25-0167 Raadsbrief regioadvies 380 kV en VAWOZ

Raadsbrief regioadvies 380 kV en VAWOZ Raadsinformatiebrief Zaaknummer: 712341 Bijlage: Bijlage 1: Raadsinformatiedocument Bijlage 2: Concept Regioadvies 380 kV en VAWOZ

Geachte raad, Met deze raadsinformatiebrief neemt u kennis van het concept regioadvies 380 kV en VAWOZ. Eerder hebben wij u geïnformeerd over de projecten ‘380 kV netuitbreiding’ en het programma ‘Verbindingen Aanlanding Windenergie Op Zee’ (VAWOZ). De laatste keer was dit in de brief d.d. 16 april 2025. In deze brief hebben wij u geïnformeerd over een op te stellen regioadvies voor beide ontwikkelingen, waarvan de provincie de trekker is. Het doel van dit regioadvies is om het Ministerie van Klimaat en Groene Groei (hierna: KGG) te informeren hoe wij als overheden denken over: - een nieuw 380 kV hoogspanningstracé in Noord-Holland; - de zoeklocaties voor een noordelijk en zuidelijk station en; - de aanlanding van windenergie van zee (VAWOZ). Het regioadvies, met voorkeur van instemming van alle deelnemers, wordt nadrukkelijk meegewogen bij de besluitvorming door het ministerie van KGG. Deze besluitvorming (met een ontwerp voorkeursbesluit) staat gepland in het voorjaar van 2026. Maatschappelijk belang De komst van een 380 kV-netwerk is van groot maatschappelijk belang omdat het de ruggengraat vormt van een toekomstbestendige energievoorziening in Noord-Holland Noord. Het netwerk maakt het mogelijk om grote hoeveelheden duurzame energie, zoals windenergie van zee, efficiënt te transporteren en te integreren in het landelijke systeem en vice versa.

Dit versterkt de betrouwbaarheid van de stroomvoorziening, ondersteunt de energietransitie en biedt ruimte voor economische groei. Van 5 varianten naar één voorkeurstracé met stationslocaties De startpunten waren: - diverse zoeklocaties voor een nieuw 380 kV station in Noord-Holland-Noord, waaronder in - de gemeenten Medemblik en Opmeer; - 5 mogelijke routes voor een nieuwe 380 kV hoogspanningstracé, aangevuld met diverse - verbindingsopties tussen deze mogelijke routes; - voor VAWOZ aanlandingen van windenergie van zee bij Den Helder met een aansluiting - op een nieuw station op diverse zoeklocaties, onder andere in de regio Westfriesland. Voor de verbeelding van de 5 verschillende tracés tussen een noordelijk en zuidelijk station wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze brief. Brief regio Westfriesland d.d. 1 mei 2025 Westfriese standpunten met argumenten. Vanuit de regio Westfriesland hebben wij de provincie onze uitgangspunten meegegeven om zowel de stations als het hoogspanningstracé zorgvuldig in te kunnen passen, rekening houdend met de diverse belangen vanuit onze regio. Zo is gemeld dat wij negatief staan tegenover een noordelijk station binnen onze regio. Voor een nieuwe 380 kV tracé ging onze voorkeur uit naar het donkerblauwe westelijke tracé via de duinrand en als alternatief het (op 1 na westelijke) groene tracé naar een stationslocatie in de omgeving Schagen.

Deze 2 tracés, in combinatie met genoemde stationslocatie, houden rekening met het bodem en water principe, zijn gesitueerd bij de grootste stroomvragers, heeft geen impact op de drinkwatervoorziening, voorkomen doorsnijding van de karakteristieke Westfriese dorpslinten (zoals de Spierdijkerweg, Bobeldijk, Baarsdorpermeer, Grote Zomerdijk, Westeinderweg en Dokter de Vriesstraat) en houden rekening met de ruimtelijke opgaven in regio Westfriesland. Omdat de donkerblauwe, de lichtblauwe en de gele corridors al in een eerder stadium van het afwegingsproces afvielen i.v.m. een te grote aantasting op het landschap en de vergunbaarheid, zijn we ons als regio gaan focussen op het alternatieve groene tracé (incl. P15). Ondanks dat dit tracé door het westelijke gedeelte van de gemeente Koggenland en mogelijk ook in het noordelijke deel van de gemeente Opmeer aangelegd zal worden, heeft deze route alles overziend de minste impact op het Westfriese landschap en de leefomgeving t.o.v. van het rode tracé of ‘Groen via Rood’. Brief regio Westfriesland d.d. 8 oktober n.a.v. ingezette lobby van regio’s De Kop en Alkmaar voor tracé ‘Groen via Rood’ De gemeenten in regio’s De Kop en Alkmaar pleiten gezamenlijk voor ‘Groen via Rood’ (een route met een afbuiging vanaf Oterleek naar het oosten en vervolgens via de rode tracé richting Agriport, zie bijlage 1).

Hiervoor hebben deze 2 regio’s een lobby op touw gezet richting de provincie. Dit is een reden voor de regio Westfriesland geweest om ook in actie komen richting de provincie. Op 8 oktober jl. hebben wij Gedeputeerde Kocken per brief medegedeeld dat de route ‘Groen via Rood’ voor onze regio onbespreekbaar is. De beargumentering daarin is dat de route ‘Groen via Rood’ haaks staat op onze genoemde regiobelangen waaronder de ‘Leefbaarheid en gezondheidseffecten’. Dit omdat uit de planMER blijkt dat de route ‘Groen via Rood’ bijna 3 keer zoveel gevoelige gebouwen binnen de magneetveldzone raakt (i.v.m. de doorsnijding van de vele Westfriese dorpslinten) dan ‘Groen via P15’. Tevens hebben wij gemeld dat de Westfriese regio zich gedurende het proces constructief heeft opgesteld. Uitgebrachte Concept-regioadvies door de provincie d.d. 15 oktober 2025 De provincie heeft een concept-regioadvies uitgebracht (zie bijlage 2) op basis van de hiervoor genoemde inbreng van de gemeenten maar ook andere stakeholders zoals natuur- en bedrijfsorganisaties en o.b.v. de recente uitkomsten van een PlanMER en een Integrale effecten analyse (IEA). Het Concept-regioadvies kiest voor het groene tracé via P15 met 1 mastenrij. Aanvullend en ter verduidelijking van dit concept advies het volgende: 1.

Alles overziend concludeert de provincie dat ‘Groen via verbinding P15 de beste keuze blijft (zie bijlage 1). Dit tracé heeft daarmee de voorkeur van de provincie en dit wordt onderschreven door de Westfriese gemeenten. 2. Omdat de gemeenten in regio De Kop en regio Alkmaar gezamenlijk pleiten voor tracé ‘Groen via Rood’ (groene route met een afbuiging vanaf Oterleek naar het oosten en vervolgens via de rode tracé richting Agriport) heeft de provincie op verzoek van de regio’s De Kop en Alkmaar een vergelijk gemaakt met de voor- en nadelen van ‘Groen via P15’ en ‘Groen via Rood’. Op basis hiervan blijkt dat het tracé ‘Groen via Rood’ een dermate grotere impact heeft op omgevingskwaliteit dan ‘Groen via P15’. Bovendien blijkt uit dit concept-regioadvies dat met name de vergunbaarheid en de gronden aangemerkt als Natura-2000 gebied en UNESCO-gebieden zwaarwegend zijn geweest bij het opstellen van dit advies 3. Een noordelijk station op Agriport en het zuidelijk station in Zaanstad-West is het meest passend. 4. Eén mastenrij is op basis van één elektrische aanlanding van zee bij Den Helder is als afdoende beschouwd voor de toekomstige vraag. Een dubbele mastenrij door ons gebied is daarmee niet nodig, mede door meer spreiding van de aanlandingen richting het zuidelijke deel van de provincie. 5.

Compenserende maatregelen en een fatsoenlijke uitkoopregeling als randvoorwaarden richting het Rijk (zie toelichting hieronder).

Eis compenserende maatregelen en fatsoenlijke uitkoopregeling als randvoorwaarden In dit regioadvies is er een gedeelde visie van de overheden om het Rijk randvoorwaardelijk te verzoeken om compenserende maatregelen. Deze zijn integraal onderdeel van het advies. Dat betekent dus dat wij alleen achter de benoemde keuzes staan wanneer ook invulling aan de voorwaarden wordt gegeven en deze worden vastgelegd in bestuurlijke afspraken. Het gaat hierbij om passende en ruimhartige compensatie d.m.v. gebiedsinvesteringen. We zien hierbij kansen om de aanleg van een nieuw bovengronds tracé te koppelen aan gebiedsinvesteringen en het versterken van een natuur-recreatie netwerk of een groen-blauwe dooradering in de nabijheid van de aan te leggen tracé. Een fatsoenlijke uitkoopregeling voor mensen die bij realisatie binnen en nabijheid van de magneetveldzone van de nieuwe hoogspanningsmasten verblijven is absoluut noodzakelijk. Tevens zien we het ondergronds brengen van de gehele 150kV-verbinding tussen Beverwijk-De Weel als uitdrukkelijke voorwaarde. Behoud flexibiliteit voor verdere uitwerking Met het trechterproces waar we nu inzitten wordt de scope van het project en het programma verder verkleind.

In de eerdere fase hebben we gezien hoe dwingend de lijn op de kaart is in het onderzoeken van mogelijkheden: kansrijke locaties buiten het zoekgebied voor 380 kV NNHN (Netuitbreiding Noord-Holland Noord) konden niet meer worden meegenomen. Dit baart ons zorgen richting de volgende fase. Ook wanneer zoekgebieden en tracés in grove lijnen bepaald zijn, is er ruimte nodig voor het verkennen van verschillende alternatieven. In dit regioadvies laten we sommige (meer gedetailleerde) keuzes daarom nog open. Kies dus niet overal direct voor de corridor binnen de lijntjes of een specifiek zoekgebied, maar bouw ruimte in om in het vervolgproces gezamenlijk tot de beste oplossing te komen. VAWOZ Voor het programma VAWOZ wordt in het regioadvies geadviseerd om één aanlanding van windenergie van zee in Den Helder te realiseren. Dit onderdeel van de planvorming ligt geheel buiten Westfriesland. Een andere aanlanding van windenergie van zee kan komen in het zuidelijke deel van de provincie. Informeren van raadsfracties en instemmen met regioadvies Het ministerie van KGG is bevoegd gezag om een besluit te nemen. De regio heeft input geleverd voor het regioadvies. Elke betrokken bestuursorgaan wordt gevraagd in te stemmen met het regioadvies. Deze rol ligt bij gemeenten bij het college van burgemeester en wethouders.

Nadat het college dit besluit neemt wordt uw raad met deze brief geïnformeerd. Wij zijn voornemens met het regioadvies in te stemmen indien dit advies blijft uitgaan van; - het groene tracé (via P15), - het 1 mastenrij betreft, - realisatie van de stations in Zaanstad-West en Agriport, - ruimhartige compensatie d.m.v. gebiedsinvesteringen, - fatsoenlijke uitkoopregeling voor gedupeerden. Vervolgproces Als gemeenten hebben we tot 19 november de tijd om uw raad te informeren. Met (eventuele) input vanuit de raden stelt de provincie het definitieve regioadvies op. Alle betrokken colleges van burgemeester en wethouders, het dagelijks bestuur van de betrokken waterschappen en Gedeputeerde Staten wordt gevraagd in te stemmen met dit regioadvies. Uiterlijk 19 december levert de provincie het regioadvies aan bij het ministerie van KGG. De besluitvorming door KGG (met een ontwerp voorkeursbesluit) staat gepland in het voorjaar van 2026. Bovenkarspel, 28 oktober 2025 Namens burgemeester en wethouders van Stede Broec, Wethouder T. Visser