[23bb002668] Presentatie Rotterdams Burgerberaad Klimaat tbv technische sessie MHEK 190423

Rotterdams Burgerberaad Klimaat

Technische sessie 19 april 2023

Programma 1) Inleiding door Meike van der Poel - teammanager en opdrachtgever, afdeling Duurzaamheid 2) Toelichting op participatie door Jeroen Oppelaar - Adviseur bestuur, afdeling BCO 3) Presentatie Burgerberaden door Niesco Dubbelboer - Stichting Agora Europa 4) Vervolgproces Rotterdams Burgerberaad Klimaat door Jasmijn van Weenen projectmanager, afdeling Duurzaamheid 5) Vragen, beantwoording, gesprek 6) Afsluiting

2

Inleiding •

Waarom een burgerberaad klimaat? Coalitieakkoord “Eén Stad”

•

Doel van deze technische sessie - Beeldvormend en informerend over wat een burgerberaad is - Input ontvangen van de gemeenteraad voor vervolg en aanpak

• Proces van de sessie - Vooraf vragen ontvangen van aantal fracties: grotendeels verwerkt in presentatie - Na presentatie stellen resterende technische vragen en beantwoording in gesprek • Vervolg na technische sessie - Sessie is voorbereiding voor overleg commissie MHEK 24 mei - Na 24 mei verdere uitwerking en invulling van burgerberaad en besluitvorming • Co-productie afdeling Duurzaamheid en Participatie & Verkiezingen (Betrokken stad)

3

Wat is burgerparticipatie eigenlijk? “een wijze van beleid voeren waarbij een overheid in een zo vroeg mogelijk stadium burgers, maatschappelijke organisaties, bedrijven en/of andere overheden bij het beleid betrekt om in een open wisselwerking en/of samenwerking met hen tot de voorbereiding, de bepaling, de uitvoering en/of de evaluatie van beleid te komen” (Pröpper, 1999, p.15).

4

Met als doel • Rotterdammers zoveel mogelijk kansen te bieden om invloed en zeggenschap te hebben op wat er gebeurt in hun stad en wijk, van agendering tot ontwikkeling, uitvoering en evaluatie van beleid en dienstverlening • Zoveel mogelijk (verschillende) Rotterdammers daartoe uit te nodigen • Inclusieve en laagdrempelige participatie te organiseren met heldere verwachtingen aan de voorkant en een goede terugkoppeling gedurende het proces • Gericht, toereikend, haalbaar, minder blinde vlekken en met meer draagvlak beleid draagt bij aan het wederzijds vertrouwen tussen burger en overheid

5

Wat vinden Rotterdammers er van? 40% 35%

34%

30% 25%

27% 25%

20% 18% 15%

15%

29%

29%

26%

26%

19% 16%

30%

34% 30%

29%

27%

21% 20%

24% 22%

18% 17%

25%

26% 24%

17%

10% 5% 0% 2014 2015 a. mee te denken over te nemen maatregelen

2016

c. zelf met ideeën te komen voor te nemen maatregelen

2019

2020 2021 b. mee te beslissen over te nemen maatregelen

2022

d. zelf maatregelen uit te voeren

Percentage ondervraagde Rotterdammers dat (ruim) tevreden is met de mogelijkheden om invloed te hebben op maatregelen van de gemeente in hun leefomgeving (Bron: Omnibus enquête 2022)

6

Het Rotterdamse Burgerberaad Beeldvormende sessie Burgerberaden Gemeenteraad Rotterdam 19 april 2023 Niesco Dubbelboer- Agora Europa

7

Burgerberaad populair Veel gemeenten hebben burgerberaad in coalitieakkoord, oa: • Maastricht, Den Bosch, Haarlem, Heemstede, Amsterdam, Utrecht, Het Hogeland, Arnhem, Baarn, Rotterdam

Landelijk: klimaat, zorg, vergrijzing, slavernij-excuses Prov: Z-Holland en Gelderland (Klimaat)

8

Trends en uitdagingen Lagere opkomst verkiezingen Afnemend vertrouwen Toenemende polarisatie Minder draagvlak voor politiek Toenemende complexiteit Groeiende decentrale verantwoordelijkheid Achterblijvende middelen Democratie is meer dan alleen politiek 9

Waar past het burgerberaad in de beleidscyclus?

BURGERBERAAD

Burgers beslissen mee in de hele beleidscyclus

10

Wat is een burgerberaad? De stad vraagt hulp bij een specifieke kwestie via een burgerberaad • Representatieve democratie  gelote democratie • Alle Rotterdammers moeten zich in het beraad herkennen • Deliberatief, inclusief, gelijkwaardig en gericht op consent • Onderwerp met urgentie waarbij hulp inwoners welkom is • Meestal 100 tot 150 gelote burgers, gemiddeld 5 dagen bij elkaar in periode van zes maanden Met beleidsmatige, maatschappelijke en systemische resultaten 11

Proces burgerberaad in hoofdlijnen

Leren Heldere kaders, gewogen loting

Aanbevelingen Uitwisselen

Opvolging 12

Belangrijke voorwaarde: politiek commitment Vooraf duidelijk wat met de aanbevelingen gebeurt

• Liefst breed draagvlak in raad, college en directies om aanbevelingen op te volgen, mits deze passen binnen de vooraf gestelde kaders. • Heldere kaders: juridisch, financieel en bevoegdheden (en soms eerdere beleidsafspraken). • Gradaties opvolging (Alex Brenninkmeijer):  bespreken, verantwoorden, omzetten in beleid  mede afhankelijk van mate van consent in burgerberaad 13

Gouden regels Goede vraagstelling Voldoende tijd

Betrouwbare informatie ‘Deliberatief’ proces

Duidelijkheid over opvolging

Goede publiekscampagne

Gewogen loting

Vertrouw inwoners

Neem barrières weg

Doe het vaker 14

Uitwerking van het burgerberaad TIJD VRAAGSTELLING / ONDERWERP KADERS

COMMUNICATIE GROTE PUBLIEK

LOTING

BURGERBERAAD

RESULTAAT

BESTURING

15

Geschikt onderwerp Klimaat  breed onderwerp  haalbaarheid Geschikt wanneer: • Het leeft binnen de gemeenschap • Er echt wat te kiezen valt • Andere perspectieven helpen om oplossingen te vinden • Instemming publiek gewenst is

Enthousiasmerende vraagstelling 16

Vraagstelling Methoden om tot een goede vraagstelling te komen: 1. College (en raad) bepalen vraagstelling (ambtelijk voorbereid) 2. Consultatie bij verschillende sleutelpersonen / maatschappelijke organisaties (al dan niet in vorm van klankbordgroep) 3. Uitvraag / consultatie onder Rotterdammers via een opiniepeiling of waarde-evaluatie. 17

Samenstelling burgerberaad: loten 1

Bepalen lotingsaanpak en wervingsplan

2

3

4

Aankondigen Burgerberaad

Veel adressen vragen om mee te loten

Loten: afspiegeling bevolking

Breed vragen om mee te loten en kenmerken op te geven

Gewogen loting obv kenmerken 18

Loting en betrekken van bewoners Loting twee ronden Zorgen dat iedereen daadwerkelijk deelneemt, dat het representatief is (geslacht, leeftijd, opleiding, postcodes), oververtegenwoordiging van ondervertegenwoordigde groepen uitnodigen. Extra alert op deelnemers die niet of nauwelijks meedoen met participatie processen: mensen bellen, thuis bezoeken voor extra uitleg.

19

Samenvattend: - Vraag bepaalt samenstelling en ontwerp burgerberaad - Loting zorgt voor representativiteit en herkenning - Uitvoerbaarheid garanderen: • Mogelijkheden gemeente (kunnen en willen aanbevelingen overnemen) • Voldoende tijd en kennis - Inclusiviteit (vergoeding, toegankelijkheid, taalhulp) - Eigen zeggenschap burgerberaad • Zelf expertise inschakelen, extra tijd vragen • Onverwachte oplossingen 20

Proces tijdens burgerberaad FASERING 1. 2. 3. 4.

LEREN DELIBEREREN CONCLUDEREN STEMMEN

ONDERSTEUNING ONAFHANKELIJKE VOORZITTER ONAFHANKELIJKE PROCESBEGELEIDING VRAAGBAAK (GEMEENTE) LOGISTIEK (GEMEENTE) COMMUNICATIE (GEMEENTE) ADVIES / TOEZICHT (ONAFHANKELIJK)

21

STUURGROEP / OPDRACHTGEVER

opdracht

VOORZITTER

KERNGROEP uitkomsten

Advies / toezicht ORGANISATIE/ PROCESBEGELEIDING

Burgerberaad onderwerpen

Experts

VRAAGBAAK

Grote publiek 22

Meerwaarde van het burgerberaad Meer betrokkenheid en zeggenschap Toegang tot kenniservaring uit de stad Minder blinde vlekken in beleidsvorming Minder frustratie en teleurstelling Inclusiever Meer wederzijds vertrouwen Betere en meer gedragen aanpak van complexe vraagstukken 23

Beoogd vervolg en planning Rotterdams Burgerberaad Klimaat Wanneer

Wat

Q1 – Q2 2023

• • • • •

24 mei commissievergadering MHEK politieke bespreking burgerberaad – ophalen input raad Opstellen van een voorstel over de uitwerking en invulling (vraagstelling en lotingsaanpak) van het burgerberaad Voorstel naar college B&W en daarna naar de raad ter besluitvorming Opstellen en indienen aanvraag €1,5 miljoen bij het Duurzaamheidstransitiebudget voor organisatie en uitvoering van maatregelen burgerberaad Voorbereidingen treffen van organisatie RBK.

Q3 2023 – Q1 2024

Organisatie van het burgerberaad o.a.: • Start publiekscampagne • Loting starten • Inhuurprocedure organiserende partij

Q2 – Q3 2024

Het Rotterdams Burgerberaad Klimaat vindt plaats

Q3 – Q4 2024

Besluitvorming over aanbevelingen van het burgerberaad

Q4 2024 – Q1 2026

In gang zetten van de uitvoering van de maatregelen en natraject met deelnemers burgerberaad

24

Bedankt voor uw aandacht. Technische vragen?