Algemene beschouwing perspectiefnota ChristenUnie.pdf

Algemene beschouwingen 2024, ChristenUnie, Anne van Rossum We leven in een mooi land en in een prachtige gemeente. Heel veel dingen zijn hier uitstekend geregeld. Daar ben ik dankbaar voor. Ik dank God dat mijn wieg in Nederland stond. Dat ik opgroeide in een warm gezin en in een vrij en democratisch land. We hechten allemaal aan vrijheid en bedenk, miljarden op deze aarde leven in een land waar geen of veel minder vrijheid is. De vraag is wat onze vrijheid waard is als deze ten koste gaat van de vrijheid van anderen. Door hoe we anderen zien en behandelen. Door wat we kopen en eten.

En in dat licht denk ik aan Anwar uit Syrië. Hij kwam aan in 2015 in Ter Apel en wat was voor hem het moeilijkst: “Het goede doen.” Kies ik voor legaal of illegaal mijn inburgering halen? Kies ik voor zwart werk of voor wit werk. Anwar zegt: “ik snap het dat een ander het verkeerde pad kiest en ik had het ook gedaan als ik Gerda niet had gehad, de vrouw die zich vanaf de eerste dag in het azc om mij heeft bekommerd. Me de risico’s uitlegde. Ik kende die risico’s niet, want in Syrië heeft werk geen kleur. Werk is gewoon werk, het is niet zwart of wit.’ Einde citaat.

Kies ik voor het goede of juist niet, daar staan wij allemaal voor. Dagelijks. Het goede doen, bijvoorbeeld wat wij doen in onze nieuwkomersschool in het Lingehuis. Door op het juiste moment dit pand aan te kopen (Govert) krijgen hier kinderen van Oekraïense ontheemden, van arbeidsmigranten en van statushouders les in hun eerste jaar dat ze in

Nederland zijn. Ze volgen een jaar lang lessen in Nederlandse taal en andere vakken als schrijven, rekenen en burgerschap. En de mix van die verschillende herkomsten helpt enorm. Achmed zal met Tatiana in het Nederlands moeten communiceren, anders verstaan ze elkaar niet. Het reguliere onderwijs wordt ontlast en er is maatwerk voor deze nieuwkomerskinderen. Prachtig dat het ene na het andere scholenproject nu van start gaat. De school in Beesd een paar jaar eerder dan aanvankelijk gepland, dankzij een motie van de ChristenUnie. De school in Tricht is bijna klaar, Beesd en Geldermalsen is gestart. We doen daarbij een oproep. Ga nu al aan de slag met de straks vrijkomende locaties. In Beesd gaat dat goed. College, wordt er in Tricht en Geldermalsen ook al invulling gegeven aan de vrijkomende percelen na voltooiing van de scholen? We danken college en raad voor de goede ontvangst van onze wethouder Piet Jan den Dikken die in maart het stokje overnam van Govert van Bezooijen. Leuk om te zien hoe hij vol energie zijn taak oppakt en er ook blijk van geeft plezier in zijn werk te hebben. Hoe hij meeloopt met ambtenaren om een goed beeld te krijgen van onze dienstverlening zodat hij des te beter kan sturen op verbeteringen. We wensen hem als fractie Gods zegen toe en ook heel veel werkplezier in zijn mooie taak. We zijn ook blij en dankbaar dat ons huishoudboekje er nu goed voorstaat.

We zijn financieel gezond. Maar, en daar kunnen wij niets aan doen, West Betuwe moet wel gaan bezuinigen, een ravijnjaar dient zich aan. We gaan de komende maanden aan de slag met een besparingslijst bezuinigingsopties Financieel Fit en een afwegingskader. Wat de ChristenUnie betreft gaan we uit deze lijst voor de grote maatregelen. - Veel budgetten worden nu niet uitgeput of doorgeschoven. Scherper begroten levert een forse bezuiniging op van 1,7M. - In wegenonderhoud kan 1M worden bezuinigd als de planperiode van het beheersplan wordt verlengd.

- En ook de lokale heffingen, zoals de leges voor bouwvergunningen kunnen 1M meer opleveren want zijn nu lang niet kostendekkend. Hierbij heb ik wel een aanvulling. Het is voor starters erg lastig om aan een betaalbare woning te komen. Wij vinden dat het voor woningen in het hogere prijssegment minder bezwaarlijk is als het bedrag aan leges verhoudingsgewijs wat hoger is. We dienen daarom een motie voor meer kostendekkendheid en daarbij nieuwbouwwoningen onder de NHG-grens te sparen. - Als het gaat om kerngericht werken vinden er verschillende overlegstructuren plaats. Wij denken dat een bezuiniging mogelijk is door deze verder te fine-tunen en te professionaliseren. Terug naar de lijst: Waar we niets in zien is snijden in de maatregelen die juist onze minima treffen. minder subsidies maatschappelijke ontwikkeling, invoeren eigen bijdrage WMO voor minima, minder cliëntondersteuning bij de WMO en minder tegemoetkoming chronisch zieken. En, West Betuwe is al een dure gemeente. Verhogen van de OZB ligt daarom ook niet voor de hand. Dit als schot voor de boeg. We gaan de komende maanden met het afwegingskader aan de slag en de definitieve keuze maken we in november. In mei namen we besluiten over de kunstgrasvelden. Zoals nu omschreven in beslispunt 5 zouden die dit najaar, dus na uitvoering alsnog ter discussie staan. We dienen daarvoor een amendement in.

Nog een foutje in de PPN op pag. 23, de bedragen bij nieuw incidenteel beleid wonen. Deze staan wel goed in het Raadsvoorstel en in het Raadsbesluit bij beslispunt 4 en hoeven we dus niet te amenderen. Ik ga nog even terug naar wonen. We bouwen nu niet voldoende om te voldoen aan de behoefte van onze inwoners.

Ik laat een plaatje om aan te geven hoe velen het nu ervaren. Neem Marieke van 26 uit Hellouw. Ze woont nog thuis en zou dolgraag op zichzelf gaan wonen. En Stijn en Iris. Stijn komt uit Asperen en in dat dorp zouden ze dolgraag samen verder willen maar het lukt steeds maar

niet iets betaalbaars te vinden (de namen en situaties in dit geval verzonnen). Ik heb 2 vragen aan het college: - We hebben met elkaar afgesproken: we gaan versneld betaalbare koop- en huurwoningen in alle kernen realiseren. Welke stappen voorziet u daarin voor 2025 en hoe kan de gemeenteraad u hierbij helpen? - Hoe gaat u zorg dragen dat na elk woningbouwplan er ook inzichtelijk is welke plan hierna komt zodat we ook blijven bouwen? - Gaat u voor elk bouwproject na of er mogelijk een bouwlaag meer kan worden gerealiseerd? Gaat u zorgen dat uw ambtenaren dat meegeven in de voorbespreking?

Nog iets: we lezen in de beantwoording van de vragen van de SGP dat de huisvestingsverordening pas in Q2 - 2025 voor besluitvorming gereed is. We hebben als raad al zo vaak aangedrongen op voorrang voor onze inwoners bij nieuwbouw. College, kan dat worden vervroegd? Nog een vraag een vraag aan het college van geheel andere aard. In juni 2022 werd de verordening Winketijden West Betuwe 2022 vastgesteld met de belofte deze na 12 maanden te evalueren. Die periode is inmiddels voorbij. College, wanneer komt deze evaluatie? En hoe gaan we om met kwetsbare natuur. De ChristenUnie is van mening dat aan de Zeek er onnodig natuurwaarde verloren is gegaan. We willen voorkomen dat dat vaker voor gaat komen en dienen daarom een motie in om andere kwetsbare natuur beter te beschermen dan hier is gebeurd. We vragen ook aandacht voor preventie. We willen aandacht voor onze jongeren, waarvan er velen kampen met psychische problemen. Ik hoorde gisteren Attje Kuiken, oud-fractievoorzitter PvdA TK en kersvers bestuurder van een instelling voor verslavingszorg: 1 euro uitgeven aan

preventie geeft een besparing van 6 euro. We hebben relatie nodig. Relatie met onze medemens. Een onderzoek van Harvard University, dat al 80 jaar loopt, wijst uit dat relaties één van de belangrijkste geluksfactoren is. Laten we bouwen aan gemeenschappen. Laten we omzien naar elkaar. Laat eenzaamheid niet gevonden worden in onze gemeente. Relaties met andere mensen. En wat de ChristenUnie betreft met stip daar bovenuit, een relatie met onze Schepper. Goed omgaan met alle inwoners en heel Gods schepping, dat wat ChristenUnie verstaat onder ‘het goede leven’. Voorzitter, college, raadsleden, medewerkers en inwoners van de gemeente West Betuwe. Ik wens u dat goede leven toe. Ik wens u de zegen van de Heere God. Voorzitter, ik heb 2 moties en een amendement. Ik zal het dictum hiervan voorlezen.