echter voor rekening van de vereniging. Toekomstige kosten korfbal- en voetbalverenigingen Diverse besturen geven aan dat zij verwachten dat de invoering van het nieuwe beleid zal leiden tot een aanzienlijke kostenstijging voor de verenigingen. Zij vrezen dat deze extra lasten niet meer op te brengen zijn en dat daarmee de toekomstbestendigheid van de verenigingen in het geding komt. Met name de verantwoordelijkheid voor de bekostiging van de vervanging van opstallen wordt door de besturen als een reëel risico gezien. Om verenigingen in staat te stellen te reserveren voor het onderhoud en de toekomstige vervanging van de (aan hen over te dragen) opstallen, wordt in het nieuwe beleid voorgesteld om geen veldhuur meer in rekening te brengen. - Huidig en voorgesteld beleid over de bekostigen van de opstallen Uit vrijwel alle overleggen en ingediende reacties blijkt dat er veel onduidelijkheid bestaat over de verantwoordelijkheidsverdeling rond de bekostiging van opstallen en onderhoud. Bij verschillende besturen was niet bekend dat verenigingen op basis van het huidige beleid nu al verantwoordelijk zijn voor de vervanging van bepaalde opstallen (zie bijlage 3).
Ook het feit dat verenigingen zelf de renovatie van alle velden, met uitzondering van de hoofdvelden en kunstgrasvelden, moeten bekostigen bleek bij veel besturen niet bekend. Het is begrijpelijk dat besturen schrikken van de mogelijk toekomstige kosten. Wanneer echter wordt gerekend met de kosten die volgen uit het huidige beleid, zou die schrik waarschijnlijk vergelijkbaar zijn. Een kostenvergelijking op basis van kengetallen laat zien dat alle voetbalverenigingen er financieel op vooruitgaan onder het voorgestelde beleid ten opzichte van het huidige beleid. Dat besturen dit gevoel op dit moment niet Pagina 5 van 6 hebben, hangt onder andere samen met het feit dat in het verleden veel afwijkingen op beleid zijn toegestaan. Hierdoor is het totaaloverzicht van verantwoordelijkheden voor verenigingen niet meer duidelijk, wat leidt tot misverstanden over de impact van het nieuwe beleid. - Wegvallen van de ‘Beleidsregel sport-kleedaccommodaties’ Diverse verenigingsbesturen hebben aangegeven het niet eens te zijn met het vervallen van de ‘Beleidsregel sport‑kleedaccommodaties’. Op basis van deze regeling konden voetbal-, korfbal- en tennisverenigingen eens per 40 jaar aanspraak maken op een subsidie van 50% voor nieuwbouw, uitbreiding of renovatie van hun kleedaccommodatie.
Het klopt dat verenigingen met het vervallen van deze regeling een substantiële financiële bijdrage mislopen voor de vernieuwing of renovatie van hun kleedruimten. Desondanks stelt het college voor om deze regeling te laten vervallen. De regeling is in de praktijk onvoldoende duidelijk gebleken en werd in het verleden op verschillende manieren geïnterpreteerd. Daarnaast is voor de gemeente nauwelijks te voorspellen (en daarmee te begroten) wanneer een vereniging een beroep op de regeling zal doen. Verenigingen moeten immers zelf de andere 50% van de kosten bijeenbrengen. Of een vereniging dat lukt en wanneer zij dan besluit tot vernieuwing van haar kleedaccommodatie, is vooraf moeilijk in te schatten. - Eigendom opstallen in andere gemeenten Voor uw raad is het goed om te weten dat het geen nieuw of bijzonder idee is om het eigendom en de bekostiging van de opstallen (zoals gebouwen, lichtmasten en hekwerken) bij de verenigingen zelf neer te leggen. In de gemeente Noardeast-Fryslân zijn buitensportverenigingen al eigenaar van alle opstallen. In Tytsjerksteradiel zijn de verenigingen eigenaar van de gebouwen en betalen zij nu al het onderhoud van de andere opstallen zoals lichtmasten, ballenvangers en leunhekken. De gemeente Tytsjerksteradiel werkt momenteel bovendien aan het volledig overdragen van het eigendom van deze opstallen aan de verenigingen.
Verenigingen in deze gemeenten dragen deze lasten al jaren. Daarom is het niet aannemelijk dat verenigingen in onze gemeente dit financieel niet zouden kunnen, zeker gezien de voorbeelden vlakbij. - Bekostiging van vernieuwing/ renovatie opstallen Als compensatie voor de overdracht van de opstallen stelt het college voor om geen huur meer in rekening te brengen en de renovatie van alle velden voor rekening van de gemeente te nemen. De vervallen huurbijdrage en de besparing op renovatiekosten kunnen verenigingen vervolgens gebruiken om te reserveren voor toekomstige uitgaven aan hun accommodatie en opstallen. Daarnaast kunnen verenigingen gebruikmaken van diverse subsidieregelingen voor vernieuwing en verduurzaming van accommodaties, mits zij eigenaar zijn van de opstallen. Naast eigen middelen en subsidies kunnen verenigingen een lening afsluiten om investeringen in opstallen te bekostigen. Voor deze leningen is een garantstelling van een andere partij noodzakelijk. Zonder garantstelling hebben verenigingen namelijk beperkte mogelijkheden of slechts toegang tot financiering tegen zeer hoge rentepercentages. Op basis van het gemeentelijk treasurystatuut kan de gemeente garant staan voor leningen van derden die passen binnen de publieke taak. Hiermee faciliteert de gemeente (indirect) dat verenigingen hun accommodaties op een kwalitatief hoog niveau kunnen houden.
De beoordeling, besluitvorming en monitoring van garantstellingen voor sportverenigingen zijn ondergebracht bij de Stichting Waarborgfonds Sport (SWS). Hierdoor beperkt de gemeente haar financiële risico’s, terwijl verenigingen wél de mogelijkheid houden om op een verantwoorde wijze financiering aan te trekken voor verbetering van hun accommodaties. Pagina 6 van 6 SWS beoordeelt aanvragen en kent een garantstelling toe wanneer wordt voldaan aan alle gestelde criteria. De maximale looptijd van een borgstelling bedraagt 20 jaar en het maximale garantiebedrag is € 350.000. Voor leningen tot € 100.000 staat SWS volledig garant. Voor leningen tussen € 100.000 en € 350.000 staat de gemeente garant voor 50% van het te lenen bedrag. Visie op sport in relatie met het buitensportaccommodatiebeleid Enkele verenigingsbesturen hebben aangegeven dat zij een bredere visie op ‘sport’ missen, bijvoorbeeld op het gebied van spreiding van voorzieningen. Uw raad heeft echter als uitgangspunt vastgesteld dat er wordt gestreefd naar minimaal één buitensportaccommodatie in ieder dorp. Dit uitgangspunt is door het college verwerkt in het voorgestelde beleid voor buitensportaccommodaties. De bredere visie op sport is vastgelegd in de gemeentelijke sportnota Achtkarspelen 2019–2022: ‘De krêft fan sport’.
Op 4 september 2025 heeft de raad een presentatie gekregen over de binnensportaccommodaties (sporthallen en gymzalen), het algemene sportbeleid en sportactivering. Tijdens deze presentatie is aangegeven dat de sportnota in 2026/2027 wordt vernieuwd. Het opstellen van nieuw integraal sportbeleid is doorgaans een langdurig en intensief traject. Het college is van oordeel dat het actualiseren van het buitensportaccommodatiebeleid niet kan wachten op een eventuele herijking van het algemene sportbeleid. De noodzaak voor nieuw beleid op dit specifieke onderdeel is u bekend en vraagt om tijdige besluitvorming. Conclusie en vervolgproces Het college verwacht dat uw raad met de informatie uit deze brief voldoende is geïnformeerd om een besluit te kunnen nemen over het nieuwe ‘buitensportaccommodatiebeleid’. Bij het opstellen van het voorstel heeft het college gezocht naar een zorgvuldige balans tussen de wensen van de verenigingen en de (financiële) mogelijkheden van de gemeente. Dat niet alle verenigingsbesturen positief zijn over het voorgestelde beleid, was te verwachten. Dat diverse besturen eveneens over het huidige beleid niet tevreden zijn is ook bekend. Binnen het nieuwe beleidsvoorstel heeft het college nadrukkelijk gezocht naar een manier om verenigingen gelijk te behandelen, waarbij tegelijkertijd wordt verwacht dat zij een gezonde exploitatie kunnen blijven voeren.
Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat verenigingen door het voorgestelde beleid in financiële problemen komen. Daarom is voorgesteld om het nieuwe beleid na drie jaar te evalueren. Mocht al eerder blijken dat verenigingen in de knel komen, dan kan uw raad besluiten om het beleid eerder te herzien of tussentijds aan te passen. Uw raad is nu aan zet om het buitensportaccommodatiebeleid te agenderen. Het college is vanzelfsprekend bereid om tijdens ‘Byld’ (technische) vragen te beantwoorden en een nadere toelichting te geven. Doel is om eventuele onduidelijkheden weg te nemen, zodat uw raad goed geïnformeerd het debat kan voeren tijdens ‘Oerlis’. Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Achtkarspelen, de secretaris/directeur, de burgemeester, mr. M.P. de Jong J.D. de Vries MSc Pagina 1 van 51 Bijlage 1 Reacties sportverenigingen op het voorgestelde beleid In deze bijlage vindt u een overzicht van alle binnengekomen reacties van de buitensportverenigingen (brieven en inspraakreacties). Bij elke reactie is aangegeven wat de inhoudelijke punten van de vereniging zijn, gevolgd door een reactie van het college (in rode tekst). In deze bijlage zijn de reacties opgenomen van de volgende verengingen; • SC Twijzel en k.v. Olympia • v.v. Harkemase Boys • FC Surhústerfean • k.v. It Fean • Skeelervereniging SVS • v.v. Harkema Opeinde • k.v.
Harkema • Boogschuttersgilde Fryske Wâld • SC Kootstertille • v.v. Buitenpost • TSO Surhuisterveen • De gezamenlijke korfbalverenigingen. Pagina 2 van 51 Binnengekomen brief van 4 december 2025 --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Betreft: Zorgpunten nieuw buitensportaccommodatiebeleid Geachte heer/mevrouw, Namens SC Twijzel en KV Olympia willen wij onze zorgen delen over het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid. Hoewel er positieve punten in het beleid staan, pakt het voor onze verenigingen ongunstig uit. 1. Algemeen beeld Ondanks aandacht voor onderhoud en beregening hebben wij geen voordeel voor onze kunstgrasvelden. Door de beperkte ruimte op onze sportlocatie wijken wij af van de standaarduitgangspunten van het beleid, wat tot nadelige effecten leidt. Bij het opstellen van het nieuwe beleid heeft het college bewust gezocht naar een systematiek waarin alle verenigingen op een gelijke en transparante manier worden behandeld. Het college verwacht dat de verenigingen binnen het voorgestelde beleid een gezonde financiële exploitatie kunnen blijven draaien. De uitvoering van nieuw beleid zal voor sommige verenigingen positief uitpakken en voor andere als minder gunstig worden ervaren. Binnen het huidige beleid is dit overigens niet anders. 2.
Proces vanuit de gemeente Het proces richting onze vrijwilligers is niet zorgvuldig verlopen. Overleggen vonden plaats tijdens werktijden, deadlines waren kort en de communicatie met beleidsmedewerkers verliep moeizaam. Het college is van mening dat het proces zorgvuldig is verlopen. De uitgangspuntennotitie ‘toekomstig buitensportaccommodatiebeleid’ is op 23 maart 2025 naar de diverse besturen gestuurd. Op 27 mei (19:00 uur) 13 november (10:30 uur) en 19 november (16:00 uur) zijn er overleggen gevoerd met de besturen van SC Twijzel en k.v. Olympia. Daarnaast zijn de besturen steeds geïnformeerd over de voortgang van het proces. Dat sommige besturen het niet eens zijn met het voorstel óf met de manier waarop het proces is doorlopen, betekent niet dat het proces onzorgvuldig is geweest. Hierdoor moesten we onder tijdsdruk besluiten nemen, zonder voldoende ruimte om leden te betrekken of alternatieven te bespreken. Wij vinden het belangrijk dat we voor toekomstige besturen weloverwogen keuzes kunnen maken en verzoeken daarom om uitstel van besluitvorming. Op 18 december 2025 heeft de gemeenteraad het voorstel voor nieuw beleid van de agenda gehaald. Daarmee is de besluitvorming uitgesteld. 3. Overdracht van opstallen Het overdragen van kantine en kleedkamers brengt grote financiële en juridische risico’s mee.
Verenigingen worden verantwoordelijk voor onderhoud, verzekeringen, verduurzaming en toekomstige grote kostenposten zoals verlichting. Voor onverwachte technische Pagina 3 van 51 werkzaamheden zijn vaak dure specialisten nodig. Er zijn geen extra subsidiemogelijkheden beschikbaar om deze lasten op te vangen. Op basis van het huidige beleid (zie kruisjeslijst) zijn de besturen van de verenigingen al verantwoordelijk voor de vervanging van een deel van de opstallen waaronder de kantine en 50% van de kosten voor de kleedaccommodatie. Om de toekomstige extra kosten voor de verenigingen te compenseren, hoeven de verenigingen binnen het voorgestelde beleid geen huur meer te betalen voor de velden. Daarnaast bestaan er wel degelijk diverse subsidiemogelijkheden voor de vervanging, renovatie of verduurzaming van de accommodaties (o.a. BOSA, Iepen Mienskipfûnds, DUMAVA). 4. Renovatie en verduurzaming kleedaccommodatie Wij hebben nog geen gebruik gemaakt van de bestaande renovatieregeling, maar zijn al langere tijd aan het verkennen wat nodig is voor een toekomstbestendige aanpak. Een volledige renovatie wordt geraamd op circa €75.000, waarvan €37.500 voor rekening van de vereniging zou komen. De nulmeting (ca. €15.000) gaat uit van één-op-één vervanging, maar dat is niet realistisch: het gebouw voldoet dan niet aan huidige isolatie- en duurzaamheidsnormen.
Een degelijke renovatie vraagt om aanvullende maatregelen op het gebied van verduurzamen van de accommodatie. In het nieuwe beleid hebben we een behoorlijk groot gat in de begroting t.o.v. de bestaande regeling. Om deze renovatie financieel toe te lichten hebben we als clubs en vrijwilligers meer tijd nodig om hier een rapportage van te maken. De gemeenteraad heeft als uitgangspunt voor het nieuwe beleid vastgesteld dat 50% van de kosten wordt vergoed voor het vervangen van onderdelen van de kleedaccommodaties die een resterende levensduur hebben van minder dan vijf jaar. In de nieuwe situatie hebben verenigingen, als eigenaar van de opstallen, betere mogelijkheden om een lening af te sluiten en kunnen zij verschillende subsidies aanvragen voor het verduurzamen en vernieuwen van hun accommodatie. 5. Financiële risico’s Onze reserves zijn beperkt. Nu voert de gemeente nog veel onderhoud uit; bij overdracht komt dit volledig bij de verenigingen te liggen. De financiële druk kan binnen tien jaar risico’s opleveren voor de continuïteit van beide clubs. Dit is niet in lijn met de Sportnota van de Gemeente Achtkarspelen ‘De krêft fan sport’ (Accommodatiebeleid, acht richtinggevende beleidsopvattingen) In de nieuwe situatie kunnen verenigingen gebruikmaken van diverse subsidieregelingen voor het verduurzamen en vernieuwen van hun accommodatie.
Daarnaast hebben zij de mogelijkheid om, wanneer dat nodig is, een lening af te sluiten om investeringen te kunnen financieren. De verenigingen hoeven binnen het voorgestelde beleid geen veldhuur meer te betalen. De bespaarde huur kunnen ze gebruiken om (een deel van) de rente en aflossing van een mogelijke lening te betalen. De besturen van SC Twijzel en k.v. Olympia hebben aangegeven op dit moment geen lopende leningen te hebben. Net als andere buitensportverenigingen binnen onze gemeente kunnen zij er in de toekomst echter wél voor kiezen om een lening Pagina 4 van 51 aan te gaan, mocht dat noodzakelijk zijn om de accommodatie op peil te houden of te verbeteren. Het college heeft binnen het nieuwe beleidsvoorstel nadrukkelijk gezocht naar een manier om verenigingen gelijk te behandelen, waarbij tegelijkertijd wordt verwacht dat zij een gezonde exploitatie kunnen blijven voeren. Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat verenigingen door het voorgestelde beleid in financiële problemen komen. Daarom is voorgesteld om het nieuwe beleid na drie jaar te evalueren. 6. Bezettingsdruk en groei Door stijgend ledental worden velden en kleedkamers intensiever gebruikt. De verlichting brandt vier tot vijf avonden per week. Verdere groei is met de huidige capaciteit nauwelijks mogelijk.
Binnen het voorgestelde beleid is de gemeente verantwoordelijk voor het realiseren van voldoende bespelingscapaciteit. De benodigde capaciteit wordt daarbij vastgesteld op basis van de bondsnormen. 7. Voorstellen Hoofdvoorstel: - Alleen de opstallen overdragen. - Gemeente blijft verantwoordelijk voor velden, verlichting, bestrating en groot onderhoud. Het college stelt de gemeenteraad voor om alle opstallen (incl. verlichting en bestrating) in eigendom over te dragen aan de verenigingen. Alternatief: - Realisatie van twee wedstrijdvelden en één trainingsveld door aankoop extra grond. – Onderzoek naar een gezamenlijke kantine voor beide clubs. Het college stelt de gemeenteraad voor om nieuw ‘buitensportaccommodatiebeleid’ vast te stellen. Mocht in de toekomst blijken dat de beschikbare bespelingscapaciteit daadwerkelijk onvoldoende is, dan zal worden gezocht naar passende oplossingen. Daarbij kunnen de hierboven genoemde opties mogelijk worden onderzocht en afgewogen. Dit vraagstuk staat wat het college betreft los van de vaststelling van nieuw ‘buitensportaccommodatiebeleid’. 8. Verzoek Wij vragen de gemeente om: - maatwerk voor de situatie in Twijzel; Het college wil binnen het voorgestelde beleid juist af van maatwerkafspraken en stelt de gemeenteraad voor om eenduidig en uniform beleid vast te stellen.
- duidelijke schriftelijke afspraken over verantwoordelijkheden; Binnen het voorgestelde beleid worden de verantwoordelijkheden juist helder vastgelegd. Na vaststelling zullen deze afspraken schriftelijk worden vastgelegd. - een structurele financiële regeling voor de opstallen die beide verenigingen ondersteunt. Het afschaffen van de veldhuur kan worden beschouwd als een structurele financiële regeling. Het college stelt de gemeenteraad voor om geen extra regeling in te voeren voor de voetbalverenigingen. Voor de korfbalverenigingen wordt binnen het voorgestelde beleid wél Pagina 5 van 51 in een extra structurele regeling voorzien. Daarnaast heeft het college op 2 december 2025 besloten om voor een periode van vijf jaar garant te staan voor de vervanging van defecte armaturen van de lichtmasten op het sportpark in Twijzel. Dit besluit is genomen vanwege structurele gebreken aan dit specifieke type armaturen. Met vriendelijke groet, SC Twijzel & KV Olympia --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Binnengekomen brief van 22 februari 2026 Geachte leden van de gemeenteraad, Namens SC Twijzel en KV Olympia sturen wij u hierbij onze aanvullende opmerkingen op het nieuwe Buitensportaccommodatiebeleid van de gemeente Achtkarspelen.
Deze reactie komt naast de stukken die wij eerder hebben aangeleverd en die bij u bekend zijn. 1. Algemeen beeld vanuit de verenigingen Het huidige beleid functioneert voor onze verenigingen goed en is toereikend. Wij begrijpen de wens van de gemeente om te komen tot een eenduidig beleid en het voorkomen van uitzonderingsposities. Tegelijkertijd zien wij in de praktijk dat geen enkele sportvereniging binnen de gemeente hetzelfde is. Verschillen in ruimte, accommodatie, ledenaantallen en financiële draagkracht zijn groot. Juist die verschillen maken het lastig om één nieuw beleidskader op te stellen dat voor alle verenigingen passend en werkbaar is. Wat ons betreft verdient het bestaande beleid daarom een serieuze heroverweging, en is het nieuwe beleidsstuk uit 2025 in deze vorm geen stap vooruit. Een toekomstbestendig beleid kan alleen ontstaan door echte samenwerking tussen gemeente en verenigingen. Wij leveren daar graag actief onze kennis en ervaring voor aan. Het belangrijkste doel van het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid is om te zorgen voor gelijke behandeling van de buitensportverenigingen. Het college stelt de gemeenteraad daarom voor om éénduidig en uniform beleid vast te stellen, zodat voor de verenigingen dezelfde uitgangspunten en verantwoordelijkheden gelden. 2.
Het proces vanuit de gemeente Voor een zorgvuldig en gedragen proces zien wij graag het volgende terug: • Gemeente en verenigingen trekken gezamenlijk op, met het huidige beleid als vertrekpunt. • Gemeente en verenigingen formuleren samen een helder wensenkader. • De gemeente stelt een deskundige beleidsmedewerker aan die bekend is met de praktijk van sportverenigingen en hun vrijwilligers waarbij duidelijke communicatie en bereikbaarheid tussen beide partijen essentieel is. • De beleidsmedewerker denkt mee in oplossingen, niet alleen in kaders en regels. • Overleggen worden zoveel mogelijk in de avond gepland; onze verenigingen draaien immers volledig op vrijwilligers die overdag werken. Pagina 6 van 51 Het is aan de gemeenteraad om te bepalen of een ander vervolgproces wenselijk is. Het college heeft er bewust voor gekozen geen gezamenlijk proces met alle verenigingen te doorlopen. In het verleden zijn de verenigingen namelijk ongelijk behandeld, waardoor hun uitgangsposities sterk van elkaar verschillen. Volgens het college zou een gezamenlijk traject daarom weinig kans van slagen hebben. Het risico bestaat dat dit vooral leidt tot langdurige overlegtrajecten, zonder dat dit uiteindelijk resulteert in een voorstel voor eenduidig en uniform beleid. En juist dat is het doel van het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid. 3.
Overdracht van opstallen De mogelijke overdracht van opstallen vraagt om een helder, eerlijk en realistisch proces. Veel kleedaccommodaties binnen de gemeente - ook die van onze verenigingen - zijn verouderd en voldoen niet aan de huidige eisen voor openbare gebouwen, waaronder het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Wanneer opstallen worden afgekocht, is een gedegen nulmeting noodzakelijk die verder kijkt dan een periode van vijf jaar. Daar hoort een reële vergoeding bij, waarbij verduurzaming en naleving van wet- en regelgeving uitgangspunt zijn. De gemeenteraad heeft als uitgangspunt voor het nieuwe beleid vastgesteld dat 50% van de kosten wordt vergoed voor het vervangen van onderdelen van de kleedaccommodaties die een resterende levensduur hebben van minder dan vijf jaar. Om deze kosten objectief vast te stellen heeft het college een onafhankelijke nulmeting laten uitvoeren. Het college stelt de gemeenteraad voor om zich aan deze nulmeting te conformeren en de daarin vastgestelde bedragen als uitgangspunt te hanteren. Daarnaast blijven wij van mening dat sportgerelateerde voorzieningen zoals dug-outs, veldverlichting en ballenvangers onder de zorgplicht van de gemeente zouden moeten vallen. Dit zijn specialistische voorzieningen waarvoor kennis, ervaring en professionele onderhoudscontracten nodig zijn, iets wat niet op het bordje van vrijwilligers thuishoort.
Een duidelijk recent voorbeeld waarom de opstallen niet bij de verenigingen horen is te lezen in de volgende link waarbij er in Easterein een lichtmast is gevallen door metaalmoeiheid: Lichtmast bij voetbalclub Easterein viel ineens om: “Hartstikke gevaarlijk” - Omrop Fryslân Het college stelt de gemeenteraad voor om alle opstallen (incl. verlichting en bestrating) in eigendom over te dragen aan de verenigingen. In het voorgestelde beleid is daarbij nadrukkelijk rekening gehouden met de veiligheid van deze voorzieningen. De wijze waarop dit is geborgd en welke verantwoordelijkheden daarbij horen, is uitgebreid toegelicht onder het kopje ‘Veiligheid en aansprakelijkheid’ in de raadsinformatiebrief. 4. Financiële risico’s voor verenigingen Vanaf het begin is aangegeven dat het nieuwe beleid geen “bezuinigingsbeleid” zou zijn. In de praktijk zien wij echter dat verenigingen financieel duidelijk slechter uitkomen. Op korte termijn is dit mogelijk nog op te vangen, maar op de langere termijn worden verenigingen geconfronteerd met aanzienlijke kosten die voorheen door de gemeente werden gedragen. Denk aan vervanging van LED-verlichting, veldafscheidingen en groot onderhoud aan accommodaties. Binnen de huidige exploitatie van onze verenigingen is hiervoor geen structurele ruimte. Dit zet de continuïteit van clubs op termijn onder druk.
Pagina 7 van 51 Hoewel wordt gewezen op subsidies en fondsen, blijkt dit in de praktijk een onzekere basis. Zo is de BOSA-subsidie recent gehalveerd en was het beschikbare budget binnen één dag uitgeput. Een aanvraag van SC Twijzel is om die reden afgewezen. Dit illustreert hoe kwetsbaar deze financieringsroute is. Bij het opstellen van nieuw buitensportaccommodatiebeleid is geen bezuinigingsopdracht meegegeven. Het college heeft bij het nieuwe beleid nadrukkelijk gezocht naar een systematiek waarin verenigingen gelijk worden behandeld, terwijl zij tegelijkertijd een gezonde exploitatie kunnen blijven voeren. 5. Vrijwilligers en de mienskip Binnen beide verenigingen leven serieuze zorgen over de ingeslagen koers. Sportverenigingen zijn meer dan alleen plekken om te sporten; ze zijn ontmoetingsplaatsen waar jong en oud samenkomen. Sportpark De Moune speelt daarin een centrale rol. Met de gezamenlijke ledenaantallen van onze verenigingen komt meer dan 25% van de dorpsbewoners hier wekelijks. Daarnaast zijn er talloze vrijwilligers die zich met enthousiasme inzetten, omdat zij zich verbonden voelen met de club en het dorp. Het voorgestelde beleid vergroot echter de bestuurlijke, financiële en juridische verantwoordelijkheden voor bestuursleden aanzienlijk. Dit maakt het steeds lastiger om vrijwilligers te vinden en besturen op een gezonde manier draaiende te houden.
Juist nu zou de gemeente moeten investeren in deze sociale infrastructuur, in plaats van extra druk te leggen bij verenigingen die al volledig op vrijwilligers draaien. De inzet van de mienskip is een kracht om te koesteren. Het college is van mening dat het nieuwe beleid de verantwoordelijkheden voor vrijwilligers niet significant vergroot, maar juist meer duidelijkheid creëert voor de toekomst. Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat verenigingen door dit beleid in financiële problemen komen. Daarom is voorgesteld om het nieuwe beleid na drie jaar te evalueren. Mocht eerder blijken dat verenigingen in de knel raken, dan kan de gemeenteraad besluiten het beleid eerder te herzien of tussentijds aan te passen. Wij gaan graag met u in gesprek en zien uw reactie met belangstelling tegemoet. Met sportieve groet, Besturen SC Twijzel en KV Olympia Pagina 8 van 51 Leesversie van de inspreektekst van de heer S. Heeringa (voorzitter van de vereniging) tijdens de informatiecarrousel van 11 december 2025.
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Op 21 maart hebben we de 1e mail ontvangen met de mededeling dat de gemeente werkt aan een nieuw buitensportaccommodatiebeleid en dat er met alle 18 besturen gesproken gaat worden en dat de clubs hun overwegingen mee kunnen geven en dat al deze informatie zal worden verwerkt in nieuwe beleid. Op 29 april heeft bij ons dit gesprek plaatsgevonden en hebben wij onze vragen en opmerkingen meegegeven. Ook nu werd aangegeven dat het nieuwe beleid geen bezuinigingsronde is maar dat de gemeente werkt aan een duidelijk beleid waar elke club op dezelfde manier wordt gehandeld. Bij het opstellen van nieuw buitensportaccommodatiebeleid is geen bezuinigingsopdracht meegegeven. Het college heeft binnen het nieuwe beleid nadrukkelijk gezocht naar een systematiek waarin verenigingen gelijk worden behandeld. Het college verwacht dat de verenigingen binnen het voorgestelde beleid een gezonde financiële exploitatie kunnen blijven draaien. Op 18 september is een delegatie van de gemeente samen met de clubbesturen naar Heerenveen en AVC geweest om de hybridevelden te bekijken, beide clubs gaven aan dat hybridevelden geen 1 op 1 vervanging van kunstgrasvelden zijn. Hybridevelden zijn inderdaad geen vervangers van kunstgrasvelden.
In geen van de stukken of de gevoerde overleggen is gesteld of gesuggereerd dat hybridevelden dezelfde functionaliteit bieden als kunstgrasvelden of deze zouden kunnen vervangen. Na een lange tijd niets te hebben gehoord zijn wij eens wat dieper in de materie gedoken en hebben we alle verslagen doorgelezen en zijn we geschrokken van de gevolgen / risico’s die dit nieuwe beleid voor de clubs en zeker voor ons hadden we grote vraagtekens bij de gegevens/bedragen die de basis zijn van de beslissingen. Ook viel het ons op dat er niets gedaan is met onze opmerkingen/zorgen en vragen. Op basis van de door de gemeenteraad meegegeven uitgangspunten voor het nieuwe beleid én de inbreng van de verenigingen heeft het college het voorstel voor het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid vastgesteld en ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. De punten die door het bestuur van Harkemase Boys zijn ingebracht, zijn daarbij zorgvuldig afgewogen. Voor het college hebben deze aandachtspunten echter niet geleid tot aanpassingen in het voorgestelde beleid. Om deze zorgen te bespreken zijn wij op donderdag 16 oktober op bezoek geweest bij alle politieke partijen. Voorafgaande aan dit bezoek hebben we alles op papier gezet en dit verslag achtergelaten zodat een ieder deze nog eens door kon lezen.
Ons werd geadviseerd om ook eens te luisteren wat andere clubs vonden van dit nieuwe beleid en we hebben met de meeste clubs contact gehad en de meerderheid had/heeft nog steeds grote vraagtekens bij het nieuwe beleid. Op vrijdag 17 oktober hebben wij op Sportpark de Bosk een gesprek gehad met de betrokken beleidsambtenaren. Tijdens dit gesprek viel ons vooral op dat beide mannen bij hun standpunt blijven en dat ze continue aangeven dat de politiek beslist, ondanks dat wij vraagtekens hebben of de beslissing wel genomen kan worden als wij van mening zijn dat Pagina 9 van 51 niet alle informatie klopt. Van dit gesprek hebben we een verslag gemaakt en doorgestuurd aan de raadsleden en beleidsmedewerkers. Door één van de twee beleidsmedewerkers werd aangegeven binnen 1 week te reageren maar helaas is er geen reactie gekomen. In eerdere gesprekken hadden we afgesproken om nog eens een gesprek te plannen met de gemeente en de KNVB. Deze heeft plaatsgevonden op dinsdag 11 november 16:00 uur op gemeentehuis in Buitenpost. Ook tijdens dit gesprek bleek dat we geen steun/begrip van de gemeente kunnen verwachten maar dat we bij de politiek moeten zijn. Op donderdag 13 november hebben we bezoek gebracht aan de wethouder en de beleidsambtenaren om ook daar onze zorgen nog eens uit te spreken.
Uiteindelijk was ook daar de strekking van het verhaal dat men een opdracht uit heeft gevoerd en dat de beslissing bij de politiek ligt. Enige lichtpuntje was dat men van plan is om na 3 jaar te evalueren in plaats van 5 jaar. Voor de rest blijven de zorgen en de vragen die we al hadden open. De gemeenteraad heeft het college uitgangspunten meegegeven voor het maken van nieuw buitensportaccommodatiebeleid. Het college heeft gekeken naar de punten die door het bestuur van Harkemase Boys zijn aangedragen. Deze punten zijn beoordeeld, maar gaven het college geen reden om het voorgestelde beleid aan te passen. De wethouder en de betrokken ambtenaren hebben correct gehandeld door duidelijkheid te geven en hebben het verenigingsbestuur terecht doorverwezen naar de gemeenteraad. Welke zaken zitten ons dwars: KNVB normen. De gemeente heeft het standaard rekenmodel van de KNVB, als leidend gebruikt terwijl de KNVB duidelijk aangeeft dat dit een richtlijn is dat op basis van deze gegevens geen eenzijdig beleid/besluit genomen mag worden, maar slechts een basis is voor een gesprek en/of maatwerk. Het college stelt de gemeenteraad voor om de bondsnormen vast te stellen als toetsingskader voor het bepalen van de bespelingscapaciteit. De reden hiervoor staat helder uitgelegd in de raadsinformatiebrief onder het kopje ‘Bespelingscapaciteit en gebruik bondsnormen’.
Daarnaast wordt het kunstgrasveld gerekend als volwaardig veld van de Harkemase Boys terwijl de Korfbal de hoofdgebruiker is en wij daar omheen onze wedstrijden en trainingen plannen. Sterker nog, in de gesprekken wordt aangegeven dat de Korfbal toch niet lang meer bestaat. K.v. Harkema en k.v. DTS Surhuizum werken inmiddels zeer intensief samen. Het college heeft geen zicht op wanneer er in Harkema nog teams trainen of wedstrijden spelen. Het is aan de gemeenteraad om te bepalen of zij voor feitelijk een samengestelde vereniging nog twee buitensportaccommodaties wil blijven faciliteren. In het verslag van 29 april is per abuis het aantal wedstrijdvelden wel genoemd naar niet dat we ook 1 trainingsveld nodig hebben volgens de berekening. Ook is er per abuis genoteerd dat wij voldoende aan 4 kleedkamers hebben terwijl dit er 6 zijn volgens de berekening. Ook wordt voorbijgegaan aan de opmerkingen van de KNVB wat betreft het formaat van de kleedkamers en wat dat inhoudt. Tijdens het overleg van 29 april 2025 had Harkemase Boys iets minder teams bij de bond ingeschreven. Op basis van de toen berekende bespelingscapaciteit had de vereniging voldoende aan 2 wedstrijdvelden en 4 kleedkamers. Pagina 10 van 51 Voor het huidige seizoen is de bespelingscapaciteit opnieuw berekend. Daaruit blijkt dat de vereniging nu net iets meer dan 2 wedstrijdvelden nodig heeft.
Omdat het aantal benodigde wedstrijdvelden volgens de gehanteerde systematiek altijd naar boven wordt afgerond, komt Harkemase Boys uit op 3 wedstrijdvelden. Volgens de bondsnormen horen er bij elk wedstrijdveld 2 kleedkamers. Dat betekent dat Harkemase Boys in de huidige situatie terecht uitkomt op 6 kleedkamers. Kunstgrasveld. Onder andere op bovenstaande gegevens wordt er vermeld dat de toplaag van het kunstgrasveld wat er nu al ligt vanaf 2014 niet wordt vervangen wanneer deze afgekeurd gaat worden. In het slechtste geval is dit al volgend jaar. Er wordt hierbij niet geluisterd naar onze motivaties om kunstgras te behouden. Ten eerste gebruikt de korfbal deze als hoofdgebruiker en heeft de korfbal in 2014 allemaal nieuw materiaal aan moeten schaffen. Ten tweede hebben wij bij de Harkemase Boys een korte zomer- en een korte winterstop waarbij het kunstgrasveld een superoplossing is zodat dan de natuurgrasvelden met rust gelaten kunnen worden. Ten derde spelen wij 98% van onze uitwedstrijden in de derde divisie op kunstgras en trainen we als voorbereiding daarop op de donderdagavond op kunstgras.
We hebben hier ook over gesproken met de staf en de spelers van ons 1e elftal en hieruit komt naar voren dat als we geen kunstgrasveld meer kunnen gebruiken dit het halen en behouden van spelers en trainers op dit niveau moeilijker gaat maken wat ten koste gaat van het niveau waar we nu op spelen en waar de gemeente ook trots op kan zijn. Ten vierde heeft het kunstgrasveld een sociaal maatschappelijk aspect. ’s Middags, vooral na half drie, als de basisscholen uit zijn, voetballen en chillen een groot aantal kinderen op het kunstgrasveld. Dit geldt ook voor de avonden dat er geen trainingen zijn, bijvoorbeeld in de zomerstop en op de zondagen. Als het kunstgrasveld er niet meer is zal zich dit verplaatsen naar de natuurgrasvelden die dan nog meer belast worden en andere plekken in het dorp wat weer voor overlast kan zorgen. De keuze voor de aanleg en het behoud van kunstgrasvelden ligt bij de gemeenteraad. Meer informatie hierover staat in de raadsinformatiebrief onder het kopje ‘Kunstgrasvelden’. Indien de raad dit wenst, kan tijdens de zomerstop één natuurgrasveld beschikbaar blijven voor trainingen. Op sportpark De Bosk zijn namelijk voldoende velden aanwezig om dit mogelijk te maken. Door onderhoudswerkzaamheden anders te plannen, kan één veld tijdens de reguliere sluitingsperiode toch openblijven voor trainingsgebruik.
De bedragen die worden gebruikt om onder andere de keuze om het kunstgrasveld bij ons te vervangen zijn niet de juiste en daarom hebben wij ook zelf onderzoek gedaan en conclusie is dat alle drie varianten ongeveer hetzelfde aan kosten met zich meebrengt. We hebben contact gehad met Eemdijk en gesproken met HSC’21 en deze hebben beide recentelijk een nieuwe toplaag op hun kunstgrasveld gekregen. De kosten hiervan liggen tussen de € 250.000 en de € 300.000,- We hebben bij twee externe partijen advies en offerte gevraagd. De bedragen die in het voorstel voor het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid staan, zijn actueel en volledig. De bedragen die Harkemase Boys noemt, zijn waarschijnlijk verouderd of niet compleet. In elk geval zijn deze bedragen onvoldoende voor het aanleggen en onderhouden van kunstgrasvelden van de kwaliteit die de gemeente noodzakelijk vindt. Beide adviseren om kunstgrasveld te behouden. Bij het ombouwen naar natuurgrasveld moet ook de hele onderlaag afgegraven worden en moet er een nieuwe onderlaag aangebracht worden. Niet de gehele onderlaag hoeft te worden afgegraven. De lava‑ondergrond moet wel worden verwijderd en afgevoerd. De kosten voor het ombouwen van het kunstgrasveld naar een natuurgrasveld worden geschat op € 90.000. In dit bedrag is geen rekening gehouden met de afvoer van het huidige kunstgrasveld.
Wanneer je zou kiezen voor een Hybride als vervanger van kunstgras dan adviseert men om twee Hybride velden aan te leggen. Kosten nieuwe toplaag all-in en zelfs met nieuwe goals -> € 304.000,- Op basis van de door de bonden berekende bespelingscapaciteit is er geen reden om in Harkema een hybrideveld aan te leggen. De sportvelden die aanwezig zijn op sportpark De Bosk bieden voldoende capaciteit voor alle trainingen en wedstrijden. Richtwaarden op basis van deze twee externe partijen; Kunstgras nieuwe toplaag compleet | € 305.000,- | Onderhoudskosten per jaar € 5000-8000,- Natuurgras aanleggen | € 250.000,- | Onderhoudskosten per jaar € 15.000-20.000,- Hybride veld aanleggen | € 350.000,- | Onderhoudskosten per jaar € 20.000-25.000,- Zoals eerder aangegeven kan de gemeente voor het door Harkemase Boys genoemde bedrag geen kunstgrasveld van voldoende kwaliteit aanleggen. Daarnaast kost het omvormen van het huidige kunstgrasveld naar een natuurgrasveld niet € 250.000 maar circa € 90.000. Mogelijk heeft het bestuur van Harkemase Boys in hun berekening ook de afvoerkosten van het kunstgrasveld meegerekend. Dat geeft echter een vertekend beeld, omdat deze afvoerkosten óók moeten worden gemaakt wanneer de kunstgras-toplaag moet worden vervangen.
Het is onmogelijk dat het bestuur van Harkemase Boys deze kosten mee heeft genomen in de totale kosten voor de aanleg van een nieuwe toplaag voor kunstgras of een hybride- veld. Het meenemen van deze kosten als argument tegen omvorming is daarom niet terecht. Als we het dan toch over geld en besparingen daarvan zouden moeten hebben dan zijn er ook ideeën aangedragen. Bijvoorbeeld -> laat de trainingsvelden bij de ingang van de Bosk vervallen zodat hier geen onderhoud meer plaats hoeft te vinden en er geen nieuwe verlichting noodzakelijk is. De trainingen kunnen dan verschuiven naar de velden van Harkema Opeinde waar 1 van overbodig zou zijn. Naar dit advies is niet geluisterd en de nieuwe lichtmasten liggen al op de Bosk om binnenkort geplaatst te worden. Wel raar om nieuwe verlichting op een trainingsveld te plaatsen en een ander veld met goede verlichting niet meer te onderhouden. De lichtmasten die worden vervangen, komen in de plaats van de afgekeurde lichtmasten op het trainingsveld. Op basis van het huidige beleid is de gemeente verantwoordelijk voor de lichtmasten op de trainingsvelden. De verenigingen zijn verantwoordelijk voor de lichtmasten op de overige velden. Opstal (Kleedkamers). Het overdragen van alle opstal naar de clubs lijkt ons onverantwoord, niet alleen financieel maar zeker ook wat de risico’s betreft.
In de huidige situatie liggen de risico’s bij de gemeente Pagina 11 van 51 Pagina 12 van 51 en deze overdragen naar de clubs lijkt ons niet wenselijk. Zeker niet als ik de punten 5.5, 5.6 en 5.7 uit de beleidsnotitie lees. In het voorgestelde beleid is nadrukkelijk rekening gehouden met de veiligheid van de opstallen. Meer informatie hierover staat in de raadsinformatiebrief onder het kopje ‘Veiligheid en aansprakelijkheid’. Daarnaast hebben we nog niet door kunnen rekenen of het niet meer betalen van de huur van de velden de kosten dekt van onderhouden en vervangen van ballenvangers, leunhekken etc. Laat staan de kosten van renovatie en nieuwbouw kleedkamers. In de huidige beleidsregel sport – kleedaccommodaties staat dat de voetbalclubs 1 x per 40 jaar recht hebben op subsidie van 50% voor renovatie/nieuwbouw kleedkamers. Dit hebben we in 2019 al besproken met de beleidsmedewerker sport. Ook wij hebben vergaande plannen om de kleedkamers te renoveren en twee grote kleedkamers bij te bouwen en ook dit is besproken met de gemeente. Zo uit mijn hoofd is dit over ongeveer 9 jaar en hebben we gevraagd om een berekening als wij dit vervroegd zouden willen uitvoeren.
Er is door een bedrijf uit Heerenveen gekeken wat de staat van de kleedkamers is en omdat wij de kleedkamers zelf goed hebben onderhouden (en betaald) de afgelopen jaren was dit slechts € 20.000,- achterstallig en kunnen we hiervan € 10.000,- ontvangen terwijl wij de kleedkamers willen renoveren en 2 grote kleedkamers bij willen bouwen voor ongeveer € 300.000,-. Dit zou in het huidige beleid (na goedkeuring over 9 jaar) betekenen dat wij € 150.000,- zouden kunnen aanvragen. Dit is nogal een groot verschil. De gemeenteraad hanteert als uitgangspunt dat 50% van de kosten wordt vergoed, voor het vervangen van onderdelen die een resterende levensduur hebben van minder dan vijf jaar. Voor het bepalen van deze kosten heeft het college een onafhankelijke nulmeting laten uitvoeren. Het college stelt de gemeenteraad voor om zich te conformeren aan deze nulmeting en de daarin vastgestelde bedragen te hanteren. In de nieuwe situatie hebben verenigingen betere mogelijkheden om een lening af te sluiten en kunnen zij verschillende subsidies aanvragen voor het verduurzamen en vernieuwen van hun accommodatie. Tevens missen we bij het overdrachtsvoorstel van de opstal het vervangen van de oude verlichting op het kunstgrasveld. Dit is nog oude verlichting vervanging moet in het nieuwe beleidsplan door de korfbal en Harkemase Boys betaald worden.
Op basis van het huidige beleid (zie kruisjeslijst) zijn de verenigingen al verantwoordelijk voor de verlichting rondom het kunstgrasveld. Al met al vinden wij het jammer dat er niet meer samen met alle clubs is gewerkt aan een nieuw buitensportaccommodatiebeleid. Dan was er een breed draagvlak geweest en geloof ik er echt in dat er ook dan een financiële verbetering mogelijk zou zijn. Denk hierbij aan clubs die zelf al hebben geïnvesteerd in beregeninginstallaties denk aan alle vrijwilligers die sportparken netjes houden, denk aan clubs die zelf robotmaaiers hebben aangeschaft wat niet meer gebruikt mocht worden. Het college heeft bewust niet gekozen voor een gezamenlijk proces. De reden hiervoor is dat verenigingen in het verleden ongelijk zijn behandeld en er daardoor grote verschillen in uitgangspositie zijn. Een gezamenlijk traject zou volgens het college weinig kans van slagen hebben en vooral tot lange overlegtrajecten leiden zonder dat dit uiteindelijk resulteert in een voorstel voor éénduidig en uitvoerbaar beleid. Pagina 13 van 51 Het is nu aan de gemeenteraad om aan te geven hoe het vervolgproces eruit moet zien. Het college stelt de gemeenteraad voor het voorgestelde beleid in te voeren.
We willen u dan ook dringend vragen om niet akkoord te gaan met het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid en meer onderzoek te doen samen met de clubs om zo het voortbestaan van de clubs sportief en financieel ook voor de toekomst te bewaren en bewaken. Dank u wel. Pagina 14 van 51 Samenvatting van de inspraakreactie van de heer J. Lammers (voorzitter van de vereniging) tijdens informatiecarrousel van 11 december 2025. -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Vanuit het voorstel voor nieuw buitensportaccommodatiebeleid concludeert het bestuur dat de gemeente met nieuw beleid de volgende effecten wil bereiken; 1. Het behouden van goede en toekomstbestendige buitensportaccommodatie voor de inwoners van Achtkarspelen. 2. Duidelijkheid scheppen over ‘wie’ nu ‘waarvoor’ verantwoordelijk is binnen het beleid. 3. Betere financiële sturing. Het belangrijkste doel van het nieuwe buitensportaccommodatiebeleid is om te zorgen voor gelijke behandeling van de buitensportverenigingen. Het college stelt de gemeenteraad daarom voor om éénduidig en uniform beleid vast te stellen, zodat voor de verenigingen dezelfde uitgangspunten en verantwoordelijkheden gelden. Het bestuur zet vraagtekens bij effect 1. Met name het plan voor de voetbalvelden is volgens het bestuur niet toekomstbestendig.
Dat de gemeente zich wil houden aan de bondsnormen begrijpt het bestuur. Dat de vereniging binnen het nieuwe beleid beschikking krijgt over 4 voetbalvelden is ook voldoende, maar dat de gemeente voor deze velden inzet op 3 natuurgrasvelden en 1 hybrideveld is volgens het bestuur onvoldoende. Tot 2028 (na 2028 wordt het veld overgedragen aan AVEK) kan de vereniging gebruik maken van het bestaande kunstgrasveld. Dit veld wordt veelvuldig gebruikt. Van maandag t/m donderdag wordt er van 17.30 t/m 21.30 uur door 7 teams getraind op het kunstgrasveld en op zaterdagen wordt het veld gebruikt voor wedstrijden. Het bestuur geeft aan dat daarnaast scholengemeenschap Singelland van april t/m juni ook gebruik maakt van het kunstgrasveld. Het bestuur heeft uitgerekend dat het veld in die periode ongeveer 288 uur door de school wordt gebruikt. Het bestuur is van mening dat een kunstgrasveld een dusdanig hoog gebruik aan kan, maar een natuurgrasveld of een hybride veld niet. Samengevat pleit het bestuur voor een toekomstbestendig sportpark door middel van het behoud van 1 kunstgrasveld en 3 natuurgrasvelden. Als dat niet mogelijk is dan pleit het bestuur voor de aanleg van 2 hybridevelden en 2 natuurgrasvelden. Het college stelt de gemeenteraad voor om de bondsnormen vast te stellen als toetsingskader voor het bepalen van de bespelingscapaciteit.
De reden hiervoor staat helder uitgelegd in de raadsinformatiebrief onder het kopje ‘Bespelingscapaciteit en gebruik bondsnormen’. Op basis van de bondsnormen wordt er met de aanleg van 1 hybride- en 3 natuurgrasvelden voldoende capaciteit bewerkstelligd voor FC Surhústerfean om alle trainingen en wedstrijden te kunnen plannen. Pagina 15 van 51 Inspreektekst van mevrouw H. Stellema (voorzitter van de vereniging) tijdens de informatiecarrousel van 11 december 2025. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Voorzitter, raadsleden, dank dat ik hier als voorzitter namens korfbalvereniging Flamingo’s uit Buitenpost het woord mag voeren. Wij zijn een bloeiende dorpsvereniging met veel jeugd, veel vrijwilligers en een accommodatie die gedurende een aantal maanden per jaar intensief wordt gebruikt. Het bestuur bestaat óók uit vrijwilligers, maar is wél dagelijks aansprakelijk voor alles wat er op en rond de club gebeurt. Met dit voorgestelde beleid komt daar een pakket aan extra verplichtingen en financiële risico’s bovenop. En dat begint serieus te knellen. Het college is van mening dat het nieuwe beleid de verantwoordelijkheden voor vrijwilligers niet significant vergroot, maar dat er juist duidelijkheid wordt creëert voor de toekomst.
Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat verenigingen door het voorgestelde beleid in financiële problemen komen. Daarom is voorgesteld om het nieuwe beleid na drie jaar te evalueren. Mocht eerder blijken dat verenigingen in de knel komen, dan kan de gemeenteraad besluiten het beleid eerder te herzien of tussentijds aan te passen. Laat ik beginnen met dit: wij zijn vóór helder en eenduidig beleid en verwachten geen blanco cheque. Maar zoals het nu voor ons ligt, schuift de gemeente grote financiële en juridische risico’s naar onze vereniging, op basis van aannames en bedragen die voor Flamingo’s simpelweg niet kloppen. En ja, er zijn gesprekken geweest. Maar de terugkoppeling was mager en we hebben weinig gemerkt van een écht actieve houding vanuit de gemeente. Het college is na de laatste gesprekken alsnog met een voorstel tot een compensatie voor de korfbalverenigingen gekomen. Dit laat juist zien dat de gemeente actief mee heeft gedacht en een oplossing heeft gezocht. Dat na het eerste voorstel een aanpassing werd gedaan omdat de gemeente verrast was dat de korfbalverenigingen in de zaal zoveel lasten moeten dragen en weinig inkomsten genereren (geen eigen kantine), is tekenend voor hoe matig onderzocht het voorstel is en hoe rommelig dit proces verloopt.
Terwijl juist een gedegen onderbouwing en duidelijk proces noodzaak is voor het voorstellen van beleid met deze impact voor een club zonder vaste bezetting of professionele staf. Het is mogelijk dat de gemeente de bijzondere positie van korfbalverenigingen eerder had kunnen signaleren. Tegelijkertijd constateert het college dat het bestuur van k.v. Flamingo’s zelf laat in actie is gekomen. De uitgangspunten waren al in maart 2025 bekend, terwijl het bestuur pas in november duidelijk heeft aangegeven welke knelpunten de korfbalvereniging ervoer. Laat ik kort schetsen waar het wringt. Onder het oude beleid gold: eens in de 40 jaar kon een sportvereniging 50% bijdrage krijgen in de investeringswaarde van een nieuw club- of kleedgebouw. Ons clubgebouw is nu 30 jaar oud. Over zo’n tien jaar moeten wij serieus gaan verbouwen of nieuw bouwen. De kosten daarvan lopen, zoals u weet uit andere dossiers, al Pagina 16 van 51 snel op tot enkele tonnen. In het nieuwe beleid wordt die horizon feitelijk teruggebracht naar vijf jaar. Het voorstel is dat onze vereniging 5 jaar 50 % van de verwachte onderhoudskosten krijgt, wat overeenkomt met een compensatie van ongeveer € 5.000 per jaar. Over tien jaar is dat zo’n € 50.000. Dat bedrag moeten we óók nog gebruiken voor onderhoud van de huidige accommodatie.