2a Programmabegroting 2022

62

Paragraaf: Lokale heffingen Deze paragraaf geeft een beschrijving van de lokale heffingen en belastingen, het kwijtscheldingsbeleid, een overzicht van de tarieven en opbrengsten en de hoogte van de lokale lastendruk. Tevens wordt ingegaan op de ontwikkelingen in de lokale heffingen in 2022. Onderstaand is een overzicht van de opbrengsten weergegeven.

Onroerende-zaakbelasting (OZB) Eigenaren van woningen en niet-woningen en gebruikers van niet-woningen betalen belasting op basis van de Woz-waarde van de onroerende zaak waar zij eigenaar van zijn of die zij gebruiken. Voor de belastingaanslagen in 2022 is de Woz-waarde per 1 januari 2021 bepalend. Het college stelt voor om de jaarlijkse verhoging van 5% in 2021, oplopend tot 20% in 2024, die bij het vaststellen van de begroting 2021 is afgesproken, in deze begroting voor de jaren 20222024 terug te draaien. Dit betekent dat vanaf 2022 alleen een indexering van 1,3% wordt doorgevoerd.

Afvalstoffenheffing en reinigingsrechten

De opbrengst is bestemd voor de inzameling en verwijdering van huishoudelijke afvalstoffen en is maximaal 100% kostendekkend op begrotingsbasis. Uitgangspunt bij de berekening van de tarieven is dat de vaste kosten verwerkt zijn in het vast tarief en de variabele kosten verwerkt zijn in het variabel tarief. De afvalstoffenheffing/reinigingsrechten worden geheven door middel van een vast recht in combinatie met een bedrag per lediging van een afvalcontainer (DIFTAR).

63

Tijdens het opstellen van de primaire begroting 2022 zijn de budgetten met betrekking tot afval onvoldoende bekend en daarom worden de tarieven van de afvalstoffenheffing 2022 pas in december vastgesteld. In onderstaande grafiek zijn hierdoor uitsluitend de variabele tarieven per lediging van 2021 opgenomen. Het vast tarief per aansluiting voor 2021 was € 12,73 per maand.

Rioolheffing en rioolaansluitrecht Rioolheffing Met de rioolheffing worden de kosten, die de gemeente maakt voor de uitvoering van de zorgplichten voor afvalwater en voor hemel- en grondwater verhaald. Deze heffing mag hooguit kostendekkend zijn. In december 2020 is het gemeentelijk rioleringsplan 2021-2025 vastgesteld. Conform dit plan worden de tarieven in 2022 niet verhoogd ten opzichte van 2021.

64

In onderstaande grafiek zijn de tarieven 2020 tot en met 2022 opgenomen.

De rioolheffing wordt geheven van degene die op 1 januari eigenaar is van een Woz-object. Hiervoor is een directe of indirecte aansluiting op de gemeentelijke riolering niet noodzakelijk. De tarieven zijn gedifferentieerd naar woning, niet-woning en een “kwart”-tarief voor objecten met een vloeroppervlak dat kleiner is dan 40 m². Rioolaansluitrecht De aansluitkosten voor aansluiting op een gemengd stelsel en voor aansluiting op een gescheiden stelsel worden conform bestaand beleid verhoogd met het inflatiepercentage van het jaar voorafgaand aan het jaar waarin de tarieven worden vastgesteld.

Hondenbelasting Het doel van het hondenbeleid is vooral gericht op het verminderen van overlast. Het uitgangspunt is dat het hondenbeleid budgettair neutraal is. Dit betekent dat de hondenbelasting gelijk moet zijn aan de kosten voor maatregelen die de overlast moeten verminderen (hondentoiletten, hondenuitlaatstroken, inzet BOA en overige kosten). Voor honden in het buitengebied hoeft geen hondenbelasting betaald te worden. De tarieven voor 2022 worden met 1,6% verhoogd ten opzichte van 2021.

65

In onderstaande grafiek zijn de tarieven hondenbelasting vermeld voor de jaren 2020 tot en met 2022:

Toeristenbelasting Het doel van de toeristenbelasting is om de extra kosten van openbare voorzieningen, die verblijf van recreanten en arbeidsmigranten met zich meebrengt, te verhalen op de personen die gebruik maken van de overnachtingsmogelijkheden. Toeristenbelasting wordt geheven per persoon per overnachting in verblijfsaccommodaties (campings, hotels, bed & breakfast enzovoort). Bij de heffing geldt geen restrictie dat het om toeristische of recreatieve overnachtingen moet gaan. De toeristenbelasting van een belastingjaar wordt opgelegd en ingevorderd in het daarop volgende jaar. Het tarief wordt jaarlijks verhoogd met het CBS-indexcijfer over het jaar voorafgaand aan het jaar waarin de tarieven zijn vastgesteld. In het verleden is afgesproken dat het tarief pas wordt verhoogd, wanneer de gecumuleerde verhogingen naar beneden afgerond op 5 eurocent uitkomt. Voor het belastingjaar 2022 komt het tarief met de gecumuleerde verhogingen uit op € 1,30. In onderzoek is nog het differentiëren van de tarieven voor de verschillende categorieën van overnachtingsaccommodaties. Hierover zal in het vierde kwartaal 2021 een voorstel worden gedaan aan de gemeenteraad. Het uitgangspunt is dat dit geen gevolgen heeft voor de begrote opbrengst toeristenbelasting.

In onderstaande grafiek worden het werkelijke aantal overnachtingen per categorie over de jaren 2018 tot en met 2020 weergegeven en het verwachte aantal overnachtingen over de jaren 2021 en 2022 (*).

66

In onderstaande grafiek worden de werkelijke opbrengsten per categorie over de jaren 2018 tot en met 2020 weergegeven en de begrote opbrengsten over de jaren 2021 en 2022 (*).

67

Gemeenteleges De legesopbrengsten worden onderverdeeld in drie categorieën: • • •

algemene dienstverlening: deze categorie omvat onder meer het verstrekken van identiteitsbewijzen en reisdocumenten, rijbewijzen, het voltrekken van huwelijken en registratie van partnerschappen; fysieke leefomgeving: de opbrengsten in deze categorie bestaan uit de leges voor het aanvragen van omgevingsvergunningen en wijzigingen van bestemmingsplannen; Europese dienstenrichtlijn: hierbij gaat het om vergunningen voor de horeca, het organiseren van evenementen en gebruiksvergunningen brandveiligheid.

Per categorie mogen de totale begrote legesopbrengsten niet meer bedragen dan de begrote kosten (zie ook het onderdeel Berekening van kostendekkendheid). Aan de hand van de begrote legesopbrengsten worden de legestarieven berekend en door de raad in december vastgesteld. In onderstaande grafiek worden de geraamde opbrengsten per categorie leges (exclusief rijksleges) over de jaren 2018 tot 2022 weergegeven.

Woonlasten regionaal en kwijtschelding Woonlasten regionaal Om meer inzicht te geven in de positie van de gemeente Someren is voor de woonlasten onderstaand overzicht opgenomen op regionaal niveau. Hierbij moet worden aangetekend dat de verschillen in lastenpotentie tussen de gemeenten in belangrijke mate worden gecompenseerd door het verdeelsysteem van het gemeentefonds. Daardoor zijn de verschillen in tarieven tussen de gemeenten in belangrijke mate het gevolg van het verschil in kwantiteit en kwaliteit van de lokale voorzieningen en de doelmatigheid en doeltreffendheid van de beleidsuitvoering. Hierbij is een normerende, sturende en controlerende functie voor het bestuur weggelegd. Dit laatste niet alleen om de lastendruk te beheersen maar evenzeer om na te gaan of de burger waar voor zijn geld krijgt.

68

In onderstaande grafiek zijn de woonlasten voor meerpersoonshuishouden 2021 in de regiogemeenten weergegeven. Deze gegevens zijn overgenomen uit de "Atlas van de lokale lasten 2021" die is uitgegeven door het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO). In onderstaande grafiek worden de tarieven van de belastingdruk 2021 per woonruimte, met vergelijkingsjaar 2020 van de regiogemeenten weergegeven.

Kwijtschelding/minima regeling Op grond van de “Kwijtscheldingsregeling gemeentelijke belastingen gemeente Someren” kan kwijtschelding worden verleend voor de betaling van afvalstoffenheffing. Of een belastingplichtige in aanmerking komt voor kwijtschelding, wordt beoordeeld aan de hand van een inkomens- en vermogenstoets op grond van door het Rijk vastgestelde normen. Bij de berekening van de kwijtschelding worden de kosten van bestaan binnen een bepaalde bandbreedte gesteld op 90% van het inkomen van de belastingschuldige. Gemeenten mogen een ruimer kwijtscheldingsbeleid voeren door dit percentage te verhogen tot maximaal 100%. De gemeente Someren voert een ruimer kwijtscheldingsbeleid en gaat uit van 100%. De behandeling van kwijtscheldingsverzoeken wordt vanaf 2018 voor de gemeente Someren uitgevoerd door de Belastingsamenwerking Oost-Brabant. Jaarlijks wordt aan ongeveer 150 belastingplichtigen uit de gemeente Someren kwijtschelding verleend. Daarnaast kunnen bewoners een beroep doen op de minima regeling.

69

Berekening van kostendekkendheid De leges die geheven worden voor door de gemeente geleverde producten en diensten mogen niet meer dan kostendekkend zijn. Dat wil zeggen dat de gemeente niet meer in rekening mag brengen dan er kosten worden gemaakt. Voor deze leges wordt bij het opstellen van de begroting bepaald wat de daaraan gerelateerde uitgaven zijn. Op basis van deze gegevens wordt het tarief bepaald. Voor het bepalen van de kostprijs wordt gebruik gemaakt van de Activity Based Costing methode. Bij deze methode worden alle handelingen om te komen tot een prestatie onderzocht en vervolgens vermenigvuldigd met een uurtarief van de behandelend ambtenaar of team. Dit uurtarief wordt verhoogd met een opslag van 102% voor overhead(*). De kostendekkendheid wordt vastgesteld per titel. Titel Algemene dienstverlening Fysieke leefomgeving Europese dienstenrichtlijn

Kosten

Opbrengst

€ 339.000 € 1.288.000 € 16.000

€314.000 € 1.025.000 € 11.000

% kostendekkendheid 92,6% 79,6% 68,8%

(*): * Definitie overheadkosten volgens de “notitie overhead van de commissie BBV”: Overheadkosten zijn de kosten die verhaald mogen worden welke weliswaar niet rechtstreeks samenhangen met de verleende dienst, maar wel in enig verband hiermee staan.

Paragraaf: Verbonden partijen Verbonden partijen betreffen organisaties en instellingen waarin een gemeente zowel een bestuurlijk als financieel belang heeft. Van een financieel belang is sprake als de gemeente de middelen, die aan een partij ter beschikking zijn gesteld, niet terugkrijgt bij faillissement van die partij of indien financiële problemen bij de derde partij kunnen worden verhaald bij de gemeente. Bij een bestuurlijk belang gaat het om het hebben van zeggenschap van de gemeente in een derde partij, hetzij omdat de gemeente een zetel in het bestuur heeft, hetzij omdat ze via aandelen mee kan stemmen. Vanwege deze belangen en daarmee gepaard gaande risico’s is het gewenst dat in de begroting en jaarstukken aandacht wordt besteed aan derde rechtspersonen, waarmee de gemeente Someren een bestuurlijke en financiële band heeft. In deze paragraaf worden deze nader toegelicht. De verbonden partijen worden hierbij opgesplitst in: 1. gemeenschappelijke regelingen 2. stichtingen / verenigingen en 3. coöperaties / vennootschappen

70

In onderstaand financieel overzicht wordt de bijdrage per verbonden partij getoond verdeeld per jaarschijf. Bedragen x 1.000

Financieel overzicht

Jaar- Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting rekening

2021 na

2022

2023

2024

2025

2020 wijziging Gemeenschappelijke regelingen Peelgemeenten (1)

1.755

2.044

2.149

2.079

2.079

2.079

Werkbedrijf Atlant De Peel (Senzer)

677

694

1.059

1.040

999

971

Veiligheidsregio Brabant - Zuidoost

1.042

1.066

1.087

1.087

1.087

1.084

Belastingsamenwerking Oost - Brabant

360

367

381

311

311

311

Omgevingsdienst Zuidoost Brabant

588

607

610

610

610

610

Metropoolregio Eindhoven

269

273

274

274

274

274

GGD Brabant Zuidoost (2)

358

720

718

718

718

718

0

425

716

715

715

715

Blink

1.537

1.785

1.607

1.639

1.672

1.705

Totaal

6.586

7.981

8.601

8.473

8.465

8.467

156

107

108

109

109

109

5

5

5

5

5

5

161

112

113

114

114

114

116

30

21

22

40

36

NV Bank Nederlandse Gemeenten

-7

-39

-39

-39

-39

-39

Brabant Water NV (3)

-

-

-

-

-

-

109

-9

-18

-17

1

-3

ICT-NML

Stichtingen en verenigingen Stichting Bureau Inkoop en aanbestedingen Zuid-Oost Brabant (BIZOB) Stichting Beheer en Exploitatie Veiligheidshuis Brabant Zuidoost Totaal Vennootschappen en coöperaties Coöperatieve Bosgroep Zuid-Nederland U.A.

Totaal

(1) Peelgemeenten: Vanaf 2020 is het werkgeverschap van de gezins- en jongerencoaches bij Peelgemeenten ondergebracht. (2) GGD Brabant Zuidoost: Vanaf 2021 is de jeugdgezondheidszorg 0-4 jaar bij de GGD ondergebracht.

71

72

Gemeenschappelijke regelingen Naam

Blink

Vestigingsplaats

Helmond

Doel en openbaar belang

Blink heeft tot doel zorg te dragen voor gemeentelijke uitvoeringstaken op het vlak van afvalinzameling en reiniging van de openbare ruimte van de deelnemende gemeenten binnen de Gemeenschappelijke Regeling, die bij wet aan de deelnemende gemeenten zijn opgedragen en/of die voortvloeien uit de aan de gemeenten toevertrouwde zorg voor de eigen huishouding op het terrein van het milieu. De intergemeenschappelijke samenwerking met een particuliere partner leidt hierbij tot een maatschappelijke meerwaarde.

Partners

De deelnemende gemeenten zijn: Asten, Deurne, Gemert-Bakel, HeezeLeende, Helmond, Laarbeek, Nuenen en Someren. Verder neemt Suez deel aan de GR.

Bestuurlijk belang

Het algemeen bestuur bestaat uit één lid per deelnemende gemeente en een vertegenwoordiger van Suez. De leden worden door de raden van de deelnemende gemeenten uit hun midden, de voorzitter van de raad inbegrepen, op aanbeveling van burgemeester en wethouders aangewezen.

Eigen vermogen

Per 31-12-2020 € 0

Vreemd vermogen

Per 31-12-2020 € 4.431.000

Financieel resultaat

Niet van toepassing, er vindt afrekening met deelnemende gemeenten plaats waardoor financieel resultaat nihil is.

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 1.607.000

Risico's

• • • • • • •

Ontwikkelingen

• • • • • •

Rapportages

Benodigde organisatieontwikkeling (i.v.m. de groei van Blink in de afgelopen jaren). De volatiliteit van de verwerkingstarieven en de onrust in afvalverwerking. Aanlevering van tonnages in de huis-aan-huisinzameling en milieustraten. Inzetbaarheid van personeel (krapte op de arbeidsmarkt). Onvoorspelbaarheid in het ziekte-verzuim en social returners. Risico van noodzaak tot desinvesteringen vanwege innovatie in inzamelmethoden. Onvoorspelbaarheid uitbreiding of afname van dienstverlening binnen huidige Blink-gemeenten Wegvallen vergoeding afvalfonds van Nedvang. goedgekeurde ingezamelde ton PMD. Dalende papier-opbrengsten zorgen voor forse dalende opbrengsten voor de Blink gemeenten. Verwachte stijging GFT-verwerking Mogelijke toetreding van Son & Breugel aan Blink. Mogelijke uitbreiding of terugtreding met/van Blink-gemeenten. Mogelijke uitbreiding of afname van dienstverlening huidige Blinkgemeenten.

Jaarrekening 2020 en eerste begrotingswijziging 2022

ENDVBEND Naam

Gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Oost-Brabant (BSOB)

Vestigingsplaats

Oss

Doel en openbaar belang

BSOB is opgericht om de kwaliteit van de dienstverlening en continuïteit van de waardering, heffing en inning van gemeentelijke- en waterschapsbelastingen te verbeteren. En wel tegen zo laag mogelijke maatschappelijke kosten.

Partners

De deelnemers zijn de gemeenten Oss, Bernheze, Landerd, Uden, Boekel, Sint Anthonis, Asten, Deurne, Gemert-Bakel, Laarbeek, Someren en het Waterschap Aa en Maas.

73

Bestuurlijk belang

De gemeente Someren is met 1 lid vertegenwoordigd in het algemeen bestuur.

Eigen vermogen

Per 31-12-2020 € 299.000

Vreemd vermogen

Per 31-12-2020 € 14.733.000

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 380.809

Risico's

Aangesloten gemeenten zijn aansprakelijk voor tekorten.

Ontwikkelingen

2022 zal in het teken staan van het herstructureren van de organisatie aan de hand van de uitkomsten van de Business Case die in 2021 wordt opgesteld. De doelstelling zal zijn om op een efficiënte wijze de dienstverlening naar de deelnemers te waarborgen.

Rapportages

Jaarrekening 2020 en Begroting 2022

ENDVBEND Naam

Gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten

Vestigingsplaats

Deurne

Doel en openbaar belang

Draagt zorg van de uitvoering van de WMO (Wet maatschappelijke ondersteuning), Jeugdwet en BMS (Bijzondere bijstand, Minimaregelingen en Schulddienstverlening).

Partners

De deelnemende gemeenten zijn Asten, Deurne, Gemert-Bakel, Laarbeek en Someren.

Bestuurlijk belang

De gemeente Someren is met 1 lid vertegenwoordigd in het dagelijks bestuur en met 2 leden in het algemeen bestuur.

Eigen vermogen

Per 31-12-2021 € 300.000 en per 31-12-2022 € 300.000

Vreemd vermogen

Per 31-12-2021 € 13.804.000 en per 31-12-2022 € 13.765.600

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 2.149.020 (voor uitvoeringskosten)

Risico's

In december 2019 is de nota weerstandsvermogen en risicobeheer vastgesteld. Met het vaststellen van deze nota is ook ingestemd met het instellen van een algemene reserve voor het afdekken van de gesignaleerde risico’s. Voor de begroting 2021 zijn de risico’s niet opnieuw beoordeeld, maar is aangesloten bij de risico-inventarisatie zoals die eind 2019 is gedaan. De door Peelgemeenten gekwantificeerde risico’s betreffen: • Ziekteverzuim; • Beveiliging van data / privacy; • Kwetsbaarheid organisatie; • Juridische risico’s; • Niet-functioneren; • Inkoop; • Contractbeheer en –management; • Uitvoering taken door andere gemeenten; • ICT-voorzieningen; • Politiek-bestuurlijke risico’s; • Landelijke ontwikkelingen. Deze risico's resulteren in een benodigd weerstandsvermogen van € 304.000. Het aanwezige weerstandsvermogen bedraagt € 300.000. De afwijking tussen het benodigde en het aanwezige weerstandsvermogen is dermate minimaal dat gesteld kan worden dat de deelnemende gemeenten hierin geen risico lopen.

74

Ontwikkelingen

De volgende ontwikkelingen zijn voor 2022 benoemd: Sociaal domein breed: • Integraal werken; • Innovatie en transformatie; • Management- en stuurinformatie; • Rechtmatige zorg; • Interne Controle en controle prestatielevering. Wmo: • Maatschappelijke opvang en beschermd wonen (nieuwe ontwikkeling); • Wmo-huishoudelijke ondersteuning (nieuwe ontwikkeling); • Wmo-begeleiding. Jeugd: • Inkoopsamenwerking jeugd; • Woonplaatsbeginsel (nieuwe ontwikkeling). BMS: • Beleid en uitvoering BMS.

Rapportages

Begroting 2022 en eerste begrotingswijziging 2022

ENDVBEND Naam

Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuidoost-Brabant

Vestigingsplaats

Eindhoven

Doel en openbaar belang

Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) is een organisatie waarin de brandweer, de geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio (GHOR) en de regionale ambulancevoorziening (RAV) samenwerken om incidenten en rampen te voorkomen, te beperken en te bestrijden. VRBZO is een samenwerkingsverband tussen 21 gemeenten in de regio Zuidoost-Brabant. Kerntaken Taken op het terrein van brandweerzorg, gemeenschappelijke meldkamer, geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen, ambulancezorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing.

Partners

De deelnemende gemeenten zijn Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel-de Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven en Waalre.

Bestuurlijk belang

Het bestuur van VRBZO bestaat uit de burgemeesters van de deelnemende gemeenten en kent een Algemeen Bestuur, Dagelijks Bestuur en de voorzitter. In de hoofstukken IV e.v. van de GR is de samenstelling en werkwijze van deze organen beschreven. De bestuursorganen laten zich in hun taakuitoefening adviseren door de Adviescommissie Financiën & Bedrijfsvoering waarin vertegenwoordigers van het bestuur, gemeentesecretarissen(2) en controllers van gemeenten (2) zitting hebben.

Eigen vermogen

Per 31-12-2021 € 4.772.932 en per 31-12-2022 € 2.217.806

Vreemd vermogen

Per 31-12-2021 € 28.542.662 en per 31-12-2022 € 42.709.783 waarvan € 3.127.964 voorzieningen

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 1.077.101 (excl. bevolkingszorg)

Risico's

In hoofdstuk 6.1 paragraaf Risicomanagement en weerstandsvermogen van de Begroting 2021 zijn de risico’s en de bijbehorende weerstandcapaciteit benoemd.

75

Ontwikkelingen

Dit jaar wordt de Visie 2025 van de organisatie vastgesteld als opvolger van het meerjarenbeleidsplan 2015-2019. Het nieuwe beleid is nog niet vastgesteld voordat de Begroting 2021 moet zijn aangeboden aan de raden. In deze begroting gaan we daarom uit van de continuering van het bestaande beleid. Indien de Visie 2025 of een daarvan afgeleid document aanleiding geeft tot verandering van de Begroting 2021 wordt dat in het betreffende voorstel expliciet vermeld. Tevens zal dan, indien nodig, een voorstel tot wijziging van de begroting 2021 worden opgesteld.

Rapportages

Ontwerpbegroting 2022

ENDVBEND Naam

GGD Brabant Zuidoost

Vestigingsplaats

Eindhoven

Doel en openbaar belang

De GGD heeft tot doel een bijdrage te leveren aan de publieke gezondheidszorg (PG) en de ambulancezorg (AZ).

Partners

Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel- De Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven en Waalre.

Bestuurlijk belang

Gemeentebestuurders zijn vertegenwoordigd in het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur van de GGD. Het algemeen bestuur stelt de hoofdlijnen van het GGD beleid vast alsmede de begroting en de jaarrekening. Het dagelijks bestuur ziet toe op de dagelijkse gang van zaken, bereidt samen met de directeur de ABvergaderingen voor en draagt zorg voor het uitvoeren van de besluiten van het AB. Zowel het DB als het AB vergadert ca 5 keer per jaar.

Eigen vermogen

Per 31-12-2021 € 3.540.000 en per 31-12-2022 € 3.755.000

Vreemd vermogen

Per 31-12-2021 € 12.021.000 en per 31-12-2022 € 12.523.000

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 718.000 (inclusief contracttaken)

76

Risico's

Jaarlijks wordt bij de begrotingsbehandeling een actuele financiële risicoinventarisatie opgesteld. De omvang van de algemene reserve/weerstandsvermogen van de GGD BZO is, zeker gezien de exploitatie-omvang, beperkt. In de jaarrekening worden telkens alle geïnventariseerde risico’s uitgebreid beschreven, als belangrijkste nieuwe of toegenomen risico’s worden nu geïdentificeerd: • Toenemende arbeidsmarktkrapte bij specifieke functies betekent dat vaker tijdelijk een andere invulling van de taakuitvoering moet worden georganiseerd (bv duurder personeel van derden / ZZP inhuren) om de noodzakelijke dienstverlening op peil te houden; • Het risico dat a.g.v. (belasting)wet- en regelgeving de kosten meer dan gemiddeld stijgen en/of tot een naheffing leiden. Toegenomen regeldruk maken dit risico pregnanter; • Het risico dat er zich beveiligingsproblemen voordoen. Hierbij te denken aan risico's van stroomuitval, cybercrime en andere situaties waarin systemen uitvallen en/of gegevens (tijdelijk) niet beschikbaar zijn of dat er schade ontstaat vanwege misbruik; • O.a. vanwege de dreiging van een aanzienlijke verhoging per 2021 van de ABP-premie, is het risico van stijging van de salariskosten boven de indexering actueel; • Verder blijft het risico van afname van markt-taken voor derden (m.n. forensische diensten voor de politie) en daaraan verbonden vergoeding actueel.

• De huidige Corona-crisis maakt duidelijk dat rampen en pandemieën een enorme impact op de werkzaamheden van de GGD kunnen hebben. Veelal zal het Rijk de kosten daarvan echter vergoeden, zoals ze nu ook voor de Coronakosten heeft toegezegd; de daarvoor toegekende vergoedingsregeling vanuit VWS geeft op dit moment vertrouwen dat alle extra kosten vergoed worden. Er bestaat echter wel het risico op meer werk en kosten op de langere termijn als gevolg van een verslechterde algemene gezondheidssituatie van de burgers in onze regio. De risico-inventarisatie van begin 2020 resulteerde in een benodigd weerstandsvermogen van circa € 2.200.000 voor het programma Publieke Gezondheid (PG) en circa € 1.900.000 voor Ambulancezorg (AZ). Eerder is besloten dat, gegeven de financieringsstructuur, voor de beide programma’s PG en AZ afzonderlijke algemene reserves worden aangehouden. Gegeven de omzet is dan voor PG (inclusief JGZ 0-4) een kaderstellende bandbreedte van toepassing van min. € 1.500.000 en max. € 2.000.000 en voor AZ van min. € 1.200.000 en max. € 1.500.000. Na bestemming van het resultaat 2020 bedraagt de Algemene Reserve PG circa € 550.000 en de Algemene Reserve AZ circa € 1.400.000. De verwachting is dat met de uitvoering van de bestuursopdracht de algemene reserve PG in de komende jaren op het gewenste minimum niveau zal worden gebracht.

Aangezien het benodigde weerstandsvermogen (risico’s) hoger is dan het beschikbare weerstandsvermogen (algemene reserves) is sprake van niet gedekte risico’s. Bij programma PG lopen de gemeenten voor een bedrag van € 1.250.000 (€ 1.800.000 -/- € 550.000) risico. Op basis van verhouding inwoneraantallen betekent dit voor de gemeente Someren een risico van € 30.945. Bij programma AZ lopen de gemeenten voor een bedrag van € 500.000 (€ 1.900.000 -/- € 1.400.000) risico. Op basis van verhouding inwoneraantallen betekent dit voor de gemeente Someren een risico van € 12.378.

Ontwikkelingen

De ontwikkelingen waarmee de GGD te maken heeft zijn beschreven in de kadernota en het meerjarenbeleidsplan van de GGD en begroting 2022 GGD BZO (pag 11-13).

Rapportages

Begroting 2022

ENDVBEND

77

Naam

ICT NML

Vestigingsplaats

Roermond

Doel en openbaar belang

Flexibelere, efficiëntere en professionelere dienstverlening op gebied van ICT. Een volwaardig partner van huidige en toekomstige deelnemers om de uitdagingen vanuit maatschappij en technologie het hoofd te bieden.

Partners

De deelnemers zijn de gemeenten Venlo, Roermond, Weert, Nederweert, Asten en Someren.

Bestuurlijk belang

De gemeente Someren is met 1 lid vertegenwoordigd in het algemeen bestuur.

Eigen vermogen

Per 31-12-2021 € 310.000 en per 31-12-2022 € 350.000

Vreemd vermogen

Per 31-12-2021 € 740.000 en per 31-12-2022 € 740.000

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 716.307

Risico's

De volgende risico’s zijn geïdentificeerd: • Diefstal en fraude; • Langdurig ziekteverzuim; • Inbreuk op informatiebeveiliging; • Opleidingsniveau en verandervermogen medewerkers; • Juridisch risico rondom contracten; • Afscheid nemen personeel; • Langdurige uitval ICT systemen. Deze risico's resulteren in een benodigd weerstandsvermogen van € 352.000. Het aanwezige weerstandsvermogen bedraagt per ultimo 2022 € 350.000 en is hiermee voldoende om de risico’s af te dekken.

Ontwikkelingen

De drie belangrijkste speerpunten voor 2022 zijn: • Dienstverlening ICT NML aan de deelnemers; • Doorontwikkeling organisatie; • Uitbreiding / differentiatie van het producten- en dienstenportfolio.

Rapportages

Begroting 2022

ENDVBEND Naam

Metropoolregio Eindhoven

Vestigingsplaats

Eindhoven

Doel en openbaar belang

Samenwerkingsverband tussen 21 gemeenten in de regio ZuidoostBrabant. Het takenpakket is vastgelegd in artikel 4 van de Gemeenschappelijke Regeling Metropoolregio Eindhoven. De kerntaken zijn: Strategische netwerksamenwerking op de thema’s economie, transitie landelijk gebied, energietransitie en mobiliteit. Het fungeren als archiefbewaarplaats van de overgebrachte archieven van de overheidsorganen binnen de regio Zuidoost-Brabant, met uitzondering van de gemeente Gemert-Bakel. Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel- De Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven en Waalre.

Partners

Bestuurlijk belang

Het bestuur van de Metropoolregio Eindhoven bestaat uit het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de voorzitter. In de hoofstukken vier e.v. van de GR is alles omtrent samenstelling en werkwijze van deze organen geregeld. De bestuursorganen laten zich in hun taakuitoefening bijstaan door portefeuillehoudersoverleggen en andere overlegorganen. Samenstelling en werkwijze van deze overlegorganen is geregeld in een onderliggend statuut.

Eigen vermogen

Per 31-12-2021 € 13.808.964 en per 31-12-2022 € 13.308.964

78

Vreemd vermogen

Per 31-12-2021 € 12.847.567 en per 31-12-2022: € 12.181.710

Financieel resultaat

Voorlopig resultaat 2022 € 0 (incl. € 500.000 onttrekking bestemmingsreserve Gulbergen).

Financieel belang

Bijdrage 2022 (incl. RHC) € 273.996

Risico's

In juli 2018 heeft het Algemeen Bestuur de nota Risicomanagement en weerstandsvermogen Metropoolregio Eindhoven vastgesteld. Hierin is bepaald wat de organisatie onder risicomanagement verstaat en welke uitgangspunten hierbij worden gehanteerd. Tevens is bepaald welke risico’s door de Metropoolregio Eindhoven worden gedragen en welke door de deelnemende gemeenten. Als uitwerking van de nota zijn voor de organisatie de risico’s bij deze begroting opnieuw in beeld gebracht, geclassificeerd en financieel inzichtelijk gemaakt. Geconcludeerd kan worden dat de benodigde weerstandscapaciteit voor beide diensten aanwezig is om de risico's af te dekken.

Ontwikkelingen

Metropoolregio Eindhoven In het najaar van 2020 zal het Werkprogramma 2021 opgesteld worden en ultimo 2020 aangeboden worden voor zienswijzen. In 2021 zal uitvoering gegeven worden aan hetgeen bepaald is in dit werkprogramma. Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe) Het RHCe heeft enerzijds een wettelijke taak mbt archiefzorg en wil anderzijds het geheugen van de samenleving zijn en daarmee een bijdrage leveren aan de identiteit van de regio. Gulbergen Officieel is de stortplaats nog niet gesloten, de nazorg is niet overgedragen aan de Provincie Noord-Brabant (zoals wettelijk is bepaald). De provincie wil zekerheden omtrent de risico’s van nazorg, alvorens verantwoordelijkheid te nemen. De regio zal een afkoopsom voor de nazorg moeten betalen aan de provincie (doelvermogen). In 2018 is een definitief concept nazorgplan bij de provincie ingediend wat als basis dient voor de door de provincie uit te voeren eindinspectie alvorens tot vaststelling kan worden overgegaan. Een planning hiervoor is met de provincie en Attero besproken en aangepast. Sluiting was voorzien in de loop van 2020. De definitieve aanslag voor het doelvermogen zal daarop aansluitend volgen.

Rapportages

Programmabegroting 2022

ENDVBEND Naam

Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB)

Vestigingsplaats

Eindhoven

Doel en openbaar belang

De Omgevingsdienst is ingesteld om ten behoeve van de deelnemers taken uit te voeren op het gebied van het omgevingsrecht en daarmee als uitvoeringsdienst van het lokaal en provinciaal bestuur een bijdrage te leveren aan het realiseren en borgen van de door de verantwoordelijke overheden in de regio Zuidoost-Brabant aangegeven kwaliteit van de fysieke leefomgeving. De ODZOB werkt samen met andere organisaties die werkzaam zijn op het gebied van de fysieke leefomgeving. Samen met hen en de deelnemers aan de GR verbeteren we de kwaliteit van de fysieke leefomgeving: veiliger, gezonder en minder overlast. Dit alles onder het motto: “Samen meer waarde”. Om dit doel te bereiken voert de ODZOB VTH-taken uit voor de deelnemers. Ook activiteiten die verwant zijn aan deze VTH-taken (specialismen) voert de omgevingsdienst uit indien provincie of gemeenten daarom verzoeken. De ODZOB opereert daarbij als strategische partner en verlengstuk van de deelnemers. Als uitvoeringsorganisatie staat de ODZOB voor de uitvoering van de door de deelnemers verstrekte opdrachten in de vorm van basistaken, verzoektaken en het collectief programma op het gebied van de fysieke leefomgeving.

Partners

Asten, Bergeijk, Best, Bladel, Cranendonck, Deurne, Eersel, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.a., Oirschot, Reusel-De Mierden, Someren, Son en Breugel, Valkenswaard, Veldhoven, Waalre en Provincie Noord-Brabant.

Bestuurlijk belang

Door de gemeente Someren is 1 lid in het dagelijks bestuur afgevaardigd.

79

Eigen vermogen

Per 31-12-2021 € 1.521.741 en per 31-12-2022 € 1.521.741

Vreemd vermogen

Per 31-12-2021 € 4.372.785 en per 31-12-2022 € 4.222.785

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022: € 610.000

Risico's

Ten behoeve van begroting 2021 en jaarrekening 2019 zijn de risico’s opnieuw geïnventariseerd. Uit deze inventarisatie blijkt dat de verwachtingswaarde van de risico’s € 1.408.000 bedraagt. Hiervan betreft € 136.000 het risico op verlaging van baten als gevolg van mogelijke bezuinigingen bij deelnemers. Aangezien dit laatste risico meer in de invloedsfeer van de deelnemers dan van de ODZOB ligt, is besloten dit risico niet af te dekken. Het restant bedrag van € 1.272.000 wordt volledig afgedekt door de algemene reserve van de ODZOB, welke ultimo 2020 € 1.760.000 bedraagt. * Het Regionaal Operationeel Kader toezicht en handhaving (ROK-TH) is in het Algemeen Bestuur (AB) van de ODZOB vastgesteld. Someren dient hier nog steeds een besluit op te nemen. In beperkte mate nemen we wel deel aan projecten die hieruit voortvloeien. * De Omgevingswet, die naar verwachting op 1 juli 2022 in werking treedt, betekent een algehele stelselherziening voor de wet- en regelgeving, die ziet op de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. De herziening heeft een grote impact op de manier van werken, de cultuur, het juridisch en technisch instrumentarium en heeft grote gevolgen voor alle partijen in het fysieke domein. De herziening vraagt om regionale afstemming en samenwerking.

De ODZOB bereidt zich voor op de komst van de Omgevingswet samen met de deelnemers van de GR en de andere betrokken partners, GGD en VRBZO, Provincie en Waterschap. * Een ander aspect van de Omgevingswet is de digitale informatievoorziening. Een gezamenlijke aanbesteding voor een VTHapplicatie heeft plaatsgevonden. De invoering van het systeem is nu punt van aandacht en zorg. * Vanuit het Rijk en de provincie is er veel aandacht voor een toekomstbestendige veehouderij. Dit betreft aspecten van innoveren, moderniseren en verduurzamen. Waarbij rekenschap gehouden moet worden met o.a. de stikstofproblematiek, wat de nodige impact heeft op de inzet van de ODZOB. * Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet komt er ook een bevoegdheidsverschuiving van de bodemtaken, van provincie naar gemeenten. De ODZOB zorgt samen met de deelnemers ervoor dat ze goed voorbereid zijn op de uitvoering van de bodemtaken onder de Omgevingswet. * Andere ontwikkelingen die invloed hebben op de werkzaamheden van de ODZOB zijn: asbest, gezondheid, ondermijning en zeer zorgwekkende stoffen. * Bij de uitvoering van het takenpakket streeft de ODZOB voortdurend naar kwaliteitsverbetering en verdere efficiency in gezamenlijkheid met de deelnemers.

Ontwikkelingen

Rapportages

Begroting 2022

ENDVBEND Naam

Senzer (handelsnaam van de uitvoeringsorganisatie Werkbedrijf Atlant de Peel)

Vestigingsplaats

Helmond

Doel en openbaar belang

Integrale uitvoering Participatiewet, alsmede activiteiten op het vlak van arbeidsreïntegratie en aangepaste arbeid aan personen uit de deelnemende gemeenten, die op afstand staan van de reguliere arbeidsmarkt.

Partners

De deelnemende gemeenten zijn Asten, Deurne, Gemert-Bakel, GeldropMierlo, Helmond, Laarbeek, Someren.

Bestuurlijk belang

De gemeente Someren heeft het recht uit zijn midden, de voorzitter inbegrepen, 2 leden aan te wijzen voor het algemeen bestuur. Eén lid van het algemeen bestuur is tevens lid van het dagelijks bestuur.

80

Eigen vermogen

Per 31-12-2022 € 11.796.000

Vreemd vermogen

Per 31-12-2022 € 15.340.000

Financieel resultaat

Ingeschat resultaat 2022: € 0 (sluitende begroting).

Financieel belang

Bijdrage 2022 € 1.058.527 (bijdrage algemene middelen en structurele bijdrage)

Risico's

Senzer streeft er naar om bedrijfsvoeringrisico’s af te dekken met het eigen weerstandsvermogen. Het Algemeen bestuur had in 2019 aanvankelijk het minimum weerstandsvermogen bepaald op 5% van de lasten. In de aanloop naar de begroting 2020 werd Senzer echter geconfronteerd met dusdanige forse kortingen op de BUIG dat die niet op te vangen waren met de beschikbare middelen in de begrote exploitatie. Naar aanleiding hiervan heeft het Algemeen bestuur haar besluit later in 2019 herzien en besloten om het weerstandsvermogen volledig in te zetten voor het afdekken van de tekorten in 2020 en een deel van het tekort in 2021. In 2022 en verder moeten de structurele lasten -op grond van wet- en regelgeving- weer gedekt worden door structurele bijdragen van de gemeenten. De structurele bijdragen worden verrekend conform de bestaande verdeelsleutel. De directe impact van de beschikbare rijksmiddelen op de begroting en daarmee de financierbaarheid van Senzer is fors gebleken. De begroting en meerjarenraming biedt op dit moment evenwel geen ruimte voor het opvangen van verdere neerwaartse bijstellingen van rijksmiddelen en/of bijdragen van deelnemende gemeenten. Het risico voor Senzer (en daarmee de gemeenten) maakt dat opnieuw gekeken zal worden naar het benodigde weerstandsvermogen en de risicoverdeling tussen gemeenten en Senzer daarbij.

Dit is bij het opstellen van de begroting nog niet afgerond en als zodanig dan ook niet verwerkt in deze paragraaf. De door Senzer gekwantificeerde risico's 2022 betreffen: • Rijksfinanciering en economische- en arbeidsmarktontwikkeling in relatie tot aantal uitkeringen en corresponderende lasten; • Lagere toegevoegde waarde: wegvallen opdrachten en/of druk tariefopstelling; • Verhuurbaarheid eigen locaties; • Onvolledig kunnen effectueren van de efficiëncymaatregelen; • Loon- en prijsontwikkeling die afwijkt van gehanteerde CPB-ramingen; • Opname van opgebouwde verlofrechten in één jaar. Deze risico's resulteren in een benodigd weerstandsvermogen van € 4.950.000. Het aanwezige weerstandsvermogen (bestaande uit algemene reserve en onverdeeld resultaat) bedraagt € 9.373.000 en is hiermee voldoende om de risico’s af te dekken.

81

Ontwikkelingen

Senzer heeft te maken met de volgende ontwikkelingen: • Ontwikkelingen economie en werkgelegenheid (verwachte toename aan aanvragen en instroom in de bijstand); • Corona steun- en herstelpakket: doorloop sociaal pakket in 2022:  intensieve ondersteuning en begeleiding naar nieuw werk;  scholing en ontwikkeling voor behoud van werk;  bestrijding van jeugdwerkloosheid;  aanpak van armoede en schulden. • Bijdragen aan een inclusieve samenleving, mede met inzet inclusieve technologie; • Nieuwe Wet inburgering (invoeringsdatum 01-01-2022); • Wetsvoorstel Breed Offensief (datum behandeling Tweede Kamer onduidelijk); voorgenomen maatregelen: • Inwerkingtreding landelijk uniforme methode voor loonwaardebepaling per 01-07-2021; • Toepassing nieuwe financieringswijze loonkostensubsidie per 01-012022; • Terugkeer 'menselijke maat' in wetgeving en beleid. Minder verplichtingen, meer bevoegdheden; • Het Werkgeversservicepunt Helmond - De Peel; • Cao Aan de Slag (voor werknemers die onder Participatiewet aan de slag zijn); • Ontwikkelingen huidige bestand: toename duur van trajecten naar werk, intensievere begeleiding, uitdaging om duurzame uitstroom te realiseren; • Samen werken aan een sterker Senzer (aanscherpen van de opdracht, de herpositionering van Senzer).

Rapportages

Begroting 2022

ENDVBEND

82

Stichtingen en verenigingen Naam

Stichting Beheer en Exploitatie Veiligheidshuis Brabant Zuidoost

Vestigingsplaats

Helmond

Doel en openbaar belang

In het Zorg- en Veiligheidshuis Brabant Zuidoost werken overheid, politie, justitie, reclassering, kinderbescherming en (verslavings)zorg samen. Hun gezamenlijke doel is de veiligheid en leefbaarheid in de 21 regiogemeenten in Brabant Zuidoost te verbeteren.

Bestuurlijk belang

Het algemeen bestuur (AB) bestaat uit bestuurders van de 21 gemeenten in de regio Brabant Zuidoost. Het AB vertegenwoordigt de Stichting Beheer en Exploitatie Veiligheidshuis Brabant Zuidoost. Naast het AB kennen we een regiegroep, bestaande uit de bestuurders van twintig ketenpartners die op 2 december 2016 de samenwerkingsovereenkomst ondertekenden. De regiegroep heeft een adviserend functie.

Risico's

Ultimo december 2016 is er een samenwerkingsovereenkomst ondertekend. Uittreden uit de samenwerking is mogelijk met een opzegtermijn van één jaar.

ENDVBEND Naam

Stichting Bureau Inkoop en aanbestedingen Zuid-Oost Brabant (BIZOB)

Vestigingsplaats

Oirschot

Doel en openbaar belang

Verzorgen inkoopfunctie voor deelnemende gemeenten

Bestuurlijk belang

Het bestuur wordt gevormd door een subregionale vertegenwoordiging. Voor de Peelgemeenten wordt deze vertegenwoordiging van het bestuur door Someren geleverd.

Risico's

De termijn van een individuele, bilaterale samenwerkingsovereenkomst is 4 jaar, waarna er de mogelijkheid van uittreding of continuering (al dan niet onder gewijzigde voorwaarden) bestaat.

ENDVBEND

83

Vennootschappen en coöperaties Naam

Brabant Water NV

Vestigingsplaats

Den Bosch

Doel en openbaar belang

Verzorgen watervoorziening

Bestuurlijk belang

Jaarlijkse aandeelhoudersvergadering

Risico's

Geen

ENDVBEND Naam

Coöperatieve Bosgroep Zuid-Nederland U.A.

Vestigingsplaats

Heeze

Doel en openbaar belang

Bos- en natuurbeheer. De Bosgroep ondersteunt de leden op diverse manieren bij de ontwikkeling, inrichting en beheer van hun bos- en natuurterreinen.

Bestuurlijk belang

Gemeente Someren is lid van bosgroep.

Risico's

De leden zijn slechts aansprakelijk tot het bedrag van hun contributie en hoeven niet mee te betalen aan tekorten.

ENDVBEND Naam

NV Bank Nederlandse Gemeenten

Vestigingsplaats

Den Haag

Doel en openbaar belang

Voorzien in financieringsbehoefte van publiekrechtelijke rechtspersonen.

Bestuurlijk belang

Jaarlijkse aandeelhoudersvergadering

Risico's

Geen

ENDVBEND

84

Paragraaf: Onderhoud kapitaalgoederen De gemeente Someren is qua oppervlakte uitgestrekt (ruim 81,43 km²). Er vinden veel activiteiten plaats zoals wonen, werken en recreëren. Voor de activiteiten zijn veel kapitaalgoederen nodig: wegen, riolering, openbaar groen en gebouwen. De kwaliteit van de kapitaalgoederen en het onderhoud ervan is bepalend voor het voorzieningenniveau en uiteraard de (jaarlijkse) lasten. Met het onderhoud van deze kapitaalgoederen is een substantieel deel van de begroting gemoeid. Via deze paragraaf wordt het beleidskader over het onderhoud van kapitaalgoederen gegeven. Wat willen we bereiken? Inzicht in en realisatie van het gewenste onderhoudsniveau van de kapitaalgoederen. Dit kan onder andere bepaald worden aan de hand van de gewenste kwaliteit of landelijk gehanteerde normen. Wat doen we hiervoor? - Onderhoud Riolering - Onderhoud Groen - Onderhoud Gebouwen - Onderhoud Wegen

Onderhoud Riolering Actueel beleidskader Het gemeentelijk rioleringsbeleid is vastgelegd in het Gemeentelijk Rioleringsplan (hierna GRP). Het GRP is wettelijk voorgeschreven en is vastgelegd in de Wet Milieubeheer. Het beleid is gericht op een efficiënt beheer en onderhoud van de voorzieningen voor riolering en waterhuishouding van de Gemeente Someren. Kwaliteitsniveau Met het huidig GRP hebben we voldoende om de riolering- en waterhuishouding goed te kunnen beheren. Daarnaast zijn in het GRP maatregelen opgenomen om knelpunten in afvoer te verbeteren. Gezien de klimaatverandering en de wateroverlast die daarmee gepaard gaat is voor de looptijd van dit GRP voorzien in middelen om de gemeente meer klimaatrobuust te maken. In projecten waar riolering wordt aangelegd of vervangen geldt voor zover doelmatig het principe van scheiden van vuil en schoon water. Hierdoor neemt het areaal gemengde riolering af, dit is beter voor de volksgezondheid en de waternatuur. De kwaliteit van het hemelwater en de mogelijkheden om deze vast te houden in de bebouwde kom spelen hierbij een centrale rol. Financieel kader In het Gemeentelijke Rioleringsplan 2021-2025 is een meerjarig kostendekkingsplan Riolering opgenomen. Het kostendekkingsplan is in december 2020 vastgesteld door de gemeenteraad.

Conform het huidige kostendekkingsplan is de verwachte stand van de voorziening GRP per 31 december 2021 € 1,76 miljoen.

85

Onderhoud Groen Kwaliteitsniveau/actueel beleidskader Voor het stedelijk gebied is Bomenbeleid en Groenbeleid vastgesteld waarin de kaders zijn aangegeven hoe met groen om te gaan. In het vastgestelde Groenbeleid staat het belang van het openbaar groen in Someren in relatie tot de leefomgeving. Het groen staat ten dienste van allerlei functies zoals recreatie, spelen, beweging, biodiversiteit, waterberging. Klimaatadaptatie is één van de actuele ontwikkelingen waar nu veel aandacht voor is. In het bomen- en groenbeleid is hier op ingespeeld: groen is een effectief middel tegen hittestress en helpt bij de beheersing van water in het openbaar gebied. De beheerwijze van het openbaar groen is vastgelegd in het Groenbeheerplan. Dit plan gaat uit van een onderhoudsniveau met de daarmee samenhangende kosten. Door de klimaatverandering zal het beheer van het stedelijk groen mee-veranderen in verzorgingsniveau, plantkeuze, onderhoudswijze en kosten. Financieel kader In de begroting zijn middelen opgenomen om het openbaar groen dagelijks te onderhouden. Omvorming en vervanging van verouderde, versleten groenvoorzieningen is nodig om deze op lange termijn in stand te houden. De investeringen voor de komende vier jaar zijn berekend en opgenomen in de begroting.

Onderhoud Gebouwen Actueel beleidskader Het Beleidsplan Onderhoud Gebouwen is erop gericht het gebouw in stand te houden voor de functie waarvoor het is ingericht. Kwaliteitsniveau De onderhoudsplanning wordt opgesteld op basis van actuele onderhoudstoestanden alsmede de geldende regelgeving op dit gebied. Hierbij wordt telkens gezocht naar een goede kwaliteit in relatie tot de daarmee samenhangende kosten. Financieel kader In 2020 is de Onderhoudsbegroting Gebouwen geactualiseerd. De woning Dorpsweg 3 is toegevoegd. Door het aanbrengen van zonnepanelen op de platte daken rekenen we met het eerder overlagen of vervangen van daken. Ook zullen deze panelen onderhouden moeten worden. De kosten hiervoor zijn verwerkt in het onderhoudsplan. De significante prijsstijgingen in de bouwsector voor materiaal en arbeid zijn nog niet doorgerekend in de kosten die gedekt worden uit de voorziening onderhoud gebouwen. Bij de eerstvolgende mutatie zal de noodzaak hiervan opnieuw worden beoordeeld. De geplande uitgaven voor het jaar 2022 bedragen € 494.297,- excl. BTW. Daadwerkelijke uitvoering kan verlopen met de planning van de onderhoudswerken waardoor de daadwerkelijke besteding kan afwijken ten opzichte van de raming. De uitgaven komen ten laste van de voorziening onderhoud gebouwen.

86

Onderhoud Wegen Actueel beleidskader Er wordt gewerkt met een meerjarenonderhoudsplan voor de verharding. Dit plan wordt elke twee jaar op basis van de landelijk gebruikte CROW-methode (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek) voor wegbeheer opgesteld. Voor dit wegbeheerplan wordt de kwaliteit van alle te beheren verharding in beeld gebracht met de globale visuele weginspectie. Deze kwaliteitsgegevens worden getoetst aan de richtlijnen. Vervolgens worden op basis van de schade, de oorzaken van de schade, de leeftijd van de verharding, ondergrond en dergelijke een planning gemaakt voor het wegonderhoud. Daarbij wordt de vorm van het onderhoud, het jaar van de aanpak en de kosten in beeld gebracht. Deze gedetailleerde planning wordt gemaakt voor de eerste twee jaar (de korte termijn). Op basis van de theoretische verhardingscycli wordt naar de lange termijn gekeken. Per verhardingstype en wegtype is een verhardingscyclus beschreven. Daarin wordt vanaf aanleg tot einde levensduur aangegeven wanneer welk onderhoud/vervanging nodig is en wat dat kost. Financieel kader De in de begroting opgenomen cijfers van de voorziening onderhoud wegen zijn ontleend aan het "Kostendekkingsplan wegen".

Op basis van dit kostendekkingsplan is in de begroting 2022 rekening gehouden met de volgende exploitatiebudgetten: - Rehabilitatie wegen (IP "Rehabilitatie wegen"): - (Groot) Onderhoud wegen (Voorziening onderhoud wegen): - Klein onderhoud wegen (exploitatie):

€ 2.065.000,€ 833.484,€ 34.920,-

Daarnaast wordt er binnen de "Voorziening onderhoud wegen" en de investering "Rehabilitatie wegen" op 1-1-2022 nog een restbedrag verwacht, dit komt doordat door diverse omstandigheden onderhoud/vervanging doorgeschoven wordt in tijd. Deze restbedragen zijn nodig om onderhoud/vervangingen uit te kunnen voeren.

87

Paragraaf: Bedrijfsvoering

Algemeen Ook in 2022 blijven wij een bijdrage leveren aan goed leven en werken in Someren. Samen met onze inwoners, ondernemers en instellingen. Daar waar nodig trekken we op met de regio. De gemeente Someren gaat voor een zelfstandige gemeente die haar eigen koers bepaalt, met een organisatie die: • Modern en wendbaar is; • Projectmatig en opgavegericht werkt; • Midden in de maatschappij staat en denkt van buiten naar binnen; • Integraal denkt en zowel intern als extern de samenwerking opzoekt; • Met plezier in co-creatie werkt; • Met lef kijkt naar wat wel kan; • Maximaal digitaal communiceert en • Klaar is voor de toekomst. In ons college-werkprogramma 2018 – 2022 hebben wij vertrouwen in de burger uitgesproken. Dat willen we ook in 2022 opnieuw blijven uitstralen. Het is ons voornemen ook in de komende periode in het beleid dat we ontwikkelen uit te gaan van de eigen kracht van burgers en ondernemers. Dat wil wat ons betreft zeggen dat we de kaders aangeven waarbinnen burgers en ondernemers in vrijheid kunnen ontwikkelen. Burgerparticipatie, onder andere bij de uitvoering van de Omgevingswet, is daarbij een belangrijk instrument geworden.

Organisatie De organisatie zal in 2022 dan ook een flinke (eerste) impuls krijgen. Dit is nodig om te anticiperen op de ontwikkelingen binnen en groei van het aantal beleidsterreinen zoals duurzaamheid, klimaatadaptatie, de energiestrategie enz. De manier van werken onder de omgevingswet, en participatie in het algemeen, zijn arbeidsintensiever dan de oude werkwijze. Er zijn simpelweg meer mensen nodig voor hetzelfde resultaat. Om de ontwikkeling naar een moderne en wendbare organisatie te kunnen realiseren en om een aantrekkelijke werkgever op de arbeidsmarkt te zijn, gaan wij in 2022 ook kijken naar ons loongebouw en organisatiestructuur. Daarnaast is er een cultuurverandering nodig, waarin aandacht is voor het eigen maken van nieuwe vaardigheden. Informatisering, automatisering en digitalisering Op technisch gebied is in de afgelopen jaren gezorgd dat de losse onderdelen (zoals: basisregistraties, DigiD) en de backofficeapplicaties gekoppeld zijn met het centrale zaaksysteem. Zoals bekend is Someren aangesloten op het integrale overheidsportaal MijnOverheid waarop burgers toegang hebben tot al hun overheidszaken. De voortgang is dan voor onze klanten 24 uur per dag te volgen. Dit maakt het ook mogelijk om zaken automatisch te starten vanuit E-formulieren, wat zowel de dienstverlening als de efficiency ten goede komt.

De digitale verwerking van de informatie zorgt naast efficiency en effectiviteit óók voor mogelijkheden om tijd- en plaatsonafhankelijk te werken en om makkelijker met partners en in ketens te kunnen communiceren. Hiermee sluit gemeente Someren ook aan op de Visiebrief digitale overheid 2017 van de Rijksoverheid. Vanuit het zaaksysteem vinden nu alle werkzaamheden plaats, zowel de dienstverlening als alle interne werkzaamheden. Het zaaksysteem is ge-update en in de cloud gezet waardoor is ingespeeld op de toekomst. Ook voor het management levert het systeem sturingsinformatie op (aantallen, doorlooptijden, kwaliteit) die weer gebruikt kunnen worden voor verbeteringen in de dienstverlening. Dit zaaksysteem is dus de basis voor de werkzaamheden binnen de ambtelijke organisatie.

88

In 2021 is het team I&A Asten-Someren ontvlochten. De I-taken zijn nu weer belegd bij de eigen gemeentelijke organisatie. Hiervoor is een nieuw team opgericht waarvan de doorontwikkeling in 2022 verder zal plaats vinden. A-taken zijn overgebracht naar de gemeenschappelijke regeling ICT NML. De afronding hiervan zal in het 1e kwartaal van 2022 plaats vinden. Gemeenten beheren heel veel informatie die adequaat, juist en actueel moet zijn en moet voldoen aan de privacywetgeving. Dit is noodzakelijk om haar eigen werkzaamheden goed uit te kunnen voeren, de privacy te waarborgen, maar ook om bijvoorbeeld andere overheden, waterschappen etc. juiste gegevens te kunnen verstrekken. Diverse acties zijn uitgezet om de bescherming van persoonsgegevens en ook de beschikbaarheid en kwaliteit van de gegevens te borgen. Dit zal in 2022 en verder continu worden gemonitord en gewaarborgd.

Regionale samenwerking Hoewel Someren krachtig inzet op regionale samenwerking, zien wij deze samenwerking nog altijd als een instrument om de zelfstandigheid te bewaren. Dat is zowel in de Peel het uitgangspunt als in de MRE (Metropoolregio Eindhoven). Dit standpunt hebben we ook richting Provincie uitgestraald in het kader van “Veerkrachtig bestuur” in 2017. De 6 Peelgemeenten hebben daarbij dezelfde visie en deze ook kenbaar gemaakt bij de provincie. Asten/Someren De vormen van samenwerking met Asten (Udas, Openbare Orde en Veiligheid, leerplichtambtenaren en bezwaarschriftencommissie) zijn ondergebracht in dienstverlenings- en detacheringsovereenkomsten. De Peel Met de 6 Peelgemeenten en Geldrop-Mierlo is de samenwerking voor de uitvoering van de Participatiewet ondergebracht bij de Gemeenschappelijke Regeling Werkbedrijf Atlant De Peel (Senzer). De 5 Peelgemeenten (Asten, Deurne, Gemert-Bakel, Laarbeek en Someren) werken samen op het gebied van de Wmo, jeugdhulp, bijzondere bijstand, minimabeleid & schulddienstverlening. Deze samenwerking is ondergebracht in de Gemeenschappelijke Regeling Peelgemeenten. De basis taken op genoemde gebieden worden uitgevoerd door de Peelgemeenten. Eventuele plustaken binnen genoemde gebieden kunnen ook door de Peelgemeenten worden uitgevoerd. Someren heeft bijvoorbeeld het werkgeverschap Jeugd bij de Peelgemeenten ondergebracht.

BSOB Met ingang van 1 januari 2018 is de gemeente Someren aangesloten bij de BelastingSamenwerking Oost-Brabant (BSOB). Deze gemeenschappelijke regeling voert voor 11 gemeenten in Oost-Brabant en het waterschap Aa en Maas de waardering van OZB-objecten en de heffing en inning van gemeentelijke- en waterschapsbelastingen uit.

89

Paragraaf: Financiering De paragraaf financiering heeft betrekking op de treasuryfunctie van de gemeente. De treasury is een belangrijk aandachtsveld in het financiële beleid en – beheer van een gemeente en krijgt steeds meer bestuurlijke betekenis. De taken zijn hierbij als volgt verdeeld: De gemeenteraad De gemeenteraad heeft een kaderstellende en controlerende functie. Voor de gemeenteraad betekent een controlerende functie dat zij zich bewust is van de kritische vragen die men kan of moet stellen. Daarnaast bepaalt de raad binnen de wet- en regelgeving de kaders van de financieringsfunctie. De raad stelt het financiële beheer in en legt de richting van de financiële organisatie vast in de financiële verordening. College van B&W Het college van B&W gaat over de hoofdlijnen van de dagelijkse treasurypraktijk. Het college heeft de taak de treasury beleidsmatig in te kaderen. Verder bepaalt het college welke risico’s acceptabel zijn, mede in relatie tot het risicokader dat binnen de wetgeving wordt gegeven. "Corporate treasury” De afdeling of rol binnen de ambtelijke organisatie die verantwoordelijk is voor het beheer en actief sturen van alle financiële activiteiten met betrekking tot financiering, kasbeheer, risicobeheer en verzekeringen en de administratie daarvan.

Dit gebeurt binnen de kaders die de gemeenteraad in zijn treasurybeleid heeft vastgesteld en het mandaat dat het college heeft verstrekt. Samenvatting Het gemeentebestuur moet zorgen voor een verantwoorde en adequate inrichting van de treasury, evenals voor het scheppen van voorwaarden om deze te kunnen uitvoeren. De treasuryfunctie zorgt ervoor dat er voldoende middelen zijn voor de uitvoering van het beleid uit de programma’s. Daarnaast wordt geld dat niet direct nodig is, uitgezet. De raad heeft in dit proces een kaderstellende en controlerende rol.

Gemeentefinanciering De gemeente voert, gelet op haar publiekrechtelijke taak om maatschappelijk kapitaal te beheren, een risicomijdend treasury beleid. Binnen dit risicomijdend beleid stelt de gemeente zich ten doel een zo hoog mogelijk rendement over het belegd vermogen en/of zo laag mogelijke kosten over leningen te realiseren, binnen duidelijk geformuleerde randvoorwaarden ter beperking van risico’s. De nominale waarde van de belegde gelden bedraagt € 14.9 mln. Dit bedrag betreft het verstrekken van een achtergestelde lening aan de BNG Bank. De portefeuille ziet er medio september 2021 als volgt uit: Bedragen x 1.000 Product Achtergestelde lening BNG Totalen

Nominaal 14.900 14.900

%

Jaar van aflossing

3,227

eeuwigdurend

Jaarlijkse Rente opbrengst 481 481

Naast deze belegging hebben we nog rente-inkomsten in de vorm van, in het verleden afgesloten erfpacht overeenkomsten, in het kader van de grondexploitatie (opbrengst 2022 € 186.000,-) en via het SVN (stimuleringsfonds volkshuisvesting). Ultimo augustus 2021 hebben we 5 mln. (afgerond) aan leningen uitstaan in de vorm van starters- en duurzaamheidsleningen. Voor 2022 is rekening gehouden met een renteopbrengst van € 72.000,-. Via de groene zone wordt een bedrag van € 12.000,- aan rente ontvangen voor het verstrekken van leningen voor zonnepanelen.

90

Risicobeheer De belangrijkste algemene financiële risico’s bij de uitvoering van het treasurybeleid zijn koersrisico’s, renterisico’s en kredietrisico’s. Hieronder wordt weergegeven in welke mate deze risico’s zich bij onze gemeente voordoen en op welke wijze de gemeente deze risico’s beheerst. 1. Koersrisicobeheer De koersrisico’s van de gemeente zijn zeer beperkt omdat uitsluitend middelen worden uitgezet in vastrentende waarden, zoals deposito’s en obligaties. Vastrentende waarden garanderen dat op de einddatum de nominale waarde wordt uitgekeerd. Op de einddatum is dus geen sprake van koersrisico’s. 2. Renterisicobeheer Door schommelingen in de rentevoet loopt een gemeente renterisico. Het renterisico kan worden gemeten door middel van de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Kasgeldlimiet

Algemeen De kasgeldlimiet begrenst de omvang van de korte financiering (korter dan een jaar). De kasgeldlimiet is vastgesteld op 8,5% van het begrotingstotaal van de gemeente bij aanvang van het jaar.

Situatie Someren Bij toepassing van deze norm bedraagt de kasgeldlimiet voor de gemeente Someren € 4,3 miljoen. Momenteel hebben we geen Kasgeldleningen lopen. Verder zijn er ook geen leningen aangegaan met een looptijd van maximaal een jaar. Dat betekent dat het renterisico onder de kasgeldlimiet uitkomt. Renterisiconorm

Algemeen De renterisiconorm heeft tot doel om het renterisico bij het opnemen van leningen te beheersen/beperken. Het effect van de renterisiconorm op de financieringswijze is dat de herfinanciering van vaste leningen niet ineens plaatsvindt, maar over een periode van minimaal vijf jaar wordt gespreid. Dit betekent dat de jaarlijks verplichte aflossingen en de renteherzieningen voor gemeenten niet meer mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal.

Situatie Someren Voor 2022 bedraagt de renterisiconorm voor de gemeente Someren 10,2 miljoen (afgerond). Voor de toets op de renterisiconorm wordt alleen dat gedeelte van het vreemd vermogen in aanmerking genomen, dat onderhevig is aan herfinanciering of renteherziening. De gemeente heeft momenteel een lening aangetrokken voor financiering. Deze vervalt op 24 december 2021. Dit houdt in dat de gemeente Someren uitkomt onder de gestelde norm.

Treasury In maart 2017 werd het treasurystatuut herzien en door de raad vastgesteld. Herziening was een gevolg van wijzigingen in de regelgeving op een aantal gebieden. Het betreft de volgende ontwikkelingen: 1. Schatkistbankieren De Wet Fido is gewijzigd, waarbij verplicht schatkistbankieren van kracht is geworden. De uitwerking is vastgelegd in de “Regeling schatkistbankieren decentrale overheden”. De wet verplicht alle decentrale overheden om hun (tijdelijk) overtollige liquide middelen (boven het drempelbedrag) aan te houden in de schatkist. Decentrale overheden kunnen ook hun overtollige middelen uitzetten bij medeoverheden. Voor dergelijke onderlinge kredietverlening geldt wel de 91