2021 Input MBR BRM SHM Plan voorkoming problematische schulden.pdf

Raadsmotie “Extra inzet voorkomen problematische schulden” d.d. 5 november 2021 1e Input vanuit beide participatieplatforms BMR en MBR en SHM – 10 februari 2021

Gevraagd is om voor de formele adviestermijn (maart) input te leveren voor het door het college van B&W op te stellen actieplan. Extra inzet •

• •

• •

•

In de motie wordt gesproken over ‘extra’ inzet. Om dit effectief te kunnen vergelijken, moet er zicht zijn op de huidige situatie van mensen die kampen met problematische schulden. Wat houdt ‘extra inzet’ in? Het platform gaat er van uit dat dit ruim geformuleerd is door de raad, het platform gaat gelet op de ernst van de situatie uit een forse verruiming en verbreding. Daarnaast is het goed om helder te hebben wat de bestaande mogelijkheden zijn en ruimhartiger te benutten(concretisering door gemeente). Als dat er niet is inzetten direct inzetten op andere (en betere) maateregelen. De significante stijging die verwacht werd n.a.v. coronamaatregelen wordt nog niet teruggezien. Hierop aanhakend geeft het platform aan dat (verbetering) toegankelijkheid van de regelingen één van de speerpunten moet zijn. Hoe bereikt de gemeente de doelgroep, hoe bereikbaar is de gemeente en hoe vindbaar is de informatie. Zoveel mogelijk mensen faciliteren die in de problemen komen en de regeling laten gelden ook voor mensen die net de schuldhulpverlening zijn in gegaan. Het inzetten van saneringskredieten kan ook bij mensen die al in de schuldhulpverlening zitten, enorm helpen. Extra inzet bijstandsuitkeringen, eind 2019 is een stijging gesignaleerd. Wat is hiermee gedaan? 2020 laat een lichte daling gezien t.o.v. 2019.

Bewoners zijn benaderd per brief, hierin kan een meer persoonlijke aanpak worden gedaan omdat bekend is dat deze aanpak niet altijd even goed werkt voor de doelgroep. Bekend is ook dat de aantallen zijn te groot om allemaal persoonlijk te bezoeken, mogelijk dat er een fasering gedaan kan worden. Brieven sturen werkt beperkt, een persoonlijke aanpak kost meer geld. Dit zou niet uit bestaande budgetten mogen zijn, extra inzet vraagt ook extra budgetten. Extra inzet is niet alleen verbreding en meer middelen voor de doelgroepen maar ook extra capaciteit. De gemeente zal ook gelijk moeten anticiperen met vanaf het begin inzetten van extra personeel en aanverwante dienstverlening.

Saneringskrediet/waarborgfonds – het platform is hier groot voorstander van • •

•

Saneringskredieten onderdeel maken van integrale aanpak van schulden, zo kan er meer maatwerk geboden worden. Momenteel wordt alleen schuldhulpverlening aangeboden, wat niet voor alle mensen toereikend is. Niet alle schuldenaren kunnen gebruik maken van een saneringskrediet. Ook hieraan zijn strenge eisen verbonden (schuldenaren met perspectief op inkomen, schuldeisers moeten akkoord zijn) Mensen met een uitkering komen hier bijvoorbeeld voor in aanmerking. Verruiming mogelijk maken. Het budget van het Waarborgfonds is 30 miljoen voor heel Nederland. Hoe is dat verdeeld? (Wie het eerst komt, wie het eerst maalt?, nu al actie daarop nemen)

Jongen/zoektermijn •

Zijn er aantallen bekend van ‘kwetsbare jongeren’? Welke aantallen, welke bedragen, wie wel, wie niet? Verzoek om dit inzichtelijk te maken en een inschatting maken van de gevolgen. (De zoektermijn van vier weken is gebonden aan wettelijke termijnen. Gezien de huidige COVID-19 maatregelen wordt er volgens de gemeente al soepel mee omgegaan)

Kostendelersnorm •

Kostendelersnorm: Gezien de huidige woningmarkt is het bijna onmogelijk om een woning te vinden, hierdoor komt het meer voor dat jongeren thuis wonen. Meer naar vertrouwen, i.p.v. wantrouwen. Is de kostendelersnorm te verzachten? Voor welke groepen pakt de kostendelersnorm verkeerd uit? Pas kostendelersnorm aan binnen de wettelijke kaders: o Thuiswonende kinderen ook boven 21 jaar (kinderen bij ouders, ouders bij kinderen) o Iemand in huis nemen om te helpen (familieleden, briefadres) (Waar liggen de mogelijkheden om de lasten te delen. Hoe zijn de verhoudingsgetallen? En is het zinvol om een aangepaste verdeelsleutel te maken?

Raadsmotie “Extra inzet voorkomen problematische schulden” d.d. 5 november 2021 1e Input vanuit beide participatieplatforms BMR en MBR en SHM – 10 februari 2021

•

Gemeente maak duidelijk wie er allemaal van deze regeling gebruik kan gaan maken.

Nieuwe regeling/maatwerk • • •

• •

Participatiewet is opgesteld voor corona, maatwerk is een groot goed, maar kan niet doorgaan na corona. Er zijn verschillende mogelijkheden, het is goed om de regelingen goed in beeld te hebben en met instellen van een centrale intake kijken wat de beste optie is (bijvoorbeeld TONK). TONK is onderdeel van bijzondere bijstand: TONK is voor (natuurlijke) personen die door corona een inkomensdaling hebben (TOZO, NOW, maar ook loondienst (oproepkrachten)). Voor TONK moeten eerst de beleidsregels worden vastgesteld, de gemeente heeft hierin keuzevrijheid (inkomensgrens, welke vaste lasten). Sinds begin februari 2021 zijn de handreikingen bekend, begin maart 2021 moet het operationeel zijn en gaat dan terugwerkend van kracht. Het budget vanuit het Rijk wordt geschat niet toereikend te zijn. Daarnaast zijn er landelijk twee moties (niet naar vermogen kijken en budget toereikend maken). Het risico is dat wanneer Ridderkerk ruimhartig is, dat dit terugbetaald worden. TONK is niet bedoeld voor levensonderhoud. Zorg voor het beschikbaar stellen van nieuwe( of extra) bijdragen voor de genoemde doelgroep(en). Wie buiten de regeling valt en niet daadwerkelijk geholpen wordt, krijgt maatwerk. Om maatwerk te kunnen leveren maak de instroom zo ruim mogelijk. Naar individuele situaties kijken, in plaats van alleen maar naar basisregels.

De uitvoerders vragen om kaders, om willekeur tegen te gaan. Kaders staan in conflict met maatwerk. Kies voor maatwerk en loop het risico dat er enige ongelijkheid is. Er kunnen dan wel meer mensen geholpen worden.

Eenduidigheid beleid/gemeenten •

Voor de BAR-gemeenten wordt gestreefd naar één beleid en dus één regeling. Het kan zijn dat de colleges afwijkend beslissen. De praktijk wijst uit dat elk college een eigen beleid kiest, de afzonderlijke inspraakorganen zullen daarop afzonderlijke adviseren. Mogelijk kunnen de inspraakorganen hun krachten bundelen.

Uitvoeringsplan – de uitrol Het BMR wil graag niet alleen aan de voorkant betrokken worden bij de vormgeving van dit actieplan maar ook bij de uitrol ervan. Er is urgentie gelet op oplopende schulden, toenemende werkloosheid en de noodzaak van extra inzet voor meer groepen in onze samenleving die ook snel hulp nodig zullen hebben. Wij doen de suggestie aan de gemeente om nu al een soort uitvoeringsaanpak te maken waaruit blijkt welke regelingen er specifiek komen, hoe dat toegankelijk wordt gemaakt en op welke wijze wordt gecommuniceerd. Het verduidelijkt ook de keuzes en afwegingen en versterkt de effectiviteit van de te ondernemen “acties” van dit plan. ----