Bijlage 2 Participatiestrategie Gebiedsvisie Stationsgebied Rhenen 2026 - 42048
Tekst van het document
Gebiedsvisie Stationsgebied Rhenen – Participatie- en communicatiestrategie V1.1 - 18 mei 2026 Has Willet – Projectleider
1
Inleiding
De ontwikkeling van het stationsgebied van Rhenen is al jaren een wens van de gemeente. Eerdere pogingen daartoe kwamen niet van de grond. Aanleiding voor een hernieuwd initiatief tot visievorming voor het gebied zijn: 1.
Woningbouwopgave: de mogelijkheden voor ontwikkeling van nieuwe woongebieden zijn in Rhenen beperkt. Een van de strategieën om woningbouw te realiseren is de ontwikkeling van binnenstedelijke locaties. 2. De gemeenteraad heeft het college gevraagd stappen te zetten in de ontwikkeling van woningbouwlocaties, en daarvoor de ruimtelijke mogelijkheden te onderzoeken op binnenstedelijke locaties, waaronder het Stationsgebied. De gemeente is daar eigenaar van een braakliggende strook grond van ¾ hectare, gelegen langs het spoortracé. 3. Er spelen rondom het stationsgebied verkeerskundige uitdagingen die worden meegenomen in de gebiedsvisie Voor de ontwikkeling van deze gebiedsvisie worden drie fasen onderscheiden: 1.
2.
3.
Opstellen mobiliteitsvisie (in 2026): met mobiliteitspartners (NS, Prorail, Provincie, busvervoerders), wordt een toekomstvisie opgesteld voor het OV knooppunt stationsgebied, met daaruit voortvloeiende ruimteclaims. Opstellen stedenbouwkundige visie (in 2027): Met inachtneming van de ruimtelijke claims voor de ontwikkeling van het OV knooppunt, het opstellen van een stedenbouwkundige visie door de gemeente. Afhankelijk van de uitkomsten van deze visieontwikkeling zal er een vervolgproject worden opgestart voor de planvorming en realisatie.
mobiliteitsvisie
ruimteclaim toekomstvisie mobiliteit
-------------Fase 1----------------------
Gebiedsvisie
--------Fase 2---------
Planvorming en realisatie fase 3
In het participatieproces komen per fase wisselende actoren aan het woord. Bij het opstellen van de mobiliteitsvisie zoeken we met name de inbreng en betrokkenheid van stakeholders met belang bij, en inzicht in, het mobiliteitsvraagstuk. Bij het opstellen van de integrale gebiedsvisie en in de planvormingsfase krijgt de inbreng van omwonenden en grondeigenaren meer gewicht. Gedurende het hele proces is een doelmatige communicatie, gericht op het tijdig en gericht informeren van betrokkenen, van belang. Deze participatie- en communicatiestrategie betreft fase 1 en fase 2 van het proces. Verdere details over de projectafbakening en het projectplan is te vinden in de projectopdracht.
2
Doel •
•
Gedurende het opstellen van de mobiliteits- en gebiedsvisie voor het Stationsgebied, verzekeren van optimale inbreng van kennis, ideeën en wensen vanuit belanghebbenden en deskundigen; Totstandkoming van een breed gedragen gebiedsvisie als kader voor de planvorming voor de gebiedsontwikkeling.
3
Uitgangspunten voor het proces
Uitgangspunten voor de gebiedsontwikkeling: Verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van het stationsgebied als aantrekkelijke omgeving voor bewoners van Rhenen en reizigers waarbij de functie als verblijfs- doorgangs- en ontmoetingsplaats en de connectie met de stadskern worden versterkt. Verbetering van het mobiliteitsknooppunt: eventueel benodigde ruimte voor het duurzaam oplossen of mitigeren van de huidige knelpunten die het functioneren van het Stationsgebied als mobiliteitsknooppunt belemmeren, wordt in de gebiedsvisie voor het stationsgebied gereserveerd. Woningbouw: Creëren van ruimte voor woningbouw in de omgeving van het station. Behoud/versterking van het groene karakter. Participatie: Met een gerichte participatie, horen en afwegen van de verschillende wensen en belangen die bij de toekomstige ontwikkeling van het stationsgebied zijn gemoeid.
4
Stakeholders
In onderstaande stakeholdertabel staan de meest relevante belangen en belanghebbenden weergegeven, per fase in de gebiedsontwikkeling (kleuren komen overeen met die in de fasering, paragraaf 1). Stakeholders: gemeente provincie NS/Prorail Streekvervoer fietsersbond (trein)reizigers Minder validen Veiligheidsregio omwonenden woningzoekenden Inwoners van Rhenen, Achterberg Ouwehands Eigenaar Grand Café Cunera Uitbater Grand Café Cunera Pomphouder Garagehouder Rhenam Regio Foodvalley Ondernemersvereniging
5
OV knooppunt, ruimtelijke Woningmobiliteit kwaliteit bouw
grondposities
Participatie- en communicatiestrategie
5.1 Fase 1 Toekomstvisie OV knooppunt Centraal in deze fase staat het mobiliteitsvraagstuk als onderdeel van de OV knooppunt ontwikkeling, en de eventuele ruimtereservering daarvoor waarmee rekening moet worden gehouden in de gebiedsvisie. Participatie in deze fase richt zich op belanghebbenden bij het mobiliteitsvraagstuk (zie stakeholderstabel, tweede kolom).
De ontwikkeling van de mobiliteitsvisie verloopt in twee stappen: 1a. Verkenning van opgaven en oplossingsrichtingen voor het OV knooppunt. 1b. Mobiliteitsonderzoek, waarin oplossingsrichtingen voor de mobiliteitsopgaven worden verkend en een voorkeursscenario, met daaruit voortvloeiende ruimteclaim, uitgewerkt. 5.1.1 Participatie In de eerste stap (1a) hebben gemeente en vervoerspartners (gearceerde cellen in kolom 2 van de stakeholderstabel) deelgenomen aan het opstellen van een Handelingsperspectief voor het OV knooppunt in drie werksessies, startend met een schouw. De overige stakeholders (fietsers, reizigers, inwoners, minder validen, ondernemers) worden ook uitgenodigd om mee te denken over de toekomstvisie van het OV-knooppunt. Daarbij staan de onderstaande 4 vragen centraal: a) Of zij de analyse herkennen en wellicht aanvullingen hebben (= fase verkennen waarderend vernieuwen); b) Wat hun wensen en dromen zijn wat betreft het OV knooppunt (= fase verlangen waarderend vernieuwen); c)
En welke onderwerpen (gebaseerd op de analyse) zij het belangrijkst vinden voor de nieuwe situatie (= fase verlangen vanuit waarderend vernieuwen);
d) Welke oplossingen zij zien op basis van het bovenstaande (= fase vormgeven waarderend vernieuwen). De stakeholders kunnen deze vragen schriftelijk indienen bij de gemeente. We kijken nog welke manier daarvoor het meest passend en laagdrempelig is. In elk geval zal het mogelijk zijn zowel digitaal als op papier een reactie te geven. We zullen de uitvraag naar buiten brengen samen met een publieksversie van het Handelingsperspectief. Dit maakt het voor een grotere doelgroep mogelijk zich laagdrempelig in het vraagstuk te verdiepen. Indieners van een reactie worden uitgenodigd om in de vervolgstap 1b (uitwerking oplossingsrichtingen) hun zienswijze nader toe te lichten in een verdiepende sessie. Met deze input gaat het onderzoeksbureau verder in de ontwikkeling van toekomstscenario’s, uitmondend in een voorkeursscenario en een toekomstvisie. 5.1.2 Besluitvorming Het bestuurlijke draagvlak voor de toekomstvisie OV knooppunt moet tot stand komen door middel van een consultatie waarin de raad wordt gevraagd het voorkeursscenario en de daaruit voortvloeiende ruimteclaim als kader voor de uitwerking van een gebiedsvisie te onderschrijven.
Besluitvoering over de verdere implementatie van de toekomstvisie van het OV knooppunt en de daarvoor benodigde middelen is geen onderdeel van dit project, en zal zijn beslag krijgen in separate processen met betrokken instanties op het beleidsterrein mobiliteit. 5.1.3 Communicatie Over het initiatief van de gemeente om met gebiedspartners (Provincie, NS/Prorail) een toekomstvisie voor het OV knooppunt te ontwikkelen worden inwoners van Rhenen geïnformeerd via het gemeentenieuws, de website van de gemeente en lokale media. De overige stakeholders in de tweede kolom van de stakeholdertabel worden per brief geïnformeerd. Kernboodschappen daarbij zijn: 1.
Gemeente werkt met de provincie en Prorail/NS aan een toekomstvisie voor het OV knooppunt.
2.
3. 4.
Uitgangspunt voor de knooppuntontwikkeling is het oplossen of mitigeren van de mobiliteitsknelpunten en verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van het stationsgebied, en behoud van het groene karakter. De opgaven voor de toekomst van het OV knooppunt hebben we samengevat in een Handelingsperspectief dat belangstellenden kunnen raadplegen. Belanghebbenden en belangstellenden worden uitgenodigd om mee te denken over de toekomstvisie voor het OV knooppunt.
5.2 Fase 2 Gebiedsvisie Bij het opstellen van een gebiedsvisie ligt de nadruk op ruimtelijke kwaliteit en benutten van mogelijkheden voor stedelijke verdichting in combinatie met knooppuntontwikkeling. 5.2.1 Participatie In fase 2 wordt een visie voor de stedenbouwkundige ontwikkeling van het Stationsgebied opgesteld. Relevante stakeholders daarbij staan in de 2e en 3e kolom benoemd. In fase 1 hebben een aantal van de daarin genoemde stakeholders gelegenheid gehad om ideeën, wensen en verlangens voor de toekomst van het Stationsgebied kenbaar te maken. In fase 2 komt het accent bij de participatie te liggen bij omwonenden en ondernemers uit de omgeving. Als kaders voor de participatie gelden de uitgangspunten, genoemd in paragraaf 3, en de in fase 1 ontwikkelde mobiliteitsvisie. Gedurende het proces komen twee werkvormen aan bod: 1) Inloopbijeenkomsten: op één of twee momenten kunnen omwonenden en andere geïnteresseerden binnenlopen bij het projectteam en met hen in gesprek over hun ideeën en wensen met het gebied. 2) Participatiesessie: nadat de eerste schetsen van de gebiedsvisie op papier zijn gezet, met de inbreng vanuit de inloopbijeenkomsten, volgt een presentatie waarop de omgeving kan reageren. Al dan niet aan verschillenden tafels. 5.2.2 Besluitvorming Het vaststellen van de stedenbouwkundige visie voor het Stationsgebied is aan de raad.
Het proces daarvoor biedt belanghebbenden en raadsleden de gelegenheid tot vragen, inspraak en indienen van zienswijzen. Samen met de participatie en communicatie rond de twee projectfasen is daarmee een gedegen basis voor afweging in de besluitvorming. 5.2.3 Communicatie In de 2e fase vindt de communicatie plaats volgens de daartoe gebruikelijke kanalen en momenten voor de besluitvorming bij ruimtelijke planvorming.
6
Tijdslijn
kwartaal 2026Q1
2026Q2
projectactiviteit Voorbereiding fase 1 (mobiliteitsonderzoek en ruimtereservering verkeer) Verkenning opgaven OV knooppunt Delen conclusies verkenning OV knooppunt met reizigers, bewoners en ondernemers Uitnodiging tot het leveren van een schriftelijke reactie Kredietaanvraag fase 1
2026Q2
PvE mobiliteitsonderzoek
2026Q2Q3 2026Q3Q4
Aanbesteding mobiliteitsonderzoek (marktverkenning, gunning) mobiliteitsonderzoek
2026Q4‘27Q1
communicatie en bestuurlijke positionering t.a.v. mobiliteitsonderzoek
2027Q1
Voorbereiding fase 2: gebiedsvisie
2027Q2
Aanbesteding visietraject stedenbouw
2027Q2Q3 2027Q4 2028
Visietraject
2026Q1 2026Q2
Besluitvorming gebiedsvisie Communicatie
Communicatie/participatie
Werksessies vervoerspartners Publieke bekendmaking. Ruimte voor reacties reizigers, bewoners, ondernemers - opstellen participatiestrategie als bijlage raadsvoorstel (dit document) - Afstemming met provincie - Onderdeel participatie benoemen in PvE - Meenemen van zienswijzen belanghebbenden mbt opgaven OV knooppunt in het PvE - gunningscriterium: kwaliteit aanpak participatie - Meenemen van de reacties van belanghebbenden in de formulering van oplossingsrichtingen - Verdiepende sessie - Afstemming mobiliteitspartners - Communicatie en inspraak rond collegebesluit, raadsconsultatie - Nadere uitwerking participatie/ communicatiestrategie fase 2 - Informatie over uitkomsten fase 1: mobiliteitsvisie - Communicatie over visietraject als nadere uitwerking van de Visie op Rhenen - Onderdeel participatie benoemen in PvE - Gunningscriterium: aanpak participatie in de visieontwikkeling - participatie belanghebbenden, omgeving - Vragen, inspraak, zienswijzen - voorbereidende stappen vervolgfase: planvorming