05-NioZeist reactie op kadernota 2022 - 19-06-2021
Tekst van het document
Geachte leden van de raad. Wij zijn Pieterjan van Delden (Humanitas Heuvelrug) en Irene Domburg(Handjehelpen) en spreken namens het Netwerk Informele ondersteuning Zeist (NIOZeist). Bij het NIOZeist zijn ruim dertig maatschappelijke organisaties betrokken die voornamelijk werken met vrijwilligers Een prachtig “bloemenveld”. Die verscheidenheid van vrijwilligers en organisaties is de kracht van informele ondersteuning: iedereen die iets voor een ander wil doen kan een passende organisatie vinden onder wiens vleugels dat kan. En iedere inwoner die geholpen kan worden door een vrijwilliger, kan iemand vinden die bij de situatie en hulpvraag past We zijn hier omdat we ons zorgen maken over de kadernota. Daarin staat op pagina 47 vermeld dat er € 300.000,- bezuinigd gaat worden in het sociaal domein. Voor ons is niet duidelijk hoe en op welke partijen dat gaat gebeuren. Vandaar dat we uw aandacht willen vragen voor het belang van het voorliggende veld, de verscheidenheid en eigenheid van iedere organisatie, al die organisaties die met vrijwilligers zoveel ondersteuning bieden in de gemeente Zeist. Van onschatbare waarde….. Eigenlijk staan we hier niet in de eerste plaats namens het NioZeist, maar namens de inwoners voor wie wij met vrijwilligers dagelijks aan het werk zijn.
Inwoners met een verstandelijke beperking die mee willen doen in de samenleving, Inwoners met een psychiatrische achtergrond waarvan we weten dat er de komende jaren weer veel in de wijken terugkeren en die een plek moeten vinden in de maatschappij. Voor inwoners die de taal nog niet voldoende machtig zijn. Gezinnen die te maken hebben met huiselijk geweld of burenruzies en waarvan we weten dat deze in Corona tijd het extra zwaar hebben. Mantelzorgers die zo lang over hun eigen grenzen heen gaan dat zij zelf zorg nodig hebben. Jongeren die kampen met depressieve gevoelens of hun draai niet kunnen vinden in de samenleving en afglijden naar isolement, criminaliteit of geweld. Eén ouder gezinnen of gezinnen met een gehandicapt kind. Inwoners met schulden waarbij ze door de bomen het bos niet meer zien, en waarvan we ook weten dat zij door de huidige omstandigheden ieder perspectief missen. Voor inwoners die te maken hebben met echtscheiding, die kampen met huisvestingsvragen, opvoedvragen, rouwverwerking, onzekerheid of stress. Ouderen die eenzaam zijn, gezondheidsproblemen of een mobiliteitsbeperking hebben Voor alle inwoners die elkaar willen ontmoeten op allerlei plekken, in viertallen, kleine groepjes of met hele buurten
Voor inwoners die nog niet digitaal vaardig zijn én inwoners die zich hierin verder willen ontwikkelen.
Namens al deze inwoners staan we hier. Veel aandacht (en geld) in het sociaal domein in Zeist gaat naar de zwaardere zorg, de ‘bovenkant van de piramide’. Wij als maatschappelijk partners in het voorliggende veld weten dat wij door onze ondersteuning juist die inzet van zware zorg vaak kunnen voorkomen, door een vangnet en een basis te creëren waardoor inwoners zich gesteund voelen en weer op weg kan naar het vinden van eigen oplossingen. Wanneer er in deze veelal preventieve voorzieningen wordt gesneden betaalt dit zich straks duur uit. Nu bezuinigen is straks betalen. Wij als partners hebben het nadeel dat onze interventies soms zo ‘gewoon’ en praktisch zijn dat ze amper zichtbaar zijn en daardoor onbetekenend lijken. Het ‘als normaal’ benaderen van strubbelingen, die we immers allemaal in meer of mindere mate ervaren in onze levensloop, is iets waar juist informele ondersteuners in de vorm van vrijwilligers enorm sterk in zijn. Gewoon en onbetekenend is deze inzet dan ook allerminst. Juist deze gewone en relatief goedkope oplossingen kunnen het verschil maken voor een inwoner, zijn omgeving of voor een heel gezin. Voor hen zijn ze van onschatbare waarde. Laten we een voorbeeld noemen: Hanida komt uit Afghanistan en woont met haar man en twee dochters in een flat. Ze is zwanger en heeft zwangerschapsdiabetes.
De Nederlandse systemen en de post die ze ontvangt, begrijpt ze lang niet altijd. De stapel ongeopende bieven van instanties wordt langzaam hoger. Het gezin heeft weinig geld te besteden. Handida zou graag Nederlands leren zodat ze haar kinderen kan helpen met hun schoolwerk. De juf belt. Ze heeft zorgen en moeder miste een afspraak. De juf roept de hulp in bij het Centrum voor Jeugd en Gezin. De hulpverlening belt Samen Oplopen. Een vrijwilliger, Geesje, gaat kennismaken met het gezin. Zij brengt direct ontspanning en hartelijkheid. Hanida en Geesje verzamelen babypullen, gaan samen naar de juf op school, bezoeken de gynaecoloog en regelen prikmateriaal voor Hanida’s diabetes. Voor de kinderen én om moeder te ontlasten schakelen ze HandjeHelpen in: een keer per week komt er een vrijwilliger die met de kinderen op stap gaat, zodat moeder kan rusten en de komst van de baby goed kan voorbereiden. Voor de financiën en administratie wordt een vrijwilliger van Humanitas thuisadministratie ingevlogen: deze vrijwilliger helpt vader en moeder met het lezen en begrijpen van de post en het budgetteren, zodat met de beperkte inkomsten toch rond kunnen komen. Door hen te helpen met het aanvragen van een aantal regelingen voor minima, kunnen ze onder andere een laptop aanschaffen voor het huiswerk van de kinderen.
Er wordt ook een aanvraag gedaan bij het Jeugdsport- en cultuurfonds, zodat de kinderen zich kunnen aanmelden bij een vereniging.
Via de voetbalclub waar de jongste nu voetbalt, krijgen ze en flyer van een buurtvoetbaltoernooi. Beide meiden én vader melden zich aan en komen zo in contact met buurtgenoten. Vader raakt aan de praat met de jongerenwerker van MeanderOmnium en geeft aan dat hij werkzoekende is en de dagen zo lang vind. De jongerenwerker brengt vader in contact met de beheerder van een wijkservicepunt, waar vader een dag in de week aan de slag gaat als gastheer. Zo oefent hij zijn Nederlands en leert hij veel mensen uit de buurt kennen. Langzaamaan komen alle gezinsleden in contact met buurtgenoten en vergroot hun netwerk zich. Als er af en toe nog vragen zijn over financiën of post neemt vader die mee naar het wegwijscafé, wat plaats vind in het wijkservicepunt waar hij vrijwilligerswerk doet. Moeder is inmiddels bevallen en heeft via buurtinitiatief ‘o mama’s veel contacten met andere moeder én oma’s gelegd. Mogelijke bezuinigingen op de sociale basis zijn dus zeer onwenselijk. En wij vragen u om dit duidelijk te maken naar het college: GEEN bezuinigingen op het voorveld, op de vrijwilligersorganisaties Naast de zorgen die we ons maken na het lezen van de kadernota, staan er ook hoopgevende alinea’s in.
Op pagina 43 (bij WMO) én op pagina 44 (bij jeugd) lezen we bijvoorbeeld over de wens om de sociale basis te versterken, waarbij het ‘voorveld’ (welzijn en informele hulp) in lijn wordt gebracht met de opgave van het CJG en het Sociaal Team. Ook het uitwerken van het begrip normaliseren vinden wij een positieve ontwikkeling: het ‘gewone leven’ kent uitdagingen, niet voor alle uitdagingen is professionele hulp of ondersteuning nodig. Aansluitend op deze wensen en ontwikkelingen, willen wij als vrijwilligersorganisaties graag méér doen. Het NioZeist gelooft dat inwoners elkaar willen en kunnen ondersteunen, op een laagdrempelige en gelijkwaardige manier. Door dit op een zichtbare en makkelijk vindbare manier te organiseren is ondersteuning voor iedereen dichtbij en snel geregeld. Wij zijn er van overtuigd dat onze inzet kan bijdragen aan het minder ernstig oplopen van problemen bij inwoners en daarmee een vermindering van zorgkosten op langere termijn. Er zijn heel veel initiatieven, van vrijwilligersorganisaties, van inwoners en van de gemeente, maar daar is nu nog weinig samenhang tussen. Er is veel winst te halen wanneer we door meer samenwerking inwoners sneller de passende steun kunnen geven. Dat vraagt om een structurele samenwerking tussen alle partijen en daar maken wij ons met het NioZeist hard voor. 1.
We willen één gezamenlijk platform voor de samenwerking tussen de vrijwilligersorganisaties en de gemeentelijke hulp en ondersteuning. Dit platform kent samenwerking op wijkniveau (dicht bij voor de inwoners) en op het niveau van de hele gemeente (voor de meer specifieke vragen van inwoners). 2. We willen 1 loket waar zowel de inwoners als de professionele zorg terecht kan: welke ondersteuning is het meest passend? En hoe mooi is het als dat niet direct dure formele zorg is. Informeel waar kan, formeel waar nodig.
3. De samenwerking met het sociale team en de CJG kan geïntensiveerd worden. Nog meer dan in het verleden moet informele ondersteuning op de agenda. In andere gemeenten is gebleken dat 50-60% van de casussen bij de sociale teams geschikt zijn om in- of aan te vullen met informele zorg. Dat maakt het leven van inwoners beter! En dat zal op termijn kosten verminderen. Als NioZeist hebben we nagegaan hoeveel uren en geld nodig zouden zijn voor zo’n structurele samenwerking. Onze conclusie is dat het met beperkte middelen zou kunnen, vaak ook met inzet van al bestaande capaciteit, betaald of onbetaald. Namens mijn collega’s en inwoners van Zeist spreek ik de hoop uit dat wij u hebben meegenomen in onze zorgen voor de toekomst. Een toekomst waarbij wij beelden zien van een afbrokkelend fundament, de piramide van ondersteuning waar aan de onderkant geknabbeld wordt. Juist die basisinfrastructuur die in onze ogen stevig moet staan en zeker niet omgebogen moet worden. Immers, een stevige fundament is van onschatbare waarde. Daarom zeggen wij; geen bezuinigingen in het voorveld en investeer in de ontwikkeling van één samenhangende structuur voor alle partners.
Wij danken jullie voor jullie aandacht.
Netwerk Informele Ondersteuning Zeist dd 1-5-2021 Algemen Seniorenvereniging Zeist Bezoekdienst Steunpunt Mantelzorg Nederlandse Patiënten Vereniging Zeist Samenspraak Gilde Zeist Taalhuis Zeist Belbus MO Wegwijscafé Netwerk Gewoon Samen VrouwenTaalgroep Zeist Stichting HIP Stichting Vier het Leven De Zonnebloem Support4you Stichting SamenOplopen Leger des Heils Gilde Zeist SchuldHulpMaatje Zeist WSP Zeist-Centrum Sociaal Raadslieden - juridisch advies Rechtswinkel Kerk & Samenelving - Wijkinloophuis Zeist-West Austerlitz Zorgt Christengemeenschap/gemeentezorg HandjeHelpen Humanitas Heuvelrug Kerk &Samenleving - Wijkinloophuis Zeist-Centrum Gilde Coach4You Wijk voor de Wijk / Buurtvrij Kerk & Samenlving - Wijkinloophuis Lindenhuis Wijkinloophuis Kerckebosch Steunouder Servicebalie MeanderOmnium Meeleefgezin Taalhuis Zeist Vrijwilligerscentrale Zeist Steunpunt Mantelzorg Zeist MeanderOmnium