[23bb000858] Presentatie Rotterdamse Investeringsmotor Technische sessie COR 090223

De Rotterdamse Investeringsmotor

Presentatie voor de gemeenteraad, 9 februari 2023

Wie zijn wij? Cindy Meijer – Afdelingshoofd Concerncontrol, plv. Concerncontroller Lucas Spijkerman – Adviseur control

Algemeen directeur / gemeentesecretaris

Concern Auditing Directie Middelen en Control

Concerndirectie Clusters

De Rotterdamse Investeringsmotor

Clustercontrol

Concerncontrol

Financial Audit

Besturen & Begroten o.a. investeringsbeleid

Treasury & Deelnemingen o.a. beheer RIM

Projectcontrol

2

Profielschets & inhoudsopgave  Bestemmingsreserve (afgekort als: RIM)…………………………………………………………………………… sheet 4  Vervanger van bestemmingsreserves IFR en Verkoopopbrengst Eneco  Beheerd door directie Middelen & Control, team Treasury  Dekkingsbron voor lasten die voortvloeien uit investeringen……………………………………….. sheet 5  Gevormd op 1 januari 2021, ter ondersteuning van nieuw investeringsbeleid…………

sheet 6  Samengesteld uit deelreserves (cilinders)………………………………………………………………………… sheet 7  Omvang eind 2022: ca. € 1,8 mrd………………………………………………………………………………………… sheet 8  Gevoed vanuit eenmalige en jaarlijkse voedingsbronnen…………………….………………………. sheet 9-10  Waarbij soms geld wordt herverdeeld tussen de cilinders……………………………………………. sheet 11  Stroomdiagram RIM………………………………………………………………………………………………………………... sheet 12  Stand en verloop toegelicht in p&c-documenten…………………………………………………………..…. sheet 13-15  Twee casussen…………………………………………………………………………………………………………………………… sheet 16-20 De Rotterdamse Investeringsmotor

3

Bestemmingsreserve Activa

Passiva

Vaste activa Eigen vermogen immateriële vaste activa algemene reserve bijdragen aan activa in eigendom van derden bestemmingsreserves onderzoek en ontwikkeling De Rotterdamse Investeringsmotor materiële vaste activa […] activa in eigendom van de gemeente financiële vaste activa Vreemd vermogen kapitaalverstrekkingen (aandelen) voorzieningen verstrekte leningen > 1 jaar vaste schulden Vlottende activa vlottende schulden voorraden overlopende passiva liquide middelen kortlopende vorderingen overlopende activa Totaal Totaal De Rotterdamse Investeringsmotor

4

Lasten die voortvloeien uit investeringen financiering <> dekking

gemeentelijk bezit (activa) aanschaf- of bouwperiode uitgaven lasten financiering dekking

gebruiksperiode lasten dekking

(im)materiele wegen, straten en pleinen geactiveerd vaste activa fiets- en voetpaden niet geactiveerd bruggen, viaducten en tunnels afschrijvingslasten park en rentelasten +/+ vastgoed out-of-pocket-lasten kapitaallasten k antoorinrichting …. financiele vaste activa

aandelen verstrek te leningen

geactiveerd rentelasten kapitaallasten

De Rotterdamse Investeringsmotor

5

Nieuw investeringsbeleid (2020-2021)

De Rotterdamse Investeringsmotor

Meer informatie: 1. Beleidsnota Investeringen Rotterdam 2020 (incl. afwegingskader voor investeringen en begrippenlijst). 6 2. Informatieblad Investeringen

Samengesteld uit deelreserves (cilinders) De Rotterdamse Investeringsmotor (RIM) Allocatie investeringsmiddelen (cilinder 0)

Dekking kapitaallasten nieuwe investeringen (im)materiële vaste activa (cilinder 1)

Dekking out-ofpocketlasten nieuwe investeringen (im)materiële vaste activa (cilinder 2)

Dekking kapitaallasten financiële vaste activa

Egalisatie nieuwe investeringen ((im)materiële vaste activa)

Dekking kapitaallasten vervangingsinvesteringen, renovaties en restauraties (materiële vaste activa)

Investeringsmiddelen genererend vermogen

Verkoopopbrengst Eneco

Bijzondere erfpachtbaten

(cilinder 3)

(cilinder 4)

(cilinder 5)

(cilinder 6)

(cilinder 7)

(cilinder 8)

Reguliere investeringsruimte

Basis op orde

Bijzondere investeringsruimte

Investeringsruimte voor nieuwe investeringen

Investeringsruimte voor vervanging, renovatie en restauratie van huidig bezit

Extra investeringsruimte voor nieuwe investeringen wegens verkoop van bezit 1. bezit voor bezit 1. bezit voor bezit 2. >= 50% cofinanc. 2. geen noodzaak tot vervanging, 3. moet revolveren renovatie of restauratie externe adviescie.

De Rotterdamse Investeringsmotor

7

Omvang eind 2022 (bron: programmabegroting 2023)

De Rotterdamse Investeringsmotor (RIM) 1.814 mln Allocatie investeringsmiddelen (cilinder 0) 214 mln Dekking kapitaallasten nieuwe investeringen (im)materiële vaste activa (cilinder 1) 270 mln

Dekking out-ofpocketlasten nieuwe investeringen (im)materiële vaste activa (cilinder 2) 167 mln

De Rotterdamse Investeringsmotor

Dekking kapitaallasten financiële vaste activa

Egalisatie nieuwe investeringen ((im)materiële vaste activa)

Dekking kapitaallasten vervangingsinvesteringen, renovaties en restauraties (materiële vaste activa)

Investeringsmiddelen genererend vermogen

Verkoopopbrengst Eneco

Bijzondere erfpachtbaten

(cilinder 3) 217 mln

(cilinder 4) 30 mln

(cilinder 5) 2 mln

(cilinder 6) 0 mln

(cilinder 7) 914 mln

(cilinder 8) n.t.b.

8

Eenmalige voeding RIM 1.

Overheveling vanuit IFR.  omvang: ca. 485 mln.  gestort in cilinders 1 en 2.

2.

Restant netto-verkoopopbrengst Eneco  omvang: ca. 1.221 mln.  gestort in cilinder 7.

3.

Restant bijzondere erfpachtbaten  omvang: n.t.b..  te storten in cilinder 8.

4.

Incidentele toevoegingen i.v.m. investeringen die vanuit een eenmalig budget worden gedekt.

De Rotterdamse Investeringsmotor

9

Jaarlijkse voeding RIM (cilinder 0) 1.

Vaste, jaarlijkse bijdrage uit algemene middelen (gecorrigeerd voor inflatie).  omvang: vaste bedragen + inflatiecorrectie (in 2022 ca. 34,5 mln).  te alloceren naar cilinders 1 en 2 (naar behoefte) en 4 (restant).

2.

1/3e van groei algemene uitkering Gemeentefonds en belastinginkomsten.  omvang: wisselend, afhankelijk van groei.  te alloceren naar cilinders 1 en 2 (naar behoefte) en 4 (restant).

3.

Bespaarde rente reserves en voorzieningen  omvang: wisselend, afhankelijk van omvang reserves en voorzieningen en rente%.  te alloceren naar cilinders 1 en 3 (naar behoefte) en 4 (restant, berekend o.b.v. 20% solvabiliteit).

4.

Aanvullende dekkingsmiddelen voor vervangingsinvesteringen, renovaties en restauraties  omvang: jaarlijks stijgend met ca. 7,5 mln, periodiek herberekend.  te alloceren naar cilinder 5.

De Rotterdamse Investeringsmotor

10

(Her)verdeling binnen RIM 1.

Bij voeding van de RIM.  van cilinder 0 naar de overige cilinders.

2.

Bij aanwending van de verkoopopbrengst Eneco.  Meestal: van cilinder 7 naar cilinder 3 (en weer terug).

3.

Bij aanwending van de bijzondere erfpachtbaten.  Meestal: van cilinder 8 naar cilinder 1 of 2. (doch niet weer terug).

De Rotterdamse Investeringsmotor

11

Stroomdiagram RIM VOEDING

Allocatie investeringsmiddel (cilinder 0)

VERDELING

Dekking kapitaallasten nieuwe investeringen (im)materiële vaste activa

Dekking out-ofpocketlasten nieuwe investeringen (im)materiële vaste activa

Dekking kapitaallasten financiële vaste activa

Egalisatie nieuwe investeringen ((im)materiële vaste activa)

Dekking kapitaallasten vervangingsinvesteringen, renovaties en restauraties (materiële vaste activa)

Investeringsmiddelen genererend vermogen

Verkoopopbrengst Eneco

Bijzondere erfpachtbaten

(cilinder 1)

(cilinder 2)

(cilinder 3)

(cilinder 4)

(cilinder 5)

(cilinder 6)

(cilinder 7)

(cilinder 8)

HERVERDELING blauw: eenmalige stromen roze: jaarlijkse stromen

De Rotterdamse Investeringsmotor

12

Stand en verloop toegelicht in p&c-documenten •Stand en verloop RIM, inclusief toelichting •Stand en verloop per cilinder van de RIM, inclusief toelichting https://www.watdoetdegemeente.rotterdam.nl/ In Jaarstukken 2021 te vinden onder: financiën -> balans -> eigen vermogen In Begroting 2023 te vinden onder: financiën -> balans -> reserves De gemeenteraad autoriseert het verloop van de RIM (voeding en onttrekking), niet het verloop van de afzonderlijke cilinders (verdeling en herverdeling). Echter, het verloop van de afzonderlijke cilinders volgt altijd uit door de gemeenteraad genomen (investerings-)besluiten.

De Rotterdamse Investeringsmotor

13

Screenshots uit Jaarstukken 2021

De Rotterdamse Investeringsmotor

14

Screenshots uit Begroting 2023

De Rotterdamse Investeringsmotor

15

Casus 1 – kapitaalinjectie Stedin De energietransitie stelt Stedin voor grote investeringsopgaven. Stedin heeft aan haar aandeelhouders een kapitaalinjectie van ca. € 200 mln gevraagd om haar financiële positie te verbeteren. Hierdoor kan het bedrijf blijven investeren in elektriciteitsnetten ten behoeve van de energietransitie. Mocht Gemeente Rotterdam niet willen of kunnen storten dan zal de zeggenschapsverhoudingen t.o.v. andere aandeelhouders wijzigen. Investeringssom: Dekking: andere aandeelhouders: verkoopopbrengst Eneco: Geen afschrijvingslasten, alleen rentelasten.

200 mln. 136 mln. 63,4 mln.

Vanuit welke cilinder(s) wordt deze investering gedekt? De Rotterdamse Investeringsmotor

16

Casus 1 - uitwerking De verkoopopbrengst Eneco is in cilinder 7 gereserveerd. Na raadsbesluit is de investering in cilinder 3 gereserveerd als financieel vast actief, omdat het een kapitaalinjectie betreft en de gemeente Rotterdam hiermee preferente aandelen verkrijgt. Over de investeringen vanuit de Eneco-middelen wordt de Adviescommissie Eneco gevraagd om een advies uit te brengen. De Adviescommissie Eneco geeft een advies af op basis van de volgende componenten: - bezit voor bezit - tenminste 50% co-financiering - revolverend Op welke manier is er aan deze eisen voldaan? De Rotterdamse Investeringsmotor

17

Casus 1 – verdere uitwerking 1.

2.

3.

Bezit voor bezit  het verkrijgen van preferente aandelen leidt tot de verwerving van gemeentelijk bezit en voldoet daarmee aan het uitgangspunt bezit voor bezit. Revolverendheid  Zodra Steden overgekapitaliseerd is zal de kapitaalstorting weer terugvloeien naar de gemeente. Naar huidige inzichten wordt dit moment rond 2040 verwacht. In de tussenliggende periode ontvangt de gemeente, bovenop eventuele dividenden, een rendement van 3% op de kapitaalstorting. 50% cofinanciering  de kapitaalstorting vanuit de gemeente Rotterdam bedraagt minder dan 50% van de door Stedin gevraagde kapitaalinjectie en daarmee wordt er voldaan aan het criterium van cofinanciering.

De Rotterdamse Investeringsmotor

18

Casus 2 – Reconstructie Coolsingel Reconstructie van de Coolsingel naar een boulevard met allure. De Coolsingel krijgt een nieuw profiel van gevel tot gevel, van het Hofplein tot aan de Schilderstraat/Witte de Withstraat. Investeringssom: Dekking: Voorziening riolen: IFR (nu: RIM): Geactiveerde uitgaven (excl. riolen): Out-of-pocket uitgaven (excl. riolen):

61,4 mln. 3,3 mln. 58,1 mln. 46,1 mln. 12,0 mln.

Vanuit welke cilinder(s) wordt deze investering gedekt?

De Rotterdamse Investeringsmotor

19

Casus 2 - uitwerking De lasten worden gedekt uit twee cilinders: 1. De out-of-pocketuitgaven leiden tot lasten in het jaar waarin ze worden gedaan, d.w.z. tijdens het doen van de investering. Zij worden gedekt uit cilinder 2. 2. De geactiveerde uitgaven leiden pas tot lasten nadat de investering is afgerond. Deze kapitaallasten (afschrijving- en rentelasten) worden gedekt uit cilinder 1.

De Rotterdamse Investeringsmotor

20

Nog vragen?

De Rotterdamse Investeringsmotor

21