C6. Provincie Gelderland - Aanvulling begrotingscirculaire 2027 (Geanonimiseerd)
Tekst van het document
Datum 16 juni 2026 Zaaknummer 2026-003760 Onderwerp Aanvulling | begrotingscirculaire | 2027 De | gemeenteraden | van | de Gelderse | gemeenten Inlichtingen | bij Provincieloket 026 | 359 | 99 99 post@gelderland.nl Blad 1van5 Geachte | gemeenteraad, Op | in april jl. hebben | wij u geïnformeerd | over | de | uitgangspunten | voor | de komende | begroting | door middel | van | onze | begrotingscirculaire | 2027. | Inmiddels | is de | Voorjaarsnota | 2026 | van | het | Rijk verschenen | en heeft | de VNG | naar | aanleiding | daarvan | een | begrotingsadvies | 2027-2030 | uitgebracht. Vervolgens | is de meicirculaire | 2026 | van | het Rijk | verschenen. | Met | deze | aanvulling | op onze begrotingscirculaire | 2027 | informeren | wij u over | de onderwerpen | die hieruit | voorkomen | en de manier | waarop | wij deze | onderwerpen | zullen | beoordelen | in de komende | begroting | en meerjarenraming.
Met | vriendelijke | groet, namens | Gedeputeerde | Staten | van | Gelderland, (geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd)(geanonimiseerd) Teammanager | Bestuur, | Toezicht | en Weerbaarheid Bijlage e | op | de | 2027 Aanvulling | begrotingscirculaire Markt | 11 | 6811 CG | Arnhem | BNG | Bank | Den | Haag | provincie Postbus | gogo | | 6800 | GX | Arnhem | NL74BNGHo0285010824 | = BIC-code | BNG | Bank: | BNGHNL2G | Gelderland 026 | 359 99 | 99 post@gelderland.nl | Btw-nummer: | NL001825100.B03 www.gelderland.nl | KvK-nummer: | 51468751 Datum 16 juni | 2026 Zaaknummer 2026-003760 Blad 2 van | 5 Bijlage Aanvulling | op | de | begrotingscirculaire | 2027 Recent | zijn | de | uitkomsten | van | de | meicirculaire | 2026 | van | het | Rijk | bekend | geworden. | Daarnaast heeft | de | VNG | een | begrotingsadvies | uitgebracht | voor | de | begroting | 2027-2030. | In | deze | aanvulling informeren | wij | u , vanuit | onze | rol | als toezichthouder | , over | de | betekenis | hiervan | voor | uw | begroting. Ook | gaan | we | in op | de | kaders | en | richtlijnen | rondom | klimaatgelden | , jeugdzorg | en | WMO huishoudelijke | hulp | , zodat | u deze | kunt | meenemen | in | het | traject | richting | de | (meerjaren)begroting 2027.
Wat | betekent | dit | voor | uw | gemeente? Naar | aanleiding | van | de | meicirculaire | 2026 | en | het | begrotingsadvies | 2027-2030 | van | de | VNG | geven wij | u een | aantal | aandachtspunten | mee. | Een | deel | hiervan | is al eerder | benoemd | in | de | vorige begrotingscirculaire | , maar | achten | wij | belangrijk | om | opnieuw | onder | uw | aandacht | te brengen. Algemeen Wij | houden | vast | aan | de | geldende | wet- | en | regelgeving | en | het | daarop | gebaseerde Gemeenschappelijk | financieel | toezichtkader | 2020 | (GTK). | Het | GTK | 2020 | is vernieuwd | en het | nieuwe | GTK | 2026 | ligt | op | dit moment | ter | besluitvorming | voor | in de | twaalf | provincies. Na | vaststelling | (voor | de | zomer) | delen | wij | dit | GTK | 2026 | met | u. Het | GTK | 2026 | is van toepassing | vanaf | de | begroting | 2027. De | algemene | uitkering | uit | het | gemeentefonds | wordt | geraamd | op | basis | van | reële uitgangspunten | en | op | basis | van | tenminste | de | meicirculaire | met | de | daarin | opgenomen uitkeringsfactoren. | Gemeenten | hebben | de | vrijheid | om | de | septembercirculaire | in | de ramingen | te | verwerken. | De | keuze | welke | circulaire | wordt | verwerkt | in | de | begroting | , is op basis | van | consistent | beleid.
Ingroeipad | verdeling | gemeentefonds | per | 2027 Door | de | herverdeling | van | het | gemeentefonds | zijn | er voor- | en | nadeelgemeenten. | Vanaf 2023 | houden | gemeenten | rekening | met | een | ingroeipad | vanwege | de | invoering | van | dit nieuwe | verdeelmodel | van | de | algemene | uitkering. | Dit | ingroeipad | wordt | zoals | gebruikelijk verwerkt | in een | suppletie‐uitkering. | Op | die | manier | worden | voor- | en | nadelen | voorlopig beperkt | in afwachting | op | een | nieuwe | verdeling. | Het | Rijk | stelt | de | nieuwe | verdeling | van | het gemeentefonds | met | twee | jaar | uit: | deze | gaat | nu | pas | per | 2029 | in , in plaats | van | per | 2027. Ook | wordt | het | ingroeipad | voor | 2027 | en | 2028 | tijdelijk | bevroren | , al worden | de | bedragen | wel aangepast | voor | inflatie. | Het | ministerie | van | Binnenlandse | Zaken | en | Koninkrijksrelaties (BZK) | volgt | hiermee | het | advies | op | van | de | Raad | voor | het | Openbaar | Bestuur | (ROB) | en | de VNG | , dit | omdat | de | plannen | over | de | herverdeling | nog | niet | voldoende | zijn | uitgewerkt.
| In 2027 | worden | wel | alvast | twee | kleine | verbeteringen | doorgevoerd: - | De | manier | waarop | rekening | wordt | gehouden | met | de | maatstaf | “huishoudens | met | een laag | inkomen” | (in | procenten | in | plaats | van | honderdtallen) | ; - | De | OZB-tarieven | worden | beter | afgestemd | op | de | werkelijke | gemiddelde | tarieven. | Dit door | de | rekentarieven | van | de | Onroerendezaakbelasting | (OZB) | aan | te passen | aan | de Datum 16 juni 2026 Zaaknummer 2026-003760 Blad 3 van | 5 werkelijke | gemiddelde | OZB-tarieven | en | door | de | verevening | van | de overige | eigen middelen | met | hetzelfde | bedrag | te verlagen. Deze | wijzigingen | zijn | verwerkt | in de | meicirculaire | 2026. | In | bijlage | 2. 5. 2-2 | van | de meicirculaire | zijn | de | geactualiseerde | bedragen | van | het | ingroeipad | per | gemeente opgenomen | voor | de | jaren | 2027 | en | 2028. | De | volgende | stap | in | het | ingroeipad | is voorzien per | 1 januari | 2029. Capaciteit | decentrale | overheden | klimaat- | en | energiebeleid | (CDOKE) Gemeenten | spelen | een | belangrijke | rol in de | uitvoering | van | de klimaat- | en | energieplannen. Het | kabinet | ondersteunt | gemeenten | hierbij | met | geld | uit de | CDOKE-regeling. | Met | dit | geld kunnen | gemeenten | extra | personeel | aantrekken.
| Gemeenten | moeten | ervanuit | kunnen | gaan dat ze | dit geld | elk | jaar | krijgen. | Anders | kunnen | ze geen | langdurige | verplichtingen | aangaan. In de | meicirculaire | 2026 | zijn | de CDOKE-middelen | voor | 2027 | (totaal | € | 671 | miljoen) | via een | decentralisatie-uitkering | beschikbaar | gesteld | aan | gemeenten | om | uitvoering | te kunnen geven | aan | hun | taken | op | het | gebied | van | klimaat- | en | energiebeleid. Het | bedrag | dat | gemeenten | aan | uitvoeringsmiddelen | ontvangen | in | 2027 | , bestaat | uit | twee componenten: - | Basisfinanciering: | alle | gemeenten | ontvangen | een | bedrag | aan | zogenoemde basisfinanciering | (€ | 583 | miljoen) | ; - | Planfinanciering: | daarnaast | kunnen | gemeenten | extra | middelen | aanvragen | voor specifieke | plannen | , de | zogenoemde | planfinanciering | (€ | 859 , | miljoen). Raming | klimaatgelden | voor | 2027 In | de meicirculaire | 2026 | wordt | het | bedrag | gepubliceerd | waarop | gemeenten | kunnen rekenen | voor | het | aankomende | jaar | , zie bijlage | 3. 2-39 | in | de meicirculaire. | Daarin | wordt | het totaalbedrag | weergegeven | van | de | basisfinanciering | en | de | planfinanciering. | Gemeenten mogen | dit bedrag | volledig | opnemen | als | structureel | dekkingsmiddel | voor | de | jaarschijf | 2027.
Raming | klimaatgelden | vanaf | 2028 Op | dit moment | is nog | onduidelijkheid | hoe | de | CDOKE-middelen | na | 2027 | beschikbaar worden | gesteld. | Desondanks | mogen | gemeenten | het | bedrag | wat | zij in 2027 | ontvangen | aan basisfinanciering | voor | de | klimaat- | en | energiegelden | opnemen | als structurele | baat | in de begroting | 2027 | voor | de | jaren | vanaf | 2028. | Voor | wat | betreft | de | planfinanciering | geldt | dat gemeenten | dit bedrag | alleen | mogen | ramen | op | basis | van | de | verkregen | beschikking. Daarbij | is het | belangrijk | dat | zowel | de baten | als | de | aan | de middelen | verbonden | lasten opgenomen | worden. | Dit | betekent | dat | wij | verwachten | dat | gemeenten | voor | zowel | de | basis | als de | planfinanciering | een | gelijk | bedrag | aan | extra | lasten | opnemen | voor | de | klimaat- | en energietaken. Datum 16 | juni 2026 Zaaknummer 2026-003760 Blad 4 van | 5 Richtlijn | jeugdzorg Vanaf | 2028 | neemt | het | Rijk | een | financieel | voorschot | op | de | nog | te | nemen | maatregelen | om het | jeugdzorgstelsel | te beheersen. | Deze | kortingen | zijn | gebaseerd | op: - | Het | sturen | op | de | trajectduur | van | jeugdhulptrajecten | (€ | 68 | miljoen) | ; - | De | invoering | van | een | eigen | bijdrage | in | de jeugdzorg | (€ | 260 | miljoen).
Gemeenten | kunnen | beide | posten | budgettair | neutraal | in | hun | begroting | verwerken | , bijvoorbeeld | door | hiervoor | een | stelpost | op | te nemen. | Dit | gold | voor | de | vorige | begroting 2026-2029 | en | geldt | nu | ook | voor | de | komende | begroting | 2027-2030. | Als | toezichthouder vinden | we | dit | risicovol | aangezien | deze | posten | in principe | nog | onvoldoende | uitgewerkt | zijn en | nog | afhankelijk | van | nog | vast | te stellen | wetgeving. | Toch | staan | we | een | budgettair neutrale | verwerking | toe | omdat | aannemelijk | is dat | het | realiseren | van | deze | uitwerking | en wetgeving | onder | de | verantwoordelijkheid | van | het | Rijk | valt. Stelpost | Deskundigencommissie | Hervormingsagenda | Jeugd Recent | heeft | de | VNG | een | begrotingsadvies | voor | de | begroting | 2027-2030 | uitgebracht. Vanuit | onze | rol | als | toezichthouder | kunnen | wij | niet | instemmen | met | adviespunt | 2B | om | een algemene | stelpost | Deskundigencommissie | Hervormingsagenda | Jeugd | op | te nemen | die | de baten | en lasten | voor | jeugdzorg | in | 2028 | en | 2029 | in balans | brengt. | Dit | heeft | de | VNG | ook benoemd | in het | begrotingsadvies. | Wij | vinden | een | dergelijke | stelpost | op | dit moment onvoldoende | onderbouwd | en | daarmee | niet | realistisch.
| Dit | standpunt | hebben | de toezichthouders | reeds | ingenomen | bij de | begroting | 2026. | We | hebben | begrip | voor | de | brede discussie | rondom | de | (dis)balans | van | de | gemeentelijke | taken | en | middelen | maar | zullen | het toezicht | uitvoeren | op | basis | van | de | geldende | wet- | en | regelgeving | en | het | Gemeenschappelijk Toezichtkader | (GTK). | Dit | betekent | dat | wij | een | dergelijke | stelpost | zullen | corrigeren | op | het structurele | begrotingssaldo. Stelpost | Wmo | huishoudelijke | hulp In het | coalitieakkoord | van | kabinet | Jetten | is een | maatregel | opgenomen | waarbij | de huishoudelijke | hulp | als | maatwerkvoorziening | met | ingang | van | 1 januari | 2029 | wordt geschrapt. | In | de | meicirculaire | is daarom | een | uitname | van | € | 14 , miljard | uit | het gemeentefonds | gedaan. | Voor | de | inwoners | die | niet | in | staat | zijn | de | huishoudelijke | hulp | zelf te regelen | blijft | deze | taak | bij de | gemeente. | Voor | dit | vangnet | wordt | jaarlijks | € | 430 | miljoen aan | het | gemeentefonds | toegevoegd. Het | is nog | onduidelijk | hoe | dit vangnet | eruit | komt | te zien | en | wie | hiervan | gebruik | kan maken.
| Als | gevolg | hiervan | kunnen | gemeenten | nog | niet | inzichtelijk | maken | wat | de daadwerkelijke | financiële | gevolgen | zijn | van | het | nieuwe | beleid. | Voor | de | begroting | 2027 staan | wij | daarom | toe | een | stelpost | op | te nemen | van | de | netto-uitname | uit het gemeentefonds | ter hoogte | van | € | 101 , | miljard | (€ | 1. 440 | miljoen | minus | € 430 | miljoen). Hierdoor | heeft | deze | maatregel | een | budgetneutraaleffect | op | de | begroting. | Zodra | bij | de begroting | 2028 | meer | bekend | is over | de | beleidsmatige | invulling | vragen | wij | de | gemeenten om | een | reële | raming | van | de | financiële | gevolgen | op | te nemen | en | de | stelpost | te laten vervallen. | Dit | is conform | het | begrotingsadvies | 2027-2030 | van | de | VNG. Datum 16 juni | 2026 Zaaknummer 2026-003760 Blad 5 van | 5 Eigen | bijdrage | Wmo Het | kabinet | is van | plan | om | voor | een | inkomensafhankelijke | eigen | bijdrage | in te voeren | voor een | aantal | voorzieningen | binnen | de | Wmo | 2015 | , namelijk | de | voorzieningen | waar | nu | het abonnementstarief | voor | geldt. | Het | Rijk | verwacht | dat | de | invoering | van | de inkomensafhankelijke | eigen | bijdrage | de | druk | op | het | gebruik | van | Wmo-voorzieningen verlaagt. | Daardoor | zou | de | Wmo | voor | gemeenten | langer | betaalbaar | blijven.
| Vorig | jaar informeerden | we | u | dat | de | ingangsdatum | van | deze | bijdrage | was | verschoven | naar | 1 januari 2027. | Het | kabinet | heeft | besloten | de | ingangsdatum | verder | te verschuiven | naar | 1 januari 2028. | Voor | 2027 | heeft | het | Rijk | de | gemiste | inkomsten | vanwege | de | eigen | bijdrage | eenmalig toegevoegd | aan | het | gemeentefonds | via | een | taakmutatie. | Indien | u de | verwachte | inkomsten vanaf | 2028 | raamt | , dient | u | de hoogte | van | de | opbrengsten | goed | te kunnen | onderbouwen. Raming | BTW | compensatiefonds Gemeenten | kunnen | in de | ramingen | in | hun | begroting | en | meerjarenraming | rekening houden | met | de | ruimte | onder | het | plafond | van | het | BTW | compensatiefonds | (BCF). | Omdat | de hoogte | van | deze | ruimte | fluctueert | zijn in | het | verleden | afspraken | gemaakt | tussen | de gezamenlijke | toezichthouders | en | BZK | over | wat | een | reële | hoogte | van | deze | ruimte | is. Afgesproken | is dat | de | laatste | gerealiseerde | ruimte | onder | het | BCF-plafond | de maximaal toegestane | ruimte | is die | gemeenten | mogen | ramen | in hun | begroting | en | meerjarenraming. Deze | gerealiseerde | ruimte | is bekendgemaakt | in de | meicirculaire | 2026.
| Voor | de | raming | in de | begroting | 2027 | en | meerjarenraming | 2028-2030 | wordt | de | definitieve | afrekening | van | de ruimte | onder | het | BCF-plafond | gebruikt | van | het | jaar | 2025. | Let | op: | de | totale | ruimte | onder het | plafond | van | 2025 | is met | € 213 | miljoen | verlaagd | van | € | 428 | miljoen | naar | € | 216 | miljoen (zie | pagina | 9 meicirculaire). Neemt | u stelposten | helder | op | in | uw | begroting? Wanneer | u ervoor | kiest | om | stelposten | op | te nemen | in uw | begroting | , bijvoorbeeld | voor jeugdzorg | of | onderuitputting | , verzoeken | wij | u deze | gebundeld | in een | totaaloverzicht | op | te nemen | in uw | begroting. | Dit | vergroot | het | inzicht | in uw | financiële | positie | en | ondersteunt | u in uw | kaderstellende | en | controlerende | rol.