Raadsvoorstel Financiële verordening 2023 ea dd 040423.docx
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL
Raadsvoorstel nr
Z23-027966; D23-114816
Datum B&W-besluit
4 april 2023
Portefeuillehouder Afdeling
Mr. G.E. Oude Kotte
Kernorganisatie
Behandelend ambtenaar (voor technische vragen) Voor de vergadering van raad d.d.
8 juni 2023
I. Harmsen 0297-387575 inge.harmsen@aalsmeer.nl
Behandelen in de raadscommissie Audit en Maatschappij en Bestuur op 12 april en 11/ 25 mei 2023
Onderwerp
Financiële verordening, verordening doelmatigheid en doeltreffendheid en aan Financiële verordening verwante beleidsnota’s 2023 gemeente Aalsmeer Gevraagd besluit
1. 2. 3. 4. 5.
Financiële verordening 2023 (ex artikel 212 GW) gemeente Aalsmeer vast te stellen. Nota reserves en voorzieningen 2023 gemeente Aalsmeer vast te stellen. Nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing 2023 gemeente Aalsmeer vast te stellen. Treasurystatuut 2023 gemeente Aalsmeer vast te stellen. Verordening Doelmatigheid en doeltreffendheid 2023 (ex artikel 213a GW) gemeente Aalsmeer vast te stellen.
WAT WILLEN WE BEREIKEN EN WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN Wat willen we bereiken (effectindicatoren)
Geactualiseerde kaderstellende regelgeving waarmee invulling wordt gegeven aan de bepalingen in artikel 212 en 213 Gemeentewet en het Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV). Wat gaan we daarvoor doen (prestatie-indicatoren)
Geactualiseerde documenten ter vaststellen voorleggen aan de gemeenteraad. ACHTERGROND EN OVERWEGINGEN Programma (speerpunt)
Alle programma’s. Aanleiding
Artikel 212 en 213a van de Gemeentewet stellen dat de raad bij verordening de uitgangspunten voor het financiële beleid, alsmede voor het financiële beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie vaststellen, alsmede dat het college periodiek onderzoek doet naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van het gevoerde beleid. De uitgangspunten voor het financieel beleid en beheer zijn vastgelegd in de Financiële verordening. Deze verordening waarborgt dat aan de eisen van rechtmatigheid, verantwoording en controle wordt voldaan. De regels voor het onderzoek naar de doelmatigheid en doeltreffendheid zijn vastgelegd in een door de raad vastgestelde verordening. Wijzigingen als gevolg van besluiten van de commissie BBV na laatste vaststellen van eerdergenoemde verordeningen, alsmede de invoering rechtmatigheidsverantwoording vanaf het
[.docx] F105/ICT
Pagina
2 van 6
verslagjaar 2023, zijn reden om deze, ook in het kader van het periodiek onderhoud, tegen het licht te houden. Het resultaat hiervan is per document onder argumenten toegelicht. Het is de bevoegdheid van de gemeenteraad om deze kaderstellende documenten vast te stellen.
Argumenten
1. Financiële verordening 2023 gemeente Aalsmeer (bijlage 1 tot en met 4): Op 24 november heeft de VNG drie geupdatetete modelverordeningen (Financiële verordening 212 GW, doelmatigheid en doeltreffendheid 213a GW en controleverordening 213 GW) gepubliceerd. De update is nodig, omdat de Eerste Kamer op 27 september jl. de Wet versterking Decentrale Rekenkamers aannam. Daarmee gaat de wet op 1 januari 2023 van kracht. Voor gemeenten betekent dit dat over het verslagjaar 2023 (in 2024) voor het eerst een rechtmatigheidsverantwoording wordt afgeven. Dit heeft effect op voornoemde gemeentelijke verordeningen. Daarnaast zijn in de modelverordening adviezen van de commissie BBV sinds de laatst gepubliceerde modelverordening verwerkt. De laatst door de gemeenteraad van Aalsmeer vastgestelde Financiële verordening dateert van 10 mei 2017 (ingangsdatum met terugwerkende kracht 1 januari 2017). Met het voorliggende document is deze regelgeving na vaststellen door de gemeenteraad weer actueel. Als bijlagen bij dit voorstel zijn opgenomen: 1. Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid, alsmede het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van de gemeente Aalsmeer vastgesteld door de gemeenteraad op 10 mei 2017 2. Modelverordening 212 inclusief toelichting van de VNG d.d. 24 november 2021 3.
Was-wordt lijst Financiële verordening Omdat de modelverordening meer uitgebreid is dan de nu geldende financiële verordening is primair ingegaan op de wijzigingen/ aanpassingen ten opzichte van de modelverordening. In de was-wordt lijst is hierop een nadere toelichting gegeven. 2. Verordening doelmatigheid en doeltreffendheid 2023 gemeente Aalsmeer (bijlage 11 en 12) Op 3 december 2015 heeft de gemeenteraad de Verordening voor periodiek onderzoek door het college naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van het door het college gevoerde bestuur van de gemeente Aalsmeer 2016 vastgesteld. In het kader van de periodieke actualisering van de verordeningen is ook deze beoordeeld. De wijzigingen ten opzichte van de versie uit 2016 zijn doorgevoerd in artikel 3 Onderzoeksplicht: a. Opnemen van het onderzoeksplan naar de doelmatigheid en de doeltreffendheid van het college als onderdeel van de paragraaf bedrijfsvoering van de begroting en de jaarstukken. Dit was aparte toezending. b. Toevoegen van artikel 3 lid 2d: het budget in de begroting voor het te verrichten onderzoek. 3. Nota reserves en voorzieningen 2023 gemeente Aalsmeer (bijlage 5 en 6) Op 12 december 2019 heeft de gemeenteraad de nota nota reserves, voorzieningen en risicobeleid 2020 vastgesteld.
Er zijn redenen om deze nota te herzien en te splitsen in twee aparte nota’s “Weerstandsvermogen en risicobeheersing” en “Reserves en voorzieningen”. Als bijlage bij dit advies is de nota reserves en voorzieningen 2023 gemeente Aalsmeer opgenomen. Het opstellen van een dergelijke nota volgt uit artikel 16 van de Financiële Verordening 2023 gemeente Aalsmeer. De wijzigingen, naast de splitsing, ten opzichte van de in december 2019 zijn: a. Redactionele wijzigingen – aansluiting met financiële verordening, nota weerstandsvermogen en risicobeheersing (zie punt 5) en treasurystatuut (zie punt 6).
Pagina
3 van 6
b. Daar waar hogere wet- en regelgeving van toepassing is zijn kaders niet meer opgenomen (bijvoorbeeld negatieve reserves en voorzieningen zijn niet toegestaan). c. Toevoegen van Reserve onderhoud/instandhouding onbebouwde buitenruimte (MPP) aan de bijzondere bestemmingsreserves + opnemen toelichting (conform nota vaste activa van cie BBV) van mogelijkheid tot het vormen van een groot onderhoudsvoorziening door de raad en onder welke voorwaarden dat mogelijk is (= uitzondering op regels geldend voor alle andere voorzieningen). 4. Nota weerstandsvermogen en risicobeheersing (bijlage 7 en 6) Als bijlage bij dit advies is de nota weerstandsvermogen en risicobeheersing 2023 gemeente Aalsmeer opgenomen. Het opstellen van een dergelijke nota volgt uit artikel 22 van de Financiële Verordening 2023 gemeente Aalsmeer. Zoals hiervoor onder punt 4 toegelicht heeft Aalsmeer nu één gecombineerde nota voor reserves, voorzieningen en risicobeleid. Omdat dit feitelijk twee verschillende processen zijn is ervoor gekozen om deze nota te splitsen in twee afzonderlijke nota’s. De belangrijkste wijzigingen daarnaast zijn: a. Paragraaf over de frauderisico-analyse – vanaf 2022 gaan accountants in hun controleverklaring bij de jaarrekening van lokale overheden rapporteren over de risico-inschatting en verrichte werkzaamheden ten aanzien van fraude.
De accountant neemt daarvoor kennis van het stelsel van fraudebeheersing van de gemeente. Ook beoordeelt hij de frauderisicoanalyse en evalueerten of de ingerichte beheersmaatregelen voldoende zijn en goed werken. De wijze waarop het directie het stelsel heeft ingericht en daarover rapporteert aan college en raad (via paragraaf weerstandsvermogen en risicomanagement van de begroting en de jaarstukken) is in de nota vastgelegd. b. Schrappen van onderscheid tussen incidentele en structurele weerstandscapaciteit. Het in kaart brengen en opvangen van risico’s is incidenteel. Zodra bekend is dat een risico structureel wordt moet daarvoor binnen de begroting ruimte worden gezocht. De structurele weerstandscapaciteit bestaat in de huidige nota bijvoorbeeld uit bezuinigingen (zonder dit verder nader te kwantificeren noch uitwerking in de paragraaf weerstandsvermogen). c. Omschrijving van de taken en verantwoordelijkheden van risicomanagement binnen Amstelveen is geschrapt. De verwijzing dat de directie van Amstelveen daar zelf verantwoordelijk voor is en de verwijzing naar hun eigen nota daarover is voldoende. d. Wijze van berekening weerstandscapaciteit is geschrapt (= uitvoering) e. De toelichting op de financiële ratio’s is eruit.
Deze toelichting hoort met een verklaring van ontwikkelingen van de financiële ratio’s in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing van de begroting en de jaarstukken. Het opnemen van alleen de definitie van deze ratio’s in de nota zelf heeft geen toegevoegde waarde. f. Opnemen van onbenutte belastingcapaciteit1 (= ruimte om de belastingen te verhogen) en de post onvoorzien als onderdeel van de beschikbare weerstandscapaciteit. In de nota uit 2020 zijn de volgende kaders opgenomen: g. Voor de simulatie wordt een zekerheidspercentage aangehouden van 80%. Het voorstel van het college is om dit zekerheidspercentage aan te passen naar 90%. Consequentie is dat de benodigde weerstandscapaciteit stijgt, maar dat risico’s waarvan de zekerheid van optreden lager is dan 90% geen beslag neemt op de exploitatieruimte in de begroting. 5. Treasurystatuut 2023 gemeente Aalsmeer (bijlage 8 tot en met 10) Het opstellen van een Treasurystatuut volgt uit artikel 20 van de Financiële verordening 2023 gemeente Aalsmeer. 1 De onbenutte belastingcapaciteit bij de OZB is zo groot als het verschil tussen het gehanteerde tarief
en het tarief om tot een artikel 12 gemeente gerekend te worden.
Pagina
4 van 6
Het concept Treasurystatuut 2023 is ten opzichte van het statuut uit 2016 uitgebreid. Eén van de bijlagen bij dit raadsvoorstel is een was-wordt lijst. De belangrijkste wijzigingen zijn: • Rentevisie wordt afgestemd op de rentevisie van de BNG; • Verduidelijking van de voorwaarden waaraan een collegeadvies/ raadsvoorstel dient te voldoen voordat het besluit tot het verstrekken van geldleningen, borg- of garantstellingen kan worden genomen; • Aanvullend kader voor eis solvabiliteitsratio 25% bij uitzettingen anders dan schatkistbankieren; • Betalingsverkeer en uitzettingen, garanties alleen in de Nederlandse valuta; • Minimumaantal offertes langlopende leningen verlaagd van tenminste 3 naar tenminste 2; • Voorwaarden voor toezichtsrelatie opgenomen om te garanderen dat alleen zaken wordt gedaan met betrouwbare partijen; • Gebruik van derivaten uitgesloten; • Instellen van een treasurycommissie (bestaande uit pfh.
Financiën, concerncontroller en adviseur concernfinanciën); • Besluitvorming over aantrekken van langlopende financiering door treasurycommissie; • Kortlopende financiering alleen nog via huisbankier (gelet op bepalingen in overeenkomst met de BNG); • Bepalingen over vervroegd aflossen van leningen (met of zonder financieel gevolg) opgenomen; • Uitsluiten van aanhouden van bankrekeningen door Aalsmeer voor andere juridische entiteiten; • Update van de verantwoordelijkhedentabel; • Uitsluiten van opnemen van inflatievergoeding over eigen vermogen in begroting; • Wijze van informatievoorziening over de treasuryfunctie is vastgelegd. Kanttekeningen
Geen Financiën
Niet van toepassing Communicatie
Geen Procedure
Na vaststellen van de verordeningen en aanverwante beleidsnota’s door de gemeenteraad worden deze gepubliceerd op wetten.overheid.nl. In overeenstemming met artikel 214 Gemeentewet dienen de verordeningen die op grond van artikel 212 Gemeentewet (Financiële verordening), 213 (Controleverordening) en 213a (Doelmatigheid en doeltreffendheid) zijn opgesteld binnen twee weken na vaststelling door de raad aan gedeputeerde staten te worden verzonden. In het laatste kwartaal 2023 wordt de laatste nota, nota vaste activa 2023 gemeente Aalsmeer aan uw raad ter besluitvorming voorgelegd. Als gevolg van het drukke voorjaar heeft de AA-organisatie de uitvoeringstoets niet op tijd kunnen afronden. De concept nota is ter beeldvorming besproken in de auditcommissie van 12 april jl. Omdat het een zelfstandig leesbare nota is staat het besluitvorming over de nu voorliggende verordeningen en nota’s niet in de weg. Bijlagen
1. 2.
3. 4.
Financiële verordening 2023 gemeente Aalsmeer Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid, alsmede het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van de gemeente Aalsmeer vastgesteld door de gemeenteraad op 10 mei 2017 Modelverordening 212 inclusief toelichting van de VNG d.d. 24 november 2021 Was-wordt lijst Financiële verordening
Pagina
5 van 6
5. Nota reserves en voorzieningen 2023 gemeente Aalsmeer 6. Nota reserves, voorzieningen en risicobeleid 2020 7. Nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing 2023 gemeente Aalsmeer 8. Treasurystatuut 2023 gemeente Aalsmeer 9. Treasurystatuut 2016 Aalsmeer 10. Was-wordt lijst Treasurystatuut 2023 – 2016 11. Verordening doelmatigheid en doeltreffendheid 2023 gemeente Aalsmeer 12. Verordening voor periodiek onderzoek door het college naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van het door het college gevoerde bestuur van de gemeente Aalsmeer 2016. De secretaris,
De voorzitter,
drs. Sj. Vellenga
mr. G.E. Oude Kotte
Pagina
6 van 6
BEHANDELING RAAD Wijziging/aanvullingen na behandeling raadscommissie
Het voorstel aan de raad is
Aanvaarde amendementen / moties
Ongewijzigd aanvaard Gewijzigd aanvaard Verworpen
RAADSBESLUIT Besluit
1. 2. 3. 4. 5.
Financiële verordening 2023 (ex 212 GW) gemeente Aalsmeer vast te stellen. Nota reserves en voorzieningen 2023 gemeente Aalsmeer vast te stellen. Nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing 2023 gemeente Aalsmeer vast te stellen. Treasurystatuut 2023 gemeente Aalsmeer vast te stellen. Verordening Doelmatigheid en doeltreffendheid 2023 (ex 213 GW) gemeente Aalsmeer vast te stellen.
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 8 juni 2023. De plv. griffier,
De voorzitter,
drs. O.F. Matheijsen
mr. G.E. Oude Kotte