Besluitenlijst Oordeelsvormende vergadering d.d. 12 januari 2021.pdf

OPENBAAR

Besluitenlijst Oordeelvormende vergadering van 12 januari 2021. Videoconferentie. Aanvang: 19.30 uur Aanwezig:

Voorzitter: Mevrouw Rensink-Althof De leden: Agendapunt 1: de heren Navis, Van der Graaff, Holtman, Weevers, Groters, Hijink en Assink. Agendapunt 2: de heren Hartemink, Van der Graaff, Holtman, Weevers, Groters, Wijbrans en Smit. Agendapunt 3: de heren Onstenk, Hollema, Logmans, Weevers, Groters, Wijbrans en Assink. Namens het college: Burgemeester Stapelkamp, wethouder Kok en wethouder Veldhuizen. Griffier: M.A.J.B. Fiering

1. Voorstel tot afgifte van een verklaring van geen bedenkingen voor de – vervangend- bouw van een beheersgebouwtje/jachthut aan de Beestmanweg (ong) te Aalten. Eerste termijn. De heer Holtman. Lastig voorstel. Waarom wordt niet doorgezet met een uitspraak van de Raad van State? Met het voorliggende voorstel kunnen partijen toch wel tevreden zijn. Wat moet nu een beheersgebouw zijn, wat wordt hieronder verstaan? Kan dit precedent werking hebben? Gaan we nu iets doen, waarvan we later zeggen, die hadden wij niet moeten willen? De heer Hijink. Blij dat dit hoofdpijndossier nu misschien tot een positief eind gebracht kan worden. Beheer van de fauna is een belangrijk onderdeel in Aalten. Daarbij hoort ook een onderkomen voor de beheerders. In de beperkingen die zijn opgelegd i.v.m. het gebruik zien wij geen problemen ontstaan met bewoning of recreatie. Aangezien de buurt akkoord is met deze oplossing zien wij dit ook als mooie oplossing om dit af te ronden. De heer Van der Graaff. De D66 fractie kan zich aansluiten bij de vorige sprekers. Waarom is er destijds niet gehandhaafd als de Raad van State een duidelijke uitspraak heeft gedaan. Wij blijven ons verbazen hoe die hazen zijn gelopen. Het roept veel vragen op. Nu lijkt het een soort kunstgreep van – hoe kunnen wij dit gebouwtje toch blijven behouden.

Als iedereen hier nu mee akkoord is, dan zijn wij geneigd om hierin mee te gaan. Wel zijn we benieuwd hoe Stichting Natuur en Milieu hierin zit. De heer Weevers. De PP fractie is blij dat het erop lijkt dat dit dossier afgerond gaat worden. We hoeven niet bang te zijn dat het een recreatiewoning gaat worden omdat de bestemming duidelijk omschreven is. Voor precedentwerking zijn wij niet bang, omdat dit wel een heel specifieke situatie was. Eens met het voorstel. De heer Navis. De fractie van de VVD heeft geen discussiepunten en is het eens met het voorstel. De heer Groters. De fractie van GB staat positief t.a.v. dit voorstel. Wij willen graag zaken mogelijk maken en niet onmogelijk. Een goede zaak dat er schot komt in de bouw van het jachthutje. Wij verwachten geen precedent werking en hebben geen discussiepunten. De heer Assink. Het doet ons deugd dat de buurt en provincie geen bezwaar zullen hebben met deze ontwikkeling. Het gebouwtje wordt een 100 meter verplaatst. Wij waren vanaf het begin van mening dat de jachthut zou mogen blijven staan. Nu wordt deze verplaatst. Wij gaan akkoord met het voorstel van het college en hebben geen discussiepunten. Reactie door het college. Wethouder Kok. Eerst een misverstand weghalen. Met dit voorstel zou geen gehoor gegeven worden aan de uitspraak van de Raad van State. Dit is geenszins het geval.

Er wordt al uitvoering gegeven aan de uitspraak. Deze gaf aan dat de bestemming niet juist was en door een besluit van de rechter is ons besluit tot handhaving overeind gebleven. De handhaving is nog niet in uitvoering gebracht. Maar dat wil

niet zeggen, dat wij niet bezig zijn met de uitvoering van de uitspraak van de Raad van State. Er is nu een vleermuizen onderzoek aangevraagd. Om te kunnen slopen is ook weer een vergunning nodig. Dat is nu in procedure. Het oude gebouwtje gaat weg en het perceel krijgt een andere invulling. Daar komt een bosperceel. Daarnaast is er een verzoek geweest voor een ander gebouw en dat zuidelijker neer te zetten. Dat is deze procedure. Deze twee dingen gebeuren allebei. Het is niet zo dat het één niet gebeurt en wij nu iets anders verzinnen. Dit vormt een nieuwe procedure. Daarom is er ook een ruimtelijke onderbouwing gemaakt. Binnen ieder nieuw initiatief binnen de gemeente zal er iets moeten gebeuren. Daarom is er ook geen precedent werking. De heer Van der Graaff. Wij begrijpen dat het twee verschillende paden zijn. De handhaving heeft vrij lang geduurd. Dit is al een traject van jaren. Wethouder Kok. Op zo’n handhavingsbesluit krijgen ook degenen waar handhaving op plaats vindt ook weer de mogelijkheid om hier juridisch tegen in te gaan. Dat is in dit geval ook gebeurt. Wij hebben hier wel verschillende procedures lopen. Op het nieuwe gebouwtje zitten dezelfde gebruiksregels op als op het oude gebouwtje. Er zitten wel een aantal regels bij wat er met dit gebouwtje zou kunnen. Wij hebben een aankondiging gedaan van deze procedure. SNMA is niet specifiek toestemming gevraagd.

Na het besluit wordt dit gepubliceerd en dan is de zienswijze termijn geopend. Als er een zienswijze binnenkomt wordt deze weer in de raad behandeld. Komt er geen zienswijze dan wordt de omgevingsvergunning verleend en afgedaan. De voorzitter concludeert dat er geen discussiepunten meer zijn omdat de wethouder de vraag over precedentwerking voldoende heeft beantwoord. Conclusie. De voorzitter concludeert dat er geen toezegging is gedaan. De leden vinden dat dit voorstel rijp is voor behandeling in de raadsvergadering. Derhalve gaat dit voorstel als stemstuk zonder stemverklaring naar de raadsvergadering van 26 januari 2021. 2. Voorstel het vaststellen van het Beleidsplan handhaving 2021-2024 gemeente Aalten en de Nalevingsstrategie omgevingswetgeving Gelderland. Eerste termijn. De heer Smit. De afgelopen jaren zijn er grote stappen gezet. Met name op handhaving. De zichtbaarheid van de Boa’s. We zien ze in uniform en rijden in een opvallend voertuig. Zeker in deze tijd vinden wij dit zeer positief. De samenwerking met de politie wordt steeds beter. De boa’s worden hierin steeds beter gepositioneerd en ondersteund. Wij blijven wel aandacht vragen voor de menselijke maat bij het handhaven. Handhaven inzetten als middel en niet alleen als doel. Het beleidsstuk geeft een prioritering. Aangegeven wordt dat dit niet in beton gegoten is.

De CDA fractie is akkoord met het voorstel en heeft geen discussiepunten. De heer Groters. Wij zijn het met voorgaande spreker eens dat de Boa’s de afgelopen periode goed zichtbaar waren. Op onze vragen hebben wij duidelijke antwoorden gekregen. De fractie van GemeenteBelangen is vóór het voorstel en hebben geen discussiepunten. De heer Hartemink. Als VVD fractie kunnen wij instemmen met het voorstel. Complimenten. Mooie stappen voorwaarts gemaakt. In 2019 hebben wij samen met GB en PP motie 5a ingediend om onderdeel 5.9 van het bestemmingsplan buitengebied en onderdeel 5.10, overige, omhoog te schroeven naar prioriteit 1 in het handhavingsplan 2019. In de toelichting hebben wij u toen opgeroepen om zelf controle uit te voeren en adequaat te reageren op verzoeken tot handhaving alsmede de indirecte verzoeken tot handhaving. Niet veel tijd spenderen aan onderzoeken van legalisering meer een vooraankondiging de deur uit doen. Deze motie is toen met ruime meerderheid aangenomen. In het jaarverslag 2019 zien wij op geen enkele wijze iets terug van deze hoge prioritering. Graag een toelichting hierop. Wij hebben verheugd kennis genomen van de VNG dat wij meer dan €100.000 extra budget krijgen van het Rijk voor handhavingstaken. In de beantwoording op onze vragen geeft u aan deze in eerste instantie in de algemene middelen te willen laten vloeien.

Wij zouden graag zien dat deze middelen ingezet zouden worden voor het doel waarvoor ze bestemd zijn. Doelen in de motie, ondermijning in het buitengebied en drugsproblematiek. De heer Weevers. De fractie van de PP is het in grote lijnen eens met het voorgestelde. Wel willen wij voor drie punten extra aandacht vragen: a. Groene handhaving: illegaal gebruik bermen, bomenkap, omgaan met houtsingels. b. Gezondheid: luchtkwaliteit door het stoken van hout.

2

c. Sociale aspect: manier waarop het aanspreken gebeurt. De heer Van der Graaff. Verschillende en actuele stadia van corona worden niet specifiek genoemd in de prioritering in het handhavingsplan. Kunnen deze scenario’s in relatie tot handhaving nog apart worden opgenomen in de toekomst? De heer Wijbrans. Mooie voortgangsrapportage. De HMV fractie zal instemmen als het in de raad komt. Wij hebben met ondermijning en handhaving designer drugs al heftige dingen meegemaakt. Zou in dit kader het uitvoeringsprogramma 2021 bijgesteld moeten worden? Structuur van de handhaving is complex. Wordt er niet teveel vergaderd en te weinig gehandhaafd? Bij de grens houdt ondermijning en handhaving niet op. Hoe zit het met de afstemming over de grens? De heer Holtman. De fractie van de CU geeft complimenten voor deze stukken. Inhoudelijk zijn wij over het algemeen positief. Opmerking: de CU heeft wat moeite met de toon van het beleidsplan. Wij vragen ons af wat de tekst - de tijd van het gedogen en wegkijken ligt nu even in het verleden enz. enz. Waarom is dit toegevoegd en welk signaal wil het college hiermee afgeven? Het opnemen van zulke teksten is niet constructief tenzij concreet gemaakt wordt waar op wordt gedoeld en wordt geadresseerd. In het stuk wordt veel gesproken over handhaving. Stukken van de provincie spreken van toezicht of naleving.

Dit is hetzelfde maar klinkt wat sympathieker. Discussiepunt: pagina 4 in eerste instantie wordt er naar inwoners niet opgetreden maar wordt met inwoners gezamenlijk gekeken naar oplossingen. Wij zijn blij dat dit uitgangspunt zo is opgenomen. Echter later in het plan komt de instructie en komt dit aspect nergens in terug. Er is al aandacht gevraagd voor de menselijke maat. Komt dat punt van de menselijke maat voldoende tot uiting in het plan of moeten wij dit nog expliciet toevoegen aan de instructies? Reactie door het college. Burgemeester Stapelkamp: Dank voor de waardering en complimenten. Er wordt hard gewerkt om de regelgeving na te komen. De menselijke maat zit in meerdere kanten. Voor het kleine ongerief gaan wij zeker eerst het gesprek aan. Als het gaat om de menselijke maat bij constatering bv. bij onrechtmatig gebruik van gebouwen etc., wordt er eerst gesignaleerd. Mensen krijgen altijd de gelegenheid om het te herstellen en kijken wij of er legalisatie mogelijk is. Dan ben je in gesprek. Die menselijke maat is er. Deze staan ook in de uitgangspunten. Er wordt extra aandacht gevraagd voor de motie en het buitengebied. Er is wel degelijk gekeken –denk aan Ariadne, Essinkweg, Dinxperlosestraatweg, Beestman etc.- naar de menselijke maat. De heer Hartemink.De voorbeelden zijn met name re-actief. De motie was bedoeld om proactief aan het werk te gaan.

Hier waren wij eigenlijk op zoek naar de voorbeelden. Burgemeester Stapelkamp. Rond ondermijning zijn wij actiever geworden. Al die avonden die wij hebben gehouden in 2019 en 2020. In samenwerking met de politie is de gemeente begonnen met het keurmerk buitengebied. Hier hebben wij op ingezet en meer aandacht aangegeven. Er zijn meer MMA’s (misdaad melding anoniem) bij de politie. Uw hogere prioriteiten hebben wij hier ook overgenomen. Het was netter geweest hier even op te reageren. Hier heeft u wel een punt. Gevraagd werd ook naar het extra budget. Het antwoord op de vragen is in lijn met alle middelen die wij vanuit corona hebben gekregen om die te gebruiken op de momenten dat het knelt. Niet zomaar uitgeven maar alleen als het echt nodig is. Dit is een optie waar wij naar kunnen kijken. De heer Hartemink. Blij dat u de werkzaamheden zonder problemen kunt uitvoeren. Maar in het stuk schrijft u; wij moeten keuzes maken en kunnen niet alles doen. Vandaar de oproep om als u € 106.000 hebt, alle taken uit te voeren. Als u zegt, ik heb dat geld niet nodig en kan toch alle taken uitvoeren dan is het oké. Burgemeester Stapelkamp. Alles kunnen we nooit doen. Dat blijft altijd zo. Voor Boa-toezicht geen klachten. Hier komen wij toe aan onze normale dingen. Als het definitief is willen wij hier nog wel eens naar kijken. De heer Holtman.

Wat is nu de meest wijze toepassing van het geld als het gaat om handhaving? Burgemeester Stapelkamp. Voor de gewone Boa-taken heb ik niet het idee dat taken niet uitgevoerd kunnen worden. Als dit vrij besteedbaar is dan maken wij daar een totale afweging voor bij de Voorjaarsnota en Begroting. Als de raad vindt dat er meer capaciteit naar handhaving mag, prima, maar dan moet u zich uitspreken. Ondermijning en strafrechtelijke samenwerking over de grens is heel ingewikkeld. Op politiegebied best wat afstemming. Maar dan wel kleinschalig. Er vallen dingen weg door corona en andere dingen komen terug. Richting de zomer verwachten we toch controles minder te moeten gaan doen. Om nu zo’n plan hierop aan te gaan passen. Het blijft een lastige inschatting. Hoe lang gaat het nog door. Dat weet niemand. De heer Van der Graaff. We hebben wel te maken met een crisis die zijn weerga niet kent. Waarin handhaving zeker aan de orde van de dag zou moeten zijn daar waar regels worden overtreden t.a.v.

3

coronamaatregelen. Vreemd dat dit totaal niet wordt benoemd. Misschien had het een sub paragraaf kunnen zijn of addendum. Burgemeester Stapelkamp. De toonzetting naar het verleden toe. Dit speelt in heel Nederland. Nu moet je dit met veel kosten en gedoe het gezag terug winnen. Op veel plekken worden bestemmingsplannen gewoon aan de laars gelapt. De voorzitter geeft een samenvatting van de discussiepunten/vragen: - Paragraaf over handhaving in relatie tot corona - Menselijke maat. - Afstemmen over de grens en ondermijning. Discussiepunt: Paragraaf over handhaving in relatie tot corona. De heer Groters. Bij de schriftelijke vragen is hier al een antwoord over gegeven. Een addendum met de stand van zaken vinden wij een goed idee. De heer Smit, Dit hoeft niet in het stuk te worden meegenomen. Dit kan ook in een raadsmededeling. Dit hoeft niet 4 jaar te worden geagendeerd. De heer Hartemink. Iedere raadsvergadering hebben wij aan het eind een agendapunt “corona” staan. Daar kan het prima worden behandeld. De VNG brief geeft aan dat voor de extra zaken rondom corona die budgetten beschikbaar worden gesteld. Dat kunnen wij daarmee prima gaan doen. De portefeuillehouder heeft toegezegd, dat zodra hier wat meer duidelijkheid over is, hij hier op terug komt. De heer Holtman. Wij zien ook het punt dat de D66 fractie aanvoert en vinden het een nuttige toevoeging. De heer Wijbrans.

Ook het toevoegen van een zinssnede over de menselijke maat. De heer Weevers. Extra aandacht goed. Ook goed dat de burgers weten waar ze aan toe zijn als ze een handhaver zien. De heer Smit. Het is wel lastig om nu op korte termijn beleid te maken. Een korte rapportage middels een raadsmededeling is veel effectiever en meest actueel. De heer Holtman. Het beleid wisselt, inderdaad. Dit neemt niet weg dat het goed is om na te denken hoe je hier als gemeente Aalten mee om wilt gaan. De heer Van der Graaff. Dank voor de bijval en de kritische noten. Dat was het punt dat wij wilden maken. Het verdient wat meer aandacht. Standvastigheid en helderheid van een gemeente is wel wenselijk. Burgemeester Stapelkamp zegt een raadsmededeling over handhaving in relatie tot corona toe. Discussiepunt: Menselijke maat. De heer Holtman. De portefeuillehouder geeft aan dat de menselijke maat er wel inzit. Bij de concrete tekst in de instructie staat dit niet. Bij de uitgangspunten staat niet dat de menselijke maat wordt toegepast. Dit is minstens zo belangrijk dan wetjes en regeltjes. De heer Van der Graaff. Voor menselijke maat is D66 altijd. De heer Wijbrans. Wij zien de toevoeging met interesse tegemoet en zullen deze zo mogelijk ondersteunen. Proportioneel is een sleutelwoord. Er zijn gevallen waar duidelijk doortastend opgetreden moet worden. De heer Hartemink.

De menselijke maat blijkt in de uitvoering. Het lijkt ons lastig en niet de bedoeling dit te vatten in de regels. In het jaarverslag zie je die menselijke maat in de waarschuwende sfeer en niet direct optreden. Wij herkennen het punt maar vinden het lastig hoe u dit wilt vervatten in een quote regel. De heer Smit. Sluit zich aan bij de woorden van voorgaande spreker. Het gaat altijd om gevoel van mensen. Als ambtenaar het je een manier van optreden. Dat is subjectief en niet voor iedereen hetzelfde. Hoe ga je met mensen om? Dit is lastig te vervatten in een beleidsstuk. Waar je dan over praat is een bejegeningsprofiel. De heer Weevers. Wij hebben het sociaal aspect genoemd. Hiermee bedoelen wij ook de menselijke maat. Vorige sprekers hebben het al genoemd. Dit is vooral een kwestie van opstelling. Dit kun je niet goed vastleggen in regels. Laten wij het hierbij laten en proberen het in de praktijk goed uit te voeren. De heer Holtman. Wij begrijpen wel wat de fracties van CDA, PP en VVD aangeven. Het is niet zo zeer dat je nu regels moet bedenken. Nu staat er dat men vriendelijk moet zijn. Dat je als uitgangspunt opneemt dat zo’n handhaver kijkt naar de situatie en wat eraan vooraf is gegaan. Dat is wellicht het punt dat wij met elkaar zouden kunnen maken.

4

Discussiepunten: afstemmen over de grens en ondermijning. De heer Wijbrans: De portefeuillehouder heeft de vragen voldoende beantwoord. Conclusie. De voorzitter concludeert dat er een toezegging is gedaan. • Raadsmededeling over handhaving in relatie tot corona. De leden vinden dat dit voorstel rijp is voor behandeling in de raadsvergadering. Dit voorstel gaat als bespreekstuk met stemverklaring naar de raadsvergadering van 26 januari 2021. 3. Voorstel tot vaststellen van de update van het Plan van Aanpak Duurzaamheid. Eerste termijn. De heer Logman. Wat stellen we nu eigenlijk vast met dit document? Wij horen graag van de andere partijen hoe zij dit zien. Het is niets meer dan een beschrijvende update. We hebben veel vastgelegd in rapporten. De vraag is of wij wel genoeg gedaan hebben en of met dat wat gedaan is werkelijk een stap is gezet. Misschien wel, want Aalten staat er mooi en groen gekleurd bij. Wat zijn knelpunten geweest? Wat zijn de problemen die op lange termijn opgelost moeten worden? Halen wij 2030 daar wel mee. Dat is onduidelijk. Dit kun je niet goed vinden. De beantwoording van de vragen van de andere partijen geven wel meer duidelijkheid. Besluiten wij over een routekaart waar wat duidelijker sturing uit te halen valt? Een omissie is dat de burgers er nog niet bij zijn betrokken. Het rapport zou eigenlijk meer kleine stapjes moeten laten zien.

Kleine stapjes die je terug kunt vinden. N.a.v. een artikel in de Gelderlander rijst nog wel de vraag over participatie. Krijgen we inderdaad een hoos aan windmolens en zonneparken en mogelijke verloedering van het landschap? Deze aspecten vinden wij niet terug in het rapport. Er komen er nu 58 in de Achterhoek. Geeft dit geen conflict met onze toeristische ambities? De droogte in de Achterhoek staat heel summier beschreven. Graag de specifieke acties op Aaltens grondgebied hierin opnemen. Dus specifiek voor Aalten. Ook van de zonnige daken. Wij hadden liever gezien: “er is zoveel m2 beschikbaar in Aalten, er is zoveel haalbaar en zoveel is volgend jaar gerealiseerd”. De heer Wijbrans. Dit is een voortgangsrapport. We moeten de voortgang kunnen ijken. Goed om te horen dat de gemeente onderweg is. Het is niet echt meetbaar opgesteld. De HMV fractie heeft fundamentele kritiek hoe één en ander wordt aangevlogen. Er wordt zwaar ingezet op zon en wind. Er zijn tal van andere bronnen. Zijn wij daar wel goed bezig? Biodiversiteit en groen beheer. 2 alinea’s over de inrichting van het buitengebied. Dit zou een mooi integraal plan kunnen zijn. Dat we alles eens een keer op een rijtje zetten. Dit is behoorlijk kort. Misschien kan de wethouder aangegeven wanneer wij van het gas af zijn. Hier is nog geen duidelijk alternatief voor.

Zijn er niet meer opties dan alleen elektriciteit? Er staat ten onrechte in het stuk dat we te maken hebben met afnemende regenval. Dit is niet waar. Hoe gaan we met de neerslag om? Een beleid voor hemelwateropvang. De heer Hollema. We zien een duidelijke toename van duurzaamheidscommunicatie. In dit verhaal zien we ook weer dat er gespeelt wordt met cijfers waardoor het kunstmatig “groen” lijkt. In het rapport wordt vaak onderkend dat er een herijking nodig is. Dat wat er nu ligt wordt verder uitgewerkt. Nog beter nieuws is dat dit komend jaar gaat gebeuren op een solide manier. Bij gasbesparing is het beeld minder rooskleurig dan bij elektriciteit. Daling gasverbruik woningen heel weinig. Bij bedrijven ziet dit er rooskleuriger uit. We hebben minder gas verbruikt sinds 2012. Maar dit komt wel door een kortstondig hoog verbruik. Het beeld is dus veel minder rooskleurig en zeker niet groen. Zorgelijk is dat dit ook bij bedrijven stagneert. De afgelopen jaren is er niks meer bespaart. Hoe gaan we die stagnatie er weer uit krijgen. Op de lange termijn is duidelijk. De vraag is hoe krijgen we nu al meer pioniers aan de slag die hun bestaande woning van het gas halen. Hier kunnen wij van leren. Een subsidie bv. op het verwijderen van de gasleiding? Wij zijn blij met de herijking die gaat gebeuren.

Wij horen graag van de wethouder welke opdracht hij het RES projectteam gaat meegeven. Op welke basis gaan zij dat scenario berekenen? Wij zouden graag zien dat er meerdere scenario’s worden bekeken zodat we kansen en knelpunten kunnen zien. Wij willen voorkomen dat er een dik rapport komt waar één scenario inzit. Waar we marginale keuzes kunnen maken. Dan lopen we weer achter de feiten aan en kunnen alleen tekenen bij het kruisje. De komende 30 jaar zal energietransitie centraal staan op de agenda’s van gemeenten. Een jaarlijkse plenaire behandeling in de raad vinden wij onvoldoende voor dit complexe en brede vraagstuk. Zou er geen vaste werkgroep voor duurzaamheid moeten komen? In de vragen heeft de wethouder aangegeven een nota bomen in overweging te nemen. Kunnen wij dit als toezegging zien? Geen raadsmededeling maar een echte nota.

5

De heer Weevers. Blij met de duidelijke stappen van de update en met de stappen die gezet zijn. We zien uit naar de stappen die dit jaar nog gezet gaan worden. Discussiepunten - Solide projectplannen per duurzaamheidsthema. - Voorstel om een jaarlijkse duurzaamheidswaarderingsprijs in te stellen. - Zorgen dat het regenwater vastgehouden wordt. Subsidieregeling te onderzoeken voor gebouweigenaren die hemelwater af koppelen. Samen met Waterschap, Vitens en andere Achterhoekse gemeenten. - Landbouw belangrijk voor biodiversiteit, stikstof en broeikasgassen. We hopen dat deze sector in de Nota circulaire economie een belangrijke plek krijgt. - Betaalbaarheid en energiearmoede. Wat is de stand van zaken van de toekomstbestendig wonen lening? De heer Onstenk. Waardering voor uitwerken van deze update. Materie wordt voortvarend opgepakt. Van gegevens die aangereikt worden is een goed beeld gegeven. We hebben al heel veel dingen bereikt maar zijn er nog lang niet. Wij zijn ook trots op een aantal zaken die goed gegaan zijn en waarin Aalten vooroploopt. Het is een grote uitdaging en speelt landelijk. Niet alleen in de Achterhoek of Aalten. De fractie wil deze update voor kennisgeving in de raad behandelen. De heer Groters. Duurzaamheid, een agendapunt dat nog een groot aantal jaren op de agenda zal staan.

Zoals afgesproken zal het college aan de hand van een update van het actieplan duurzaamheid jaarlijks de raad op de hoogte houden. Wij kunnen het onderwerp van de D66 fractie steunen om het onderwerp 2 keer per jaar te behandelen. Op de routekaart zien wij dat we dit jaar een groot aantal voorstellen kunnen verwachten. 2021 wordt een zeer belangrijk jaar voor duurzaamheid. Wat is er in 2020 gedaan of niet gedaan? Er is veel voorbereid maar we missen nog de lokale invulling van de lokale GlobalGoals. Wanneer kunnen wij die ontvangen? We liepen als gemeente Aalten op een aantal punten vooruit op de gemeenten om ons heen. Laten we zorgen dat wij voorop blijven. Discussiepunt: Participatie met de burger. Was het niet beter geweest de inwoners rondom het huidige windmolenpark Hagenwind eerder te betrekken bij het uitnodigingskader zon- en wind? Het is een gemeenschappelijk probleem maar ook een gemeenschappelijk belang. Ons voorlopige standpunt is positief. De heer Assink. Op zich zijn wij best tevreden waar onze gemeente staat richting 2030-2050. De gemeente zelf heeft al veel initiatieven ontwikkeld. Een gemeentewerf die volledig energieneutraal is. Er zijn forse slagen gemaakt maar we zijn er nog niet. In het raadsvoorstel staat bij de inhoudelijke toelichting de vraag; wat moeten we meer doen? Op deze vraag hebben wij nog wel een discussiepunt.

Steeds meer en vaker lezen we dat er meer bedenkingen komen in de diverse RES regio’s over het plaatsen van windmolens en het oprichten van zonneparken in relatie tot de inwoners die lijden onder de oprichting van deze installaties. In hoeverre mag de gezondheid c.q. natuur lijden onder genoemde installaties? Er zijn vóór- en tegenstanders. De onderlinge verdraagzaamheid van deze groepen wordt danig op de proef gesteld. We weten dat de opdracht aan het RES is om binnen het RES gebied het energievraagstuk op te lossen. Zou het niet zo kunnen zijn dat wij verder kijken dan onze eigen aangegeven regio? Zouden we niet kunnen kijken buiten de regio? Noordzee, IJsselmeer de polders of internationale projecten. Maar ook door deel te nemen aan projecten op het land en water maar ook buiten de grenzen om onze doelstellingen te realiseren. Duitsland heeft een overcapaciteit aan windenergie. Wat is erop tegen om te participeren in zo’n traject? Reactie door het college. Wethouder Veldhuizen. We hebben het Akkoord van Groenlo getekend en besloten een plan van duurzaamheid te maken. Dit is in 2019 vastgesteld. De toezegging is gedaan dat we elk jaar de zaak zouden volgen. Dat doen wij hierbij. In het actieplan wordt aangegeven wat we afgesproken hebben en in de laatste kolom wat de resultaten daarin zijn. Eén van de punten die wordt aangehaald is ‘droogte’. Hier zijn wij volop mee bezig.

Er is een Deltaplan Droogte, opgesteld. Daar werken we samen met Vitens, Waterschappen, provincie en de gemeenten in de Achterhoek. We hebben de klimaat stresstest gedaan en aan de raad gepresenteerd om te laten zien wat er speelt in Aalten, welke mogelijkheden er zijn. De heer Logmans. Het gaat er niet om dat er allerlei plannen zijn rondom ‘droogte’ maar dat dit in het rapport genoemd wordt. Wat was het plan en wat is gedaan. Het is nu te summier om te zeggen; het is goed, ga zo door. Wethouder Veldhuizen. Er is een heleboel in de steigers gezet. U krijgt nog de mogelijkheid om over de klimaat stresstest te spreken. Ook over droogte. De RES krijgt u in juni. De warmte transitie wordt eind dit jaar vastgesteld. Dat zijn plannen die wij in gang gezet hebben maar de uitwerking die krijgt u nog. De heer Wijbrans: Zou u een termijn kunnen noemen waarin wij het Deltaplan Droogte in de raad kunnen verwachten?

6

De heer Veldhuizen. De bedoeling is dat wij dit in september/oktober krijgen. Toegezegd wordt dat zodra de concept-rapporten er zijn, de raad hiervan in kennis zal worden gesteld. De nota zon en wind is in voorbereiding. Aangegeven wordt dat omwonenden niet zijn gehoord. Destijds hebben omwonenden wel de kans gekregen om in te spreken. De mensen die geen gelegenheid hebben gehad deze bijeenkomsten te bezoeken krijgen alsnog de gelegenheid om hier over mee te spreken. Wij staan open voor de participatie. Er is ook gesproken over ons groenbeleid, Diversiteit en groenbeheer. Wij zijn bezig met de vergroening in de centra maar ook in het buitengebied. Toegezegd is dat er een uitgebreide raadsnotitie over bomen komt. De heer Hollema. Gaat het om de huidige aantallen bomen of ook over de nieuwe aanplant en wat de plannen daarvoor zijn? De heer Veldhuizen. Het huidige aantal hebben we in beeld. In het voorjaar kunnen we zien welke wel en welke niet uitlopen. We willen de vergroening doorzetten dus we gaan ook kijken naar uitbreiding van bomen. Ook op onrendabele stukken grond in de gemeente, om in ieder geval het bomenbestand te vergroten. Onderwerp Van het gas af’. Wij zijn met de transitie warmte bezig. 3 raadsleden hebben aangegeven in de klankbordgroep te gaan zitten. Bij de startnotitie is aangegeven dat er volop wordt ingezet op participatie.

Uit cijfers blijkt dat we wel aan besparing doen maar daadwerkelijk van het gas af daar lopen wij als gemeente achter. Dit heeft ook te maken met voorlichting. Door de transitievisie warmte hopen we dat we op een slimme manier woningen eerder van het gas af kunnen krijgen. In de visie zon- en wind wordt concreet aangegeven hoeveel m2 zonnepanelen op daken in de gemeente is. En waar we inzetten op zonnepanelen op de daken en hoeveel ha we daarvan willen gebruiken. Bedrijven zetten hier behoorlijk op in. Wij stimuleren dit bij ieder bedrijfsbezoek. Gesproken is over concrete projectplannen. Solide projectplannen zijn we volop mee bezig. Duurzaamheid betreft een heleboel stukken. Destijds hebben wij aangegeven dat wij dat zo breed mogelijk willen inzetten. Wij hebben een hoop hooi op de vork genomen en we belichten ook alle aspecten. Er is nu een werkgroep van 8 personen om de plannen verder uit te voeren. Ook van de Global Goals hebben we aangegeven dat wij dit van toepassing willen verklaren. Dit speelt bv. bij de reconstructie van de wegen. Dit betekent dat wij inzetten op recycling van materialen. Gevraagd is of wij bij de circulaire economie de landbouw mee willen nemen. Dat is een belangrijk punt en we hebben meer belangrijke punten. We spreken ook over ondernemingen en landbouw is er ook één. We gaan niet zeggen dat de één een hogere waarde krijgt dan de ander.

We zetten volop in op alle zaken. Er is een ambtelijke werkgroep Duurzaamheid. Om hier nu nog een formele raadswerkgroep voor in het leven te roepen voelen wij niet zoveel voor. Toegezegd wordt de drie raadsleden die in de klankbordgroep warmte zitten te betrekken als er zaken zijn inzake duurzaamheid. De opmerking inzake het RES om ook te kijken buiten de gemeentegrenzen heeft de wethouder ook in Ulft gemaakt. Technisch is dat helaas niet mogelijk. Helaas is de grens een grens. Ik ben het met u eens dat we verder moeten kijken buiten de regio. De heer Assink. Eigenlijk te gek voor woorden. Hoe kunnen we dat tackelen? Wethouder Veldhuizen zegt dit mee te nemen bij het duurzaamheidsoverleg. De heer Weevers. Wat is met de motie uit 2019 gedaan over de duurzaamheidslening? Die zou ook voor huurders en lagere inkomens beter bereikbaar worden. Wethouder Veldhuizen. We hebben meteen - toen de mogelijkheid er was - ingeschreven op de Regeling reductie energieverbruik woning. Deze is bedoeld om mensen met een kleine portemonnee de mogelijkheid te geven isolatiemaatregelen te treffen. In maart krijgen we uitsluitsel of we zijn toegelaten. Bij de duurzaamheidslening is ook een verzilverregeling mogelijk. De BKR registratie blijft helaas van kracht. Ook met De Woonplaats maken wij afspraken. Het blijft onze aandacht houden. De heer Weevers.

Het is van belang dat wij nog eens kijken wat de mogelijkheden zijn. Tot nu toe is het zo dat huurders en lage inkomens geen lening kunnen aanvragen om bijv. deel te nemen aan het Postcoderoosproject. Dat zijn toch wel belangrijke zaken. Wethouder Veldhuizen. In het actieplan hebben wij € 50.000 gereserveerd. Groepen die gezamenlijk willen isoleren kunnen hier een beroep op doen. De heer Wijbrans. We zetten in op zon en wind maar een bredere aanpak van bronnen zou een betere aanpak zijn. Wij voorzien een spanningsveld tussen het agrarisch bedrijf en de bomen. Mensen in het buitengebied graag ook inzetten om mee te denken hoe die bomen ingezet gaan worden. Deze punten zouden wij graag dieper uitgezet willen zien.

7

Wethouder Veldhuizen. Dit kunnen wij meenemen in onze raadsmededeling over bomen. Met betrekking tot zon en wind. We staan open voor nieuwe ontwikkelingen. Dat is ook de reden dat wij een nieuwe nota zon en wind maken. Hierin nemen we ook de ruimtelijke aspecten mee. Deze worden aan de raad voorgelegd. Zoals nu in de planning, in april. De heer Hollema. De herijking van doorgerekende scenario’s. Hoe voorkomen we dat we straks één gefixeerd scenario hebben waarover we moeten beslissen. Welke opdracht geeft de wethouder dat projectteam mee? Wethouder Veldhuizen. Wij hebben nog steeds als ambitie het Akkoord van Groenlo. Dit blijven wij ook houden. Wij zijn het met u eens dat wij dit regionaal moeten gaan bekijken. Daar hebben we ons duurzaamheidsoverleg voor. Daar zijn dezelfde vragen aan de orde. Andere gemeenten zitten hier ook mee. De heer Hollema. In de antwoorden geeft u aan dat de opdracht 85% hoger is indien u 2020-2030 nastreeft. Is dat de opdracht die u aan het projectteam meegeeft om een scenario uit te rekenen dat 85% hoger is dan waar we nu naar kijken? Wethouder Veldhuizen. In onze beantwoording hebben wij exact aangegeven hoe dit in elkaar steekt. Het Akkoord van Groenlo gaat alleen maar over energie, terwijl onze klimaatopgave veel groter is. Dat willen we meer op elkaar afgestemd hebben. Tweede termijn. De voorzitter stelt de discussiepunten aan de orde.

Discussiepunt: Participatie door inwoners. De fracties van GB en CU geven aan dat dit niet verder besproken hoeft te worden. Er is toegezegd dat burgers alsnog kunnen inspreken. Discussiepunt: Projectplannen voor elk duurzaamheidsthema. De heer Wijbrans. Sympathiek plan. Maar de wethouder heeft al bijpraatavonden toegezegd. Dit komt al een eind tegemoet aan onze invulling van dit thema. De heer Hollema. Een bijpraatavond is iets anders dan een projectplan per thema. Wij zouden graag zien dat onderzocht wordt of en hoe we daar solide plannen kunnen maken zoals nu gemaakt wordt voor het RES en de Transitievisie Warmte en van daaruit dan verder. Discussiepunt: Waarderingsprijs Duurzaamheid. De heer Groters. Sympathiek voorstel. Goed als er pro-actieve propaganda uitkomt. Eventuele motie zullen wij steunen. De heer Hollema. Wij steunen dit zeker ook. De heer Assink. Sympathiek. Maar hoe wil je dat gaan waarderen? Dit is een moeilijke opgave. De heer Onstenk. Sympathiek. Wij zijn benieuwd naar de uitvoering. Als het een mooie motie is gaan wij deze zeker ondersteunen. De heer Weevers. Uitvoering zal lastig zijn. Wij gaan tekst opstellen voor een motie waarin wij het college gaan vragen dit uit te werken. Discussiepunt: Subsidieregeling opvang regenwater. De heer Assink.

Er zijn al een aantal projecten in Aalten om je regenwater af te koppelen van de riolering en dit door te geven aan de gemeente. Je denkt altijd dat het vrijblijvend is. De gehele vrijblijvendheid om mee te doen zou wat strakker georganiseerd mogen worden. De heer Wijbrans. Als wij aan infiltratie denken, denken wij ook aan opvang en gebruik van regenwater. Is de subsidieregeling ook daarvoor bedoeld? Dan zouden wij voor zijn en instemmen. De heer Weevers. Onze eerste gedachte was de afvoer te infiltreren in de bodem. Maar opvang en gebruik kunnen ook prima in de regeling worden opgenomen. Discussiepunt: Positie van huurders en lagere inkomensgroepen in relatie tot duurzaamheid en de regelingen daarvoor. De heer Hollema. Hier moet zeker aandacht voor zijn. Daar is meer te halen dan wij nu doen. De heer Assink. Misschien goed plan maar dat wordt dan onderdeel van de prestatieafspraken met De Woonplaats om op de 115 woningen meer druk op te zetten. Om mensen met een wat mindere beurs nog een lening te verstrekken voor duurzaamheid? De schuldenlast zal dan nog groter worden. Ingewikkeld. De heer Wijbrans. Sympathiek idee maar je moet maatwerk leveren.

8

De heer Onstenk. Sympathiek om mensen te helpen en huizen te isoleren. Maar hoe is de betaalbaarheid hiervan? De heer Weevers. Als het om een bestendig wonenlening gaat dan komen de opbrengsten weer terug in het systeem. Dan hoef je je geen zorgen te maken over de financiering. Dit is een ingewikkeld punt waar we aandacht voor moeten hebben, maar dit is geen reden om op voorhand te zeggen dat we dit niet gaan doen. Want dan sluit je mensen uit die wel heel goed met geld kunnen omgaan. Discussiepunt: Werkgroep Duurzaamheid. De heer Assink:. De raad heeft een controlerende taak en niet zozeer een productie taak. Niet te veel werkgroepen oprichten. Wel voor, om regelmatig een goed gevulde routekaart na te lopen en de voortgang te bespreken. De heer Weevers. Wij vinden het wel een goed idee om een werkgroep Duurzaamheid op te richten. Dit wordt het thema voor de komende 10 jaar. Werkgroep transitievisie warmte kan opgaan in de Werkgroep Duurzaamheid. De heer Groters. Zijn fractie ziet niet zoveel in nog een extra werkgroep. Er is al een klankbordgroep. Wij zien meer in een aantal informatieavonden. De heer Wijbrans. Eens met de fracties van de PP en D66 om ons hier als raad meer in te gaan verdiepen. De heer Hollema, Er is regelmatig een informele sessie voor RO. Zou u ervoor voelen om het eerste jaar in die vorm te beginnen? De heer Assink. Bijpraatsessie, goed idee.

De heer Logmans. Wij zijn groot voorstander dat er zo’n werkgroep komt. De werkgroep kan kijken naar de kwaliteit en de consistentie van de rapportage. De heer Onstenk. Geen voorstander van een werkgroep. De wethouder heeft toegezegd dat er een bijpraatsessies komen. Dat is voor ons voldoende. Discussiepunt: Stagnatie warmte transitie en hoe dit tegen te gaan –pioniers- gasbesparing staat bijna stil. De heer Hollema. Voor de lange termijn is het duidelijk maar wij zouden graag zien dat hier op de korte termijn wat mee gebeurt. Bv. subsidiesteun voor pioniers die nu de woning van het gas te halen. De heer Weevers. Dit is een goed idee al maakt het financieel niet zoveel uit. Maar het gaat om het signaal. Door dit soort initiatieven te steunen laat je zien dat je voorstander bent. De fractie van de PP is wel voorstander van dit soort regelingen. Discussiepunt: Niet één gefixeerd scenario herijking, maar keuze vrijheid behouden. Hierover komt van de andere fracties geen reactie. Discussiepunt: Kijken buiten de RES regio’s. Kijken wat mogelijk is buiten de regio in binnen en buitenland voor bv. windmolens met meer rendement. De heer Wijbrans. Het is fout alleen te kijken naar zon en wind. Er zijn nog zoveel andere energiebronnen. Positief aspect in de RES is de bewustwording. Wij zijn voor kleinschalig; dichtbij de gebruiker. De heer Hollema.

We delen de stelling dat er breder gekeken moet worden. Dit wordt nu ook al gedaan. De BV Nederland zet zoveel mogelijk windmolens in de Noordzee als maar mogelijk is. Wat er in de RES zit, is slechts 1 deel van het Klimaatakkoord. Een deel moet op land gebeuren en dat moeten we gezamenlijk verdelen. Dat wordt een puzzel. De heer Onstenk. Sympathie voor de opmerking van de heer Assink om te onderzoeken wat we kunnen met de overcapaciteit op andere plekken en onderzoeken naar andere energiebronnen. Zoals bv. in Doesburg is gebeurd. De heer Wijbrans. Oppervlakte water is in Aalten dun gezaaid maar de Slingeplas is zeker te gebruiken om warmte te winnen uit het oppervlakte water.

9

Conclusie. De voorzitter concludeert dat er een toezeggingen zijn gedaan. - Zodra concept-rapport deltaplan water/droogte binnen is naar de raad sturen. - Uitgebreide raadsmededeling over bomen. Rond maart/april. - Een aantal malen per jaar informeel met de fractiespecialisten overleggen (bijpraatsessies) . De leden vinden dat dit voorstel rijp is voor behandeling in de raadsvergadering. Dit voorstel kan als bespreekstuk naar de raadsvergadering van 26 januari 2021.

Aldus vastgesteld door de gemeenteraad van Aalten in de openbare vergadering van 23 februari 2021.

M.A.J.B. Fiering raadsgriffier

mr. A.B. Stapelkamp voorzitter

10