5a - Advies afhandeling klacht.pdf

ADVIES Aan Van

: :

Betreft : Zwolle ,

Esther van der Mark, raadsgriffier Roosendaal Olaf Schuwer, adviseur Decentraal overheidsrecht klacht tegen raadslid inzake handelwijze in dossier Gastelseweg 18 april 2022

Inleiding Op 18 februari 2022 is een klacht ontvangen, gericht tegen de handelwijze van een raadslid in het dossier Gastelseweg. De klacht roept bij jullie een aantal Awb-gerelateerde vragen op. Dat heeft geleid tot onderstaande vragen die je mij bij emailbericht d.d. 5 april 2022 ter beantwoording voorlegde. Vragen ter beantwoording Vraag 1 De klacht is ingediend door gebruikmaking van een formulier (zie https://roosendaal.nl/klacht-over-behandeling-gemeente) dat bedoeld is voor klachten over ‘de gemeente’. Er staat nergens op die pagina enig bestuursorgaan vermeld. Ook in de klacht zelf wordt geen bestuursorgaan geadresseerd. De vraag die wij graag gemotiveerd beantwoord zouden zien is waarom de raad het bevoegde bestuursorgaan is en niet het college of de burgemeester. Vraag 2 Wanneer een meerderheid van de raad tegenstemt, m.a.w. niet besluit om de klager niet ontvankelijk te verklaren, wat is dan het resultaat daarvan? Moet de raad de klacht dan volgens H9 Awb behandelen? Vraag 3 Het huidige voorstel voorziet in een light afhandeling (als tegenhanger van het onderzoek dat de raad in kan stellen), m.a.w. de raad verklaart de klager weliswaar niet ontvankelijk maar neemt het signaal serieus en zegt toe aan de relevante thema’s (geheimhouding/AVG) de komende periode extra aandacht te besteden.

Als de raad wel besluit om de klager niet ontvankelijk te verklaren maar geen brief stuurt zoals bij de light afhandeling is bedacht, welk risico loopt de raad dan? Standpunt Nationale Ombudsman inzake klachten ingediend tegen een raadslid De Nationale Ombudsman hanteert de volgende gedragslijn waar het gaat om het al dan niet in behandeling nemen van een klacht tegen een raadslid. Klachtbehandeling via de formele regels van de Algemene wet bestuursrecht (leent) zich er niet voor)..) om een individueel raadslid aan te spreken op het niet-naleven van gedragsnormen. Deze formele klachtbehandeling is gericht op gedragingen van bestuursorganen en gedragingen van individuele raadsleden vallen niet onder dit regime. (..)

1

Klachtbehandeling over het raadslid door de gemeente of de Nationale ombudsman op grond van de Awb is niet aan de orde.1 Dit heeft consequenties voor de wijze van afhandeling van de klacht. Vrij mandaat raadslid Handelen van een raadslid binnen zijn ambt valt binnen het vrij mandaat van het raadslid. Dit betekent onder meer dat een raadslid buiten de situatie als bedoeld in artikel X8 Kieswet2 niet op zijn handelen kan worden aangesproken. Het vrij mandaat van een raadslid betekent ook dat een fractie c.q. fractievoorzitter3 op geen enkele wijze verantwoordelijk is voor het handelen van een raadslid dat tot die fractie behoort. Een fractie c.q. fractievoorzitter kan een raadslid niet op zijn gedrag aanspreken dan wel tot de orde roepen. Beantwoording gestelde vragen De gestelde vragen beantwoord ik als volgt 1. Er zal een schriftelijke reactie moeten worden gegeven. Aangezien de raad het Grondwettelijk hoogste orgaan van de gemeente is, het hier om een lid van die raad gaat, kan het niet anders dan dat de raad een besluit neemt inzake de ingediende klacht. Zie echter hieronder bij antwoord nr. 2. 2. Van niet-ontvankelijkverklaring kan geen sprake zijn. Artikel 9:1 Awb biedt geen ruimte voor het indienen van een klacht tegen een raadslid. Dat is ook het standpunt van de Nationale Onbudsman.

Tegen een besluit inzake de afhandeling van de klacht is geen bezwaar en beroep mogelijk. Zie artikel 9:3 Awb. Als regel zijn beslissingen in het kader van klachtafhandeling niet gericht op rechtsgevolg. Daarmee zijn die beslissingen geen (Awb-)besluit en ook niet appellabel. Omdat artikel 9:1 Awb geen ruimte biedt voor het indienen van een klacht tegen een raadslid én er geen beroep openstaat tegen een beslissing inzake een ingediende klacht, is het juridisch niet correct en daarmee ook niet zuiver om de reactie op de klacht in een vorm te gieten die past binnen de structuur van de Awb. Conclusie moet luiden, dat feitelijk (en juridisch) de klacht de status van “klacht” ontbeert. 3. De raad neemt geen besluit inhoudende “niet ontvankelijk”, maar geeft een antwoord in de trant van “wij kunnen uw verzoek niet in behandeling nemen”. Tegen deze reactie is geen rechtsgang mogelijk aangezien Hoofdstuk 9 Awb niet van toepassing is. Tot slot - bijlage Bij dit advies voeg ik een aangepaste tekst van de te verzenden schriftelijke reactie. ik geef in overweging de raad voor te stellen die tekst vast te stellen en vervolgens in briefvorm naar de indieners van de klacht te sturen. Zwolle, 18 april 2022 Mr. Olaf Schuwer Adviseur Decentraal overheidsrecht

1

Rapport Nationale Ombudsman d.d. 27 augustus 2018, nr. 2018/062, pg. 6. Deze bepaling regelt de mogelijke consequenties ingeval een raadslid heeft gehandeld in strijd met artikel 15 lid 1 Gemeentewet (zogeheten “verboden handelingen”). 3 Zowel fractie als fractievoorzitter is staatsrechtelijk non-existent. Dit in tegenstelling tot het raadslid. 2

2