003c Praatplaat
Tekst van het document
Praatplaat 28.1.2022. Onderzoeksmateriaal AEF, bijlage bij advies governance.
Probleemstelling/knelpunten:
De governance van Aan-Z voldoet niet aan de eisen van ‘good-governance’ en de gemeenteraad Terneuzen heeft besloten dit te wijzigen. Het gaat om twee knelpunten: 1) geen weerspiegeling van de verhouding van verschillende belangen, 2) een ‘twee-petten’ probleem voor raadsleden.
Project: ‘Terneuzen aan zet’ Praatplaat
Onderzoeksvraag:
Hoe de governance van Aan-Z in te richten dat er wel voldaan wordt aan ‘good-governance’, de uitvoering van hoog niveau blijft, de gemeente Terneuzen meer grip ervaart, raadsleden hun kaderstellende en controlerende rol zuiver in kunnen vullen en de Vlaamse gemeenten goed worden bediend.
Uitganspunten:
1) Governance is meer dan het juiste harkje en vraagt ook om aandacht voor gedrag, houding en rolvastheid, 2) Er bestaat niet één perfecte keuze maar iedere keuze kan wel geperfectioneerd worden door naast de governance ook de randvoorwaarden goed in te vullen.
Scenario 1
Scenario 2
Scenario 3
Scenario 4
BGTS handhaven
BGTS actualiseren
Stichting Aan-Z
Gemeentelijke afdeling
Beschrijving scenario
Beschrijving scenario
Beschrijving scenario
Beschrijving scenario
▹ Geen vertegenwoordigers meer uit gemeenteraden met bestuurlijke verantwoordelijkheid in de BGTS ▹ Bestaande bestuurlijke verantwoordelijkheid in de BGTS bij bestuurders Vlaamse en Nederlandse gemeenten ▹ (Het merendeel van/alle) huidige taken van Aan-Z worden binnen de BGTS uitgevoerd.
▹ Geen vertegenwoordigers meer uit gemeenteraden met bestuurlijke verantwoordelijkheid in de BGTS ▹ Aangepaste bestuurlijke verantwoordelijkheid in de BGTS bij bestuurders Vlaamse en Nederlandse gemeenten: stemverhouding meer in lijn met het aandeel in de omzet ▹ (Het merendeel van/alle) huidige taken van Aan-Z worden binnen de BGTS uitgevoerd.
▹ Geen vertegenwoordigers uit gemeenteraden met bestuurlijke verantwoordelijkheid in de stichting Aan-Z ▹ Geen vertegenwoordigers van de colleges van Vlaamse gemeenten met bestuurlijke verantwoordelijkheid in de stichting Aan-Z ▹ Directe/Indirecte bestuurlijke verantwoordelijkheid in stichting Aan-Z bij het college van B&W van de gemeente Terneuzen (afhankelijk van governancekeuzes) ▹ (Het merendeel van/alle) huidige taken van Aan-Z worden ondergebracht in de nieuwe stichting Aan-Z.
▹ Geen vertegenwoordigers meer uit gemeenteraden met bestuurlijke verantwoordelijkheid ▹ Geen vertegenwoordigers van de colleges van Vlaamse gemeenten met bestuurlijke verantwoordelijkheid ▹ Directe bestuurlijke verantwoordelijkheid bij het college van B&W van de gemeente Terneuzen ▹ Alle taken van Aan-Z worden ondergebracht bij de gemeente Terneuzen (afdeling).
Feitelijke wijziging(en)
Feitelijke wijziging(en)
Feitelijke wijziging(en)
Feitelijke wijziging(en)
▹ Aanpassen statuten/reglementen van de BGTS ▹ Aanpassen statuten/reglementen van de BGTS ▹ Oprichten nieuwe rechtspersoon (stichting) (afgevaardigde Nederlandse bestuursleden) en (afgevaardigde bestuursleden én de ▹ Of aanpassen statuten BGTS (doel en functie actualisatie overeenkomstig Nederlands en stemverhouding Nederlandse en Vlaamse BGTS) Belgisch recht. vertegenwoordigers) en actualisatie ▹ Of opheffen BGTS. overeenkomstig Nederlands en Belgisch recht.
Effect op de knelpunten
▹ Knelpunt 2 wordt opgelost, knelpunt 1 niet.
Bijkomende voor- en/of nadelen
▹ Voordeel: Geen ▹ Nadeel: Geen.
Effect op de knelpunten
▹ Beide knelpunten worden opgelost
Bijkomende voor- en/of nadelen
▹ Voordeel: Handhaving fiscaal arrangement ▹ Voordeel: Handhaven onafhankelijke positie richting de cliënt ▹ Voordeel: Geen rechtspositionele gevolgen medewerkers ▹ Voor-/nadeel: Bestuurlijke gebondenheid ▹ Voor-/nadeel: Wethouder indirect op uitvoering verantwoordelijk/aanspreekbaar.
Effect op de knelpunten
▹ Beide knelpunten worden opgelost.
Bijkomende voor- en/of nadelen ▹ Voordeel: Veel keuzemogelijkheden in inrichting governance ▹ Voordeel: Handhaven onafhankelijke positie richting de cliënt ▹ Voor-/nadeel: Basis voor autonome ontwikkeling Aan-Z ▹ Voor-/nadeel: Wethouder indirect op uitvoering verantwoordelijk/aanspreekbaar ▹ Nadeel: Mogelijk nieuw fiscaal arrangement nodig, 21% BTW risico voor i.i.g. Vlaamse gemeenten (fiscaal risico Terneuzen ntb) ▹ Nadeel: Mogelijk (beperkte) rechtspositionele gevolgen medewerkers.
▹ Insourcing Aan-Z door gemeente. ▹ Of aanpassen statuten BGTS (doel en functie BGTS) ▹ Of opheffen BGTS.
Effect op de knelpunten
▹ Beide knelpunten worden opgelost. ▹ Nieuw knelpunt ontstaat (onafhankelijkheid toegangsloket)
Bijkomende voor- en/of nadelen
▹ Voordeel: Geen ▹ Voor-/nadeel: Wethouder direct op uitvoering verantwoordelijk/aanspreekbaar ▹ Nadeel: Significante rechtspositionele verandering voor alle medewerkers ▹ Nadeel: Onafhankelijkheid richting de cliënt ▹ Nadeel: Mogelijk nieuw fiscaal arrangement nodig (21% BTW risico voor Vlaamse gemeenten).
Scenario 1
BGTS handhaven Consequenties meer in detail*
Scenario 2
Scenario 3
Scenario 4
BGTS actualiseren
Stichting Aan-Z
Gemeentelijke afdeling
Consequenties meer in detail*
Consequenties meer in detail*
Consequenties meer in detail*
Cliënt: ▹ Voor de cliënt verandert er niets direct ▹ Op den duur kan de cliënt hinder ondervinden van minder goed functionerende governance (beperkte slagkracht, onvoldoende zelfkritisch vermogen in bestuur door beperkte belangen bij Aan-Z, etc.) Organisatie: ▹ Voor de organisatie verandert er niets direct ▹ Op den duur kan ook de organisatie hinder ondervinden van minder goed functionerende governance (beperkte slagkracht, onvoldoende zelfkritisch vermogen in bestuur door beperkte belangen bij Aan-Z, etc.). Governance: ▹ Aan-Z heeft een directeur ▹ Het bestuur is het bestuur van de BGTS BGTS: ▹ De BGTS blijft bestaan in de huidige vorm Financiën: ▹ Als huidig: Subsidies gemeente Terneuzen en Vlaamse gemeenten ▹ Eigen bijdragen Invloed gemeente Terneuzen: ▹ Totale invloed en verantwoordelijkheid van de gemeente Terneuzen op Aan-Z verandert niet ▹ College van B&W is samen met de bestuurders van de Vlaamse gemeenten verantwoordelijk ▹ Raadsleden spelen hun kaderstellende en controlerende rol zuiver via de raad. Desgewenst kan extra informatie voorziening (informatie- en klankbordrol) worden georganiseerd) (via aanvullende afspraak). Invloed Vlaamse gemeenten: ▹ Bestuurders van de Vlaamse gemeenten zijn samen met het college van B&W van Terneuzen verantwoordelijk.
Cliënt: ▹ Voor de cliënt verandert er niets direct Organisatie: ▹ Voor de organisatie verandert er niets direct Governance: ▹ Aan-Z heeft een directeur ▹ Het bestuur is het bestuur van de BGTS BGTS: ▹ De BGTS blijft bestaan in de huidige vorm Financiën: ▹ Als huidig: Subsidies gemeente Terneuzen en Vlaamse gemeenten ▹ Eigen bijdragen Invloed gemeente Terneuzen: ▹ Totale invloed en verantwoordelijkheid van de gemeente Terneuzen op Aan-Z neemt toe ▹ College van B&W is grotendeels verantwoordelijk ▹ Raadsleden spelen hun kaderstellende en controlerende rol zuiver via de raad. Desgewenst kan extra informatie voorziening (informatie- en klankbordrol) worden georganiseerd) (via aanvullende afspraak). Invloed Vlaamse gemeenten: ▹ Totale invloed (en verantwoordelijkheid) Vlaamse gemeente neemt af en is in lijn met financieel belang.
Onderzoeksmateriaal AEF, bijlage bij advies governance
* Niet limitatief
Cliënt: ▹ Voor zowel de Nederlandse als de Vlaamse cliënt geldt dat zij met een nieuwe organisatie te maken krijgen ▹ Voor zowel de Nederlandse als de Vlaamse cliënt geldt dat zij mogelijk met hogere eigen bijdragen geconfronteerd kunnen worden als gevolg van BTW verplichtingen van de nieuwe stichting (voor Vlaamse cliënten is dit risico groter dan voor Nederlandse cliënten) Organisatie: ▹ De organisatie-inrichting wijzigt niet ▹ De medewerkers van de organisatie komen in dienst bij de nieuwe stichting. Daarbij kunnen er beperkte rechtspositionele wijzigingen optreden (wordt nog uitgezocht). ‘Overgang onderneming’ is van toepassing. ▹ Het oprichten van de stichting en het overhevelen van de verplichtingen vergt wat werk. Governance: ▹ Bestuur stichting wordt gevormd door: ▹ Een door de RvT te benoemen bezoldigde directeur-bestuurder, of ▹ Het hoofd sociaal domein van Terneuzen, ▹ of Wethouder(s) Terneuzen ▹ RvT stichting wordt gevormd door: ▹ niemand, of ▹ Externen, al dan niet op voordracht van B&W-Terneuzen, of ▹ wethouder(s) Terneuzen BGTS: ▹ De BGTS is voor de uitvoering van taken op het gebied van zorg en welzijn niet langer/beperkt relevant.
▹ De BGTS kan: ▹ Opgeheven worden ▹ Ingezet worden voor andere taken in de samenwerking tussen Nederlandse en Vlaamse gemeenten Financiën: ▹ Subsidie gemeente Terneuzen ▹ DVO’s Vlaamse gemeenten ▹ Eigen bijdragen Invloed gemeente Terneuzen: ▹ Afhankelijk van keuzes in de governance ▹ Via subsidiebeschikking ▹ Eventueel via aanvullende afspraak Invloed Vlaamse gemeenten: ▹ Vlaamse gemeenten via Gebruikersraad/DVO.
Cliënt: ▹ Voor de Nederlandse cliënt geldt dat zij niet meer bij een onafhankelijke organisatie terecht kunnen maar alleen direct bij de gemeente. ▹ Voor zowel de Nederlandse als de Vlaamse cliënt geldt dat zij met een nieuwe organisatie te maken krijgen ▹ Voor de Vlaamse cliënt geldt dat zij mogelijk met hogere eigen bijdragen worden geconfronteerd als gevolg van BTW verplichtingen Organisatie: ▹ De organisatie-inrichting wijzigt, backoffice integreert in gemeentelijke organisatie, frontoffice hoeft niet te wijzigen ▹ De medewerkers van de organisatie komen in dienst bij de gemeente Terneuzen. Dit heeft rechtspositionele gevolgen. Zij gaan over van CAO Welzijn naar CAO gemeenten en pensioen van Z&W naar ABP. Daarnaast zijn er mogelijk ook andere rechtspositionele gevolgen ▹ Het integreren van Aan-Z in de gemeentelijke organisatie vergt wat werk. ▹ Samenwerking met de gemeente verandert in dit scenario ook. De positie van opdrachtnemer wordt vervangen door die van collega Governance: ▹ Directie is het hoofd sociaal domein en de gemeentesecretaris Terneuzen ▹ Bestuur is de gemeente (B&W en Raad) BGTS: ▹ De BGTS is voor de uitvoering van taken op het gebied van zorg en welzijn niet langer/beperkt relevant.
▹ De BGTS kan: ▹ Opgeheven worden ▹ Ingezet worden voor andere taken in de samenwerking tussen Nederlandse en Vlaamse gemeenten Financiën: ▹ Begroting gemeente Terneuzen ▹ DVO’s Vlaamse gemeenten ▹ Eigen bijdragen Invloed gemeente Terneuzen: ▹ Maximaal: Aan-Z = de gemeente. Invloed Vlaamse gemeenten: ▹ Vlaamse gemeenten via Gebruikersraad/DVO.
Project: ‘Terneuzen aan zet’