CDA Algemene beschouwing 2024.pdf

West Betuwe is een schittende gemeente en het is dan ook een eer en een genoegen om daar een bijdrage aan te leveren. Dit is wat wij hier met elkaar als raad, college maar zeker ook de ambtenaren beogen. De perspectiefnota laat zien dat we op grote financiële uitdagingen afstevenen waardoor verandering noodzakelijk is. Als CDA West Betuwe zijn wij een beginselen partij, standpunten zullen immers met het vinden van een meerderheid en voortschrijdend inzicht worden aangepast terwijl beginselen blijven. Als CDA staan wij voor een visie op de overheid die uitgaat van Publieke gerechtigheid, Gespreide verantwoordelijkheid, Solidariteit en Rentmeesterschap. Deze vier beginselen zijn van onschatbare waarde, ook voor West Betuwe. Rentmeesterschap ziet op verantwoord omgaan met onze leefomgeving. We zorgen ervoor dat we de wereld beter achter laten voor onze kinderen en kleinkinderen. Rentmeesterschap gaat ook over financiën. Wij gaan verantwoordelijk om met belastinggeld omdat we de volgende generatie niet met onze rekening mogen opzadelen. Hierbij hebben wij met onze gemeente een grote verantwoordelijkheid gekregen, we hebben veel mensen die naar West Betuwe komen voor de bloesem en het mooie landschap. Qua publieke gerechtigheid lopen we tegen doorlopende tekorten aan bij politie en iser qua handhaving meer te breiken zoals ook in deze raad eerder besproken is.

De solidariteit loopt momenteel spaak doordat er onvoldoende nieuwe betaalbare woningen worden gerealiseerd en het gemeentefonds wordt gekort terwijl er meer taken naar de gemeente zijn gekomen. Jongeren kunnen moeilijk starten op de woningmarkt en hebben nauwelijks keus om nabij familie te wonen. Het gezin is de hoeksteen van de samenleving en vormt de basis waar normen en waarden worden overgedragen en waar men voor elkaar leert zorgen. Met het tekort aan woningen neemt het vruchtbaarheidscijfer verder af terwijl er al sprake is van doorlopende vergrijzing. Er wordt gezegd, wie de jeugd heeft, heeft de toekomst, maar is dit ook om te draaien? Wie de jeugd niet heeft, heeft geen toekomst? Zodoende dienen we er alles aan te doen om starters op de woningmarkt te ondersteunen en ruimte voor gezinnen te bieden. Zonder sterke gezinnen zal ons economisch succes andere mensen van buiten Europa naar hier brengen, mogelijk ook met hele andere normen en waarden en een andere rechtstaat tot gevolg waar Piet Hein Donner ooit naar verwees. Het zal de vraag zijn of andere culturen in staat zijn de zelfde intrinsieke gelijkwaardigheid die de Christelijke traditie hier heeft gebracht weet te dragen. Cultureel zijn de landen met de intrinsieke gelijkwaardigheid van ieder mens en rechtstaat zoals die wij deze kennen een minderheid op het wereld toneel.

Waar wij nieuwkomers versneld weten te huisvesten dient dit voor huidige inwoners ook te kunnen. Het is nu dan ook moeilijk uitlegbaar om statushouders versneld huisvesting te bieden terwijl huidige inwoners het nakijken hebben. De gemeente heeft naar beide groepen een zorgplicht. Als CDA staan wij voor de menswaardige betaalbare huisvesting. Waarbij voor nieuwkomers goede integratie centraal moet staan zodat men vanaf het begin de taal kan leren beheersen en het actief meedoen

Pagina 2 van 3

in West Betuwe beter wordt ondersteunt. Ook hier wil ik benadrukken dat na de zorgelijke berichten over laaggeletterdheid goede taal beheersing voor alle inwoners in West Betuwe aandacht verdient en gelukkig ook krijgt. Gespreide verantwoordelijkheid is een beginsel wat in West Betuwe vorm krijgt in kerngericht werken, waarbij niet per definitie alles centraal geregeld hoeft te zijn. Wat het CDA betreft, kunnen de diverse kernen ook een stukje erkenning krijgen om dat extra straatje erbij te realiseren. Voor het idee kerngericht werken verdient dit college dan ook lof, hoezeer er in de praktijk altijd ruimte is voor continue verbetering. Wij kijken als CDA ook positief naar continue verbetering en zien kansen ook via kerngericht werken het bouwen te versnellen. Als CDA hebben we voorstellen gedaan om raadsbreed prioritering aan te brengen om de woningbouw vlot te trekken, deze kans heeft dit college helaas naast zich neergelegd. Ook hebben we een motie voor betaalbaar wonen ingediend welke gelukkig wel breed draagvlak heeft. Daarnaast hebben we de toezegging gevraagd om werk te maken de regeldruk te reduceren zodat de plan capaciteit optimaler ingezet kan worden. Momenteel hebben we een ingewikkeld samenspel van regels die woningbouw hinderen.

Eigenlijk had deze regeldruk eerder aangepakt dienen te worden, gezien iedere regel die we hebben de inwoners uiteindelijk geld kost en het werk van de gemeente moeilijker kan maken. Het complex spel van regels in deze samenvoegingsgemeente maakt dat plannen maken en vergunningsverlening meer tijd en geld kostenm doordat we meer regeldruk hebben. Daarbij is de menselijke maat belangrijk, alles dicht regelen en ieder risico willen uitbannen slaat maatschappelijk initiatief dood.Terwijl initiatief vanuit de inwoners zelf van waarde is voor gemeenschapsvorming. Soms als ik mensen hoor over de regeldruk kan op een onbewaakt moment de gedachte opkomen misschien liever helemaal geen regels te willen. Al nadenkend over de regeldruk was ik enkele weken geleden in Griekenland en daar werd ik letterlijk stilgezet bij het hebben van te weinig regels. Op een 2x 2 baans ringweg van een stad heb je een tankstation, waarmee als iemand tankt er een éénbaansweg overblijft. Ook parkeert men er op hoeken van straten wat de doorstroming niet ten goede komt. Het is dus essentieel om niet persee minder maar vooral de juiste regels te hebben. Wij bieden onze constructieve houding aan hierin mee te kijken en de regels tegen het licht te houden met het oog op het versnellen van woningbouw in West Betuwe. Zodat de regels betaalbaar wonen ondersteunen.

Het gaat erom dat we onze waardevolle ambtelijke capaciteit zo goed mogelijk inzetten om bouwen in iedere kern te versnellen. In de Audit commissie heb ik het al genoemd dat het maken van een ‘greenlane’ mogelijk kan helpen. Wij willen het college dan ook vragen om te onderzoeken wat het meest eenvoudige kader is waarmee projecten versneld kunnen starten om zo iedere kern nieuwe woningen te gunnen. Desnoods met een gestandaardiseerd Betuws straatje wat in iedere kern als stempel versneld bouwen mogelijk maakt. Ook heeft de gemeente grote ambities om sportgemeente van het jaar te worden. Sport is relevant voor jong en oud. Als CDA zien wij dat gezond ouder worden een

Pagina 3 van 3

steeds belangrijker thema aan het worden is. Er zijn al veel mogelijkheden om te fietsen en te wandelen, al dan niet via vereniging deel te nemen aan sport en spel en daarbij kan een goede overdekte zwemgelegenheid eigenlijk niet ontbreken. Zwembaden zijn echter niet alleen waardevol maar ook kostbaar. Daarin willen we het college uitdagen om ook te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om centraal gelegen recreatie en wellness samen met particuliere deelnemers/investeerders te verkennen. Zodat opleidingen/gelegenheid tot het halen van zwemdiploma's elkaar kunnen versterken. Waarmee we een weloverwogen beslissing voor een toekomst bestendige voorziening kunnen maken. Tot slot wil ik toch even stil staan bij dit schitterende gemeentehuis, het is gelukkig mooi en functioneel geworden met veel licht en meer transparantie. Als CDA willen wij oproepen tot de transparantie die past bij dit mooie gebouw. Onze inwoners verdienen dit als het gaat om prioriteiten in woningbouw maar ook hoe we invulling geven aan het sportfaciliteiten en daarmee verenigingsleven ondersteunen. Hierin zullen wij komende periode ook actief meedenken om ondanks de grote uitdagingen die we hebben West Betuwe voor onszelf en komende generaties nog beter te maken. Wij wensen zodoende dit college, de ambtenaren en ons als raad Gods zegen toe met de keuzes die komende periode gemaakt zullen worden.