Raadsmededeling 89-2021 Beantwoording vragen over voorlopige kaders begroting 2022.pdf

Raadsmededeling openbaar Nummer Datum B&W datum Beh. Ambtenaar Portefeuillehouder Onderwerp

: : : : : :

89-2021 12 mei 2021 W. van Dijk T.M.M. Kok Beantwoording vragen over de voorlopige kaders begroting 2022

Aanleiding: Ingekomen zijn vragen naar aanleiding van de kaders begroting 2022. Hieronder de vragen en de beantwoording hiervan.

Inhoud mededeling: Nr. 1.

D66 2.

Bladzijde/vraag We lezen “Het college zet volop in op de ingeslagen weg van het Transformatieplan, maar we verwachten ook iets van de onderhandelingen door de VNG met het Rijk naar aanleiding van het in december 2020 uitgebrachte AEF rapport kosten jeugdzorg.” Wordt deze verwachting door het college voor de begroting reeds kwantitatief vertaald of blijft het college inzetten om de volledige geplande ombuigingen te realiseren? In hoeverre en met welke omvang worden er nog positieve en of negatieve financiële impulsen voor 2022 verwacht vanuit de aanbesteding Inkoop 2022 Jeugdhulp en WMO?

VVD 3.

VVD

Er lijkt sprake te zijn van een erg knellende personeelsbezetting met continuïteitsrisico’s. In hoeverre is: 1. de uitvoering van taken in gevaar 2. c.q. moet hiervoor aanvullend budget gereserveerd worden? Graag toelichting met motivatie.

Pagina 1 van 4

Antwoord Wij blijven ons volledig inzetten om het transformatieplan te realiseren. Voor specifiek het jaar 2021 heeft het rijk onlangs besloten aanvullende 613 miljoen euro uit te trekken voor het oplossen van de acute problematiek in de jeugdzorg bovenop de reeds eerder toegezegde 300 miljoen euro. Voor 2022 is er toegestaan dat de extra middelen uit 20192021 doorgetrokken mogen worden. Dit staat vooralsnog voor € 350.000 in de meerjarenraming. Op dit moment zijn wij niet van plan al verdere extra inkomsten voor 2022 e.v. op te nemen. Temeer omdat de verdeling verder nog niet bekend is. Het is nog te vroeg om aan dit proces al concrete cijfers te hangen. De aanbesteding is 1 april van start gegaan en loopt door tot 1 oktober. Begin juli is de selectiefase afgerond en wordt de gunningsfase opgestart met publicatie van de gunningsleidraden. Met de gunningsleidraden wordt inzicht gegeven in de budgetten die per segment (per gemeente) beschikbaar worden gesteld. Het college is van mening dat er op korte termijn formatieve maatregelen moeten worden genomen om de grootste knelpunten in de formatie op te lossen. Hieraan wordt door het MT momenteel de laatste hand gelegd, waarna een en ander in het college aan de orde komt. De uitkomst wordt al naar gelang de ingangsdatum betrokken bij het proces om tot een sluitende begroting in het lopende jaar en in 2022 te komen.

4.

VVD 5.

VVD 6.

Voor 2020 en 2021 heeft Aalten een deel van de (meer)kosten Sociaal Domein met compensatie Covid-19 kunnen opvangen. Deze bijdrage zal naar verwachting wegvallen in 2022. Zullen de meerkosten die hiermee gedekt zijn ook volledig wegvallen? VVD Met betrekking tot de invoering van de Omgevingswet gaat u uit van een budgettair neutrale invoering. In recente publicaties w.o. Binnenlands Bestuur van 23-4-2021 wordt gesteld dat uit onderzoek blijkt dat de invoeringskosten veel hoger zijn dan aanvankelijk verwacht. Wat maakt dat u neutrale invoering nog steeds reëel acht? VVD Bij de Corona effecten worden enkele mogelijke lange(re) termijngevolgen benoemd zoals Jeugdhulp en schuldsanering. De stimulering van de “lokale economie waaronder detailhandel, horeca en MKB laat u buiten beschouwing in deze begroting. Wat is de achterliggende reden hiervoor en ziet u hiervoor mogelijk ruimte binnen de begroting?

Voor zover we dat nu kunnen inschatten vallen de meerkosten en de bijdrage hiervoor weg in 2022. Covid-19 blijkt grillig en hardnekkig, dus dit is nu nog niet volledig te overzien.

Ook wij maken ons zorgen over de mogelijke meerkosten. Maar zolang er nog zoveel onduidelijkheid is, lukt het niet om een onderbouwde post voor extra kosten in de begroting op te nemen. Daarom houden wij vooralsnog vast aan een budgettair neutrale invoer, totdat er meer informatie bekend is.

Wij verwijzen naar raadsmededelingen 35-2021 en 52-2021 waarin het college heeft aangegeven geen generieke (financiële) maatregelen in te stellen. Wij stimuleren en ondersteunen ons bedrijfsleven waaronder detailhandel, horeca en MKB op diverse terreinen (zie ook raadsmededeling 86-2021 Economische Agenda) en werken daarin nauw samen met Laborijn.

Ingekomen 9 vragen van het CDA en volgende toelichting: Bij de aanpak begroting 2022 ( pag. 6 onderaan), geeft u 8 punten die worden voorgesteld als uitgangspunten voor de begroting 2022. U stelt bij punt 8 dat we terughoudend moeten zijn met nieuw beleid. Ook verwacht u op pag. 5 onderaan en 6 bovenaan dat het rijk juist de economie wil gaan aanjagen waardoor er van onder uitputting geen sprake is. Dit klinkt tegenstrijdig of er nu wel of geen geld extra is de komende jaren. We gaan de komende tijd een belangrijke beslissing nemen over het dossier “Uitnodiging zon en wind”. Ik denk dat dit wel de grootste beslissing is die we nemen op RO gebied deze raadsperiode. Het landschap zal hierdoor drastisch veranderen. Over eventueel financiële gevolgen voor de begroting de komende jaren lees ik hier geen woord. Dat het voorgestelde dossier bij alle inwoners niet met open armen wordt ontvangen is n.a.v. de digitale inspraakavonden wel duidelijk gebleken. Er blijkt volgens de RES dat er in Aalten nog ongeveer 68 Ha zonnepanelen gelegd moet worden (pag. 5 van het dossier). I.v.m. met dit dossier en eventuele gevolgen voor de begroting worden de volgende vragen gesteld: 7

Hoeveel m2 is er nog van grotere daken van niet-woningen > 250m2 (b.v. winkel-industrie- en landbouwdaken) in gemeente Aalten niet benut voor zonnepanelen?

CDA1

Pagina 2 van 4

In de gemeente Aalten is er ongeveer 146 ha aan daken groter dan 250 m2. Hiervan is circa 30% benutbaar voor het plaatsen van zonnepanelen. Onvoldoende draagkracht, verkeerde ligging t.o.v. de zon, monumentstatus, dakdoorvoeren, asbest, schaduwwerking (bomen, gebouwen) zijn oorzaken voor het niet geschikt zijn van een dak voor zonnepanelen. Wel wordt actief voorlichting gegeven aan bedrijven om vanuit de duurzaamheidsopgaven mee te werken aan Zon op dak en aan de gevel. Verschillende ondernemers zijn thans volop bezig om zonnepanelen op daken aan te leggen.

8

Is bekend hoeveel m2 van die daken niet voorzien wordt van zonnepanelen omdat het dak niet sterk genoeg is?

Dat is niet exact bekend. Er zou 40% van alle daken voor kunnen worden aangehouden. Het speelt vooral bij de grotere platte daken die meestal niet zijn berekend op de extra last van zonnepanelen en ballast. Door lichtere constructies, minder panelen plaatsen, kleinere hellingshoek e.d. is hier wel steeds meer een mouw aan te passen.

Is het bekend (eventueel landelijke cijfers) wat de kosten zijn om een gemiddeld dak wel te verstekken? Zo ja hoeveel?

De kosten voor het versterken van een dak ten behoeve van de aanleg van zonnepanelen zijn per dak erg verschillend. Vooral bij platte daken met grote overspanningen kunnen de kosten hoog oplopen. Daarnaast zijn er meer oplossingen dan alleen het versterken van het dak, zie: https://www.verbouwkosten.com/zonnepanelen/gewicht/

Hoeveel geld heeft de gemeente de laatste 5 jaar per jaar uitgegeven aan alle projecten die het landschap verbeteren/versterken?

De gemeente Aalten maakt gebruik van de provinciale landschapsregeling met gemeentelijke cofinanciering. Op basis van de aanvraag, die de gemeente Aalten samen met partijen heeft opgesteld, heeft de provincie Gelderland in 2014 € 200.000 subsidie beschikbaar gesteld voor de periode 2014-2018. De gemeente Aalten heeft een cofinanciering van € 100.000 ingebracht. Bij de afronding van de subsidieregeling per 31 december 2018, was de beschikbare € 300.000 volledig besteed.

CDA2

9

CDA3

10

Daaropvolgend is een tweede aanvraag gedaan bij de provincie, voor de lopende periode 2019-2022. De provincie heeft € 83.733 beschikt en de gemeente draagt circa 45.000 bij in de kosten, voor in totaal vier jaar. Verder ontvangt de SAAP jaarlijks een subsidie van maximaal € 20.000 voor projecten die uitvoering geven aan het LOP, waaronder het akkerrandenproject. - Onlangs is opdracht gegeven voor een pilot om de basiskwaliteit van ons landschap in beeld te brengen. De pilot richt zich op het grensgebied van de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk en wordt door deze drie gemeenten samen uitgevoerd in 2021. Kosten voor de pilot bedragen € 5.000 per gemeente. CDA4

11

Om zonnepanelen op daken te bevorderen kunnen we als gemeenschap eventueel dit versterken van de daken financieel stimuleren waardoor er minder zonne-akkers nodig zijn en het landschap minder aangetast wordt. Mogen we als gemeente dit zelfstandig stimuleren?

CDA5

Pagina 3 van 4

De gemeente heeft op zich de vrijheid om bijv. een subsidieregeling te ontwerpen om het versterken van daken te stimuleren om zonnepanelen te kunnen plaatsen. Of het verstandig is om dit te gaan doen is maar zeer de vraag. Momenteel verstrekken meerdere banken reeds duurzaamheidsleningen tegen aantrekkelijke condities. Versterking van daken voor plaatsing zonnepanelen is erg kostbaar. In het algemeen wordt in de huidige praktijk uit financiële overwegingen niet voor dakversterking gekozen. Het financiële rendement zakt zodanig dat er geen sprake zal zijn van een terugverdientijd. Nu hoeven duurzaamheidsmaatregelen niet persé een positief financieel rendement te hebben maar in relatie tot het verminderen van de hoeveelheid zonnevelden/akkers is het verschil wel erg groot. Voor huiseigenaren is overigens de draagkracht van het dak bijna nooit een probleem.

12

Zijn de rentekosten voor leningen momenteel nog steeds negatief voor de gemeente bij kredieten met een looptijd van 10 jaar?

Nee, de laatste tijd is het teken weer omgeslagen en als gemeente betalen we nu ongeveer 0,2% rentevergoeding.

Stel: je zou voor de versterking van daken als gemeente 1 of 2 miljoen krediet voor beschikbaar stellen tot 2030, om zo het landschap te sparen, mag je dit krediet dan volgens de boekhoudregels in bijvoorbeeld 20 jaar weer afboeken, zodat de jaarkosten € 50.000 (bij 1 mln.) respectievelijk € 100.000 (bij 2 mln.) zijn.? Stel je zou een deel revolverend krediet aan de ondernemers uitlenen voor versterken van daken, dan kost dit deel de gemeente toch uit eigenlijk niets? Of zijn er wel kosten?

Dit klopt voor de afschrijvingskosten, daarbij komen echter ook nog de rentelasten, die ook deel uitmaken van de kapitaallasten.

Kan een revolverend krediet eventueel via BNG of SVn verlopen zoals we ook wel de duurzaamheidsleningen verstrekken?

Dit kan via het SVn.

CDA6

13

CDA7

14

Wanneer een revolverend krediet voor ondernemers mogelijk en wenselijk is verwachten we dat de kosten niet hoog zijn. In 2020 werd aan het SVn aan beheerskosten ongeveer € 10.000 euro betaald. Daarnaast moeten wij als gemeente geld aantrekken (dus rentelasten) dat bij het SVn ingebracht wordt. Daarvoor krijgen we van de SVn dan weer een vergoeding voor rente. Ruwweg loopt dat laatste tegen elkaar weg. Ook wordt aan het Achterhoeks energieloket 94 euro betaald voor de afhandeling per aanvraag van de SVn Toekomstig Wonen lening.

CDA8

15 CDA9

De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: N.v.t.

Pagina 4 van 4

CDA Vragen n.a.v. de “voorlopige kaders begroting 2022” Bij de aanpak begroting 2022 ( pag. 6 onderaan), geeft u 8 punten die worden voorgesteld als uitgangspunten voor de begroting 2022. U stelt bij punt 8 dat we terughoudend moeten zijn met nieuw beleid. Ook verwacht u op pag. 5 onderaan en 6 bovenaan dat het rijk juist de economie wil gaan aanjagen waardoor er van onder uitputting geen sprake is. Dit klinkt tegenstrijdig of er nu wel of geen geld extra is de komende jaren. We gaan de komende tijd een belangrijke beslissing nemen over het dossier “Uitnodiging zon en wind”. Ik denk dat dit wel de grootste beslissing is die we nemen op RO gebied deze raadsperiode. Het landschap zal hierdoor drastisch veranderen. Over eventueel financiële gevolgen voor de begroting de komende jaren lees ik hier geen woord. Dat het voorgestelde dossier bij alle inwoners niet met open armen wordt ontvangen is n.a.v. de digitale inspraakavonden wel duidelijk gebleken. Er blijkt volgens de RES dat er in Aalten nog ongeveer 68 Ha zonnepanelen gelegd moet worden (pag. 5 van het dossier). I.v.m. met dit dossier en eventuele gevolgen voor de begroting stel ik de volgende vragen: 1 2 3 4 5

6 7

8

Hoeveel m2 is er nog van grotere daken van niet-woningen > 250m2 (b.v. winkelindustrie- en landbouwdaken) in gemeente Aalten niet benut voor zonnepanelen? Is bekend hoeveel m2 van die daken niet voorzien wordt van zonnepanelen omdat het dak niet sterk genoeg is? Is het bekend (eventueel landelijke cijfers) wat de kosten zijn om een gemiddeld dak wel te verstekken? Zo ja hoeveel? Hoeveel geld heeft de gemeente de laatste 5 jaar per jaar uitgegeven aan alle projecten die het landschap verbeteren/versterken? Om zonnepanelen op daken te bevorderen kunnen we als gemeenschap eventueel dit versterken van de daken financieel stimuleren waardoor er minder zonneakkers nodig zijn en het landschap minder aangetast wordt. Mogen we als gemeente dit zelfstandig stimuleren? Zijn de rentekosten voor leningen momenteel nog steeds negatief voor de gemeente bij kredieten met een looptijd van 10 jaar? Stel: je zou voor de versterking van daken als gemeente 1 of 2 miljoen krediet voor beschikbaar stellen tot 2030, om zo het landschap te sparen, mag je dit krediet dan volgens de boekhoudregels in bijvoorbeeld 20 jaar weer afboeken, zodat de jaarkosten € 50.000,- (bij 1 mln.) respectievelijk € 100.000,- (bij 2 mln.) zijn.? Stel je zou een deel revolverend krediet aan de ondernemers uitlenen voor versterken van daken, dan kost dit deel de gemeente toch uit eigenlijk niets? Of zijn er wel kosten?

9 Kan een revolverend krediet eventueel via BNG of SVN verlopen zoals we ook wel de duurzaamheidsleningen verstrekken?

Vragen fractie D66 – Kaders begroting 2022 Kaders begroting We lezen “Het college zet volop in op de ingeslagen weg van het Transformatieplan, maar we verwachten ook iets van de onderhandelingen door de VNG met het Rijk naar aanleiding van het in december 2020 uitgebrachte AEF rapport kosten jeugdzorg.” Vraag: Wordt deze verwachting door het college voor de begroting reeds kwantitatief vertaald of blijft het college inzetten om de volledige geplande ombuigingen te realiseren?

ONDERWERP Vragen 1.

2.

3.

4.

5.

Voorstel Kaders Begroting 2022 VVD fractie In hoeverre en met welke omvang worden er nog positieve en of negatieve financiële impulsen voor 2022 verwacht vanuit de aanbesteding Inkoop 2022 Jeugdhulp en WMO? Er lijkt sprake te zijn van een erg knellende personeelsbezetting met continuiteitsrisico’s. In hoeverre is: 1. de uitvoering van taken in gevaar 2. cq moet hiervoor aanvullend budget gereserveerd worden? Graag toelichting met motivatie. Voor 2020 en 2021 heeft Aalten een deel van de (meer)kosten Sociaal Domein met compensatie Covid-19 kunnen opvangen. Deze bijdrage zal naar verwachting wegvallen in 2022. Zullen de meerkosten die hiermee gedekt zijn ook volledig wegvallen? Met betrekking tot de invoering van de Omgevingswet gaat u uit van een budgettair neutrale invoering. In recente publicaties w.o. Binnenlands Bestuur van 23-4-2021 wordt gesteld dat uit onderzoek blijkt dat de invoeringskosten veel hoger zijn dan aanvankelijk verwacht. Wat maakt dat u neutrale invoering nog steeds reëel acht? Bij de Corona effecten worden enkele mogelijke lange(re) termijngevolgen benoemd zoals Jeugdhulp en schuldsanering. De stimulering van de “lokale economie waaronder detailhandel, horeca en MKB laat u buiten beschouwing in deze begroting. Wat is de achterliggende reden hiervoor en ziet u hiervoor mogelijk ruimte binnen de begroting?