Document · PDF

Voorjaarsrapportage 2025

gemeenteraad 23 juni 2025, gemeente VoorstBij agendapunt: Voorjaarsrapportage 202510.421 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Niet gevonden in dit document.

Voorjaarsrapportage 2025

2 |

Inhoudsopgave ■ 1 | Inleiding ■ 2 | Overzicht financiële gevolgen exploitatie per programma 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9

8 9 10 11 14 15 16 18 19

■ 3 | Overzicht financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2025

3.1 | Financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2025 21 3.2 | Overzicht ontwikkeling algemene reserve vrij aanwendbaar 23

■ 4 | Periodieke rapportages 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6

25 26 27 29 30 31

| 3

Hoofdstuk 1 Inleiding

4 |

Algemeen Voor u ligt de Voorjaarsrapportage 2025. De voorjaarsrapportage zorgt voor tussentijdse informatie over de actuele ontwikkelingen binnen het lopende begrotingsjaar en eventuele structurele ontwikkelingen uit de jaarrekening van het jaar daarvoor. De rapportage is bedoeld om autonome ontwikkelingen, welke niet bij het opmaken van de jaarrekening (2024) en de begroting (2025) bekend zijn te melden aan de raad. De rapportage geeft een beeld van (te verwachten) afwijkingen en is bedoeld voor bijsturing door de raad. Daarnaast worden de (te verwachten) financiële afwijkingen aangegeven voor zover op dit moment bekend. Op basis van de vastgestelde rapportage worden activiteiten, planningen en de budgetten zo nodig bijgesteld. De voorjaarsrapportage wordt met een separaat voorstel aan de raad aangeboden en indien nodig wordt voorgesteld om aanvullende budgetten beschikbaar te stellen. Na het besluit van de raad over de voorjaarsrapportage, worden de posten verwerkt in de begroting 2025. De posten met een structurele doorwerking worden dan primitief verwerkt in de begroting 2026. In hoofdstuk 2 treft u de financiële en beleidsinhoudelijke ontwikkelingen per programma aan. In hoofdstuk 3 wordt het totaaloverzicht met de financiële gevolgen gepresenteerd. In dit overzicht is inzicht gegeven in de financiële gevolgen over de jaren 2025-2028.

Daarnaast is in dit hoofdstuk een overzicht opgenomen van de ontwikkeling van de algemene reserve met daarin opgenomen de al eerder door u genomen besluiten en de in deze voorjaarsrapportage opgenomen voorstellen tot aanwending van deze reserve. Conform de afspraken die zijn gemaakt om periodieke rapportages zoveel mogelijk in de reguliere planning- en controlcyclus op te nemen zijn in hoofdstuk 4 een aantal rapportages opgenomen. Voorjaarsrapportage 2025 Bijsturingsvoorstellen In deze voorjaarsrapportage hebben wij, gelet op de diverse ontwikkelingen, bijsturingsvoorstellen opgenomen. Het gaat zowel om voorstellen met een eenmalig als met een blijvend karakter. Als voorstellen met een blijvend karakter noemen wij in het bijzonder: ▪ een verhoging van de instandhoudingsbijdrage van Stichting De Koepel. De stichting krijgt de exploitatie niet meer rond met het verhogen van de tarieven voor de sporthallen en de horeca. De afgelopen jaren zijn de personeels-en energielasten significant gestegen.

Hierdoor is een structurele verhoging van de instandhoudingsbijdrage vanuit de gemeente noodzakelijk gebleken; ▪ de uitgaven aan maatwerkvoorzieningen voor zowel jeugdzorg als Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) laten een sterke stijging zien door hogere tarieven van zorgaanbieders en een toename van de zorgzwaarte; ▪ de subsidies aan maatschappelijke partners worden vanaf 2026 blijvend verhoogd als gevolg van cao-aanpassingen van de werknemers van deze organisaties; ▪ onderhoud van onze gemeentelijke gebouwen. In het nieuw opgestelde onderhoudsbeheerplan is een forse prijscorrectie opgenomen als gevolg van krapte aan materiaal en personeel in de bouw- en installatiewereld. Een extra bijdrage aan de voorziening onderhoud gebouwen is noodzakelijk om voldoende financiële middelen beschikbaar te hebben om alle gemeentelijke gebouwen te kunnen onderhouden voor de periode tot en met 2034; ▪ een voordelig effect door een verlaging van de energiekosten. Uit jaarrekeningcijfers blijkt dat hiervoor een te hoge raming in onze begroting is aangehouden; ▪ hogere algemene uitkering uit het gemeentefonds. In de Decembercirculaire 2024 zijn correcties opgenomen van de compensatie voor volume en prijsontwikkeling. | 5

Door de huidige, onzekere financiële situatie en het verwachte positieve resultaat van de Jaarrekening 2024 stellen wij in deze voorjaarsrapportage aan u voor om de algemene reserve in te zetten om de bijsturingsvoorstellen met een eenmalig karakter op te vangen. Deze voorstellen hebben daardoor geen financieel effect op de lopende exploitatiebegroting. Als belangrijkste voorstel met een eenmalig karakter noemen wij de eenmalige tegemoetkoming in het negatieve resultaat volgens de jaarrekening 2024 van Stichting Zwembad De Schaeck. Deze steun wordt verstrekt om de financiële lasten van het zwembad op korte termijn te verlichten. Voor de toekomst wordt er gekeken naar duurzame oplossingen. Specifieke uitkeringen (SPUK) voor uitvoering rijksbeleid In deze voorjaarsrapportage zijn specifieke uitkeringen van het Rijk opgenomen. Deze uitkeringen heefthet Rijk beschikbaar gesteld voor uitvoering van bepaald rijksbeleid. De rijksoverheid bepaalt hoeveel geld de gemeente hiervoor krijgt en waar de gemeente het geld aan uitgeeft. Voor de uitvoering van dit beleid hebben wij voor hetzelfde bedrag als de uitkering uitvoeringsbudgetten in deze voorjaarsrapportage opgenomen. De opgenomen specifieke uitkeringen gaan over de beleidsvelden inburgeringen Integraal Zorgakkoord.

Financieel meerjarenperspectief (FMP) Onze Meerjarenprogrammabegroting 2025-2028 laat zoals bekend vanaf het jaar 2026 tekorten zien.Dat komt door de korting op het gemeentefonds. De algemene uitkering uit dit fonds is de belangrijkste inkomstenbron van gemeenten. Door de verwerkte ontwikkelingen in deze voorjaarsrapportage laat ook het huidige begrotingsjaar 2025 een negatief saldo zien van € 1.104.200. De korting op het gemeentefonds vanaf het jaar 2026, ook wel aangeduid als het "ravijnjaar", is becijferd op € 2,4 mld. In de Meicirculaire 2025 van het gemeentefonds, waarvan wij de publicatie eind mei 2025 verwachten, worden de mutaties uit de Voorjaarsnota 2025 van het Rijk verwerkt. Dan weten wij ook wat het effect is van deze Voorjaarsnota voor onze gemeente. Wij informeren u dan, zoals altijd, over de uitkomsten van deze circulaire met een raadsmededeling. Gaat het Rijk niet over tot verdere compensatie van de totale korting op het gemeentefonds? Dan heeft dit grote gevolgen voor de gemeentelijke taken die wij moeten uitvoeren en voor de uitdagingen waar wij de komende jaren voor staan. Bij de Prioriteitennota 2026-2029, die wij ook aan u hebben voorgelegd, gaan wij daar uitgebreid op in. Het college van burgemeester en wethouders.

6 |

Hoofdstuk 2 Overzicht financiële gevolgen exploitatie per programma

| 7

2.1 Bouwend Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld

Omschrijving

Totaal Programma

Bouwend Voorst Exploitatielasten

+ = voordeel - = nadeel

Geen bijzonderheden.

8 |

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028

2.2 Mooi Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 48.755 97.510 146.265 195.020

Taakveld 7-2 Riolering

Omschrijving Verhoogde tarieven riool- en waterzorgheffing

-48.755

-97.510

-146.265

-195.020

7-3 Afval

Vermeerdering bijdrage aan voorziening riolering Verhoogde tarieven reinigingsrechten

85.000

170.000

255.000

340.000

7-4 Milieubeheer

Vermindering bijdrage uit voorziening afval Bodemtaken naar Omgevingsdienst Veluwe

-85.000 -28.832

-78.500 0

0 0

Totaal programma

Dekking algemene reserve Mooi Voorst Exploitatielasten

28.832 0

0 91.500

0 255.000

0 340.000

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 7-2 Riolering Verhoogde tarieven riool- en waterzorgheffing (budgetneutraal, verhoging en verlaging zijn gelijk) Bij de in december 2024 vastgestelde Verordening riool- en waterzorgheffing Voorst is besloten tot het verhogen van het basistarief met € 4,23 per jaar. Dit in verband met de notitie herijking rioolheffing. Tegenover de meeropbrengst staat een vermeerdering van de geraamde toevoeging aan de voorziening riolering. 7-3 Afval Verhoogde tarieven reinigingsrechten (verhoging en verlaging zijn in 2025 gelijk, daarna respectievelijk € 91.500, € 255.000 en € 340.000 structureel voordeel) Bij de in december 2024 vastgestelde Verordening afvalstoffenheffing en reinigingsrechten Voorst is het vastrecht van de afvalstoffenheffing en reinigingsrecht voor vier jaar verhoogd met € 7,75 per jaar. Deze stijging is noodzakelijk om de stijgende kosten van Circulus te dekken. Tegenover de meeropbrengst staat voor 2025 en 2026 een (gedeeltelijke) vermindering van de geraamde bijdrage uit de voorziening afval. Voor 2027 en 2028 was dit niet het geval door de ontoereikendheid van de voorziening afval; hierdoor zijn de extra kosten in die jaren volledig ten laste van de begroting gebracht. Door de verhoogde tarieven wordt dit hersteld (na eerder nadeel nu voordeel voor dezelfde bedragen) en de geraamde kostendekkendheid van afval is weer 100%.

7-4 Milieubeheer Bodemtaken naar Omgevingsdienst Veluwe (budgetneutraal, dekking algemene reserve) De bevoegdheid voor ernstige bodemverontreinigingen is per 1-1-2024 verschoven van provincies naar gemeenten, waarbij dit tevens een wettelijke basistaak voor omgevingsdiensten geworden is. Met deze verschuiving van taken is geen verschuiving van middelen gepaard gegaan. Taken hierin zijn onder ander het goedkeuren van bodemsaneringsplannen, het toezicht op bodemsaneringen e.d.. De Omgevingsdienst Veluwe heeft de kosten voor deze taken voor de gemeente Voorst voor 2025 geraamd op € 28.832. Deze middelen worden naar werkelijk bestede tijd in rekening gebracht. | 9

2.3 Bedrijvig Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld

Omschrijving

Totaal Programma

Bedrijvig Voorst Exploitatielasten

+ = voordeel - = nadeel

Geen bijzonderheden.

10 |

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028

2.4 Gezond Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 4-3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken 5-1 Sportbeleid en activering 5-2 Sportaccommodaties

6-1 Samenkracht en burgerparticipatie

6-752 Jeugdhulp ambulant regionaal 6-763 Jeugdhulp met verblijf landelijk Totaal Programma

Omschrijving Coach in de school Optimaliseren integrale samenwerking Voortijdig SchoolVerlaters (VSV-ers) Voorster Sportverkiezing

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 -15.000 -30.000 -30.000 -30.000 -30.000 -60.000 -60.000 -60.000 0

-10.000

Zwembad de Schaeck

-215.101

Dekking algemene reserve Stichting de Koepel Specifieke uitkering Wet Inburgering (uitgaven)

215.101 -135.000 -505.841

0 -135.000 0

Specifieke uitkering Wet Inburgering (inkomsten) Tariefstijgingen Jeugd 2025

505.841

-950.000

Gezond Voorst Exploitatielasten

-1.130.000 -1.185.000 -1.185.000 -1.185.000

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 4-3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Coach in de school (structureel nadeel € 30.000) Er zijn steeds meer leerlingen die kampen met problemen op het gebied van mentale gezondheid; onzekerheid, faalangst en (neiging tot) thuiszitten. De 'coach in de school' treedt in contact met jongeren, ze adviseren en verwijzen door. Op dit moment hebben we een cofinanciering met de beide voortgezet onderwijsscholen in onze gemeente. Dit wordt gedekt vanuit de specifieke uitkeringen voor het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). Deze loopt echter halverwege 2025 af. Vanuit de samenwerking tussen de scholen en de gemeente willen we de inzet van deze jongerencoaches een structureel karakter geven. Hiervoor is een bedrag van € 30.000 per jaar nodig. Optimaliseren integrale samenwerking Voortijdig SchoolVerlaters (VSV-ers) (structureel nadeel € 60.000) Wij ontvingen van 2023 tot en met medio 2025 een subsidie van € 60.000 per jaar van Ferm, een regio-organisatie die zich inzet op het voorkomen en begeleiden van voortijdig schoolverlaters (VSV-ers), om de integrale samenwerking op dit gebied te optimaliseren. De subsidie is ingezet voor een jongerencontactpersoon.

Zij werkt nauw samen met onder andere de doorstroomcoach en klantmanagers om het aantal voortijdig schoolverlaters verder te beperken, wat uiteindelijk ook een positieve invloed heeft op het terugdringen van jeugdwerkeloosheid. Nu de subsidie van Ferm stopt, willen we graag de inzet van de jongerencontactpersoon structureel verankeren in onze begroting. Hiervoor is een bedrag van € 60.000 per jaar nodig.

| 11

5-1 Sportbeleid en activering Voorster Sportverkiezing (structureel nadeel € 10.000) Op 25 november 2024 heeft u de motie 'Voorster sporthelden in het zonnetje' aangenomen. De eerste Voorster Sportverkiezingen over het jaar 2024 zijn inmiddels gehouden. Om de verkiezingen jaarlijks te kunnen blijven organiseren, zijn extra middelen nodig. Het gaat om een bedrag van € 10.000 per jaar met ingang van 2026. 5-2 Sportaccommodaties Zwembad de Schaeck(budgetneutraal, dekking algemene reserve) In de jaarrekening over 2024 van Stichting De Schaeck is een negatief resultaat geboekt van €215.101. Dit resultaat is ten laste gebracht van het eigen vermogen dat hierdoor een negatief saldo laat zien. Het resultaat wordt nauwkeurig geanalyseerd en er worden maatregelen genomen om de financiële positie op lange termijn te versterken. Het is van belang dat er zorgvuldig wordt omgegaan met deze situatie, zodat de continuïteit van de uitvoering van beleid gewaarborgd blijft. Het herstel van het eigen vermogen zal prioriteit krijgen, zonder dat dit ten koste gaat van de noodzakelijke investeringen in belangrijke maatschappelijke taken. De gemeente heeft de impact van de tijdelijke sluiting van het zwembad voor het groot onderhoud in 2024 erkend en heeft daarom besloten een eenmalige tegemoetkoming te bieden ter compensatie van het verlies dat hierdoor is ontstaan. De grootte hiervan is € 215.101.

Wij stellen voor om dit bedrag te dekken door een bijdrage uit de algemene reserve. Deze steun wordt verstrekt om de financiële lasten van het zwembad op korte termijn te verlichten. Stichting de Koepel(structureel nadeel € 135.000) Stichting de Koepel krijgt de exploitatie niet meer rond met het verhogen van de tarieven voor de sporthallen en de horeca. De afgelopen jaren zijn de personeelsen energielasten significant gestegen. Hierdoor is een structurele verhoging van de instandhoudingsbijdrage vanuit de gemeente noodzakelijk gebleken voor een bedrag van jaarlijks € 135.000. Het stichtingsbestuur gaat zich actief inzetten om de eigen organisatie verder te optimaliseren en waar mogelijk te bezuinigen. Dit met als doel de impact op gebruikers en de lokale samenleving zo beperkt mogelijk te houden. 6-752 Jeugdhulp ambulant regionaal 6-763 Jeugdhulp met verblijf landelijk Tariefstijgingen Jeugd 2025 (structureel nadeel € 950.000) Zoals bekend zijn wij als gemeente verplicht om zorgaanbieders die maatwerkvoorzieningen leveren onder de Jeugdwet, met een reële vergoeding te compenseren voor de geleverde zorg. We kopen deze maatwerkvoorzieningen deels in regionaal verband in en deels vallen deze onder contractafspraken op landelijk en provinciaal niveau.

Als er sprake is van loon- en prijsstijgingen waar zorgaanbieders mee worden geconfronteerd, moeten wij onze tarieven daarop aanpassen. In 2024 is een regionaal kostprijsonderzoek uitgevoerd, waaruit volgde dat onze tarieven voor bepaalde producten niet voldeden aan de eis om reële tarieven te bieden. Daarnaast zijn met name de loonstijgingen op basis van de cao's in de zorg in 2025 hoger dan de stijging van onze uitkering vanuit het gemeentefonds, waarin het rijk de gemeenten compenseert voor de kosten van deze wettelijke taak. Het is daarom noodzakelijk om een structurele verhoging van de beschikbare middelen voor de maatwerkvoorzieningen onder de Jeugdwet op te nemen van per saldo € 950.000. De grootste tekorten spelen bij de jeugdhulp die onder de jeugd-GGZ valt en bij de landelijk ingekochte jeugdhulp met verblijf. De financieringsproblematiek van gemeentes is bekend bij de VNG en het ministerie, en hierover worden op landelijk en (boven)regionaal niveau gesprekken gevoerd. De uitkomsten hiervan zijn op dit moment nog onzeker. In de najaarsrapportage 2025 12 |

verwachten we meer zicht te hebben op de financiële consequenties hiervan en de ontwikkelingen richting 2026 en verder, en zullen dan mogelijk met een aanvullend bijsturingsvoorstel komen. 6-1 Samenkracht en burgerparticipatie Wet inburgering 2025(budgetneutraal, verhoging en verlaging zijn gelijk) Ook in 2025 krijgen we via een specifieke uitkering geld van het Rijk voor de uitvoering van de Wet Inburgering. Het geld wordt ingezet voor het zo snel mogelijk laten meedoen van nieuwkomers in de maatschappij door bijvoorbeeld inburgeringstrajecten of taalklassen. Voor 2025 is een bedrag van € 505.841 aan ons toegekend. Middelen die niet besteed worden, moeten terugbetaald worden aan het Rijk via de Sisaverantwoording bij de jaarrekening 2025.

| 13

2.5 Sociaal Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 6-1 Samenkracht + burgerparticipatie

6-2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen algemeen Totaal Programma

Omschrijving Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) (uitgaven) Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) (inkomsten) Structureel maken subsidies maatschappelijke partners

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 -149.945 0 0 0

Sociaal Voorst Exploitatielasten

149.945

-221.800

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 6-1 Samenkracht + burgerparticipatie Spuk Integraal Zorgakkoord IZA (budgetneutraal, verhoging en verlaging zijn gelijk) In het kader van het Integraal Zorgakkoord (IZA) ontvangen gemeenten een specifieke uitkering, bestemd voor de gemeentelijke inzet op de in de werkagenda opgenomen IZA-onderwerpen zoals laagdrempelige steunpunten, valpreventie, beweeg je Voor(s)t en de ontwikkeling van mentale gezondheidsnetwerken. Dit is opgenomen in een regioplan. De specifieke uitkering wordt uitgekeerd aan een regiegemeente. In ons geval is dat Deventer. In onze begroting ramen wij zowel de verwachte uitgaven als de inkomsten (via Deventer). Voor 2025 gaat het om een bedrag van € 149.945. 6-2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen algemeen Structureel maken incidentele bijdrage subsidies maatschappelijke partners (structureel nadeel € 221.800) Voor het jaar 2025 zijn bij de Najaarsrapportage 2024 de subsidies voor zeven maatschappelijke partners incidenteel verhoogd met name als gevolg van caostijgingen van de werknemers van deze organisaties. Deze organisaties voeren activiteiten uit met name op het gebied van preventie en voorliggende, algemeen toegankelijke voorzieningen. Om te voorkomen dat we dure maatwerkvoorzieningen moeten inzetten, is het noodzakelijk dat we deze voorzieningen en activiteiten in stand kunnen houden.

Om die reden stellen we voor om de incidentele aanvullingen van de subsidies die we in 2024 en 2025 hebben verstrekt structureel te maken, door vanaf 2026 structureel een bedrag van € 221.800 beschikbaar te stellen.

14 |

2.6 Veilig Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld

Omschrijving

Totaal Programma

Veilig Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028

+ = voordeel - = nadeel

Geen bijzonderheden.

| 15

2.7 Dienstverlenend Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 0-1 Bestuur 6-1 Samenkracht en burgerparticipatie

Omschrijving Bijdrage GGU Dorpsbelangenorganisaties Steenenkamer, Nijbroek

Dekking algemene reserve 0-3 Beheer overige Actualisatie onderhoudsvoorziening gebouwen en gronden gemeentelijke gebouwen Domineestraat 11 Twello

Totaal programma

SPUK Bekostigingsregeling voor de opvang van Oekraïnse vluchtelingen. Opslagloods Engelenburg Energiekosten Dienstverlenend Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 -44.000 -44.000 -44.000 -44.000 -23.850 0 0 0

23.850 -418.300

0 -418.300

-33.250

33.250

-18.000 406.689 -73.611

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 0-1 Bestuur Bijdrage fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU) van de VNG(structureel nadeel € 44.000) Net als alle gemeenten neemt de gemeente Voorst deel aan het fonds GGU van de VNG. Via dit fonds kunnen gezamenlijk producten, diensten, projecten en programma’s voor dienstverlening aan inwoners en bedrijven worden uitgevoerd. Bij de opmaak van de Meerjarenprogrammabegroting 2025-2028 is de jaarlijkse bijdrage aan dit fonds en de verhoging voor 2025 per abuis niet volledig in onze begroting opgenomen. Dit herstellen we met deze voorjaarsrapportage door een verhoging van het budget met structureel € 44.000. 6-1 Samenkracht en burgerparticipatie Dorpsbelangenorganisaties Steenenkamer en Nijbroek (budgetneutraal, dekking algemene reserve) In oktober 2016 heeft de raad middels een motie opgeroepen aanvragen voor dorpscontactpersonen voor 100% te financieren. Het college heeft hier in november van 2016 uitvoering aan gegeven waarbij besloten is dat bij extra aanvragen voor een subsidie voor het aanstellen van een dorpscontactpersoon hiervan melding wordt gemaakt via de voorjaarsrapportage. In 2025 zijn er twee dorpsbelangenorganisaties bijgekomen die aanspraak hebben gemaakt op de subsidie voor dorpsbelangenorganisaties voor een bedrag van €23.850. Dit bedrag verstrekken wij volgens de huidige beleidsregels.

Het gaat om Steenenkamer (€ 12.850) en Nijbroek (€ 11.000)voor het onderdeel dorpsondersteuners. Hierdoor is het beschikbare budget voor dit jaar ontoereikend. De aanpassing is in lijn met eerder genoemde motie en collegebesluit. Het budget wordt beschikbaar gesteld voor het jaar 2025 en ten lastegebracht van de algemene reserve. 0-3 Beheer overige gebouwenen gronden Actualisatie onderhoudsvoorziening gemeentelijke gebouwen (structureel nadeel € 418.300) In 2024 is begonnen met de herinspecties van alle gemeentelijke gebouwen (conform NEN 2767). Dit heeft geleid tot een nieuw beheerplan onderhoud gemeentelijke gebouwen 2025-2034, op basis van dezelfde uitgangspunten en ambitieniveau als 16 |

het bestaande beheerplan. Op grond van de voorschriften (Besluit Begroting en Verantwoording) moet minimaal eens per vijf jaar een nieuw beheerplan opgesteld worden als onderbouwing voor de ingestelde onderhoudsvoorziening. Ook de vele mutaties binnen de gemeentelijke gebouwenvoorraad (renovatie gemeentehuis, brandweerkazerne Twello, verduurzaming sportgebouwen, aankoop diverse panden en uitbreiding kleedkamers en groot onderhoud zwembad De Schaeck) maken het noodzakelijk om een actueel beheerplan te hebben. De krapte aan materiaal en personeel in de bouw- en installatiewereld leiden tot een sterk prijsopdrijvend effect op het uit te voeren onderhoud. Een forse prijscorrectie hiervoor is meegenomen in het nieuwe beheerplan. Een extra structurele dotatie aan de voorziening gebouwen van € 418.300 is noodzakelijk om voldoende financiële middelen beschikbaar te hebben om alle gemeentelijke gebouwen te kunnen onderhouden voor de periode tot en met 2034. Domineestraat 11 Twello (budgetneutraal, dekking SPUK Opvang Oekraïners)) In 2024 is het pand aan de Domineestraat 11 in Twello aangekocht voor de huisvesting van Oekraïnse vluchtelingen. Bij de aankoop waren de exploitatielasten, inclusief kosten voor gas, water en elektra, nog niet volledig meegenomen in de begroting. Voor de exploitatie van het pand is jaarlijks een bedrag van € 33.250 nodig voor deze nutsvoorzieningen.

Deze kosten kunnen worden gedekt door de middelen vanuit de specifieke uitkering Opvang Oekraïners. Opslagloods Engelenburg (structureel nadeel € 18.000) In 2025 is de opslagloods Engelenburg in gebruik genomen, die onder andere fungeert als opslagruimte voor wettelijke taken zoals verkiezingsspullen en inbeslaggenomen goederen bij handhavingszaken. De huurlasten voor het pand waren nog niet meegenomen. Dit resulteert in een bedrag van € 18.000 per jaar. Energiekosten (structureel voordeel € 406.689) Het prijsniveau van elektra blijft in 2025 gelijk aan dat van 2024, dit ondanks de fluctuaties in voorgaande jaren. Hierdoor is de raming in onze begroting te hoog en kan het budget worden afgeraamd met € 406.689. Hierbij hebben we rekening gehouden met de kostendekkenheid van bijvoorbeeld de markt en de riolering.

| 17

2.8 Algemene dekkingsmiddelen Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 0-5 Treasury 0-7 Algemene uitkeringen Totaal Algemene dekkingsmiddelen

Omschrijving Dividend BNG Decembercirculaire 2024 Algemene dekkingsmiddelen Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 124.200 0 0 0 36.900 29.200 97.300 160.200 161.100 29.200 97.300 160.200

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 0-5 Treasury Dividend Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) (incidenteel voordeel € 124.200) De BNG keert over het jaar 2024 een dividend uit van € 2,51 per aandeel. Dit betekent op basis van 112.983 aandelen een dividenduitkering van afgerond € 283.600. In onze begroting is rekening gehouden met een uitkering van € 159.400. Dit betekent een hogere uitkering van € 124.200. 0-7 Algemene uitkeringen Decembercirculaire 2024 (structureel voordeel € 36.900, € 29.200, € 97.300 en € 160.200 van 2025 t/m 2028) In de Decembercirculaire 2024 algemene uitkering gemeentefonds zijn correcties verwerkt van accressen (mutaties in de omvang van het gemeentefonds) met betrekking tot volume en prijsontwikkeling. Bij de Miljoenennota 2025 van het Rijk zijn voor het eerst de accressen van het gemeente- en provinciefonds geactualiseerd op basis van de nieuwe bruto binnenlands product (bbp)-systematiek. Het uitgangspunt van deze bbp-systematiek is dat het gemeente- en provinciefonds meerjarig de ontwikkeling van het nominaal bruto binnenlands product volgen. In de zomer 2024 heeft het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) een revisie van het bbp gepubliceerd. Bij de accresberekening 2025-2029 was deze revisie nog niet meegenomen. Het volledig doorvoeren van de CBS-revisie leidt tot een hogere bbpindex voor 2025-2029 dan in de Miljoenennota 2025 geraamd.

Dit betekent een hogere algemene uitkering.

18 |

2.9 Overhead Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 0-4 Overhead

Totaal Overhead

Omschrijving Werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten(WGA) Automatisering (licentiekosten) Parkeerplekken gemeentehuis (kapitaallasten) Overhead Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 -130.000 -130.000 -130.000 -130.000 -125.000 -15.000 -270.000

-125.000 -15.000 -270.000

+ = voordeel - = nadeel Overzicht investeringen Taakveld 0-4 Overhead Totaal Overhead

Omschrijving Parkeerplekken gemeentehuis Overhead Investeringen

Begroting Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2027 2028 -230.000 0 0 0 -230.000 0 0 0

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 0-4 Overhead Werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten(WGA) (structureel nadeel € 130.000) In 2024 is gebleken dat het beschikbare budget ontoereikend is om de toegenomen instroom in de Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA) op adequate wijze op te vangen. Conform de geldende regelgeving is de overheid gehouden om passende ondersteuning te blijven bieden aan WGA-gerechtigden. Om die reden wordt er beleidsmatig actief gestuurd op het beheersen van de instroom in de WGA, met als doel de financiële houdbaarheid van het stelsel te waarborgen. Tegelijkertijd is het, gelet op de structurele ontwikkeling, noodzakelijk om de begroting hierop aan te passen. Om de verwachte overschrijding op te vangen en te waarborgen dat de benodigde ondersteuning kan blijven worden geboden, is een aanvullend budget van € 130.000 per jaar noodzakelijk. Automatisering (licentiekosten) (structureel nadeel € 125.000) In 2024 is gebleken dat de licentiekosten, waaronder die voor Microsoft, aanzienlijk zijn gestegen. Deze trend zet zich naar verwachting ook in 2025 en de jaren daarna voort. Om de verwachte begrotingsoverschrijding op te vangen en de continuïteit van de benodigde licenties te waarborgen, is een aanvullend budget van € 125.000 per jaar noodzakelijk.

Parkeerplekken gemeentehuis (structureel nadeel € 15.000) De parkeerplekken bij het gemeentehuis worden veelvuldig gebruikt door inwoners, werknemers omliggende bedrijven of bij bezoek van het gemeentehuis. Door deze toename in het gebruik komt de veiligheid en openbare orde in het geding. Met dit bedrag willen we het aantal plekken aan de achter- en zijkant van het gemeentehuis uitbreiden met circa 40 parkeerplekken. De investering bedraagt € 230.000 en de hieruit voortvloeiende kapitaallasten bedragen jaarlijks € 15.000.

| 19

Hoofdstuk 3 Overzicht financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2025

20 |

3.1 Financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2025 Exploitatie Begroting 2025 -

Begroting 2026 -

Begroting 2027 -

Begroting 2028 -

48.755 -48.755 85.000 -85.000 -28.832 28.832

91.500 97.510 -97.510 170.000 -78.500 -

255.000 146.265 -146.265 255.000 -

340.000 195.020 -195.020 340.000 -

Programma Gezond Voorst Coach in de school Optimaliseren integrale samenwerking Voortijdig SchoolVerlaters (VSV-ers) Voorster Sportverkiezing Zwembad de Schaeck Dekking algemene reserve Stichting de Koepel Specifieke uitkering Wet Inburgering (uitgaven) Specifieke uitkering Wet Inburgering (inkomsten) Aanpassing tarieven maatwerkvoorzieningen Jeugd en Wmo

-1.130.000 -15.000 -30.000

-1.185.000 -30.000 -60.000

-215.101 215.101 -135.000 -505.841 505.841 -950.000

-10.000 -135.000 -950.000

Programma Sociaal Voorst Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) (uitgaven) Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) (inkomsten) Structureel maken subsidies maatschappelijke partners

-149.945 149.945 -

-221.800 -221.800

Programma Dienstverlenend Voorst Bijdrage GGU Dorpsbelangenorganisaties Steenenkamer en Nijbroek Dekking algemene reserve Actualisatie onderhoudsvoorziening gemeentelijke gebouwen Domineestraat 11 Twello SPUK Bekostigingsregeling voor de opvang van Oekraïnse vluchtelingen. Opslagloods Engelenburg Energiekosten

-73.611 -44.000 -23.850 23.850 -418.300 -33.250 33.250

-73.611 -44.000 -418.300 -33.250 33.250

-18.000 406.689

Algemene dekkingsmiddelen Dividend BNG Decembercirculaire 2024

161.100 124.200 36.900

29.200 29.200

97.300 97.300

160.200 160.200

Overhead Werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten(WGA) Automatisering (licentiekosten) Parkeerplekken gemeentehuis

-270.000 -130.000 -125.000 -15.000

-1.312.511

-1.629.711

-1.398.111

-1.250.211

208.304

-3.588.593

-4.197.134

-4.934.761

Programma Programma Bouwend Voorst Programma Mooi Voorst Verhoogde tarieven riool- en waterzorgheffing Vermeerdering bijdrage aan voorziening riolering Verhoogde tarieven reinigingsrechten Vermindering bijdrage uit voorziening afval Bodemtaken naar Omgevingsdienst Veluwe Dekking algemene reserve Programma Bedrijvig Voorst

Programma Veilig Voorst

Totaal Voorjaarsrapportage 2025 Saldi Meerjarenbegroting 2025-2028

| 21

Programma Saldo Meerjarenbegroting 2025-2028 na verwerking Voorjaarsrapportage 2025

Begroting 2025 -1.104.207

Begroting 2026 -5.218.304

Begroting 2027 -5.595.245

Begroting 2028 -6.184.972

Begroting 2025 230.000 230.000

Begroting 2026 -

Begroting 2027 -

Begroting 2028 -

230.000

Investeringen Investeringen Programma Overhead Parkeerplekken gemeentehuis Totaal investeringen Voorjaarsrapportage 2025

22 |

3.2 Overzicht ontwikkeling algemene reserve vrij aanwendbaar Algemene reserve vrij aanwendbaar Stand 1-1 op basis van Jaarrekening 2024 / prognose 2025 t/m 2029

2025 16.002.333

2026 10.711.650

2027 10.686.650

2028 10.661.650

2029 10.636.650

Mutaties o.b.v. genomen raadsbesluiten (onttrekkingen en toevoegingen) Visie/Routegids Bussloo (prioriteitennota 2024-2027) Dorpendeal Posterenk Bouw brandweerkazernes Voorst en Terwolde MFA Terwolde Compensatie incidentele uitname gemeentefonds begroting 2025 Eenmalig onvoorzien

-7.648.000

-25.000

Najaarsrapportage 2024 Subsidies maatschappelijke partners

-250.000 -250.000

Jaarrekening 2024 Rekeningresultaat 2024 (na resultaatbestemming)

2.875.100 2.875.100

Voorjaarsrapportage 2025 Bodemtaken naar Omgevingsdienst Veluwe Zwembad de Schaeck Dorpsbelangenorganisaties Steenenkamer en Nijbroek

-267.783 -28.832 -215.101 -23.850

Saldo Algemene reserve vrij aanwendbaar na verwerking Voorjaarsrapportage 2025

10.711.650

10.686.650

10.661.650

10.636.650

10.611.650

-75.000 -150.000 -5.000.000 -1.598.000 -800.000

In dit overzicht is de ontwikkeling opgenomen van de algemene reserve vrij aanwendbaar. Onder de mutaties op basis van genomen raadsbesluiten zijn de onttrekkingen en toevoegingen opgenomen waar de gemeenteraad reeds eerder een besluit over heeft genomen via een prioriteitennota, tussentijdse rapportage of separaat raadsvoorstel.

| 23

Hoofdstuk 4 Periodieke rapportages

24 |

4.1 Strategische Agenda Regio Stedendriehoek Korte termijn: strategische agenda 2022-2030 In 2022 leverden de acht samenwerkende gemeenten samen met beide provincies en de waterschappen, Rijk en ondernemers de Strategische agenda 2022-2030 op. Hier staan in hoofdlijnen de ambities van de regio, gericht op wonen, werken en bereikbaarheid. Binnen deze thema’s staan de kwaliteit van ons mooie landschap, duurzaamheid en digitaal vooruitstrevend zijn centraal. Regionale uitvoeringsagenda 2023-2030 De Strategische agenda is geconcretiseerd in de Regionale uitvoeringsagenda 2023-2030. Deze uitvoeringsagenda is in 2023 vastgesteld. De uitvoeringsagenda is de basis van de nieuwe werkprogramma’s van de regio Stedendriehoek. Dit zijn: Slimme groene verstedelijking waarin opgaven als wonen, bereikbaarheid, energietransitie en voorzieningen samenkomen; Vitaal Landelijk Gebied waarin gewerkt wordt aan opgaven als klimaatadaptatie, stikstof, landbouwtransitie, woningbouw en energie opwek; Regionale economie van de toekomst waarbij de aandacht gericht is op werklocaties, ondernemers en veerkrachtige arbeidsmarkt. Lange termijn: de contourenschets en het Ontwikkelperspectief 2050 In het voorontwerp Nota Ruimte geeft het Rijk aan dat de Regio Stedendriehoek een kansrijke regio is voor een schaalsprong in verstedelijking.

Het streven van het Rijk is om na de zomer van 2025 het ontwerp Nota Ruimte ter inzage te leggen. Bestuurlijk is besloten om een ‘Verstedelijkingsstrategie in Balans’ voor de regio Stedendriehoek op te stellen “Ontwikkelperspectief 2050” en een langjarige samenwerking tussen Rijk en regio in te richten. In het najaar van 2024 heeft dit een Contourenschets opgeleverd. De reacties op de contourenschets vormen het vertrekpunt voor het op te stellen ‘Ontwikkelperspectief 2050’. In 2025 wordt gewerkt aan het opstellen van verschillende producten, zodat er eind 2025/begin 2026 een ontwerp Ontwikkelperspectief 2050 ligt. Het vervolg hierop is een uitvoerings- en investeringsagenda. Er wordt een ‘Afwegingskader brede welvaart’ opgesteld waarin indicatoren worden bepaald om de ruimtelijke en maatschappelijke effecten van het Ontwikkelperspectief te beoordelen. Het tweede product is een ‘gebiedsbiografie, met de identiteit als basis’ dat inzicht geeft in de historie én het heden van de regio Stedendriehoek. Verwachting is dat deze twee producten in de zomer van 2025 gereed zijn. Gelijktijdig wordt gewerkt aan een variantenstudie, als uitwerking van de reacties op de Contourenschets. Deze uitwerking is in het najaar 2025 gereed.

Het afwegingskader Brede Welvaart, de gebiedsbiografie en de variantenstudie worden uitgewerkt in een ontwerp Ontwikkelperspectief dat eind 2025/begin 2026 gereed is.

| 25

4.2 Tussenrapportage grondexploitaties In 2024 zijn de bestemmingsplannen Woningbouw Hietweideweg/Jupiter, Twello en Winkler Prins, Voorst vastgesteld en zijn hiervoor nieuwe complexen geopend. Hieronder is de stand van zaken van de lopende grondexploitaties weergegeven. Complex 20 Dorpszicht Terwolde De bouwgrond in fase 2 is in 2024 verkocht. Wij maken de locatie in het najaar van 2025 bouwrijp op basis van het door de marktpartij ingediende ontwerp voor 9 appartementen. Na realisatie van de woningen en het woonrijp maken van het plangebied wordt dit complex afgesloten. Complex 24 Nieuw Basselt en Fliertlanden Na vaststelling van het bestemmingsplan, beeldkwaliteitsplan, exploitatieplan en grondexploitatie op 7 februari 2022 is dit complex in exploitatie genomen. Tegen het bestemmingsplan en exploitatieplan is beroep aangetekend. Op 5 november 2024 heeft de zitting plaatsgevonden. Wij zijn in afwachting van de uitspraak. Complex 26 Woningbouw Hietweideweg/Jupiter, Twello Op 4 maart 2024 is het bestemmingsplan Hietweideweg/Jupiter, Twello vastgesteld en is dit complex in exploitatie genomen. De bouwgrond voor 30 huurwoningen wordt rechtstreeks aan woningstichting IJsseldal Wonen verkocht. Voor de overige 44 koopwoningen in het plangebied is een biedboek opgesteld, die aan marktpartijen is aangeboden.

Nadat wij een selectieprocedure hebben doorlopen is eind 2024 een verkoop- en realisatieovereenkomst gesloten. Omdat we de gymzaal aan de Hietweideweg pas slopen nadat de nieuwe sporthal aan de Veilingstraat is gerealiseerd, vindt de realisatie van de woningbouw gefaseerd plaats. Fase 2 betreft de realisatie van een nieuw appartementencomplex aan de Hietweideweg (vanaf 2028), de overige woningen worden in fase 1 gerealiseerd (vanaf 2026). Complex 27 Winkler Prins, Voorst Op 8 juli 2024 is het bestemmingsplan Winkler Prins, Voorst vastgesteld en is dit complex in exploitatie genomen. Ook sloten wij in 2024 een anterieure exploitatieovereenkomst met woningstichting IJsseldal Wonen, waarin wij afspraken maakten over onder andere het bouwprogramma, de locatie-eisen en financiën. Het project omvat de bouw van 14 betaalbare koopwoningen en de netto toevoeging van 7 sociale huurwoningen. Begin 2025 hebben we het bouwrijp maken van het ontwikkelterrein onder de koopwoningen gegund. Dit werk wordt in 2025 uitgevoerd.

26 |

4.3 Voortgang uitvoering handhavingsbeleidsplan Evaluatie uitvoeringsprogramma handhaving: aankondiging nieuwe Uitvoeringsen Handhavingsstrategie Voor de jaren 2019-2022 is door het college (en de burgemeester als bevoegd bestuursorgaan) het handhavingsbeleid vastgesteld. In de jaren daarna is dit beleid steeds nog als uitgangspunt gehanteerd. Naast het beleid stelden we per jaar een uitvoeringsprogramma vast. Over de evaluatie daarvan berichtten wij u jaarlijks via het Voortgangsbericht (en nadien) via de Voorjaarsrapportage. Aankondiging nieuwe Uitvoerings- en Handhavingsstrategie Onder de nieuwe Omgevingswet is het een verplichting voor het college om een nieuwe meerjarige Uitvoerings- en Handhavingsstrategie vast te stellen over de taken van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Wij verwachten dat in de loop van dit jaar het ‘Uitvoerings- en Handhavingsstrategie 2026-2029’ gereed is, met daaraan gekoppeld een eerste nieuwe uitvoeringsprogramma, te weten het ‘Uitvoeringsprogramma 2026’. In de Najaarsrapportage 2025 informeren we u over de voortgang. Doorontwikkeling uitvoering bestaand beleid De ervaringen met het bestaande beleid vormen input voor de nieuwe uitvoeringsen handhavingsstrategie.

Wij schatten in dat onze inzet op preventie en de uitgangspunten van het huidige beleid een plek krijgen in die strategie: Preventie Onze handhavende rol laten we aansluiten op een actieve benadering. Feitelijk gebeurt dat al bij handhaving, maar die trend zet zich verder voort. Kern van het innovatief en interactief werken is dat preventie een betere plek krijgt, naast de repressieve rol die inherent aan handhaving is. Preventief werken is niet iets extra’s bovenop het bestaande werk, maar onderdeel van het reguliere werk dat zich daaraan aanpast. Met preventie willen we proberen overtredingen te voorkomen. Uitgangspunten De uitgangspunten die we hanteren in ons huidige handhavingsbeleid zijn: ▪ meer inzetten op verbinding, zowel tussen inwoners onderling als tussen inwoners en de gemeentelijke overheid. ▪ meer uitgaan van vertrouwen. Vertrouwen in het individu dat misschien een overtreding begaat, met als doel dat we vertrouwen krijgen van de rest van de samenleving. Want afspraak is afspraak. Dat betekent dat we ons daar allemaal aan moeten houden. Handhaving is er om erop toe te zien dat afspraken worden nagekomen. Uitgaan van vertrouwen wordt ook door de komst van de Omgevingswet meer mogelijk gemaakt. Daarbij blijft staan dat handhaving juist extra nodig zal zijn als meer flexibiliteit geboden wordt.

▪ goed nadenken voordat we handhavend optreden, in het besef dat elke vorm van handhaving een ‘druk op de knop’ is die allerlei neveneffecten kan opleveren. ▪ maatschappelijke problemen meer voorkomen, ook vanuit onze handhavende rol. Dit vergt kennis en herkenning bij handhaving zodat zij signalen effectief kan doorgeven. ▪ meer richten dan voorheen op (intensieve) samenwerking met andere overheidspartners, met name op het gebied van veiligheid. ▪ meer richten op samenwerking met inwoners en (maatschappelijke) instellingen. We hoeven onze handhavende rol niet alleen te doen. We gaan daarmee uit van | 27

▪

gedeelde verantwoordelijkheid van samenleving en overheid. Samenwerken werkt beter. het handhavingsbeleid faciliteren zodat de bedoeling van de Omgevingswet qua handhaving gerealiseerd kan worden. Daarmee wordt het ook mogelijk om het Voorster kwaliteitsniveau van de ruimtelijke omgeving te behouden.

Begrip van elkaars gedrag en elkaars wens vormt de voorwaarde om inhoudelijke doelen en resultaten te kunnen halen. Voortgang en vervolg In 2024 hebben we ons gericht op de uitvoering van de reguliere actiepunten uit de uitvoeringsprogramma’s. De reguliere controles op het gebied van onder meer bouw, sloop, landschappelijke inpassing, evenementen en ondermijning zijn voortgezet in 2024. Dit heeft veel capaciteit gevraagd, hetgeen onder meer samenhangt met het inwerkingtreden van de Omgevingswet per 1 januari 2024. In 2024 is het vanwege beperkte capaciteit nog niet gelukt om nieuw handhavingsbeleid vast te stellen, in de vorm van een nieuwe Uitvoerings- en Handhavingsstrategie. Zoals gezegd, is onze planning om in de loop van 2025 hierin alsnog te voorzien.

28 |

4.4 Informatie welstandsadvisering Inleiding Ook in 2024 is de wettelijke toets van bouwplannen voor wat betreft het onderdeel “redelijke eisen van welstand” uitgevoerd in onze gemeente. Voor de aanvragen die eind 2023 nog zijn ingediend onder het oude recht is de toets uitgevoerd op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en Woningwet. Voor de aanvragen die zijn ingediend vanaf 1 januari 2024 is er getoetst op grond van het omgevingsplan van de gemeente Voorst en de lokale welstandsnota. Gelijktijdig met de Omgevingswet is ook de “Verordening op de gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit 2023 gemeente Voorst” in werking getreden. Onder de vlag van deze commissie geeft de rayonarchitect van “het Gelders Genootschap” de welstandsadviezen voor de aangevraagde bouwplannen. Daar waar nodig wordt er vanuit de commissie als geheel geadviseerd. Actualisering welstandsnota De welstandsnota is toe aan actualisering. Dit is meegenomen in de uitwerking van het Programma Ruimtelijke Kwaliteit. De uitgangspunten uit dit programma en overige regels uit de welstandsnota worden te zijner tijd verwerkt in het omgevingsplan. Aantallen In 2024 zijn er 268 aanvragen voor een bouwactiviteit ingediend ten opzichte van 227 in 2023. In ca 75% van de gevallen is er een welstandsadvies gegeven.

In sommige gevallen is welstandsadvies namelijk niet vereist, zoals tijdelijke bouwwerken en een wijziging van gebruik. In 6% van de welstandsadviezen is er geen akkoord gegeven. In alle andere gevallen was er direct een akkoord of was een positief advies alsnog mogelijk na aanvullingen of aanpassingen. Daarnaast zijn er 552 vooroverleggen gevoerd ten opzichte van 443 in 2023. Het vooroverleg wordt sinds inwerkingtreding van de Omgevingswet “Verken uw idee” genoemd. Dit gaat vooral over plannen voor een bouwactiviteit, maar het kan ook over andere activiteiten gaan zoals werkzaamheden aan monumenten, aanlegactiviteiten of bredere vragen over het herontwikkelen van een perceel. Het integraal werken staat centraal in dit werkproces. Dit komt tot uiting door het: ▪ platform intake & verkenning (voorheen platform ruimte); ▪ verbinden van partijen binnen de bouwketen; ▪ waar mogelijk begeleiden in plaats van toetsen; ▪ waar mogelijk adviseren en richting geven. Het kan voorkomen dat ook welstand al betrokken wordt in het voortraject. Dit is in 2024 in ruim 20% van gevallen aan de orde geweest.

| 29

4.5 Transitievisie Warmte Afgesproken is dat de raad via de voorjaarsrapportage op de hoogte wordt gehouden over de warmtetransitie. In de periode 2023-2024 werd een wijkuitvoeringsplan gemaakt voor Wilp en vonden intensieve gesprekken plaats met bewoners uit Steenenkamer die stappen wilden zetten naar een aardgasvrije woning. Een conclusie uit die twee trajecten was dat de gemeente meer kennis over procesmanagement moest opbouwen. Daarop hebben we, samen met een adviesbureau, in 2024 een training ontwikkeld over procesmanagement in de warmtetranstie, waaraan ook ambtenaren van omliggende gemeenten hebben deelgenomen. In 2024 hebben we daarnaast, samen met IJsseldal Wonen, een diepgaande studie laten doen naar kansen voor grote warmtenetten in Twello. Daaruit bleek dat grootschalige systemen veel te duur worden voor bewoners. Wel bereiken ons steeds meer signalen dat mini-warmtenetten (elk tot circa 50 woningen) veel goedkoper zijn. Dat spoor gaan we in 2025 uitdiepen. IJsseldal Wonen overweegt een pilot met zo’n mini-warmtenet te starten. Aanvankelijk was gepland om in het voorjaar van 2024 te starten met een wijkuitvoeringsplan voor de Planetenbuurt in Twello. Omdat we eerst de conclusies uit bovengenoemde studie naar warmtenetten af wilden wachten, zijn we pas in het najaar met dit proces begonnen.

Inmiddels is er een druk bezochte informatieavond geweest, die in goede sfeer verliep, en zijn er gesprekken met een klankbordgroep van bewoners. Voorlichting over individuele (hybride) warmtepompen voert bij alle communicatie de boventoon, maar een groep bewoners wil ook kijken naar de haalbaarheid van een mini-warmtenet in de buurt. Die kansen gaan we in 2025 onderzoeken. Anders dan in Wilp en Steenenkamer werken we in de Planetenbuurt intensiever samen met energiecoöperatie EnergieRijk Voorst. Hun energiecoaches bezoeken dit jaar tientallen bewoners en maken ook warmtefoto’s. In de vorige voorjaarsrapportage stond dat de energietransitie van bedrijventerrein Engelenburg moeizaam verliep, vooral vanwege de lage organisatiegraad van bedrijven. In de loop van 2024 is die situatie verbeterd en wordt op dit moment een hernieuwd verduurzamingstraject doorlopen met bedrijven, samen met de provincie en een adviesbureau. Uiterlijk eind 2026 moeten alle gemeenten een Warmteprogramma vaststellen, dus wij zijn dit jaar begonnen met de voorbereiding. Het Warmteprogramma vervangt daarmee (en vormt een actualisatie van) de eerdere Transitievisie Warmte. Nieuw is dat het Warmteprogramma straks ook onderdeel wordt van de ruimtelijke ordening wetgeving. Naast het inhoudelijke werk van beleid en projecten hebben we in 2024-2025 de communicatie richting bewoners verder opgevoerd.

Onder meer met een verbeterd Regionaal Energieloket, een groot opgezette informatiemarkt en isolatieacties. In 2025 werken we daarnaast aan een internetpagina waarin bewoners hun eigen adres kunnen invoeren en vervolgens automatisch in beeld krijgen op welke manier hun buurt in de toekomst onafhankelijk wordt van aardgas. Al met al verloopt de warmtetransitie nog wat langzaam maar wel gestaag: 19% oftewel bijna 1 op de 5 woningen in onze gemeente is inmiddels aardgasvrij (bron: prijsvergelijkingssite Slimster, artikel 20-3-2025). Daarmee doet Voorst het iets beter dan het landelijk gemiddelde.

30 |

4.6 Evaluatie communicatievisie In deze voorjaarsrapportage 2025 is een samenvatting opgenomen van de evaluatie van de communicatievisie. Het volledige rapport is te lezen via de volgende link

| 31

Met het oog op de toekomst 2

Evaluatie en ontwikkeling Communicatie & Representatie gemeente Voorst Samenvatting

Voorwoord Voor u ligt de tweede evaluatie van de Communicatievisie 2022-2026 van de gemeente Voorst. Voor de eerste evaluatie van de communicatie projecten in 2023 hebben we begin 2024 een evaluatiemodel laten ontwikkelen. Met dit

model hebben we nu ook de projecten van 2024 geëvalueerd. Het was destijds een uitdaging om een evaluatievorm te vinden, die helder en gestructureerd

duidelijk maakt hoe de gemeentelijke projecten van team Communicatie zich

verhouden tot de Communicatievisie 2022-2026. Louter een lijst van projecten opsommen en afvinken volstaat natuurlijk niet in een gedegen evaluatie. Want

zeiden we: wie evalueert, moet ook bereid zijn om te léren en naar de toekomst

te kijken. Wát hebben we gedaan en waarom? En hoe hangen onze projecten met elkaar samen? Had/heeft hetgeen wij deden en doen het gewenste resultaat en

wat zijn bij dit project mogelijke ontwikkelingen? We hebben het evaluatiemodel voor 2023 met de kernkwaliteiten uit de waarderingscirkels¹ gedurende het

jaar gebruikt als toets bij het ontwikkelen van de communicatiestrategie voor

de nieuwe projecten in 2024. Dit gaf het team Communicatie richting maar ook

handvatten om de betreffende communicatiestrategie gedurende het proces waar nodig bij bepaalde projecten bij te sturen. Ook hielp het ons om dieper na te

denken over de positie van de uitgangspunten uit onze Communicatievisie 20222026. Het zorgde niet alleen voor beter inzicht in onze communicatieve keuzes, het zorgde óók voor interessante, vernieuwende en inhoudelijke gesprekken

tussen de communicatiecollega’s en de (beleid)medewerkers van de domeinen

en in voorkomende gevallen met bureaus waarmee bij sommige projecten werd

samengewerkt. Tijdens deze gesprekken leren wij van elkaar en krijgen wij nieuwe inzichten over de inzet van communicatie en participatie in een wereld waar veel gaande is én in een overheidsorganisatie anno 2025.

Team Communicatie en Representatie gemeente Voorst Twello, April 2025

Met het oog op de toekomst - Evaluatie en ontwikkeling Communicatie & Representatie gemeente Voorst

Evaluatie en ontwikkeling

De Waarderingscirkel; ontwikkelen door te waarderen

Voor de evaluatie van de projecten en activiteiten van het team Communicatie

en Representatie is de ‘Waarderingscirkel’ gebruikt. We hebben gekozen voor dit model omdat het niet alleen handvatten biedt voor evaluatie maar juist ook voor verdere ontwikkeling.

Het model kent twee uitgangspunten: •

•

Kernkwaliteiten met elkaar verbinden

Het ‘waarderen’ gebeurt aan de hand van het bepalen van de eigen kernkwaliteiten

en het vervolgens verbinden van deze kernkwaliteiten binnen de Waarderingscirkel. De kernkwaliteiten van een organisatie kunnen bepaald worden aan de hand van visie, missie, strategie en bestuurlijk beleid, maar ook aan de hand van ‘zachte’ waarden als cultuur, interacties, stakeholderbetrokkenheid, (onuitgesproken) waarden en normen, en wijze van communiceren.

Het is toekomstgericht; het is primair gericht op verdere ontwikkeling, waarbij

De kernkwaliteiten van de gemeente Voorst:

het ook een visie en werkwijze die, startend in het heden, toekomstgericht is.

SAMEN

lessen uit het verleden en heden worden meegenomen. Daarmee ondersteunt Het is kwaliteitsgericht; het ziet als het doel van evalueren

álle stakeholders doen ertoe, in goede en slechte

kwaliteitsontwikkeling. Hiermee ondersteunt het een visie en werkwijze die

de stille meerderheid, we doen het samen

kwaliteitscontinuering en -verbetering, en daarmee verdere kwaliteitsgericht is.

Waarde(n) toekennen

Evalueren betekent hier ‘waarderen’ wat ook de letterlijke betekenis van evalueren is; ‘waarde(n) toekennen’ en vandaaruit verder brengen. En niet, zoals het vaak gezien wordt, ‘afrekenen’, ‘een cijfer geven’ en ‘beoordelen’.

Waarderen gebeurt aan de hand van criteria, in dit model zijn dat de

tijden, in successen, fouten en dilemma’s,

RESPECT respect voor elkaar, de omgeving, de natuur, en de ecologie,

en respect voor je eigen rol en die van een ander POSITIE

kernkwaliteiten van de organisatie, die consistent en gedurende het hele proces

we bepalen onze positie, we luisteren en zijn sensitief,

het model een doorlopend proces dat gericht is op continue verbetering;

en empathisch, met visie en besef van eigenheid

worden toegepast en niet alleen ter evaluatie achteraf. Daarmee ondersteunt voortschrijdend inzicht kan direct en op ieder moment in het proces worden

en staan ergens voor, weloverwogen, onafhankelijk

verwerkt, dat maakt onze gemeentelijke communicatie wendbaar en proactief.

Met het oog op de toekomst - Evaluatie en ontwikkeling Communicatie & Representatie gemeente Voorst

De Waarderingscirkel van de gemeente Voorst kan vervolgens als volgt aan

de hand van de eigen kernkwaliteiten worden ingevuld. Deze overkoepelende kernkwaliteiten omvatten de elf uitgangspunten die in de Communicatievisie 2022-2026 genoemd worden:

SAMEN Alle stakeholders doen ertoe (alle (toekomstige) mensen, ook de stille meerderheid, organisaties, de natuur en de ecologie) Gemeente is een van de stakeholders We zijn allemaal elkaars naobers We communiceren op basis van gelijkwaardigheid

RESPECT We zijn en handelen: Respectvol Toegankelijk Laagdrempelig Open Bereikbaar

POSITIE We bepalen positie Nemen een standpunt in Staan ergens voor Hebben een visie Daarom zijn we omgevingssensitief Zelfreflectief

Figuur 1. Waarderingscirkel gemeente Voorst

Met het oog op de toekomst - Evaluatie en ontwikkeling Communicatie & Representatie gemeente Voorst

Samenvatting uitkomsten evaluatie en ontwikkeling

Toekomstgericht en kwaliteitsgericht evalueren betekent projecten en activiteiten waarderen én lijnen uitzetten voor nog te ontwikkelen projecten en activiteiten, beide aan de hand van het consistent hanteren van kernkwaliteiten. Het gebruik van eigen kernkwaliteiten als anker en toets zorgt voor consistentie in de communicatie ongeacht domein, kanaal of middel. Hierdoor kan communicatie ook op strategische wijze het bestuurlijk beleid ondersteunen en verder brengen. • Als eigen en onderscheidende kernkwaliteiten van gemeente Voorst hebben we geformuleerd: Samen, Respect, Positie. Alle projecten en activiteiten van 2024 zijn ‘gewaardeerd’: We hebben in 2024 bij het ontwikkelen van de communicatie van de nieuwe projecten bewust naar deze projecten gekeken vanuit de kernkwaliteiten. Vervolgens zijn de projecten van 2024 bij de evaluatie geplot binnen de Waarderingscirkels. We constateren dat bijna alle communicatie, Corporate Communicatie, Communicatie Sociaal domein, Communicatie Fysiek domein en domein Middelen, in meer en soms ook mindere mate elementen van alle drie de kernkwaliteiten in zich heeft. • Het feit dat het merendeel van de projecten en activiteiten geplot kan worden in het hart van de drie cirkels geeft aan dat we bewust meer focus moeten aanbrengen vanuit het belang van het project.

We gaan nog meer aandacht besteden aan het bewust maken van keuzes met het inzetten van de kernkwaliteiten gedurende het gehele proces van de communicatie. Hierdoor kunnen we verschillende aspecten op verschillende momenten benadrukken, waardoor de communicatie wendbaarder en pro-actiever wordt en meer gericht op wat op dat moment nodig en wenselijk is. Daarmee vindt de communicatie nog sterker plaats vanuit het hart van het beleid. • Wat gebleken is uit de waardering is dat vooral de kernkwaliteit ‘Samen’ breder toegepast kan worden. ‘Samen’ houdt meer in dan organisaties betrekken, ‘samen’ betekent vooral met álle stakeholders in gesprek gaan en daarbij ook rekening houden met stakeholders die niet voor zichzelf op kunnen komen, zoals de natuur en toekomstige generaties. Het betrekken van stakeholders kan op verschillende niveaus van de participatieladder plaatsvinden. De introductie van het digitale inwonerspanel is in 2024 een belangrijke stap geweest in het betrekken van stakeholders bij belangrijke thema’s. Met het oog op de toekomst - Evaluatie en ontwikkeling Communicatie & Representatie gemeente Voorst

• Als verdere ontwikkeling op basis van de waardering van de projecten en activiteiten zien we dat er nog meer aandacht voor de kernkwaliteit ‘Respect’ nodig is waar het gaat om toegankelijk, open en bereikbaar zijn. Met betrekking tot communicatie-uitingen betekent dit meer dan alleen tekst op B1-niveau. Het gaat ook om de vorm, de beeldtaal, waaronder fotografie, en de selectie van communicatiemiddelen die we inzetten. Maar vooral ook om respect voor de houding en mening van de ander. Luisteren naar de ander. De keuze voor de inzet van participatie speelt hierbij een belangrijke rol. • Met betrekking tot de kernkwaliteit ‘Positie’ zien we dat de gemeente vanuit verantwoordelijkheid en zelfbewustzijn communiceert, maar dat er meer aandacht mag zijn voor het ‘waarom’. Dan wordt ook, zowel intern als extern, duidelijk waarom de gemeente het doet zoals ze het doet en hoe alle projecten en activiteiten met elkaar samenhangen. Dit zichtbaarder maken van de stip op de horizon en de gezamenlijke waarden die nodig zijn om daar te komen versterkt het gevoel van eigenheid en saamhorigheid. Het bewust kiezen van de positie die we willen en/of moeten innemen kan meer duidelijkheid bieden.

Ontwikkeling 2025

• De Waarderingscirkel wordt inmiddels bij nieuwe projecten als leidraad gebruikt bij de planvorming en realisatie van de communicatie. In 2024 zijn we als team gestart met het online digitale planbord. Alle lopende projecten zijn en worden hierin opgenomen. Per project worden de kernkwaliteiten en de inzet van communicatie beschreven. Het belang van de kernkwaliteiten reikt verder dan Communicatie. Het is de input voor het DNA van de gemeente. Daarom zijn we met het oog op interne betrokkenheid onze werkwijze inmiddels aan het delen met betrokken medewerkers van de gemeente. In 2025 willen we alle teamleiders informeren en meenemen in onze aanpak. Het belang en de wijze van inzet van de kernkwaliteiten bespreken we bij het begin van het project met onze (beleids)collega’s. In 2024 hebben we stappen gezet om participatie en communicatie meer in samenhang te benaderen. Een integrale aanpak. In 2025 willen we daar verder handen en voeten aan geven. Hiervoor hebben we regelmatig overleg met de participatiemedewerker van de gemeente. Zo zijn we gezamenlijk een inspiratiesessie voor medewerkers aan het voorbereiden over het belang van participatie en communicatie en de wijze waarop we het toepassen in ons werk. 8

III

Waardering projecten en activiteiten 2024 Deze paragraaf bevat de concrete evaluatie aan de hand van de Waarderingscirkel en per domein. En vervolgens van een selectie van toonaangevende en representatieve projecten en activiteiten per domein. In de bijlage is per domein een overzicht van de waardering van

SAMEN

alle projecten en activiteiten opgenomen.

19 17

Totaalbeeld waardering projecten en activiteiten 2024

18 66

en ‘Samen’.

Het totaalbeeld laat zien dat bijna alle communicatie in meer en soms ook

43 37

62 16

85 74

71 29

55 42

56 57

82 28

4 6

POSITIE

meer communicatieprojecten vanuit de kernkwaliteiten ontwikkeld. Tijdens de

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15554078/1