Raadsvoorstel Rekenkameronderzoek kostendekkendheid leges

Raadsvoorstel Onderwerp

:

Portefeuillehouder Thema Raadsprogramma

: :

Rekenkamerrapport kostendekkendheid leges omgevingsvergunning Mr. A.B. Stapelkamp (als voorzitter Agendacommissie) 1. Leefomgeving en Wonen en 6. Burgerparticipatie, Bestuur en Veiligheid

Global Goals Aan welke Global Goals wordt bijgedragen:

Beslispunten -

1. 2. 3.

De bevindingen uit het rekenkameronderzoek voor kennisgeving aan te nemen. De aanbevelingen uit het rekenkameronderzoek over te nemen. Deze aanbevelingen door het college van Burgemeester en Wethouders uit te laten werken en hierover in de verscheidene P en C documenten verslag aan de raad over te doen.

Waarom dit besluit nemen -

De Rekenkamer van de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk (AOGW) heeft in 2025 onderzoek gedaan naar de kostendekkendheid van leges voor de omgevingsvergunningen. Dit gebeurde op verzoek van de financiële (raads)commissie van de gemeenteraad van Aalten, mede vanwege de invoering van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging (Wkb) per 1 januari 2024. Het doel was inzicht verkrijgen in de opbouw van de legestarieven, de kostentoerekening en de sturingsmogelijkheden van de gemeenteraden.

Wat is het bestaand beleid c.q. kader? In artikel 81 van de Gemeentewet wordt het verplicht om een gemeentelijke rekenkamer in te stellen. Verder is het onderzoek gebaseerd op de Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). -

De Rekenkamer is gebaseerd op de Verordening Rekenkamer AOGW en de samenwerkingsovereenkomst tussen de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk. Het innen van leges voor omgevingsvergunningen hoort bij de wettelijke taken die door gemeenten worden uitgevoerd.

Argumenten -

Het onderzoek is gedaan om inzicht te verkrijgen in de opbouw van de legestarieven, de kostentoerekening, en de sturingsmogelijkheden van de gemeenteraden. Het onderzoek moet leiden tot het verkrijgen van financieel inzicht in de berekening van de legestarieven en

Pagina 1 van 2

zodoende een vergelijking hiervan te maken tussen de drie gemeenten. Van belang is dat inzichtelijk wordt gemaakt wat de rol van de gemeenteraad is en de informatie die de raad over dit onderwerp ontvangt. Voor meer informatie over het onderzoek wordt verwezen naar het rapport van de rekenkamer. De vraag die in het onderzoek centraal stond, luidde: ‘’Hoe berekenen de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk de kosten van producten en diensten door de in de (bouw)leges voor een omgevingsvergunning en hoe worden de tarieven van (bouw)leges voor een omgevingsvergunning bepaald en welke sturingsmogelijkheden hebben de gemeenteraden?’’ Uit het onderzoek blijkt dat de drie gemeenten uiteenlopende methoden hanteren voor de kostprijsbepaling, kostentoerekening en tariefstelling van leges voor omgevingsvergunningen. De grote verschillen in tarieven tussen de gemeenten zijn deels beleidsmatig, deels procesmatig te verklaren en vloeien daarnaast voort uit de interne gemeentelijke doorberekeningssytematiek. De hoofdconclusie is dat de wijze waarop de drie gemeenten de leges en daarmee de kostendekkendheid bepalen niet als goed of fout getypeerd kan worden. Op basis van het onderzoek doet de Rekenkamer de volgende aanbevelingen: 1. Verbeter de dataverzameling en registratie. 2. Verbeter de paragraaf lokale heffingen. Maak deze transparanter en verwijs naar relevante documenten. 3.

Herijk het beleid inzake heffingen en de beleidskeuzes in de paragraaf lokale heffingen. 4. Werk aan meer gedetailleerde ramingen. 5. Laat primaire en ondersteunende processen na een of twee jaar evalueren om tot verbetering te komen in de procesuitvoering. Verder doet de Rekenkamer een tweetal aansporingen: 1. Tijdregistratie: Overweeg het tijdelijk invoeren van tijdsregistratie om inzicht te krijgen in behandeltijden en kosten. 2. Intergemeentelijke samenwerking: Vergelijk jaarlijks tarieven en werkwijzen tussen gemeenten. Met het onderzoek wordt beoogd inzicht te verkrijgen in de opbouw van de legestarieven, de kostentoerekening en de sturingsmogelijkheden van de gemeenteraden.

Wat zijn de financiële consequenties van dit besluit? -

Het onderzoek naar de kostendekkendheid van leges voor de omgevingsvergunningen is betaald van het jaarlijkse budget dat de raad beschikbaar stelt voor de Rekenkamer. Het voorstel zelf, zoals het in dit raadsvoorstel is verwoord, heeft verder geen financiële consequenties.

Bijlagen: 1. Rekenkamerrapport kostendekkendheid leges omgevingsvergunning Aalten, 15 december 2025 de Agendacommissie

mr. A.B. Stapelkamp voorzitter

Pagina 2 van 2