Agendabundel
Tekst van het document
Bundel - 3.Raad (besluitvormend) van 7 november 2024 0.1 0.2 1.1 1.2 2
3
4
Vastgesteld verslag raadsvergadering 7 november 2024 20241107 Vastgesteld verslag raadsvergadering Besluitenlijst raadsvergadering 7 november 2024 BESLUITENLIJST Besluitvormende RAAD 07-11-2024 Opening door de voorzitter, de heer G.E. Oude Kotte Vaststelling van de agenda Agenda Raad 07-11-2024 Vaststellen Programmabegroting 2025 <br>Portefeuillehouder: S.A.S. Spaargaren<br>Spreekvolgorde: CDA – VVD – Absoluut Aalsmeer D66 – GL – FlorAalsmeer - PvdA<br><br>De behandeling van dit onderwerp is gericht op het vaststellen van de Programmabegroting 2025 inclusief de investeringen en de voor de investeringen benodigde kredieten beschikbaar te stellen.<br><br>20.05 uur Algemene beschouwingen 8 min.
per fractie <br><br>21.05 Reactie college B&W<br><br>21.30 uur Schorsing<br><br>21.45 uur Tweede termijn raad<br><br>22.30 uur Reactie college B&W<br><br>22.55 uur Besluitvorming<br><br>De vermelde tijden zijn richttijden<br> 20240924 Getekend raadsvoorstel Programmabegroting 2025 Aalsmeer (1) Raadsbesluit Programmabegroting 2025 Aalsmeer 20240924 Programmabegroting Aalsmeer 2025 definitief Notitie strategische (grond)aankopen definitief 20241021 ALS_Begroting_1oogopslag_2025_550x390_v10 20241105 Memo 57 beantwoording nagekomen technische vraag FlorAalsmeer inzake de Programmabegroting 2025 20241105 Memo 62 beantwoording vraag CDA inzake erfpacht Septembercirculaire 2024 Portefeuillehouder: S.A.S. Spaargaren Het doel van het voorstel is de ontwikkelingen van de septembercirculaire 2024 te vertalen naar hun betekenis voor de Programmabegroting 2024 en de meerjaren__raming 2025-2028. 20241015 Getekend raadsvoorstel septembercirculaire 2024 Raadsbesluit septembercirculaire 2024 septembercirculaire+gemeentefonds+2024 Sluiting
CONCEPT BESLUITENLIJST RAADSVERGADERING D.D. 7 NOVEMBER 2024 Aanwezig: Voorzitter: de heer G.E. Oude Kotte Griffier : de heer O.F. Matheijsen Leden:
CDA VVD AA D66 GroenLinks PvdA FlorAalsmeer
: de dames M. van Diemen-Kreeft en T. van der Meer en de heren M.P. Buskermolen, P.F. van den Nouland, D. van Willegen en G.J.H. Winkels : de dames E.S.I. Mijwaart en M. Vleghaar en de heren J.G.E. Bouwmeester, J. de Vries en D.G. van der Zwaag : mevrouw D.M. Prent Bouten en de heren W.T.J.M. Koster en D. Kuin : Mevrouw M.J. Geisler en de heren J. van der Tol en S.J.R. de Vries : mevrouw P. Lakerveld en de heer R.P. Fransen : de heer J.H. Buisma : mevrouw J. Keessen en de heer D.J. Biesheuvel
Portefeuillehouders: de heren G.E. Oude Kotte, L.B. Kabout, W. Kikkert en S.A.S. Spaargaren Afwezig: mevrouw G. Holtrop (AA) Tijd 20.00
Agenda punt R-1
Onderwerp
Besluit:
1.Opening door de voorzitter, de heer G.E. Oude Kotte 2.Vaststelling van de agenda
1.2.Conform vastgesteld
BEHANDELSTUKKEN 20.05
R-2
Vaststellen Programmabegroting 2025
Voorstel aangenomen Voor : 17 (CDA/VVD/D66) Tegen : 5 (GL/PvdA/FA)
Besluit: a. De programmabegroting 2025 vast te stellen en kennis te nemen van de meerjarenDe heer Fransen heeft een stemverraming 2026-2028. klaring afgegeven b. De in de programmabegroting 2025 opgenomen budgetten 2025 per programma te autoriseren op het niveau van lasten, baten en saldo per programma. b. Voor de voorgestelde investeringen 2025 conform paragraaf 4.2 van de programmabegroting 2025 de benodigde kredieten beschikbaar te stellen, met uitzondering van de kredieten voor IKC Oosteindedriehoek en noodstroomvoorziening. d. Akkoord te gaan met de notitie strategische aankopen. e. In afwijking van de uitgangspunten voor tariefsverhoging uit de Kadernota 2025 de afvalstoffenheffing in 2025 met 11% te verhogen.
A
Naam Amendement
Fractie en aantallen
A24-2
Amendement Versterking raadstoezicht bij strategische aankopen (ingediend door PvdA/GL/FA)
Verworpen Voor : 8 (AA/GL/PvdA/FA) Tegen : 14 (CDA/VVD/D66) De heer Fransen heeft een stemverklaring afgegeven
A24-3
Amendement beschikbaar stellen van 2 x € 50.000,-- voor de werkzaamheden van de commissie Luchtvaartzaken (ingediend namens de leden van de Commissie Luchtvaartzaken)
Unaniem aangenomen
M
Naam Motie
Fractie en aantallen
M24-9
Motie Flexibele inzet en mogelijke noodzaak tot extra budget voor Schipholbeleid (ingediend door PvdA/GL/FA)
Verworpen Voor : 8 (AA/GL/PvdA/FA) Tegen : 14 (CDA/VVD/D66)
M24-10 Motie Behoud van verantwoorde Jeugdzorg (ingediend door PvdA/GL/FA)
Ingetrokken
M24-11 Motie Onderzoek naar het Opdrachtgeverschap in relatie tot de uitvoering van groenbeheer door de Meerlanden (ingediend door Pvda/GL/FA)
Verworpen Voor : 8 (AA/GL/PvdA/FA) Tegen : 14 (CDA/VVD/D66)
M24-12 Motie Bodes in dienst van de gemeente Aalsmeer (ingediend door PvdA/GL/FA)
Ingetrokken
M24-13 Motie Gastvrij gemeentehuis van Aalsmeer (ingediend door PvdA/GL/FA/D66) M24-14 Motie Uitfasering van telefonische afspraakverplichting en directe afspraakmogelijkheden in het gemeentehuis (ingediend door PvdA/GL/FA)
Ingetrokken
Ingetrokken
Toezegging: 1.Wethouder Kabout zegt toe een schriftelijke uitleg te geven over BTW en sport. 2.Wethouder Kikkert zegt toe dat er een koffie-/thee-apparaat in de Burgerzaal komt. 3.Burgemeester Oude Kotte geeft aan dat in Q1 2025 een APV wijziging naar de raad komt inzake het ligplaatsenbeleid. 4.Burgemeester Oude Kotte geeft aan dat de besluitvorming inzake de brandweerkazerne in Q1 de cyclus in gaat. Het gaat ter inzage alvorens het ter besluitvorming naar de raad gaat. 5.Wethouder Kikkert zegt toe sessies te organiseren om de deskundigheid van de raad inzake het sociaal domein te vergroten. R-3
Septembercirculaire 2024 Besluit: 1. Kennis te nemen van de uitkomsten van de septembercirculaire 2024. 2. Aan de stelpost areaal een structureel bedrag van € 0,263 miljoen toe te voegen ten behoeve van budgetbijstellingen die het gevolg zijn van wijzigingen in het gemeentelijk areaal. 3. De taakmutaties met samenhangende uitgaven in de begroting te verwerken. 4. Het effect van de bijstelling van de BUIG gelden te verwerken in de programmabegroting 2025 5. Het restant structureel voordeel zoals opgenomen in de tabel onder Financiën van dit voorstel vanaf 2025 toe te voegen aan het begrotingsresultaat 2025-2028. 6. De begroting te wijzigen voor de budgetten jeugdhulp tot een saldo van € 9 miljoen. De dekking van deze bijstelling vindt plaats uit het positieve begrotingsresultaat (2025 en 2026) en de stelpost behoedzaamheid (vanaf 2027).
Voorstel unaniem aangenomen
Sluiting
De voorzitter sluit de vergadering om 00.00 uur.
Uitnodiging voor het bijwonen van de Raadsvergadering op donderdag 7 november 2024, in de raadzaal van het raadhuis van Aalsmeer. Aanvang: 20.00 uur. DE VOORZITTER VAN DE RAAD, mr. G.E. Oude Kotte RAAD Raadzaal Tijd 20.00
Agenda Onderwerp punt R-1. 1. Opening door de voorzitter, de heer G.E. Oude Kotte Raadsgriffier: de heer O.F. Matheijsen 2. Vaststelling van de agenda BEHANDELSTUKKEN
20.05
R-2
Programmabegroting 2025 Portefeuillehouder: S.A.S. Spaargaren Spreekvolgorde: CDA – VVD – Absoluut Aalsmeer - D66 – GL – FlorAalsmeer PvdA De behandeling van dit onderwerp is gericht op het vaststellen van de Programmabegroting 2025 inclusief de investeringen en de voor de investeringen benodigde kredieten beschikbaar te stellen. 20.05 uur Algemene beschouwingen 8 min. per fractie (met interruptie wel/niet voor verduidelijkende vragen – vraag is uitgezet bij presidium) 21.05 Reactie college B&W 21.30 uur Schorsing 21.45 uur Tweede termijn raad 22.30 uur Reactie college B&W 22.55 uur Besluitvorming De vermelde tijden zijn richttijden
23.00
R-3
Septembercirculaire 2024 Portefeuillehouder: S.A.S. Spaargaren Het doel van het voorstel is de ontwikkelingen van de septembercirculaire 2024 te vertalen naar hun betekenis voor de Programmabegroting 2024 en de meerjarenraming 2025-2028. SLUITING
Signed By: Oude Kotte, G.E. (Gido) <gido.oudekotte@aalsmeer.nl 25/09/2024 11:10:58 CEST ID: 3f3841ae-67d4-45e3-b715-1e1dcceb35d9 Auth: Scribble
RAADSVOORSTEL
Signed By: Vellenga, Sj. (Sjoerd) <sjoerd.vellenga@aalsmeer.nl> 25/09/2024 11:11:17 CEST ID: 3f3841ae-67d4-45e3-b715-1e1dcceb35d9 Auth: Scribble
Zaaknummer:
Z24-027567
Voorstel van:
college van burgemeester en wethouders
Datum: Portefeuillehouder:
Behandelend ambtenaar:
Inge Harmsen 06-34559876 inge.harmsen@aalsmeer.nl Kernorganisatie Aalsmeer
24 september 2024 wethouder ing. S.A.S. Spaargaren
Onderwerp
Programmabegroting 2025 gemeente Aalsmeer Raadsbesluit
Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten:
a. b. c.
d. e.
De programmabegroting 2025 vast te stellen en kennis te nemen van de meerjarenraming 20262028. De in de programmabegroting 2025 opgenomen budgetten 2025 per programma. te autoriseren op het niveau van lasten, baten en saldo per programma. Voor de voorgestelde investeringen 2025 conform paragraaf 4.2 van de programmabegroting 2025 de benodigde kredieten beschikbaar te stellen, met uitzondering van de kredieten voor IKC Oosteindedriehoek en noodstroomvoorziening. Akkoord te gaan met de notitie strategische aankopen. In afwijking van de uitgangspunten voor tariefsverhoging uit de Kadernota 2025 de afvalstoffenheffing in 2025 met 11% te verhogen.
Samenvatting
De Gemeentewet schrijft voor dat gemeenten een begroting (voor het eerstvolgende boekjaar) en meerjarenraming (voor de drie jaren daarop volgend) maken. De begrotingskaders 2025 zijn vastgelegd in voorliggend document. De programmabegroting 2025 is een nadere uitwerking van de in de kadernota 2025 opgenomen uitgangspunten en nadien bekend geworden autonome ontwikkelingen en besluiten. Het voorstel aan de raad is de programmabegroting 2025 vast te stellen, alsmede voor de daarin opgenomen investeringen een krediet beschikbaar te stellen. Na vaststelling door de gemeenteraad dient de vastgestelde begroting vóór 15 november te worden ingezonden aan Gedeputeerde Staten. Doel
Uitvoering geven aan de artikel 191 lid 1 Gemeentewet: de gemeenteraad stelt een programmabegroting 2025 vast, waarin de bestuurlijke en financiële kaders voor het komende begrotingsjaar zijn opgenomen. Dit doet recht aan de uitoefening van het budgetrecht van de gemeenteraad zodat de gemeentelijke dienstverlening in 2025 voortgang kan vinden en het beleid in uitvoering kan worden genomen. Prestatie
In de programmabegroting zijn de doelstellingen voor 2025 opgenomen, datgene wat we daarvoor gaan doen en welke budgetten we daarvoor beschikbaar hebben. Na vaststelling van de programmabegroting vormt deze de basis voor de opdrachtformulering aan de AA organisatie die als gevolg van de afgesloten centrum regeling Amstelveen Aalsmeer de opdracht heeft de dienstverlening aan het bestuur van Aalsmeer te verzorgen.
[.docx] 101/F105a/ICT
Pagina
2 van 9
De voortgang op de uitvoering van de programmabegroting wordt vastgelegd in de twee bestuursrapportages die het college gedurende het lopende jaar de gemeenteraad aanbiedt. De beleidsmatige en financiële eindverantwoording gebeurt in de jaarstukken. Voorgeschiedenis en context
De programmabegroting 2025 is gebaseerd op het raadsprogramma 2022 - 2026 'Aan de slag voor Aalsmeer' en het collegeprogramma 2022 - 2026 'Samenwerken aan Aalsmeer'. Vertrekpunt voor de begroting is het laatst door de raad vastgestelde meerjarenperspectief. De raad heeft de vrijheid ten aanzien van de voorgestelde ontwikkelingen een eigen afweging te maken. Voorwaarde is dat de begroting structureel en reëel sluitend is. Daarnaast dient de gemeente een positieve algemene reserve te hebben. De wettelijke basis voor de begroting bestaat uit: • Artikel 189 tot en met 195 en artikel 203 Gemeentewet; • Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten; • Financiële verordening 2023 gemeente Aalsmeer; • Kaderbrief Financieel toezicht 2025 Provincie Noord Holland. Overwegingen die hebben geleid tot het voorgestelde besluit
Beslispunt a en b Op grond van artikel 191 lid 1 van de Gemeentewet stelt de gemeenteraad de begroting vast en heeft de autorisatiefunctie (artikel 189 lid 3 Gemeentewet). Daarmee is er een geldige titel voor het rechtmatig doen van uitgaven ter uitvoering van de gemeentelijke taken. De programmabegroting 2025 bevat de vertaling van de bestuurlijke kaders zoals door de raad op 4 juli 2024 vastgesteld met de besluitvorming over de Kadernota 2025 en het raadsvoorstel meicirculaire 2024 en Meerjarenprojectenplan Buitenruimte (MPP) 2024-2027. De programmabegroting laat voor 2025 een positief saldo zien van € 1,686 miljoen. Dit is een verbetering van het meerjarenperspectief met € 0,446 miljoen na het raadsvoorstel over de meicirculaire 2024. In de paragraaf Financiën van dit raadsvoorstel lichten wij de redenen daarvan toe. Artikel 191 lid 1 Gemeentewet bepaalt dat de gemeenteraad alleen de begroting vast voorafgaande aan het jaar waarvoor het dient. De Gemeentewet verplicht gemeenten wel om inzicht te geven in de meerjarenraming (Gemeentewet artikel 190 lid 1). De meerjarenraming 2026 – 2028 is daarmee ter kennisname. Beslispunt c en d Onderdeel van de programmabegroting 2025 is het beschikbaar stellen van de kredieten voor het jaar 2025. De autorisatie van de kredieten voor het MPP heeft plaatsgevonden tijdens de besluitvorming over dat plan op 4 juli jl.
Voor de overige kredieten 2025 wordt u voorgesteld om deze met het vaststellen van de programmabegroting 2025 beschikbaar te stellen, zodat deze in uitvoering kunnen worden genomen. De kredieten 2026 tot en met 2028 zijn ter kennisname. Voor de nieuwbouw van het zwembad (gepland in 2026), het IKC Oosteindedriehoek en de noodstroomvoorziening volgt eveneens een apart raadsvoorstel en – besluit. Onderdeel van de investeringen 2025 is ook het krediet voor strategische aankopen. De bijbehorende notitie met daarin de toelichting op dit krediet en de kaders waaronder het college hiervan gebruik kan maken is onderdeel van dit raadsvoorstel en – besluit. Beslispunt e In de Kadernota 2025 zijn de uitgangspunten opgenomen voor de verhoging van de belastingen en de heffingen. Deze zijn overeenkomstig het besluit zoals genomen bij de Kadernota verwerkt. Voor wat betreft de kostendekkende heffingen is daarbij tevens aangegeven dat mocht uit de tariefberekeningen 2025 een aanleiding volgen voor een bijstelling hiervan wij hierop bij de programmabegroting
Pagina
3 van 9
De kostenopbouw, gekoppeld aan maximaal 100% kostendekkendheid resulteert voor de afvalstoffenheffing in een tariefstijging met 11% in 2025 (naar € 410,70 voor een meerpersoonshuishouden). Dat is 6,75% meer dan de algemene tariefsverhoging voor heffingen uit de Kadernota 2025. Deze tariefstijging is noodzakelijk om de eerder, in de programmabegroting 2024, toegelichte stijging van de kosten op te kunnen vangen en toe te werken naar het uitgangspunt van kostendekkende tarieven. Na dit voorstel stijgt de kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing 2025 met 5% ten opzichte van 2024 tot 94,2%. Hieronder onder Financiën alsmede in de aanbiedingsbrief van de programmabegroting is de ontwikkeling van de woonlasten 2025 nader toegelicht. Keuzemogelijkheden/alternatieven
In het hoofdlijnenakkoord van het begin juli aangetreden kabinet is geen voorstel opgenomen voor de oplossing van de korting op het gemeentefonds vanaf 2026. Op 19 augustus vond het eerste overhedenoverleg plaats met het nieuwe kabinet. Tijdens dat overleg is gebleken dat het kabinet de korting op het gemeentefonds in de Miljoenennota 2025 niet gaat terugdraaien. De afspraken met het vorige kabinet over Wmo en Hervormingsagenda Jeugd worden wel gerespecteerd. Met de ministers en staatssecretarissen is afgesproken dat de komende maanden in deelstudies onderzoek plaatsvindt of de taken en middelen rond de thema’s bestaanszekerheid, versterking voorzieningenniveau in alle gemeenten, aandacht voor de relatie tussen het zorgdomein en het sociaal domein en het versnellen van de woningbouwopgave in balans zijn. Wanneer dat niet het geval is, wordt bepaald welke stappen er moeten worden gezet om dat te herstellen. Eind oktober/ begin november moet de uitkomst van het onderzoek bekend zijn. Om niet vooruit te lopen op de uitkomst van de onderhandelingen met het kabinet over de gemeentefinanciën nemen we nu nog geen aanvullende ombuigingsvoorstellen op voor 2027 en 2028. In de komende periode bereiden wij ons verder voor om ons op de toekomst voor te bereiden.
In de programmabegroting hebben wij daartoe actiepunten geformuleerd, zoals het onderzoek naar de mogelijkheid om bestaande maatregelen uit te breiden en/ of nieuwe maatregelen te treffen. De mate waarin is mede afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek door BZK. Zodra wij daarover meer informatie hebben komen wij daarop bij u terug. Participatie
Niet van toepassing. Net als voorgaande jaren wordt er over de programmabegroting 2025 nog een zogenaamde ‘Begroting in één oogopslag’ opgesteld. Deze wordt nog voor de raadsvergadering gepubliceerd in de lokale media zodat ook inwoners, instellingen en ondernemers van Aalsmeer hiervan kennis kunnen nemen. Digitaal is de programmabegroting 2025 voor iedereen beschikbaar via de P&C portal aalsmeer.pcportal.nl. Kantekeningen en risico’s
In de Kadernota 2025 zijn, naast het onderzoek over de kostprijsdekkende tarieven Wmo, de volgende risico’s benoemd met een mogelijke financiële impact: Jeugdzorg In de commissievergadering van 6 juni bent u geïnformeerd over de inhoudelijke en financiële resultaten jeugdhulp 2024. Uit de presentatie bleek dat wij een tekort verwachtten over 2024, maar ook dat de kostenbesparende maatregelen naast degene die al getroffen waren worden uitgebreid. Nu een aantal maanden verder hebben wij de maatregelen doorgevoerd, maar zien wij helaas dat er een tekort ontstaat over 2024 bovenop het effect dat wij al in de 1e bestuursrapportage hebben meegenomen. Onze verwachting is dat een deel hiervan structureel is. Op basis van eerste grove berekeningen is de inschatting dat ondanks de maatregelen er een bijstelling moet plaatsvinden in de programmabegroting 2025 (bandbreedte tussen
Pagina
-
-
4 van 9
de € 0,8 en € 1,4 miljoen). Deze uitkomsten hebben wij echter nog niet volledig kunnen analyseren. Daarom geven wij op zijn plaats alvast een winstwaarschuwing af. In het raadsvoorstel over de septembercirculaire 2024 komen wij hierop terug en leggen wij u een voorstel voor om de programmabegroting hiervoor te wijzigen. Daarnaast is ook voor de jeugdhulp in juli een algemene maatregel van bestuur ingegaan die gemeenten meer houvast bieden bij het vaststellen van ‘reële tarieven’ voor jeugdhulpaanbieders. Discussie oude openstaande AA-posten (€ 164.000) Extra middelen voor de uitvoering van de jeugdhulp. Er zijn budgetten toegekend tot en met 2025. Voor de jaren erna is op een stelpost budgettaire ruimte voor het eventueel structureel maken van deze formatie van € 244.000 opgenomen. Of dat noodzakelijk is en zo ja deze middelen voldoende zijn moet nog blijken. Inventarisatie areaal buitenruimte i.v.m. beheerkosten De inventarisatie van het areaal buitenruimte is nog niet afgerond. Inflatie in gemeentefonds in relatie tot werkelijke prijsontwikkeling Nog niet alle ambities zijn financieel vertaald Nieuwe wettelijke taken waarvoor Rijk onvoldoende budget beschikbaar stelt Taakstellingen Naast de taakstellingen die volgen uit de ombuigingsvoorstellen (besluitvorming Kadernota 2025, ter grootte van ca.
€ 1,5 miljoen structureel) zijn op basis van eerdere besluitvorming bij de programmabegroting 2023 en 2024 taakstellingen opgenomen voor: o Milieubeleid - € 100.000 o Besparingen op jeugdhulp - € 192.000 (in 2025) en € 592.000 (vanaf 2026) o Besparingen op Wmo (€ 150.000, 2025 oplopend tot € 300.000 vanaf 2027, exclusief korting gemeentefonds als gevolg van afschaffing abonnementstarief (€ 280.000). Daarmee is de totale taakstelling na afschaffing abonnementstarief € 580.000 vanaf 2027) Ten behoeve van de realisatie van deze taakstellingen zijn eerder al keuzes gemaakt. Omdat effectueren ervan tijd kost blijft het onzeker of deze volledig gerealiseerd worden totdat dit een feit is.
Daarbij hebben wij ook aangegeven nog een aantal kansen te zien: Objectieve indexering en fondsvorming Wmo uit de Voorjaarsnota van het Rijk vanaf 2026 Vooruitlopend op een andere financiering van de Wmo wordt een bedrag van € 75 miljoen vanaf 2026 oplopend tot € 300 miljoen in 2029 gereserveerd en bij de Miljoenennota overgeheveld naar het Gemeentefonds. In het raadsvoorstel over de septembercirculaire geven wij aan wat dit betekent voor Aalsmeer. Aflopende erfpachtovereenkomst Eigen Haard In 2024 worden naar verwachting de onderhandelingen over de erfpachtovereenkomst met Eigen Haard afgerond. Hieruit worden hogere inkomsten verwacht dan nu in de programmabegroting zijn opgenomen. Stelposten loon-en prijs, behoedzaamheid en nieuw beleid als onderdeel van de programmabegroting Areaaluitbreiding en/ of extra tariefstijgingen waardoor hogere inkomsten Financiën
In dit onderdeel van ons voorstel gaan we in op het meerjarenperspectief dat in deze programmabegroting wordt gepresenteerd. In de tabel hieronder is de ontwikkeling van het meerjarig begrotingsresultaat opgenomen. De tabel begint met de stand zoals die is vastgesteld bij de Kadernota 2025. Vanaf dat punt worden de wijzigingen toegelicht. Hierbij wordt een uitsplitsing gemaakt op de reeds genomen raadsbesluiten, onderdelen waar geen keuze mogelijk is (autonome ontwikkelingen) en overige ontwikkelingen.
Pagina
5 van 9
Ook worden in deze hoofdlijnen van de financiële ontwikkeling enkele belangrijke financiële kengetallen besproken. We kijken dan naar de weerstandsratio, de schuldpositie en het structurele begrotingsresultaat (het resultaat waaruit de incidentele baten en lasten zijn gefilterd). Ook gaan we in op de ontwikkeling van de lokale heffingen. Meerjarenperspectief programmabegroting 2025 Het meerjarenperspectief 2025 – 2028 ziet er als volgt uit: bedrag x € 1.000
Meerjarenraming 2025
Perspectief volgens Kadernota Raadsbesluiten na Kadernota
193
2026
2027
2028
811 -1.932 -3.035
1.047
342
341
341
Nominale ontwikkelingen
0
0
0
0
Kapitaallasten
10
6
7
18
Kostentoerekening
0
0
0
0
Overige besluitvorming
156
711
396
396
Neutrale aanpassingen
0
0
0
0
Meerjarenbegroting
Totaal
1.406
1.870 -1.189 -2.280
Uit bovenstaande tabel blijkt dat de begroting 2025 sluit met een positief begrotingsresultaat van € 1,406 miljoen. In de Kadernota 2025 werd een positief resultaat gepresenteerd voor 2025 van € 0,193 miljoen. Na het besluit over de Kadernota is ook de meicirculaire 2024 ter besluitvorming aan u voorgelegd (raadsvergadering 4 juli 2024). Het besluit hierover heeft geresulteerd in een nieuw vertrekpunt voor de programmabegroting 2025 van € 1,240 miljoen. Zoals ieder jaar vindt na het vaststellen van de Kadernota een per saldo budgetneutrale mutatie over de verschillende programma’s plaats waarbij de programmabudgetten binnen de diverse programma’s worden bijgesteld voor inflatie (nominale ontwikkelingen), de kapitaallasten worden geactualiseerd op basis van o.a. de realisatie uit de jaarstukken 2023 en vindt er een per saldo budgetneutrale verdeling plaats van de dienstverleningsbijdrage over de programmabudgetten binnen de diverse programma’s (kostentoerekening). De volgende ontwikkelingen uit het actualiseren van de cijfers ten behoeve van de (meerjaren)begroting, hebben impact op het voorliggende (meerjaren)perspectief: • Wmo In de Kadernota 2025 hebben wij u geïnformeerd over een onderzoek dat wij zijn gestart naar de reële kostprijzen (tarieven) Wmo die wij betalen aan de zorgaanbieders voor de uitvoering (o.a.
huishoudelijke hulp, begeleiding, dagbesteding), om te voldoen aan de AMvB reële kostprijzen. Dit onderzoek bevindt zich in een afrondende fase, maar een definitieve uitkomst verwachten wij pas nadat de programmabegroting aan u is aangeboden. Gelet op de voorlopige uitkomsten van het onderzoek verwachten wij dat wij in ieder geval een tariefverhoging door te moeten voeren. Hiervoor is, rekening houdend met een structurele onderuitputting 2024, een budget van € 280.000 voor 2025 in de programmabegroting opgenomen. Uit dit onderzoek komen ook mogelijkheden om bij de aanbesteding, die wij in 2025 gaan doen (en waarvan de contracten ingaan per 2026), aanvullende voorwaarden te formuleren waardoor wij verdere kostenstijging zo veel als mogelijk proberen te beperken.
Pagina
6 van 9
• Afvalstoffenheffing In de paragraaf lokale heffingen wordt voorgesteld in het tarief voor de afvalstoffenheffing in 2025 met 11% (€ 41 voor een meerpersoonshuishouden) te laten stijgen. Deze tariefstijging is noodzakelijk om de in programmabegroting 2024 al toegelichte stijging van de kosten op te kunnen vangen en toe te werken naar het uitgangspunt van kostendekkende tarieven. Daarnaast neemt met dit voorstel de kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing in 2025 toe tot 94% (2024 89%) waardoor het begrotingsresultaat structureel verbetert met € 288.000. Hiermee geven wij ook gehoor aan de eerdere constatering van de gemeenteraad dat het uitgangspunt van kostendekkende tarieven nog niet volledig is doorgevoerd. Verderop gaan we onder lokale heffingen in wat dit betekent voor de ontwikkeling van de lokale woonlasten in 2025. • Overige mutaties Daarnaast is in deze programmabegroting een aantal mutaties opgenomen met een per saldo impact op het begrotingsresultaat van € 0,140 miljoen structureel voordelig en € 0,016 miljoen incidenteel voordelig. Deze worden in het hoofdstuk Financiën per programma van deze begroting nader toegelicht. Tegelijk met het vaststellen van deze programmabegroting bieden wij u ook de eindrapportage over zwembad de Waterlelie aan.
Wij hebben als college de voorkeur uitgesproken voor scenario 2, dat is ook het voorkeursscenario van de ESA en ons adviesbureau Drijver en Partners. In de Kadernota 2025 hebben wij op basis van voorlopige cijfers ten behoeve van de nieuwbouw van het zwembad een krediet opgenomen van € 28,2 miljoen. Met het uitspreken van het voorkeursscenario is bekend dat hiervoor een krediet van € 25,5 miljoen benodigd is. Door het samenvallen van de besluitvorming over ons voorkeursscenario toekomstige nieuwbouw zwembad en deze programmabegroting konden wij dat - gelet op de gedane toezeggingen aan u over de aanlevering van deze programmabegroting en de geplande technische toelichting daarover - niet meer in voorliggend document verwerken. In december 2024 leggen wij u het raadsvoorstel over het beschikbaar stellen van het krediet voor. Het financiële effect op de afschrijvingskosten naar aanleiding van deze bijstelling van het krediet ten opzichte van dat in de Kadernota 2025 (€ 115.000 vanaf 2028) nemen we daarin mee. Begrotingsevenwicht Uit de tabel met het meerjarig begrotingsresultaat blijkt dat de begroting voor de jaren 2025 en 2026 nog een positief begrotingssaldo laat zien, maar dat vanaf 2027 ook in de Aalsmeerse begroting het effect van de korting van het Rijk op de algemene uitkering uit het gemeentefonds weerslag heeft.
De Provincie Noord Holland toetst in haar rol als toezichthouder of de begroting ‘structureel in evenwicht’ is. Een begroting is structureel in evenwicht als de structurele lasten gedekt worden met structurele baten. Onderstaande tabel laat zien dat dit voor 2025 en 2026 het geval is. Dat betekent dat deze begroting voor die jaren structureel in evenwicht is. bedrag x € 1.000 Structureel Incidenteel Saldo begroting
2025 3.295 -1.889 1.406
Meerjarenraming 2026 2027 3.183 -1.213 -1.313 24 1.870 -1.189
2028 -2.180 -100 -2.280
Met een structureel en reëel sluitende begroting in 2025 voldoet Aalsmeer aan de voorwaarde van repressief toezicht. Net als ieder jaar geeft de Provincie daarover
voor het einde van dit jaar haar oordeel.
Pagina
7 van 9
Ontwikkeling weerstandsratio Zoals in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing te vinden is bedraagt de weerstandsratio in deze programmabegroting 2,4 en deze heeft daarmee de classificatie uitstekend. Dat betekent dat we een voldoende grote buffer achter de hand hebben om incidentele risico’s, mochten deze zich onverhoopt voordoen, kunnen opvangen. Ook biedt dit onder voorwaardenruimte, in lijn met de notitie van het Bestuurlijk Overleg Financiële verhoudingen (BOFv) van 21 november 2023, om de algemene reserve in te zetten om binnen de termijn van de meerjarenraming via ombuigingen toe te groeien naar een sluitend perspectief. Omdat het hier om een incidentele buffer gaat is deze dus niet geschikt om structurele financiële effecten, zoals bijvoorbeeld aanvullende Rijksbezuinigingen of structurele tekorten in de jeugdhulp of Wmo op te vangen. Het betreft inzet van de algemene reserve om naar een sluitende begroting toe te groeien. Daarbij wordt opgemerkt op dat deze ratio een momentopname is. Een hogere risicopositie of een lager weerstandsvermogen beïnvloedt de ratio. Als gevolg van het raadsbesluit om een gedeelte van de lastenstijging - veroorzaakt door externe financieringslasten - af te toppen door daarvoor een bestemmingsreserve te vormen daalt de ratio in 2028 in ieder geval.
Bij eventuele beslissingen om middelen te onttrekken tussen nu en dat moment dient hiermee rekening te worden gehouden om te voorkomen dat de ratio onder de door de raad gestelde ondergrens van 1,5 zakt. Ontwikkeling schuldpositie en rentelasten De onderstaande grafiek laat de verhouding tussen het vreemd vermogen (schuldpositie) en de ontwikkeling van de rentelasten zien. De ontwikkeling van de schulden laat een constant beeld zien in relatie tot het groeiende bezit. De geplande investeringen uit het Meerjarenprojectenplan Buitenruimte (MPP) en het Meerjaren Investeringen Programma (MIP) zijn de oorzaak van de schuldpositie. Een groot deel hiervan wordt gefinancierd met vreemd vermogen. Het bedrag dat betaald wordt aan rentelasten stijgt hierdoor de komende jaren. Dit komt door de groeiende schuld in combinatie met de gestegen rente.
Ontwikkeling schuldpositie en rentelasten 140.000
2.500
120.000
2.000
100.000 80.000
1.500
60.000
1.000
40.000
500
20.000 0
2024
2025
2026
2027
Schuldpositie ultimo
Rentelasten
2028
0
In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van de financiële kengetallen. Hieruit blijkt dat de komende jaren de schuldquote oploopt als gevolg van het aantrekken van leningen om nieuw bezit te kunnen financieren, maar dat deze binnen een aanvaardbare bandbreedte blijft.
Pagina
8 van 9
Ontwikkeling lokale heffingen Daar waar het mogelijk is vraagt de gemeente kostendekkende tarieven voor geleverde diensten. Op deze manier worden de kosten gelegd bij degene die van de dienst gebruik maakt. In de Kadernota 2025 is een onderzoek aangekondigd naar de kostendekkendheid van de heffingen en de leges. Voor rioolheffing en afvalheffing is dit onderzoek voorafgaand aan het opstellen van deze programmabegroting afgerond. Het onderzoek naar de kostendekkendheid van de leges Burgerzaken (algemene dienstverlening), APV en dienstverlening in het kader van de Omgevingswet wordt in de komende weken afgerond. In het raadsvoorstel over de belastingverordeningen 2025 komen we hierop terug. Na uitwerking van de uitgangspunten voor de indexatie van de tarieven zoals opgenomen in hoofdstuk 3 van de Kadernota 2025 en de tariefvoorstellen die in deze programmabegroting zijn opgenomen is de ontwikkeling van de lokale woonlasten 2025 als volgt: Soort lokale heffing
2021
2022
2023
2024
2025
OZB aanslag woning eigenaar
425
505
519
531
553
Rioolheffing eigenaar
174
177
181
188
196
Afvalstoffenheffing gebruiker
299
237
330
370
411
Woonlasten
898
919
1.030
1.089
1.160
898
823
1.030
1.089
1.160
2,3%
n.v.t.
5,7%
6,5%
Eenmalige belastingkorting voor huishoudens in 2022 Woonlasten na belastingkorting % toename t.o.v. vorig jaar
-96
In de Kadernota 2025 hebben wij u voorgesteld om de hondenbelasting af te schaffen en de OZB evenredig te verhogen zodat deze afschaffing geen effect heeft op de gemeentelijke inkomsten. Naar aanleiding daarvan is gevraagd wat het effect is op de OZB aanslag voor een woning met een gemiddelde WOZ waarde: dit voorstel heeft extra stijging van ca. 0,77% ten opzichte van 2024 tot gevolg. In bovenstaande tabel is daarmee in de ontwikkeling van de woonlasten al rekening gehouden. In 2025 effectueren we daarnaast het eerder genomen besluit tot verhoging van de waterverblijfsbelasting. Vervolgstappen Uitvoering en procesplanning
Op grond van artikel 191 lid 2 Gemeentewet dient de door de gemeenteraad vastgestelde begroting vóór 15 november te worden ingezonden aan Gedeputeerde Staten. Voorafgaand aan de raadsbehandeling heeft de begroting ter inzage gelegen en is hier bekendheid aan gegeven. Na vaststelling van de programmabegroting vormt het uitvoeringsplan dat op basis van deze programmabegroting wordt opgesteld de basis voor de opdrachtformulering aan de AA organisatie. Evaluatie
De verantwoording over de programmabegroting 2025 vindt plaats in de 1e en 2e bestuursrapportage 2025 en de jaarstukken 2025. Onderdeel van die documenten is zowel een beleidsmatige als een financiële verantwoording.
Pagina
9 van 9
Duurzaamheidsaspecten
In de voorliggende programmabegroting zijn budgetten opgenomen voor duurzaamheid. In de paragraaf duurzaamheid en klimaat worden de doelstellingen, de actiepunten en de daarvoor benodigde budgetten nader toegelicht. Bijlagen
1. 2.
Programmabegroting 2025 gemeente Aalsmeer Notitie strategische aankopen
De secretaris,
De voorzitter,
drs. Sj. Vellenga
mr. G.E. Oude Kotte
Signed By: Matheijsen, O.F. (Onno) <onno.matheijsen@aalsmeer. 08/11/2024 00:10:44 CET ID: 96fc352b-999e-4577-bfe8-5a5081e3f385 Auth: Scribble
Signed By: Oude Kotte, G.E. (Gido) <gido.oudekotte@aalsmeer.nl 08/11/2024 10:06:02 CET ID: 96fc352b-999e-4577-bfe8-5a5081e3f385 Auth: Scribble
RAADSBESLUIT
De raad van de gemeente Aalsmeer;
gelezen het voorstel van college van burgemeester en wethouders, d.d. 24 september 2024, zaaknummer Z24-027567; gelet op artikel 189 tot en met 191 van de Gemeentewet;
Besluit
a.
De programmabegroting 2025 vast te stellen en kennis te nemen van de meerjarenraming 2026-2028. b. De in de programmabegroting 2025 opgenomen budgetten 2025 per programma. te autoriseren op het niveau van lasten, baten en saldo per programma. c. Voor de voorgestelde investeringen 2025 conform paragraaf 4.2 van de programmabegroting 2025 de benodigde kredieten beschikbaar te stellen, met uitzondering van de kredieten voor IKC Oosteindedriehoek en noodstroomvoorziening. d. Akkoord te gaan met de notitie strategische aankopen. e. In afwijking van de uitgangspunten voor tariefsverhoging uit de Kadernota 2025 de afvalstoffenheffing in 2025 met 11% te verhogen.
Aldus besloten in de openbare vergadering van 7 november 2024 De griffier,
De voorzitter,
drs.O.F. Matheijsen
mr. G.E. Oude Kotte
Dit document is elektronisch ondertekend. Zie de elektronische handtekening(en) rechtsboven op pagina 1.
[.docx] 101/F105/ICT
Programmabegroting 2025
Gemeente Aalsmeer
Inhoudsopgave Aanbiedingsbrief ..................................................................................................... 4 1. Leeswijzer ......................................................................................................... 12 2. Programmaplan ................................................................................................. 15 2.1 Sociaal domein ................................................................................................ 16 2.2 Onderwijs en ontplooiing................................................................................... 30 2.3 Economie en duurzaamheid ............................................................................... 42 2.4 Openbare ruimte ............................................................................................. 51 2.5 Ruimtelijke ontwikkeling ................................................................................... 58 2.6 Bestuur, bevolking en veiligheid ......................................................................... 70 2.7 Overhead ....................................................................................................... 79 2.8 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................. 82 3.
Paragrafen ........................................................................................................ 89 3.1 Lokale heffingen .............................................................................................. 90 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ......................................................... 105 3.3 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................... 113 3.4 Financiering .................................................................................................. 119 3.5 Bedrijfsvoering .............................................................................................. 124 3.6 Verbonden Partijen ........................................................................................ 130 3.7 Grondbeleid .................................................................................................. 152 3.8 Duurzaamheid en klimaat ............................................................................... 156 3.9 Wet Open Overheid ........................................................................................ 164 4. Financiële begroting ........................................................................................ 167 4.1 Financieel meerjarenbeeld 2025 - 2028.............................................................
168 4.2 Investeringen ................................................................................................ 175 4.3 Reserves en voorzieningen .............................................................................. 177 4.4 Meerjarenraming per programma ..................................................................... 183 5. Bijlagen ........................................................................................................... 185 5.1 Verplichte beleidsindicatoren BBV inclusief toelichting ......................................... 187 5.2 Kaderstellende nota's ..................................................................................... 191 5.3 Subsidieoverzicht ........................................................................................... 193
Programmabegroting 2025
3
Gemeente Aalsmeer
Aanbiedingsbrief Aalsmeer, 24 september 2024 Geachte raadsleden, Voor u ligt de programmabegroting 2025. In deze programmabegroting leggen wij u de beleidsmatige en financiële vertaling voor van de eerder vastgestelde bestuurlijke kaders. De bestuurlijke kaders zijn eerder vastgelegd in de Kadernota 2025 die door u is vastgesteld op 4 juli jl. Basis voor de voorstellen die daarin zijn gedaan is het raadsprogramma 2022 - 2026 'Aan de slag voor Aalsmeer' en het collegeprogramma 2022 - 2026 'Samenwerken aan Aalsmeer'. Als gevolg van de gemeenteraadsverkiezingen in 2026 is 2025 het laatste volledige jaar waarin wij uitvoering kunnen geven aan het raads- en collegeprogramma. We richten ons komend jaar, naast de uitvoering van de wettelijke taken en de uitvoering van beleid, op het afronden van datgene waaraan we begonnen zijn. Dat betekent onder andere dat: - we uitvoering geven aan de Strategienota Sociaal Domein; - we starten we met de voorbereidingen van de bouw van een nieuw IKC in -
Oosteindedriehoek; we locatieonderzoek doen naar de huisvesting van de Taalklassen en een robuuste school in Kudelstaart; we uitvoering geven aan de bibliotheekvisie en we een bibliotheekvestiging opzetten in Kudelstaart; we het programma arbeidsmigranten opstellen;
-
we de voorbereidingen treffen voor nieuwbouw van zwembad de Waterlelie; we het programma Duurzaamheid vaststellen en voorbereidingen treffen voor verzwaring van het elektriciteitsnetwerk;
-
naast het actualiseren en uitvoeren van het Meerjarenplan Buitenruimte we een bestedingsplan opstellen voor extra groen; we omgevingsvergunningen verstrekken om daarmee onder andere bouw in
-
Westeinderhage, Oosteindedriehoek en Bilderdammerweg mogelijk te maken; we samen met de commissie Luchtvaartzaken ons standpunt omtrent Schiphol blijven uitdragen en actualiseren; we nadat de raad de woonvisie heeft vastgesteld deze uitwerken in een uitvoeringsprogramma; hetzelfde geldt voor het verkeerscirculatieplan; we verder gaan met de (ver)nieuwbouw van de brandweerkazerne samen met de Veiligheidsregio; we in regionale en landelijke netwerken de belangen van de gemeente Aalsmeer blijven uitdragen.
Financiële ontwikkeling In dit onderdeel van onze brief gaan we in op het meerjarenperspectief dat in deze programmabegroting wordt gepresenteerd. In de tabel hieronder is de ontwikkeling van het meerjarig begrotingsresultaat opgenomen. De tabel begint met de stand zoals die is vastgesteld
Programmabegroting 2025
4
Gemeente Aalsmeer
bij de Kadernota 2025. Vanaf dat punt worden de wijzigingen toegelicht. Hierbij wordt een uitsplitsing gemaakt op de reeds genomen raadsbesluiten, onderdelen waar geen keuze mogelijk is (autonome ontwikkelingen) en overige ontwikkelingen. Ook wordt de ontwikkeling van enkele belangrijke financiële kengetallen besproken. We kijken dan naar de weerstandsratio, de schuldpositie en het structurele begrotingsresultaat (het resultaat waaruit de incidentele baten en lasten zijn gefilterd). Ook gaan we in op de ontwikkeling van de lokale heffingen. Meerjarenperspectief programmabegroting 2025 Het meerjarenperspectief 2025 – 2028 ziet er als volgt uit: bedrag x € 1.000
Meerjarenraming 2025
Perspectief volgens Kadernota
193
Raadsbesluiten na Kadernota
2026
2027
2028
811 -1.932
-3.035
1.047
342
341
341
Nominale ontwikkelingen
0
0
0
0
Kapitaallasten
10
6
7
18
Kostentoerekening
0
0
0
0
Overige besluitvorming
156
711
396
396
Neutrale aanpassingen
0
0
0
0
1.870 -1.189
-2.280
Meerjarenbegroting
Totaal
1.406
Uit bovenstaande tabel blijkt dat de begroting 2025 sluit met een positief begrotingsresultaat van € 1,406 miljoen. In de Kadernota 2025 werd een positief resultaat gepresenteerd voor 2025 van € 0,193 miljoen. Na het besluit over de Kadernota is ook de meicirculaire 2024 ter besluitvorming aan u voorgelegd (raadsvergadering 4 juli 2024). Het besluit hierover heeft geresulteerd in een nieuw vertrekpunt voor de programmabegroting 2025 van € 1,240 miljoen. Zoals ieder jaar vindt na het vaststellen van de Kadernota een per saldo budgetneutrale mutatie over de verschillende programma’s plaats waarbij de programmabudgetten binnen de diverse programma’s worden bijgesteld voor inflatie (nominale ontwikkelingen), de kapitaallasten worden geactualiseerd op basis van o.a. de realisatie uit de jaarstukken 2023 en vindt er een per saldo budgetneutrale verdeling plaats van de dienstverleningsbijdrage over de programmabudgetten binnen de diverse programma’s (kostentoerekening). De volgende ontwikkelingen uit het actualiseren van de cijfers ten behoeve van de (meerjaren)begroting, hebben impact (per saldo € 166.000 voordelig in 2025) op het voorliggende (meerjaren)perspectief: • Wmo In de Kadernota 2025 hebben wij u geïnformeerd over een onderzoek dat wij zijn gestart naar de reële kostprijzen (tarieven) Wmo die wij betalen aan de zorgaanbieders voor de uitvoering (o.a.
huishoudelijke hulp, begeleiding, dagbesteding), om te voldoen aan de AMvB reële kostprijzen. Dit onderzoek bevindt zich in een afrondende fase, maar een definitieve uitkomst verwachten wij pas nadat de programmabegroting aan u is aangeboden. Gelet op de voorlopige
Programmabegroting 2025
5
Gemeente Aalsmeer
uitkomsten van het onderzoek verwachten wij dat wij in ieder geval een tariefverhoging door te moeten voeren. Hiervoor is, rekening houdend met een structurele onderuitputting 2024, een budget van € 280.000 voor 2025 in de programmabegroting opgenomen. Uit dit onderzoek komen ook mogelijkheden om bij de aanbesteding, die wij in 2025 gaan doen (en waarvan de contracten ingaan per 2026), aanvullende voorwaarden te formuleren waardoor wij verdere kostenstijging zo veel als mogelijk proberen te beperken. • Afvalstoffenheffing In de paragraaf lokale heffingen wordt voorgesteld in het tarief voor de afvalstoffenheffing in 2025 met 11% (€ 41 voor een meerpersoonshuishouden) te laten stijgen. Deze tariefstijging is noodzakelijk om de in programmabegroting 2024 al toegelichte stijging van de kosten op te kunnen vangen en toe te werken naar het uitgangspunt van kostendekkende tarieven. Daarnaast neemt met dit voorstel de kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing in 2025 toe tot 94% (2024 89%) waardoor het begrotingsresultaat structureel verbetert met € 288.000. Hiermee geven wij ook gehoor aan de eerdere constatering van de gemeenteraad dat het uitgangspunt van kostendekkende tarieven nog niet volledig is doorgevoerd. Verderop gaan we onder lokale heffingen in wat dit betekent voor de ontwikkeling van de lokale woonlasten in 2025.
• Overige mutaties Daarnaast is in deze programmabegroting een aantal mutaties opgenomen met een per saldo impact op het begrotingsresultaat van € 0,140 miljoen structureel voordelig en € 0,016 miljoen incidenteel voordelig. Deze worden in het hoofdstuk Financiën per programma van deze begroting nader toegelicht. Op deze plaats doen wij ook alvast een winstwaarschuwing. In de commissievergadering van 6 juni bent u geïnformeerd over de inhoudelijke en financiële resultaten jeugdhulp 2024. Uit de presentatie bleek dat wij een tekort verwachtten over 2024, maar ook dat de kostenbesparende maatregelen naast degene die al getroffen waren worden uitgebreid. Nu een aantal maanden verder hebben wij de maatregelen doorgevoerd, maar zien wij helaas dat er een tekort ontstaat over 2024 bovenop het tekort dat wij al in de 1e bestuursrapportage hebben meegenomen. Onze verwachting is dat een deel hiervan structureel is. Op basis van eerste grove berekeningen is de inschatting dat ondanks de maatregelen er een bijstelling moet plaatsvinden in de programmabegroting 2025 (bandbreedte tussen de € 0,8 en € 1,4 miljoen). Deze uitkomsten hebben wij echter nog niet volledig kunnen analyseren. Daarom geven wij op zijn plaats alvast een winstwaarschuwing af.
In het raadsvoorstel over de septembercirculaire 2024 komen wij hierop terug en leggen wij u een voorstel voor om de programmabegroting hiervoor te wijzigen. Tegelijk met het vaststellen van deze programmabegroting bieden wij ook de eindrapportage over zwembad de Waterlelie aan. Wij hebben als college de voorkeur uitgesproken voor scenario 2, dat is ook het voorkeursscenario van de ESA en ons adviesbureau Drijver en Partners. In de Kadernota 2025 hebben wij op basis van voorlopige cijfers ten behoeve van de nieuwbouw van het zwembad een krediet opgenomen van € 28,2 miljoen. Met het uitspreken van het voorkeursscenario is bekend dat hiervoor een krediet van € 25,5 miljoen benodigd is. Door het samenvallen van de besluitvorming over ons voorkeursscenario toekomstige nieuwbouwzwembad en deze programmabegroting konden wij deze - gelet op de gedane toezeggingen aan u over de aanlevering van deze programmabegroting en de geplande technische toelichting daarover - nu niet meer in dit document verwerken. In december 2024 leggen wij u het raadsvoorstel over het beschikbaar stellen van het krediet voor. Het financiële
Programmabegroting 2025
6
Gemeente Aalsmeer
effect op de afschrijvingskosten naar aanleiding van deze bijstelling van het benodigde krediet ten opzichte van dat in de Kadernota 2025 (€ 115.000 vanaf 2028) nemen we daarin mee. Lasten en baten programmabegroting 2025 De programmabegroting van Aalsmeer bestaat – zoals bekend – uit acht programma’s. In onderstaande grafiek zijn de uitgaven en inkomsten per programma grafisch in beeld gebracht. Het sociaal domein bepaalt 1/3 van de gemeentelijke begroting, een begroting die voor de inkomsten voor meer dan de helft afhankelijk is van de algemene uitkering van het Rijk. Gemeentelijke uitgaven en inkomsten 60 50 40 30 20 10 0
Uitgaven
Overige Onderwijs Economie Ruimtelijk Bestuur, uitgaven/ Algemene Sociaal en en Openbare e bevolking Belastinge inkomsten uitkering Domein ontplooiin duurzaam ruimte ontwikkeli en n en Rijk g heid ng veiligheid reserves 35 8 1 22 21 8 20
Inkomsten
7
2
1
10
18
1
8
55
15
Begrotingsevenwicht Uit de tabel met het meerjarig begrotingsresultaat blijkt dat de begroting voor de jaren 2025 en 2026 nog een positief begrotingssaldo laat zien, maar dat vanaf 2027 ook in de Aalsmeerse begroting het effect van de korting van het Rijk op de algemene uitkering uit het gemeentefonds weerslag heeft. De Provincie Noord Holland toetst in haar rol als toezichthouder of de begroting ‘structureel in evenwicht’ is. Een begroting is structureel in evenwicht als de structurele lasten gedekt worden met structurele baten. Onderstaande tabel laat zien dat dit voor 2025 en 2026 het geval is. Dat betekent dat deze begroting voor die jaren structureel in evenwicht is. Voor meer informatie over de redenen van het structureel evenwicht verwijzen wij naar het overzicht van incidentele baten en lasten in deze programmabegroting. bedrag x € 1.000 Structureel Incidenteel Saldo begroting
2025 3.295 -1.889 1.406
Meerjarenraming 2026 2027 3.183 -1.213 --1.313 24 1.870 -1.189
2028 -2.180 -100 -2.280
Met een structureel en reëel sluitende begroting in 2025 voldoet Aalsmeer aan de voorwaarde van repressief toezicht. Net als ieder jaar geeft de Provincie daarover voor het einde van dit jaar haar oordeel.
Programmabegroting 2025
7
Gemeente Aalsmeer
Ontwikkeling weerstandsratio Zoals in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing te vinden is bedraagt de weerstandsratio in deze programmabegroting 2,4 en deze heeft daarmee de classificatie uitstekend. Dat betekent dat we een voldoende grote buffer achter de hand hebben om incidentele risico’s, mochten deze zich onverhoopt voordoen, kunnen opvangen. Ook biedt dit onder voorwaardenruimte, in lijn met de notitie van het Bestuurlijk Overleg Financiële verhoudingen (BOFv) van 21 november 2023, om de algemene reserve in te zetten om binnen de termijn van de meerjarenraming via ombuigingen toe te groeien naar een sluitend perspectief. Omdat het hier om een incidentele buffer gaat is deze dus niet geschikt om structurele financiële effecten, zoals bijvoorbeeld aanvullende Rijksbezuinigingen of structurele tekorten in de jeugdhulp of WMO op te vangen. Het betreft inzet van de algemene reserve om naar een sluitende begroting toe te groeien. Daarbij merken wij op dat deze ratio een momentopname is. Een hogere risicopositie of een lager weerstandsvermogen beïnvloedt de ratio. Als gevolg van uw besluit in de Kadernota 2025 om een gedeelte van de lastenstijging - veroorzaakt door externe financieringslasten af te toppen door daarvoor een bestemmingsreserve te vormen daalt de ratio in 2028 in ieder geval.
Bij eventuele beslissingen om middelen te onttrekken tussen nu en dat moment dient hiermee rekening te worden gehouden om te voorkomen dat de ratio onder de door de raad gestelde ondergrens van 1,5 zakt. Kansen en risico’s In de eerdere P&C documenten is een aantal kansen en risico’s benoemd die wij hieronder voor de volledigheid nog een keer benoemen. Daar waar een update mogelijk is hebben wij deze opgenomen. In het hoofdlijnenakkoord van het begin juli aangetreden kabinet is geen voorstel opgenomen voor de oplossing van de korting op het gemeentefonds vanaf 2026. Op 19 augustus vond het eerste overhedenoverleg plaats met het nieuwe kabinet. Tijdens dat overleg is gebleken dat het kabinet de korting op het gemeentefonds in de Miljoenennota 2025 niet gaat terugdraaien. De afspraken met het vorige kabinet over Wmo en Hervormingsagenda Jeugd worden wel gerespecteerd. Met de ministers en staatssecretarissen is afgesproken dat de komende maanden in deelstudies onderzoek plaatsvindt of de taken en middelen rond de thema’s bestaanszekerheid, versterking voorzieningenniveau in alle gemeenten, aandacht voor de relatie tussen het zorgdomein en het sociaal domein en het versnellen van de woningbouwopgave in balans zijn. Wanneer dat niet het geval is, wordt bepaald welke stappen er moeten worden gezet om dat te herstellen.
Eind oktober/ begin november moet de uitkomst van het onderzoek bekend zijn. Zodra wij meer weten informeren wij u daarover. Op 1 juli jl. is de Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) reële prijzen Jeugdwet in werking getreden. Deze AMvB moet gemeenten meer houvast bieden bij het vaststellen van ‘reële tarieven’ voor jeugdhulpaanbieders. Of het besluit zoden aan de dijk gaat zetten is de vraag. De verwachting is namelijk dat gemeenten en aanbieders discussie blijven houden over de hoogte van de tarieven. Daarnaast is onbekend of deze wet niet tot hetzelfde kosten opdrijvend effect gaat leiden als de AMvB die eerder werd ingevoerd voor de zorgaanbieders voor de Wmo. Ook is recent bekend geworden dat gemeenten door onzorgvuldige ramingen van het CPB het risico lopen om inkomsten te missen, omdat het planbureau de inflatie consequent te laag Programmabegroting 2025
8
Gemeente Aalsmeer
inschat waardoor gemeenten daarvoor te weinig compensatie ontvangen in het gemeentefonds. Uit onderzoek is gebleken dat de afgelopen zeven jaar is de prijsstijging van het bruto binnenlands product in alle onderzoeksjaren jaren hoger was dan de CPB-raming daarvan in het voorjaar. Het prijsaccres van het gemeentefonds wordt sinds 2024 bepaald aan de hand van de voorjaarsraming van het lopende jaar. Het prijsaccres dreigt daarmee structureel te laag te worden. Aanvullend hierop zien wij de volgende kansen en risico’s: Kansen - Objectieve indexering en fondsvorming Wmo uit de Voorjaarsnota van het Rijk vanaf 2026. Vooruitlopend op een andere financiering van de Wmo wordt een bedrag van € 75 miljoen vanaf 2026 oplopend tot € 300 miljoen in 2029 gereserveerd en bij de Miljoenennota
-
overgeheveld naar het Gemeentefonds. In het raadsvoorstel over de septembercirculaire geven wij aan wat dit betekent voor Aalsmeer. Afschaffing abonnementstarief Wmo Aflopende erfpachtovereenkomst Eigen Haard In 2024 ronden wij naar verwachting de onderhandelingen over de erfpachtovereenkomst met Eigen Haard af. Hieruit worden hogere inkomsten verwacht. Zodra wij deze in beeld
-
hebben informeren wij u daarover. Stelposten loon-en prijs, behoedzaamheid en nieuw beleid als onderdeel van de programmabegroting
-
Areaaluitbreiding en/ of extra tariefstijgingen waardoor hogere inkomsten
Risico’s -
Kostenontwikkeling jeugdhulp en Wmo gelet op open-einde regeling en AMvB in combinatie met de reserve Sociaal Domein die naar verwachting eind 2024 uitgeput is. Afschaffing abonnementstarief Wmo
-
Inventarisatie onderhoudsareaal openbare ruimte Inflatie in gemeentefonds in relatie tot werkelijke prijsontwikkeling Nog niet alle ambities zijn financieel vertaald
-
Niet (volledig) realiseren van de in de programmabegroting opgenomen taakstellingen Nieuwe AA-claims zonder dekking Nieuwe wettelijke taken waarvoor Rijk onvoldoende budget beschikbaar stelt
Ontwikkeling schuldpositie en rentelasten De onderstaande grafiek laat de verhouding tussen het vreemd vermogen (schuldpositie) en de ontwikkeling van de rentelasten zien. De ontwikkeling van de schulden laat een constant beeld zien in relatie tot het groeiende bezit. De geplande investeringen uit het Meerjarenprojectenplan Buitenruimte (MPP) en het Meerjaren Investeringen Programma (MIP) zijn de oorzaak van de schuldpositie. Een groot deel hiervan wordt gefinancierd met vreemd vermogen. Het bedrag dat betaald wordt aan rentelasten stijgt hierdoor de komende jaren. Dit komt door de groeiende schuld in combinatie met de gestegen rente.
Programmabegroting 2025
9
Gemeente Aalsmeer
140.000
2.500
120.000
2.000
100.000 80.000
1.500
60.000
1.000
40.000
500
20.000 0
0 2024
2025
2026
2027
Schuldpositie ultimo
Rentelasten
2028
In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van de financiële kengetallen. Hieruit blijkt dat de komende jaren de schuldquote oploopt als gevolg van het aantrekken van leningen om nieuw bezit te kunnen financieren, maar dat deze binnen een aanvaardbare bandbreedte blijft. Ontwikkeling lokale heffingen Daar waar het mogelijk is vraagt de gemeente kostendekkende tarieven voor geleverde diensten. Op deze manier worden de kosten gelegd bij degene die van de dienst gebruik maakt. In de Kadernota 2025 is een onderzoek aangekondigd naar de kostendekkendheid van de heffingen en de leges. Voor rioolheffing en afvalheffing is dit onderzoek voorafgaand aan het opstellen van deze programmabegroting afgerond. Hiervoor is onder financiële ontwikkeling daarop al ingegaan. Het onderzoek naar de kostendekkendheid van de leges Burgerzaken (algemene dienstverlening), APV en dienstverlening in het kader van de Omgevingswet wordt in de komende weken afgerond. In het raadsvoorstel over de belastingverordeningen 2025 komen we hierop terug. Na uitwerking van de uitgangspunten voor de indexatie van de tarieven zoals opgenomen in hoofdstuk 3 van de Kadernota 2025 en de tariefvoorstellen die in deze programmabegroting zijn opgenomen is de ontwikkeling van de lokale woonlasten 2025 als volgt: Soort lokale heffing
2021
2022
2023
2024
2025
OZB aanslag woning eigenaar Rioolheffing eigenaar
425
505
519
531
553
174
177
181
188
196
Afvalstoffenheffing gebruiker Woonlasten Eenmalige belastingkorting voor huishoudens in 2022
299
237
330
370
411
898
919
1.030
1.089
1.160
1.030 n.v.t.
1.089 5,7%
1.160 6,5%
Woonlasten na belastingkorting % toename t.o.v. vorig jaar
-96 898
823 2,3%
In de Kadernota 2025 hebben wij u voorgesteld om de hondenbelasting af te schaffen en de OZB evenredig te verhogen zodat deze afschaffing geen effect heeft op de gemeentelijke inkomsten. Naar aanleiding daarvan is gevraagd wat het effect is op de OZB aanslag voor een woning met een gemiddelde WOZ waarde: dit voorstel heeft extra stijging van ca. 0,77% ten Programmabegroting 2025
10
Gemeente Aalsmeer
opzichte van 2024 tot gevolg. In bovenstaande tabel is daarmee in de ontwikkeling van de woonlasten al rekening gehouden. In 2025 effectueren we daarnaast het eerder genomen besluit tot verhoging van de waterverblijfsbelasting. Een uitgebreide toelichting op de ontwikkeling van de inkomsten op de lokale heffingen is opgenomen in de paragraaf lokale heffingen van deze programmabegroting. Ombuigingsvoorstellen In de Kadernota 2025 is u een aantal ombuigingsvoorstellen voorgelegd in het kader van de opdracht ‘oud voor nieuw’ van de AA-organisatie. Deze zijn in deze programmabegroting aan het betreffende programmaonderdeel toegewezen en vindt u ook als bestuurlijk actiepunt terug in deze programmabegroting. Na de raadsvergadering van 4 juli is gestart met de verdere invulling van deze voorstellen. De verdere uitwerking daarvan is een vast agendapunt in de overleggen tussen de verantwoordelijk vakafdeling en de portefeuillehouder. Daar waar al resultaten te benoemen zijn vindt u deze bij het programmaonderdeel terug. In volgende P&C documenten houden wij u op de hoogte over de realisatie ervan. In bijlage 10.1 van de Kadernota 2025 hebben wij u een aantal scenario’s geschetst wat het betekent als het Rijk aan de eerder doorgevoerde korting op het gemeentefonds vasthoudt.
Daarbij hebben wij ook aangegeven u te informeren over de voortgang naar het onderzoek van bezuinigingen op medebewindstaken. Op het moment van stellen van deze programmabegroting hebben wij (nog) geen nieuwe informatie daarover. Eén en ander is ook afhankelijk van de keuze die het kabinet gaat maken: balans of verschraling. In de 1e bestuursrapportage 2025/ Kadernota 2026 komen wij hierop bij u terug. We kiezen er daarom op dit moment bewust voor om nu (nog) geen onwenselijke bezuinigingen aan u voor te leggen om daarmee een sluitende meerjarenbegroting te presenteren. In de tussenliggende periode bereiden wij ons wel verder voor om ons op de toekomst verder voor te bereiden. In de programmabegroting hebben wij daartoe actiepunten geformuleerd, zoals het onderzoek naar de mogelijkheid om bestaande maatregelen uit te breiden en/ of nieuwe maatregelen te treffen. Het is goed om daarbij te beseffen dat een belangrijk deel van onze begroting bestaat uit niet beïnvloedbare kosten, beperkt beïnvloedbare kosten, of kosten die op middellange termijn beïnvloedbaar zijn (zoals bijvoorbeeld subsidies en personele kosten) of direct impact hebben op onze voorzieningen in Aalsmeer waarop we trots zijn. Dat maakt vervolgstappen extra ingewikkeld. Septembercirculaire 2024 Op het moment van het aanbieden van deze begroting is de septembercirculaire van het Rijk net een paar dagen binnen.