Visie op wonen welzijn en zorg Steenwijkerland 2025-2030 - Definitief

Vanuit het Regioplan IJssel -Vecht is afgesproken om de inzet van zorginnovaties en domotica te vergroten. 5.3 Wat gaan we (meer) doen Samen werken aan toekomstbestendige zorg • De zorgorganisaties en Sociaal Werk De Kop gaan met elkaar om tafel om goede afspraken te maken over de samenwerking binnen de (thuis)zorg (huishoudelijke hulp en wijkverpleging) en het versterken van informele steunstructuren. Zo ontlasten ze personeel en zorgen ze dat zorg nu en in de toekomst geleverd kan worden aan onze inwoners. 1709.108 | Visie op wonen, welzijn en zorg 26 • Door netwerkbijeenkomsten zorgen we voor korte lijntjes tussen de verschillende organisaties. Zo kunnen we eenvoudig doorverwijzen en aanbod op elkaar afstemmen. Regionaal is afgesproken dat er samengewerkt wordt op zowel bestuurlijk als uitvoerend niveau via de Actietafel Wonen en zorg. Dit doen we regionaal, maar ook lokaal. Op uitvoeringsniveau koppelen we samenwerkingsbijeenkomsten aan het gebiedsgericht werken. • Om de samenwerking tussen woningcorporaties, gemeente en zorgorganisaties verder te bestendigen worden zorgorganisaties betrokken bij relevante onderdelen van de prestatieafspraken. • We onderzoeken de inrichting van time -out plekken, waar inwoners (met bijvoorbeeld een psychische kwetsbaarheid) in een beschermde omgeving op adem kunnen komen, wanneer het zelfstandig wonen tijdelijk niet lukt.

Bewustwording creëren van een veranderend zorglandschap • We sluiten aan bij de regionale zorgcampagne vanuit het Regioplan IJssel -Vecht om een informatiecampagne om onze inwoners bewust te maken van de veranderingen in het zorgstelsel. Daarbij vinden we het belangrijk dat er onder andere wordt gewerkt aan bijvoorbeeld acceptatie, herkenning en helpen van mensen met dementie of een psychische kwetsbaarheid. 1709.108 | Visie op wonen, welzijn en zorg 27 6 Hoe gaan we hieraan werken? Rol gemeente Als gemeente kunnen we veel, maar ook heel veel dingen niet. Een gemeente maakt bijvoorbeeld wel beleid, maar bouwt zelf geen woningen en levert zelf ook geen zorg. Daarom is goede samenwerking op basis van gedeelde ambities tussen de Steenwijkerlandse samenwerkingspartners en inwoners van groot belang. De gemeente heeft binnen de opgaven en ambities beschreven in dit stuk een regisserende , coördinerende en verbindende rol. Zo pakken wij het voortouw om samen met onze partners te werken aan een gemeente waar het pretti g wonen en verblijven is, voor mensen met én zonder zorg - of ondersteuningsvraag. Rolomschrijving partners Deze visie op wonen, welzijn en zorg is een resultaat van samenwerking tussen verschillende ketenpartners die in gemeente Steenwijkerland actief zijn binnen de domeinen wonen, welzijn en zorg.

Het is een stuk van de gemeente, waarbij de ketenpartners uit h oofdstuk 1.2 zich committeren aan de ambities in dit stuk. Er zijn een aantal maatregelen waar niet de gemeente, maar een andere partij de hoofdverantwoordelijkheid heeft. Dit werken we per maatregel nader uit in het uitvoeringsprogramma. Daarbij zorgen we dat we qua monitoring en samenwerkingsverbanden zoveel mogelijk gebruik maken van de netwerken die er al zijn, zoals de afspraken uit ons lokale Gezondheidsbeleid, het Regioplan IJssel- Vecht, de regionale woonzorgvisie en het Afsprakenkader ouderenhuisvesting. Deze visie op wonen, welzijn en zorg wordt opgenomen in het volkshuisvestelijk programma van de gemeente .

Rol Instrument Wet- en regelgeving Gemeente Verantwoordelijk voor voldoende woningen en woonvormen, toekennen Wmo-indicaties en voorliggende voorzieningen binnen de gemeentegrenzen Prestatieafspraken, inkoop zorg en welzijn, visie op wwz, volkshuisvestings- programma, grondbeleid, beleid sociaal domein Onder meer: Omgevingswet, omgevingsplan, urgentieverordening, Wmo, Wet versterking regie volkshuisvesting Woningcorporaties Verantwoordelijk voor voldoende, betaalbare en toegankelijke woningen Prestatieafspraken, huurdersoverleg, toewijzingsbeleid en huurprijsbeleid Woningwet Zorgorganisaties Leveren van zorg, medeverantwoordelijk voor passende huisvesting voor bijzondere doelgroepen Inkooparrangementen, leveringscontracten Zorgverzekeringswet, Wet langdurige zorg (Wlz) Welzijnsorganisatie Verantwoordelijk voor aanbieden passend welzijnsaanbod voor verschillende doelgroepen - Wet maatschappelijke ondersteuning Zorgverzekeraar Verantwoordelijk voor de inkoop van voldoende en toegankelijke zorg die valt onder de Zorgverzekeringswet Basispakket en aanvullende polissen Zorgverzekeringswet (Zvw) 1709.108 | Visie op wonen, welzijn en zorg 28 Zorgkantoor Verantwoordelijk voor de inkoop van voldoende en toegankelijke zorg die valt onder de Wet langdurige zorg (Wlz) Wlz Samenwerking tussen deze partijen (en inwoners, ondernemers en verenigingen) is van groot belang om onze ambities waar

te maken. Iedere partij heeft een andere expertise, kracht en/of beschikking over bepaalde middelen of vastgoed. Alleen d oor over grenzen heen te kijken, samen te denken over oplossingen en ons daarvoor in te zetten lukt het ons om onze ambities waar te maken. 6.1 Samenwerkingsafspraken • We voeren het uitvoeringsprogramma wonen, welzijn zorg uit Bij deze visie op wonen, welzijn en zorg hoort een uitvoeringsprogramma. Hierin geven we aan welke activiteiten we op welk moment uitvoeren, wat hierbij de rol van de gemeente , woningcorporaties, zorgorganisaties, welzijnsorganisatie, marktpartijen en andere partners is. Daarbij wordt benoemd wie de kartrekker is, welke overige partijen betrokken zijn en of de rol faciliterend, verbindend, regisserend en/of kaderstellend van aard is. Dit uitvoeringsprogramma is leidend voor onze gezamenlijke inzet. Dit uitvoeringsprogramma werken we uit in jaarschijven zodat we de voortgang kunnen monitoren , en waar noodzakelijk kunnen herijken. • We stimuleren de samenwerking tussen woon -, zorg - en welzijnspartners door middel van een Platform Wonen, welzijn en zorg De samenwerkingstafel is de verbindende schakel tussen de gemeente en haar partners zoals woningcorporaties, zorgpartijen, marktpartijen en welzijnsstichtingen. Gemeente Steenwijkerland neemt het voortouw in het opzetten van deze samenwerkingsstructuur.

Samen werken we aan oplossingen voor de uitdagingen waar we ons voor gesteld zien. Binnen de samenwerkingstafel monitoren we de voortgang van de acties uit het uitvoeringsprogramma en de jaarschijven. Indien nodig sturen we bij en maken we aanvullende (samenwerkings)afspraken. Waar gewenst, stellen we werkgroepen in vanuit de verschillende organisaties die aan de slag gaan met het uitwerken van deelopgaven. Daarbij zorgen we dat we geen dubbel werk doen ten opzichte van andere overleggen, zoals de prestatieafspraken. Op bestuurlijk niveau komen de partners minimaal twee keer per jaar bijeen. Op beleidsmatig niveau gebeurt dat ten minste zes keer per jaar. • We verwerken de relevante elementen uit deze visie in de prestatieafspraken met woningcorporaties en huurdersorganisaties. De gemeente heeft meerjarige prestatieafspraken met Wetland Wonen, Woonconcept en Woonzorg Nederland en hun huurdersorganisaties. Jaarlijks wordt hierbij, indien nodig een nieuwe jaarschijf vastgesteld. In de prestatieafspraken gaan ze in op zaken als het aanpassen van bestaande woningen en complexen (levensloopgeschikt maken, de nieuwbouw van nultredenwoningen, geclusterde woningen en zorggeschikte woningen voor senioren, ontmoetingsruimten toevoegen etc.), over doorstroommaatregelen en inzet op leefbaarheid.

1709.108 | Visie op wonen, welzijn en zorg 29 6.2 Betrekken van particuliere ontwikkelaars en initiatiefnemers bij de opgaven Deze visie op wonen, welzijn en zorg is het resultaat van een samenwerking van verschillende ketenpartners. Met deze partners hebben we overkoepelende afspraken gemaakt waar al deze partners zich aan committeren. De helft van de opgaven betreffende de realisatie van ouderenhuisvesting ligt in de particuliere sector. Om te zorgen dat ook particuliere investeerders bijdragen aan de opgaven op het gebied van wonen, zorg en welzijn pakt de gemeente een regisserende rol. De manier waarop de gemeente dat doet staat in het kader hieronder. Grote woningbouwontwikkelingen Bij alle (grote) woningbouwontwikkelingen waar ontwikkelaars of particuliere initiatiefnemers aan zet zijn, geven we de Woondeal-afspraken als kader mee. De huisvestingsopgaven die voortkomen uit deze visie op wonen, welzijn en zorg (toevoegen van woonvormen voor senioren in de verschillende segmenten; toevoegen van kleinere sociale huurwoningen) geven we mee als wenselijk en kansrijk. Indien ontwikkelaars in hun plan ook ruimte bieden aan woonconcepten voor mensen met een zorg - of ondersteuningsvraag, dan zoeken we ruimte binnen het woningbouwprogramma (binnen de eisen van de Woondeal) om deze plannen te realiseren.

Daarnaast kan de gemeente in deze gevallen een verbindende rol op zich nemen, door de ontwikkelaar in contact te brengen met een zorgaanbieder. Kleine(re) particuliere ontwikkelingen Initiatiefnemers die bestaande panden of locaties (in particulier bezit) willen benutten voor de huisvestingsopgaven die benoemd worden in deze visie op wonen, welzijn en zorg (voor ouderen of andere groepen met een zorg - of ondersteuningsvraag) en een plan hebben dat past binnen de uitgangspunten van deze visie, kunnen rekenen op een positieve grondhouding van de gemeente. Gemeentelijke panden en -locaties We kiezen ervoor om eigen panden en locaties, wanneer deze vrijkomen, waar passend en mogelijk, in te zetten voor woningbouw. Dit doen we vanuit een bredere integrale afweging. Als een gemeentelijke locatie vrijkomt, dan kijken we altijd of hier woningbouw gerealiseerd kan worden die geschikt is voor ouderen of mensen met een zorg - of ondersteuningsvraag. Voorwaarde is wel dat de locatie zich binnen een redelijke afstand van belangrijke voorzieningen bevindt. In dat geval bieden we de grond aan via een aanbestedingsprocedure.

Inschrijvers met een plan dat past binnen de Woondealafspraken over betaalbaarheid én dat aantoonbaar bijdraagt aan de opgave zoals die uit deze visie op wonen, welzijn en zorg voortkomt (dus: aanbod realiseren voor ouderen of andere zorgdoelgroepen) kunnen rekenen op een positieve grondhouding van de gemeente. Bij de aanbesteding kunnen we er ook voor kiezen om de grond aan te bieden voor CPO-projecten voor een vorm van ‘collectief wonen’ met de nadruk op omzien naar elkaar. We stellen aan de voorkant duidelijke kaders over de eisen waar deze woningen aan moeten voldoen (bijvoorbeeld op het gebied van toegankelijkheid, de aanwezigheid van een ontmoetingsruimte en groene/blauwe zones). 6.3 Risicoparagraaf Het kunnen waarmaken van onze ambities is afhankelijk is van verschillende factoren, waar we voor een groot deel weinig tot geen invloed op hebben. Het gaat dan bijvoorbeeld om: 1709.108 | Visie op wonen, welzijn en zorg 30 Economische omstandigheden Allereerst beïnvloeden economische omstandigheden de realisatiekracht van ons en onze partners, bijvoorbeeld daar waar het gaat om de rentestand of bouwkosten. Dat beïnvloedt wat er gebouwd kan worden. Ook beïnvloeden economische omstandigheden wat onze inwoners kunnen betalen voor wonen en/of zorg.

Andere overheden en nieuwe wet- en regelgeving Ten tweede zijn we afhankelijk van andere overheden en mogelijke nieuwe wet- en regelgeving. De kaders die de provincie Overijssel en de Rijksoverheid stellen zijn van grote invloed op onze gemeentelijke verantwoordelijkheden en mogelijkheden. Daarnaast werken we nauwgezet samen met de regio IJssel- Vecht als het gaat om wonen en zorg. We nemen samen verantwoordelijkheid in onze regionale visie op wonen, welzijn en zorg. Dat betekent een wederzijdse verantwoordelijkheid naar onze regiogemeenten, en ook wederzijdse afhankelijkheid. Onzekere financiële positie partners Ten derde zien we dat wij als ketenpartners forse ambities hebben, maar dat er middelen en mensen nodig zijn om deze ambities waar te maken. De gemeente gaat een ‘ravijnjaar’ tegemoet, de financiële positie van woningcorporaties staat onder druk en veel maatregelen vanuit het Gezond en Actief Leven - akkoord worden bekostigd met tijdelijke middelen. Deze onzekerheid heeft mogelijk consequenties voor de langere termijn en ambiti e, bijvoorbeeld als het gaat om toevoegingen van zorggeschikt e- of geclusterde woningen. Verschillende opgaven bemoeilijken de realisatie van woningen Het gaat om opgaven zoals stikstof, verduurzaming, een tekort aan personeel en financiële tekorten op projecten.

Zo heeft de provincie het besluit genomen voorlopig (tot begin 2026) de vergunningverlening in het kader van de natuurwetgeving op te schorten (stikstof). 1709.108 | Visie op wonen, welzijn en zorg 31 Bijlage: interactieve kaart voorzieningen Als hulpmiddel voor het uitwerken van het uitvoeringsprogramma is een interactieve kaart gemaakt. Hierop is informatie samengebracht over onder meer het voorzieningenniveau in de gemeente, over woonzorgvoorzieningen en over de toegankelijkheid van de bestaande woningvoorraad. De kaart is te bereiken via de volgende link: Steenwijkerland Hieronder is een voorbeeldkaart opgenomen met daarop gebieden waar voorzieningen nabij zijn. Blauwe vlekken tonen het gebied waarin een huisarts te bereiken is binnen een afstand van maximaal 5 minuten lopen; oranje vlekken tonen het gebied waarin het maximaal 5 minuten lopen is naar een ontmoetingsplek zoals een dorpshuis en grijze vlekken het gebied waarin het maximaal 5 minuten lopen is naar een supermarkt.