K2. Beleidsplan VTH 2020-2023 Renswoude gewijzigde versie vastgesteld 22 november 2022
Tekst van het document
20202023 Beleidsplan Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving
Afdeling Fysiek en Sociaal Domein, Team VTH Gemeente Renswoude Mei 2020 Gewijzigd november 2022
Beleidsplan VTH 2020-2023
INHOUDSOPGAVE
Inhoudsopgave .................................................................................................1 1
Inleiding ......................................................................................................4 1.1 Afbakening ............................................................................................................................................4 1.2 Aanleiding VTH-beleidsplan: nut en noodzaak .....................................................................................4 1.3 Beleidscyclus ........................................................................................................................................5
2
Het wettelijk kader ......................................................................................6 2.1 De Wet VTH (Vergunning, Toezicht en Handhaving) ............................................................................6 2.2 Handhaving ...........................................................................................................................................6 2.2.1 Algemene plaatselijke verordening.................................................................................................7 2.2.2 Bijzondere wetten ...........................................................................................................................7 2.3 Vergunningverlening .............................................................................................................................7 2.3.1 Bouw- en woningtoezicht ................................................................................................................7 2.3.2 Milieu ..............................................................................................................................................8 2.4 Programmering, monitoring en evaluatie ..............................................................................................8 2.4.1 Programmering
...............................................................................................................................8 2.4.2 Monitoring .......................................................................................................................................9 2.4.3 Evaluatie en verslaglegging............................................................................................................9
3
Toekomstige ontwikkelingen ....................................................................11 3.1 Omgevingswet ....................................................................................................................................11 3.2 Private Kwaliteitsborging .....................................................................................................................12
4
Omgevings- en risicoanalyse ...................................................................13 4.1 Omgevingsanalyse ..............................................................................................................................13 4.2 Risicoanalyse ......................................................................................................................................14
5
Organisatie en samenwerking ..................................................................17 5.1 Inleiding ...............................................................................................................................................17 5.2 Missie, visie en doelstellingen .............................................................................................................17 5.3 Capaciteit VTH ....................................................................................................................................20 5.4 Samenwerking en externe partijen ......................................................................................................20 5.4.1 Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) .....................................................................................20 5.4.2 De Veiligheidsregio Utrecht ..........................................................................................................21 5.4.3 Samenwerking BOA’s ...................................................................................................................22 5.4.4 Overige samenwerkingspartners ..................................................................................................22
6
Vergunningverlening.................................................................................23 6.1 Wat leggen we in het VTH-beleid vast ................................................................................................23 6.2 Werkwijze ............................................................................................................................................23
1
Beleidsplan VTH 2020-2023
6.3 Wet Bibob ............................................................................................................................................24 6.4 Activiteit bouwen .................................................................................................................................24 6.5 Intrekken vergunningen .......................................................................................................................26 6.6 Het bouwbeleid: toetsing op basis van criteria. ...................................................................................27 6.6.1 Reikwijdte .....................................................................................................................................28 6.6.2 Hoofdlijnen Bouwbesluit ...............................................................................................................28 6.7 Toetsmatrix Vereniging Bouw- en Woningtoezicht..............................................................................28 6.7.1 Toetsniveau’s ..............................................................................................................................28 6.8 Toetsmatrix van de gemeente Renswoude .........................................................................................30 6.8.1 Opbouw matrix
.............................................................................................................................30 6.8.2 Uitgangspunten bij toetsing ........................................................................................................30 6.8.3 Vergelijking toetsmatrix Renswoude met Landelijke matrix .........................................................31 6.8.4 Constructeur .................................................................................................................................31 6.8.5 Afwijken van toetsniveau ...........................................................................................................32 6.9 Formatie VTH-vergunningverlening bouwen .......................................................................................32 6.10 Doorkijk naar Wet Kwaliteitsborging in de bouw ...............................................................................32 6.10.1 Gevolgklasse 1 ...........................................................................................................................33 6.10.2 Wat betekent dit nu voor de gemeente .......................................................................................33 6.11 Activiteit milieu...................................................................................................................................34 6.11.1
Situatieschets gemeente Renswoude ........................................................................................34 6.12 Bodemkwaliteit ..................................................................................................................................34 6.12.1 Kwetsbare objecten ....................................................................................................................34 6.12.2 Inrichtingenbestand, ingedeeld in meldingsplichtige en vergunningplichtige inrichtingen ..........34 6.12.3 Inrichtingen met betrekking tot veiligheid....................................................................................35
7
Handhaving ..............................................................................................36 7.1 Wat leggen we vast .............................................................................................................................36 7.2 Integrale bescherming fysieke leefomgeving ......................................................................................36 7.2.1 Integrale handhaving ....................................................................................................................36 7.3 Doel en uitgangspunten handhaving ...................................................................................................37 7.3.1 Doel handhaving...........................................................................................................................37 7.3.2 Beleidsuitgangspunten .................................................................................................................37 7.3.3 Activiteiten toezicht en handhaving ..............................................................................................37 7.4 Specifiek Handhavingsbeleid ..............................................................................................................38 7.5 Preventie- en toezichtstrategie
............................................................................................................39 7.5.1 Preventiestrategie.........................................................................................................................39 7.5.2 Toezichtstrategie ..........................................................................................................................39 7.5.3 Verzoek om handhaving ...............................................................................................................40 7.5.4 Landelijke handhavingsstrategie ..................................................................................................41 7.5.5 Handhavingsinstrumenten ............................................................................................................42
2
Beleidsplan VTH 2020-2023
7.5.6 Hoogte van dwangsommen en begunstigingstermijn ...................................................................46 7.5.7 Eigen gebouwen en inrichtingen ..................................................................................................48 7.5.8 Gedoogstrategie ...........................................................................................................................49
Bijlagen ..........................................................................................................50
3
Beleidsplan VTH 2020-2023
1 Inleiding De gemeente verleent (omgevings)vergunningen voor onder andere het (ver)bouwen, gebruiken en slopen van bouwwerken, het kappen van bomen en het houden van evenementen. Wij houden vervolgens toezicht om te controleren of wet- en regelgeving en de voorschriften in vergunningen worden nageleefd. Als dat niet het geval is, dan treden we handhavend op. Wij zorgen ook voor openbare orde en veiligheid. Thema’s waarop we actief zijn, zijn onder andere horeca, evenementen, zwerfvuil en afval. Maar ook bij diverse vormen van overlast, hinder en gevaren in de openbare ruimte hebben we een taak, zoals foutief parkeren, foutief gestalde (brom)fietsen en hondenpoep. Tezamen heten deze taken de VTH-taken. De afkorting VTH staat voor vergunningverlening, toezicht en handhaving. Het college en de burgemeester zijn als bevoegd gezag formeel verantwoordelijk voor de feitelijke uitvoering van deze taken. Wij hebben nagedacht over de toekomstige uitvoering van de VTHtaken. En vooral over welke onderwerpen belangrijker zijn om aan te werken dan andere onderwerpen. Wij kunnen namelijk niet alles tegelijk en moeten daarom prioriteiten stellen. Dit beleidsplan bevat de visie en missie van de gemeente Renswoude voor vergunningverlening, toezicht en handhaving. Het plan beschrijft de algemene principes en doelen van het VTH-beleid.
En het beleidsplan geeft inzicht in welke doelstellingen wij willen bereiken met de inzet van de instrumenten vergunningverlening, toezicht en handhaving, alsmede de daaraan verbonden ambitieniveaus. Uiteindelijk voeren we de VTH-taken uit voor de inwoners en bedrijven, om hun leefomgevingskwaliteit te waarborgen. Tevens hebben wij nagedacht over integraal werken bij de uitvoering van de VTH-taken. Dat wil zeggen dat we de samenhang tussen de uiteenlopende VTH-taken hebben verkend en hebben gekeken welke kansen er zijn om de uitvoering slimmer en effectiever te maken. Bijvoorbeeld door VTH-taken in de voorbereiding en/of uitvoering te combineren. Of door informatie die de ene taak oplevert te benutten voor andere taken. Bij de keuzes die we daarin hebben gemaakt, hebben we gekeken naar de ernst van de risico’s voor onze omgeving. Op basis hiervan hebben we prioriteiten gesteld. Zo zetten we onze beschikbare capaciteit in op gebieden waar de risico’s het grootst zijn.
1.1 Afbakening
Dit beleidsplan gaat specifiek over de VTH-taken die volgen uit het omgevingsrecht en leefomgeving en heeft daarom betrekking op bouwen, ruimtelijke ordening en openbare orde en veiligheid. Milieu maakte ook onderdeel uit van dit beleidsplan, maar hiervoor is regionaal binnen de Provincie Utrecht een apart beleidskader opgesteld en vastgesteld voor de jaren 2022-2023, te weten de Uniforme uitvoering- en handhavingsstrategie 2022-2023 (U&H-strategie Provincie Utrecht). Daarom is deze taak uit dit beleidsplan gehaald. Enkel een analyse van de omgeving en bedrijven specifiek voor de gemeente Renswoude is nog opgenomen.
1.2 Aanleiding VTH-beleidsplan: nut en noodzaak
Ten eerste verandert de samenleving en hebben wij te maken met fundamentele (aanstaande) wijzigingen in de wet- en regelgeving voor de fysieke leefomgeving. Een voorbeeld is de komst van de Omgevingswet. In de Omgevingswet vindt een (stapsgewijze) integratie plaats van alle wetten op het gebied van de fysieke leefomgeving. Ook de huidige wetgeving vraagt overigens al om een integrale benadering. Het formuleren van integraal beleid is namelijk één van de voornaamste opgaven uit de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). En met de inwerkingtreding van de Wet Vergunningverlening Toezicht en Handhaving vraagt de rijksoverheid ook om een integrale benadering van de VTH-taken. Uit deze wet volgt dat gemeenten en provincies de verplichting hebben tot het formuleren van integraal VTH-beleid.
4
Beleidsplan VTH 2020-2023
Daarnaast is er een trend zichtbaar dat de gemeentelijke VTH-taken meer en meer namens haar door andere overheidsinstanties worden uitgevoerd. Als gevolg daarvan verandert de rol van de gemeente. De gemeente krijgt nadrukkelijker een rol als regisseur in plaats van uitvoerder. De focus ligt binnen de gemeente daarom steeds meer op het proces en minder op de inhoud. Om goed regie te kunnen voeren is het hebben van goed VTH-beleid essentieel. De centrale vraag daarbij is: wat willen wij betekenen voor onze inwoners en hun leefomgeving? Op dit moment voeren wij de regie op de milieutaken, die in mandaat worden uitgevoerd door de Regionale Uitvoeringsdienst Omgevingsdienst Regio Utrecht. Wij verzorgen nog steeds zelf de uitvoering van de VTH-taken op de gebieden bouwen, ruimtelijke ordening en openbare orde en veiligheid. Doel van dit beleidsplan is een gerichte uitvoering van de VTH-taken die effectief en efficiënt is. Gericht betekent dat de onderwerpen en VTH-taken die de gemeente voor haar inwoners en bedrijven belangrijk vinden meer aandacht krijgen dan de onderwerpen en taken die zij minder belangrijk vinden. Effectief betekent dat de uitvoering leidt tot het bereiken van onze uitgesproken doelstellingen en ambities.
Efficiënt betekent dat wij de VTH-taken zodanig organiseren en uitvoeren, dat wij onze doelstellingen en ambities kunnen bereiken met de beschikbare mensen en middelen.
1.3 Beleidscyclus
Wij omarmen en volgen met de hoofdstukindeling het zogenoemde BIG-8 model. Dit model is landelijk afgesproken en wettelijk verankerd in de Wabo en het daarbij behorende Besluit omgevingsrecht (Bor). Het model helpt om de VTH-taken planmatig voor te bereiden, uit te voeren, te monitoren en bij te sturen. Zodoende verbeteren we de kwaliteit van vergunningverlening, toezicht en handhaving steeds verder. In Figuur 1 is het BIG-8 model afgebeeld met verwijzingen naar de hoofdstukken van dit beleidsplan.
FIGUUR 1 BIG 8, MODEL VOOR STELSELMATIGE KWALITEITSVERBETERING
5
Beleidsplan VTH 2020-2023
2 Het wettelijk kader 2.1 De Wet VTH (Vergunning, Toezicht en Handhaving)
Middels deze wet worden er kwaliteitscriteria vastgelegd waar een gemeente aan zou moeten voldoen om de kwaliteit van de werkzaamheden op het gebied van vergunningverlening, het toezicht erop en het handhaven van geconstateerde strijdigheden, te kunnen borgen. Daarnaast zal deze Wet VTH ervoor moeten zorgen dat ook de taken van de Regionale Uitvoeringsdiensten (RUD) geborgd worden. Omdat er nog steeds onduidelijkheid bestaat omtrent inwerkingtreding van de Omgevingswet (verwachting nu juli 2023) is ervoor gekozen om deze wet los te koppelen van de Omgevingswet en dit op te nemen in de Wabo. Om duidelijkheid te verschaffen wat en hoe de kwaliteit van de werkzaamheden geborgd moet worden, zijn er door KPMG-kwaliteitscriteria (kwaliteitscriteria 2.2) opgesteld. Deze kwaliteitscriteria zijn bedoeld om de uitvoering van vergunningverlening, toezicht en handhaving door gemeenten in het omgevingsrecht te professionaliseren en de kwaliteit van de organisatie te borgen. Voor de gemeentelijke organisatie betekent dit dat er een sluitende beleidscyclus om kwaliteit te borgen, moet zijn, er een inhoudelijke ondergrens is en de taken daar belegd worden zodat de continuïteit in de uitvoering gegarandeerd kan worden. Daarnaast dienen op grond van deze kwaliteitscriteria voldoende capaciteit en competenties aanwezig te zijn om uitvoering te kunnen geven aan hetgeen is aangegeven.
De kwaliteitseisen zouden eerst in een AMvB vastgelegd worden, maar door druk vanuit IPO en VNG is dit komen te vervallen en dienen gemeenten e.e.a. in een verordening vast te leggen. Een en ander is in afdeling 5.2 van de Wabo vastgelegd. Vanuit de VNG en IPO is een modelverordening opgesteld waarbij gemeenten hun eigen verordening met de kwaliteitseisen kunnen vastleggen. Het is de bedoeling dat gemeenten de modelverordening overnemen en daar op punten verfijning in aan brengen. De gemeente Renswoude heeft op 28 juni 2016 de “Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht gemeente Renswoude” (verder: de verordening) vastgesteld. De gemeente Renswoude heeft hierbij de modelverordening overgenomen. De landelijk opgestelde criteria zijn hiermee onverkort van toepassing. Wanneer de Omgevingswet zal worden ingevoerd, zal deze verordening tevens worden gewijzigd. In het jaarverslag 2021 en uitvoeringsprogramma 2022 is een analyse gemaakt van de kwaliteitscriteria.
2.2 Handhaving
Handhaving vindt veelal plaats op basis van bijzondere wetgeving. De algemene bevoegdheid om te handhaven ligt vast in de Gemeentewet en de Algemene wet bestuursrecht.
2.2.1 Algemene plaatselijke verordening
In de APV is de gemeentelijke regelgeving op het gebied van leefbaarheid en openbare orde en veiligheid opgenomen. In de APV zijn diverse soorten vergunningen, meldingen en ontheffingen opgenomen, zoals de evenementenvergunning of -melding, standplaatsvergunning, plaatsen van voorwerpen op de openbare weg, etc. Regelmatig moet de APV worden aangepast, soms omdat de landelijke regelgeving wijzigt en soms omdat de situatie hierom vraagt of inzichten gewijzigd zijn. De APV wordt door de raad vastgesteld. De laatste wijziging van de Algemene plaatselijke verordening Renswoude heeft plaatsgevonden in 2021 en is vastgesteld op 25 januari 2022. Het gaat bij de APV om onderwerpen en activiteiten die in de openbare buitenruimte plaatsvinden en waar burgers direct hinder van kunnen ondervinden. Voorbeelden hiervan zijn loslopende honden, hondenpoep, bijtincidenten van honden, hinderlijke voorwerpen op de openbare weg, voorschriften bij evenementen, caravans en aanhangers op de openbare weg, etc. De gemeente ontvangt regelmatig klachten en meldingen van burgers over APV gerelateerde zaken. De ontvangen meldingen en klachten geven dan ook een goed beeld waar burgers last van ondervinden. De BOA’s houden toezicht op de APV-bepalingen en op de verleende vergunningen en ontheffingen.
2.2.2 Bijzondere wetten
Naast de APV worden ook vergunningen en toestemmingen verleend op grond van bijzondere wetten en bijzondere lokale regelgeving. Denk daarbij aan de Alcoholwet (voorheen: Drank- en Horecawet), Wet op de kansspelen (veelal speelautomaten) en de Wegenverkeerswet.
6
Beleidsplan VTH 2020-2023
Hierbij gaat het onder andere om de Alcoholwetvergunning, tijdelijke ontheffingen voor het verstrekken van alcohol en de vergunning voor kansspelautomaten.
2.3 Vergunningverlening
De regelgeving op het gebied van het omgevingsrecht heeft een geleed karakter. Dat wil zeggen dat er meerdere regelingen op van toepassing zijn, waarbij bovendien regelingen berusten op hogere regelgeving. De omgevingsvergunning vindt zijn wettelijke grondslag in de Wabo, waarbij ook de Ministeriële regeling omgevingsrecht (hierna: Mor) en het Besluit omgevingsrecht (hierna: Bor) van toepassing zijn. Daarnaast zijn er regelingen die inhoudelijk van invloed zijn. Voor wat betreft de omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen (de meest voorkomende vergunning), zijn daarop de volgende regelingen in ieder geval van toepassing:
• • •
Wabo Woningwet
Mor
Bor. Bouwbesluit
Wet ruimtelijke ordening
Bouwverordening. Bestemmingsplan.
Andere regelingen die van toepassing zijn, zijn de Wet milieubeheer, de APV, de monumentenverordening.
2.3.1 Bouw- en woningtoezicht
Voorheen bepaalde artikel 100 van de Woningwet dat de gemeente moet voorzien in bouw- en woningtoezicht, en wel om ‘de staat’ van de volkshuisvesting te onderzoeken, toe te zien op de naleving van voorschriften die in of krachtens de Woningwet gegeven zijn (waaronder dus die van het Bouwbesluit) en om andere werkzaamheden te verrichten die in verband staan met de uitvoering van deze wet. Met inwerkingtreding van de Wabo op 1 oktober 2010 is deze bepaling komen te vervallen. De wet schrijft niet meer voor dat er een gemeentelijk bouw- en woningtoezicht is, maar stelt in diverse algemene bepalingen dat het bevoegd gezag heeft de taken uit diverse wetten (waaronder de Woningwet) uit te voeren. In het Bor is dit verder uitgewerkt. Het college voert zelf de wettelijke taken uit op het gebied van bouw- en woningtoezicht. De Wabo regelt het procedurele deel van de behandeling van de vergunningaanvraag. Hierin staan de spelregels en formele procedures beschreven, de rechten en plichten van burger en bestuursorgaan. In de Mor worden onder meer de indieningsvereisten voor een omgevingsvergunning beschreven. Het Bor regelt onder meer de volgende onderwerpen:
• • • • • •
Aanwijzing van categorieën inrichtingen, vergunningplichtige en vergunningvrije activiteiten; Bevoegdhedenverdeling tussen gemeente, provincie en Rijk; Voorschriften die aan een vergunning kunnen of moeten worden verbonden; Aanwijzing van adviseurs; Verklaring van geen bedenkingen; Handhaving.
Het Bor regelt kortom een groot aantal zaken rondom vergunningverlening en toezicht. Vooral in het hoofdstuk over handhaving valt op dat het Bor ook een aantal kwaliteitseisen stelt aan het bestuursorgaan. Het Bor beschrijft de plicht tot het hebben van een handhavingsbeleid en een handhavingsstrategie. Ook stelt het besluit kwalitatieve eisen aan de uitvoeringsorganisatie, zoals opleiding, bouwkundige en juridische kennis. Hoewel deze kwaliteitseisen niet expliciet gesteld worden aan behandeling van vergunningaanvragen, is het wenselijk om ook over toetsingsbeleid en goede procesbeschrijvingen voor de vergunningverlening te beschikken. Zoals gezegd dient het toezicht in lijn te zijn met de beoordeling van aanvragen en verlening van vergunningen. De aspecten waarop toezicht wordt uitgeoefend, dienen ook een rol te spelen bij de toetsing en omgekeerd. Een voorwaarde om die consistentie te bereiken is het vastleggen van de toetscriteria.
7
Beleidsplan VTH 2020-2023
2.3.2 Milieu
Voor vergunningverlening voor de activiteit milieu geldt dat het mandaat bij de ODRU ligt. Zij voeren de taken op dit gebied uit namens de gemeente Renswoude. In 6.11 en 6.12 wordt hier nader op ingegaan. Ook voor toezicht en handhaving op de activiteit milieu geldt dat het mandaat bij de ODRU ligt. In de U&H-strategie Provincie Utrecht voor de basistaken wordt dit verder uitgewerkt. Hier wordt dan ook naar verwezen.
2.4 Programmering, monitoring en evaluatie
Gebaseerd op deze beleidsnota wordt een jaarlijks integraal uitvoeringsprogramma (UVP) voor VTH vastgesteld. Daarnaast moet regelmatig worden teruggekeken naar zaken als de effectiviteit van het beleid in de praktijk en de mate waarin de doelen bereikt zijn. Ook dient het gemeentebestuur door middel van verslaglegging op de hoogte gesteld te worden van de resultaten van de inspanningen op het gebied van VTH. Dit vereist programmering, monitoring en evaluatie.
2.4.1 Programmering
De in deze beleidsnota geformuleerde strategische doelen, prioriteiten en operationele doelen vormen het kader van de programmering van de VTH-taken. De programmering is uitgewerkt in het jaarlijks op te stellen uitvoeringsprogramma VTH, dat bestuurlijk wordt vastgesteld. Hierin wordt aangegeven welke activiteiten in het betreffende jaar worden uitgevoerd. De omgevingsdienst stelt in samenwerking met de gemeenten ieder jaar een uitvoeringsprogramma op voor de milieutaken die zij namens Renswoude uitvoert. Ook dit programma wordt door het college vastgesteld. Voor de BOA’s worden aanvalsplannen opgesteld die een onderdeel gaan vormen van het uitvoeringsprogramma. Aan de hand van de doelen en beschikbare budgetten, de omgevingsanalyse, de prioriteitenstelling en het naleefgedrag wordt het jaarlijkse uitvoeringsprogramma VTH opgesteld. Daarbij wordt zoveel mogelijk aangegeven wat de verwachtte productie is in termen van aantal te verlenen vergunningen, ontheffingen en meldingen, uit te voeren controles en binnengekomen en afgehandelde meldingen en klachten. In het uitvoeringsprogramma wordt ook rekening gehouden met de organisatorische en financiële mogelijkheden en de bestuurlijke ambitie.
2.4.2 Monitoring
Om te kunnen beoordelen of de beleidsdoelen en de geplande werkzaamheden uit het uitvoeringsprogramma gehaald en uitgevoerd zijn, is het belangrijk dat de activiteiten geregistreerd worden. Monitoring is het stelselmatig en systematisch verzamelen, bewerken en verstrekken van gegevens om na te gaan of en in hoeverre het gevoerde beleid slaagt en of de gestelde doel- en taakstellingen behaald zijn of gaan worden. Om verantwoording te kunnen afleggen over de inspanningen en resultaten zijn verschillende gegevens nodig. Deze gegeven moeten periodiek opvraagbaar zijn voor zowel managementdoeleinden (voortgang van de uitvoering) als voor periodieke verantwoording naar het college en de gemeenteraad. Bij de registratie van werkzaamheden wordt van verschillende systemen gebruik gemaakt. Alle zaken en uitgevoerde acties worden digitaal bijgehouden in een Excelbestand en in het zaaksysteem ‘Djuma’. Gebleken is echter dat het lastig is om zonder Excellijst altijd de correcte cijfers uit Djuma te halen en te kunnen monitoren. Daarom wordt voor alle onderdelen van VTH een aparte Excellijst bijgehouden waarin de stappen en resultaten worden aangegeven. Maandelijks vindt er met het team VTH een ambtelijk overleg plaats, waarin alle (of een selectie) vergunning- en handhavingszaken worden doorlopen. Dit is het moment om vragen te stellen, bij te sturen of input te verwerken.
Daarnaast is er een wekelijks portefeuillehoudersoverleg waarin zaken bestuurlijk worden voorgelegd en besproken. De BOA’s verwerken de gegevens van de uitgeschreven strafbeschikkingen in de transactiemodule van het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB). Het CJIB verstrekt jaarlijks een overzicht van de strafbeschikkingen en processen verbaal die door de gemeentelijke BOA’s zijn uitgevaardigd. Tevens houden de BOA’s alle rapportages bij binnen het systeem CityControl. Hierin verwerken zij de door hun opgestelde rapportages en de acties die zijn uitgevoerd. Deze zijn altijd te raadplegen. De diverse cijfers en andere resultaten worden periodiek verwerkt in een verslag. Dit draagt bij aan een goede monitoring van de voortgang van werkzaamheden en resultaten die worden behaald.
8
Beleidsplan VTH 2020-2023
Het uitgevoerde toezicht op brandveiligheid, wordt door de Veiligheidsregio verwerkt in een jaarverslag, waarvan onderdelen worden overgenomen in het jaarverslag VTH.
2.4.3 Evaluatie en verslaglegging
Met een goede verantwoording over de uitvoering van de activiteiten kan zowel de effectiviteit als de efficiëntie van de uitgevoerde handhavingstaken worden beoordeeld. Zo nodig kan tijdig worden bijgestuurd. De monitoringsresultaten worden gebruikt voor bijsturing van de operationele cyclus en input op de beleidsevaluatie. Er is wekelijks overleg met de portefeuillehouder over de lopende zaken. De lijntjes zijn kort, dus afstemming en bijsturing vindt makkelijk plaats. Jaarlijks wordt door het college verantwoording afgelegd aan de gemeenteraad over de uitvoering van de VTH-taken en het behalen van de doelstellingen. Deze verantwoording vindt plaats door het vaststellen van het jaarverslag VTH. In dit verslag wordt gerapporteerd over de in het uitvoeringsprogramma geplande en werkelijk uitgevoerde activiteiten. Ook wordt in dit verslag beoordeeld in hoeverre de uitgevoerde activiteiten hebben bijgedragen aan het realiseren van de doelstellingen. Hiermee wordt de beleidscyclus van de BIG8 gesloten. Het jaarverslag VTH wordt ter kennisname aangeboden aan de gemeenteraad. Dit is in lijn met de structuur van de horizontale verantwoording die door de rijksoverheid wordt nagestreefd. Daarnaast wordt het jaarverslag aan de interne en externe partners ter kennisname aangeboden. Het jaarverslag wordt tenslotte ook nog doorgestuurd naar de provincie Utrecht in het kader van het IBT.
Omgevingsrecht In januari 2022 heeft de laatste beoordeling plaatsgevonden in het kader van het provinciaal interbestuurlijk toezicht. Wat betreft het omgevingsrecht is er ‘voldoet deels’ gescoord.
‘Wij beoordelen uw taakuitvoering voor VTH wederom als ‘voldoet deels’. Dit betekent dat u over de beoordelingsperiode 2020-2021 nog steeds gedeeltelijk voldoet aan de wettelijke eisen. Uw organisatie moet de nodige stappen zetten om in de toekomst aan de wettelijke eisen te kunnen voldoen. De meest relevante verbeterpunten zijn nog steeds: - Werk uw VTH-beleid uit voor het onderdeel toezicht en handhaving van bestemmingsplannen, zoals in dit beleidsdocument is aangegeven; - Formuleer in het VTH-beleid meetbare doelstellingen voor de periode waarin het beleid van kracht is; - Vermeld in het uitvoeringsprogramma welke van de in het beleid opgenomen activiteiten worden uitgevoerd voor de vakgebieden Ruimtelijke Ordening (RO)- en Bouw (toezicht en handhaving); - Maak in het jaarverslag inzichtelijk welke activiteiten uit het uitvoeringsprogramma zijn uitgevoerd en vermeld daarbij welke resultaten zijn behaald; dit geldt vooral voor de RO- en Bouwtaken; - Draag zorg voor goede monitoring van de resultaten op het gebied van RO en Bouw, zodat naar behoren kan worden geëvalueerd en geprogrammeerd. Dit ontbreekt nu met name ten aanzien van RO en Bouw. Met het onderhavige aangepaste en aangevulde VTH-beleidsplan wordt een belangrijke aanzet gegeven tot het oplossen van de verbeterpunten voor zover zij zien op de uitwerking in het VTH-beleidsplan.
In het jaarverslag van 2021 en Uitvoeringsprogramma 2022 zijn de overige verbeterpunten meegenomen. Deze is overigens reeds in april 2022 vastgesteld en toegezonden aan het IBT. De beoordeling moet nog plaatsvinden, hierbij zal dit beleidsplan tevens worden meegenomen.
9
Beleidsplan VTH 2020-2023
3 Toekomstige ontwikkelingen De wetgeving op het gebied van de fysieke leefomgeving is voortdurend aan verandering onderhevig. Sommige wijzigingen zijn klein, andere veranderingen, zoals bijvoorbeeld de Omgevingswet zijn veel ingrijpender. Naast veranderende wetgeving is er tevens de tendens waarneembaar dat BOA’s een grotere rol krijgen op het gebied van toezicht en handhaving.
3.1 Omgevingswet
Het huidige omgevingsrecht is verbrokkeld en verdeeld over tientallen wetten. Er zijn aparte wetten voor ruimtelijk toezicht, bodem, waterbeheer, milieu, mijnbouw, monumentenzorg, natuur, geluid, bouwen en infrastructuur. Deze verbrokkeling leidt tot afstemmings- en coördinatieproblemen en verminderde kenbaarheid en bruikbaarheid voor alle gebruikers. De Omgevingswet beoogt om te komen tot één afgestemd instrumentarium voor de integrale aanpak van nieuwe initiatieven en de duurzame ontwikkeling van de fysieke leefomgeving. Om dit voor elkaar te krijgen zijn vier verbeterdoelen benoemd: • • • •
het vergroten van de inzichtelijkheid, de voorspelbaarheid en het gebruiksgemak van het omgevingsrecht; het bewerkstelligen van een samenhangende benadering van de fysieke leefomgeving in beleid, besluitvorming en regelgeving; het vergroten van de bestuurlijke afwegingsruimte door een actieve en flexibele aanpak mogelijk te maken voor het bereiken van doelen voor de fysieke leefomgeving; het versnellen en verbeteren van besluitvorming over projecten in de fysieke leefomgeving.
Daarnaast voorziet de Omgevingswet in minder toetsing vooraf en meer toezicht achteraf. Ook wordt onder de Omgevingswet het bestuursorgaan geacht te redeneren vanuit mogelijkheden en niet vanuit beperkingen. Er zijn al grote stappen gezet tot inwerkingtreding van de Omgevingswet, implementatie en de gevolgen op de VTH-taken. Op dit moment de verwachting dat de Omgevingswet per 1 juli 2023 in werking treedt. In de Omgevingswet wordt het huidige scala aan sectorale instrumenten samengevoegd tot zes kerninstrumenten: • • • • • •
De omgevingsvisie; De decentrale regels (provinciale omgevingsverordening, waterschapsverordening, gemeentelijk omgevingsplan); Plannen en programma's; Algemene rijksregels; De omgevingsvergunning en; Het projectbesluit.
De invoering van de Omgevingswet vraagt om een verandering in gedrag, houding en competenties van de medewerkers. Bij een vraag uit de samenleving is van belang om te kijken wat er nodig is om gezamenlijk die vraag op te lossen. De omgevingsdienst en de gemeenten werken samen bij de implementatie van de Omgevingswet.
Het digitaal stelsel Omgevingswet
Voor de uitvoering van de Omgevingswet is het belangrijk dat de juiste informatie over een bepaald gebied met één klik op de kaart beschikbaar is voor de gebruiker. Het Digitaal Stelsel wordt verdeeld in: •
•
Eén loket met gebruikerstoepassingen die op een gestandaardiseerde manier informatie aanbiedt, die initiatiefnemers, belanghebbenden en bevoegde gezagen, in de praktijk nodig hebben om zich te informeren of te oriënteren. Een centrale informatie-infrastructuur, waarvoor heldere afspraken en digitale standaarden gelden, om overzicht en inzicht te kunnen bieden.
10
Beleidsplan VTH 2020-2023
•
Informatiehuizen die op de informatie-infrastructuur aangesloten zijn en die vanuit verschillende beleidsvelden (zoals water, bodem, lucht, geluid, etc.) op een gestandaardiseerde manier informatie ontsluiten.
Het DSO ondersteunt de informatie-uitwisseling met inwoners en bedrijven, maar ook de processen voor planvorming, vergunningverlening, toezicht en handhaving bij de overheid zelf. Ook bij gemeenten. Gemeenten zijn niet alleen gebruikers, maar ook belangrijke leveranciers van informatie aan het stelsel. Gebleken is dat vooral dit Landelijk digitaal stelsel nog niet voldoende consistent en gewaarborgd is.
3.2 Private Kwaliteitsborging
Vanuit de Commissie Dekker is één van de aanbevelingen uit de rapportage ‘Publiek wat moet, privaat wat kan’ om de technisch inhoudelijke toets en het toezicht op de uitvoering van omgevingsvergunningen (bouw) te privatiseren. Het bevoegd gezag zal straks alleen nog maar kijken naar Welstand, de ruimtelijke ordening (bestemmingsplan e.d.) en de veiligheid van derden. Dit betekent in het kort dat een gemeente niet meer kijkt naar de bouwtechnische aspecten van een aanvraag omgevingsvergunning en ook niet meer het toezicht tijdens de bouw uitvoert. Dit alles komt bij marktpartijen te liggen. Voor een aanvraag omgevingsvergunning zal dit straks betekenen dat een aanvrager een verklaring overlegt van een kwaliteitsborger waarin is vermeld dat de bouwtechnische toets en toezicht van het plan door dat bedrijf wordt gewaarborgd. Het wetsvoorstel Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (Wkb) is in april 2016 naar de Tweede Kamer gestuurd. In februari 2017 heeft de Tweede Kamer ingestemd met het voorstel en doorgestuurd naar de Eerste Kamer. Hier is het aangehouden, mede naar aanleiding van een aantal voorvallen bij gebouwen waardoor nieuwe vragen zijn gerezen naar de waarborgen voor veilig bouwen. De behandeling is in 2019 door de Eerste Kamer voortgezet. De invoering van de Private Kwaliteitsborging zal geleidelijk ingevoerd worden.
Er zal gestart worden met de gevolgklasse 1; onder deze categorie vallen alleen woningen waarbij de complexiteit nog beperkt zal blijven. Er is nog duidelijkheid wat er precies onder deze categorie zal vallen, maar gedacht moet worden aan woonfuncties tot maximaal 3 bouwlagen. De Wkb zal gelijktijdig met de Omgevingswet in werking treden. Nu de Omgevingswet echter is uitgesteld naar 1 juli 2023 en ook deze datum nog steeds onduidelijk is, zijn er geluiden om de Wkb toch los te koppelen van de Omgevingswet. Hier bestaat echter nog onduidelijkheid over. Omdat zowel het toetsen als het toezicht niet meer in alle gevallen door de gemeente zal plaatsvinden, zal dit gevolgen hebben voor de legesopbrengsten en de capaciteit van de afdeling. In 6.10 wordt een doorkijk gegeven naar de situatie na inwerkingtreding van de Wkb.
11
Beleidsplan VTH 2020-2023
4 Omgevings- en risicoanalyse Dit hoofdstuk beschrijft hoe de prioriteiten op het gebied van Vergunningverlening, toezicht en handhaving voor de komende periode zijn bepaald. De basis voor deze prioriteitenstelling wordt gevormd door een omgevings- en risicoanalyse. Hierin zijn de problemen en risico’s van diverse activiteiten binnen de fysieke leefomgeving van de gemeenten in kaart gebracht. Deze activiteiten zijn vervolgens in een risicomodel verwerkt, waarmee is bepaald welke prioriteit zij hebben. Deze prioritering vormt vervolgens de basis voor de inzet van de beschikbare VTH-capaciteit. Andersom zal de beschikbare capaciteit zijn invloed hebben op de prioritering. In het jaarlijks op te stellen uitvoeringsprogramma VTH worden de bestuurlijke prioriteiten nader uitgewerkt. Door middel van een analyse wordt inzicht verkregen in de problemen en risico’s die zich in de gemeenten voor (kunnen) doen op het gebied van de fysieke leefomgeving. Ook de rol van VTH bij het aanpakken en beheersen van deze risico’s is daarbij van belang, Deze analyse vormt de basis voor het stellen van prioriteiten en het hieruit voortvloeiende jaarlijkse uitvoeringsprogramma. De analyse bestaat uit een omgevings- en risicoanalyse. De omgevingsanalyse bestaat uit een situatieschets van de gemeente Renswoude.
Hoe ziet het woningenen bedrijvenbestand eruit, is er sprake van veel recreatiewoningen en horecagelegenheden, wat is de kwaliteit en waarde van de natuur en is er sprake van agrarische activiteiten? Het beeld dat deze beschrijving oplevert geeft een indruk van de te verwachten werkzaamheden. Tenslotte wordt toezicht en handhaving nader bekeken: welke problemen worden grofweg onderscheiden op het gebied van de fysieke leefomgeving?
4.1 Omgevingsanalyse
De gemeente Renswoude ligt in de provincie Utrecht. De gemeente had op 1 januari 2020, 5448 inwoners en is in 2022 gestegen naar 5.651 inwoners1 en heeft een oppervlakte van 18,51 km². Daarvan is 0,12 km² water. De woningvoorraad op 1 januari 2022 bedroeg 2.186. De meeste werkgelegenheid is te vinden in Nijverheid en Energie, Handel en Horeca en als derde Zakelijke Dienstverlening. De gemeente Renswoude bestaat uit de kern Renswoude en het buitengebied. De gemeente Renswoude staat naast het dorp met diverse cultuurhistorische elementen zoals het kasteel en de Koepelkerk ook bekend om het buitengebied met de beken, de Grebbelinie, het schilderachtige Kampenlandschap, het Coulissenlandschap en de Emminkhuizerberg.
FIGUUR 2 GRONDGEBIED RENSWOUDE 1 1 januari 2022, bron: CBS
12
Beleidsplan VTH 2020-2023
In het DNA van Renswoude en haar bewoners zit een sterke saamhorigheid en nabuurschap. Er is een grote betrokkenheid bij de leefomgeving en bij de bewoners onderling. De menselijke maat is zowel op sociaal als ruimtelijk gebied kenmerkend.
4.2 Risicoanalyse
Voor vergunningverlening geldt dat in beginsel alle van toepassing zijnde beoordelingsgronden beoordeeld moeten worden. Dit is echter gelet op de beschikbare capaciteit niet mogelijk. Daarom wordt op basis van risico’s en specifieke aandachtspunten de focus op specifieke onderdelen gelegd. Voor toezicht en handhaving geldt dat in beginsel tegen iedere overtreding moet worden opgetreden. Gelet op de beschikbare capaciteit en de omvang en complexiteit van de materie, is het ook hier niet mogelijk om tegen elke overtreding handhavend op te treden. Dit betekent dat er prioriteiten moeten worden gesteld en keuzes moeten worden gemaakt. De gemeente Renswoude wil risico’s voor de fysieke leefomgeving beheersbaar maken en houden. Risico’s voor de leefomgeving worden hierbij afgewogen en aan de hand van die risico’s bepaalt de gemeente welke zaken voorrang krijgen. Dat zijn die gevallen waarin de risico’s het grootst zijn als de regels niet worden nageleefd. Voor het uitvoeren van de risicoanalyse is gebruik gemaakt van het landelijk veel gebruikte risicomodel zoals dat door het voormalige ministerie van Justitie ontwikkeld is.
Dit model heeft de volgende definitie: RISICO = NEGATIEF EFFECT X DE KANS DAT DIT EFFECT VOORKOMT Het gaat hier kortweg om de, naar maatschappelijke normen, ongewenste gevolgen van een activiteit (het negatieve effect), verbonden met de kans dat deze zich bij niet naleven van de wet- en regelgeving zullen voordoen. Van alle te onderscheiden activiteiten wordt de kans bepaald dat dit voorkomt en vervolgens afgezet tegen de ernst van de gevolgen daarvan. De risicoanalyse resulteert in een matrix waarin de omvang van het risico van de verschillende activiteiten inzichtelijk is gemaakt. De score die hieruit voortvloeit is vervolgens bepalend voor de mate van prioriteit die aan een item wordt toegekend. Het kan echter voorkomen dat bij een thema het effect groot is, terwijl de kans gering is. Ook kan het voorkomen dat het effect klein is, maar dat de kans groot is. In dergelijke gevallen kan worden besloten een hoge(re) prioriteit aan het thema te geven. Ook kan een hoge(re) prioriteit worden gegeven als dit politiek-bestuurlijk wenselijk wordt geacht De onderscheidenlijke activiteiten krijgen door het invullen van de risicomatrix een hoge, gemiddelde of lage prioriteit. Voor alle taakvelden waarop dit beleidsplan betrekking heeft, is de risicoanalyse uitgevoerd: bouw, gebruik, en openbare ruimte (APV en Bijzondere wetten). Bij alle thema’s is gekeken naar: 1.
fysieke veiligheid: letsel, al dan niet dodelijk; 2. sociale kwaliteit: teruggang van de kwaliteit van het sociaal maatschappelijk leven, in het bijzonder wat betreft het gevoel van veiligheid; 3. financieel-economische schade; 4. verlies van of schade aan natuur en landschap; 5. schade aan de (volks-)gezondheid; 6. schade aan het bestuurlijke imago/algemeen bestuurlijk belang. Het belang of effect kan variëren van heel klein tot heel groot. Bij alle onderdelen is telkens de vraag gesteld ‘wat is het effect als wij niet handhavend optreden tegen een overtreding’ of ‘wat is de kans dat de overtreding voorkomt en welk effect vloeit daaruit voort’? Hierbij is de onderstaande schaal gebruikt: EFFECT: 1
Geen of nauwelijks effect: het negatieve effect doet zich niet of nauwelijks voor
13
Beleidsplan VTH 2020-2023
2
Klein effect: het negatieve effect doet zich in kleine mate voor
3
Gemiddeld effect: het negatieve effect doet zich gemiddeld voor
4
Groot effect: het negatieve effect doet in grote mate voor
5
Zeer groot effect: het negatieve effect doet zich in zeer grote mate voor
Kans kan het beste worden omschreven als de waarschijnlijkheid dat het effect zich voordoet op basis van de inschatting van het naleefgedrag en de mate van toezicht en handhaving. OVERTREDING: 1
Zeer kleine kans op overtreding (= zeer goed naleefgedrag)
2
Kleine kans op overtreding (= goed naleefgedrag)
3
Gemiddelde kans op overtreding (= middelmatig naleefgedrag)
4
Grote kans op overtreding (= slecht naleefgedrag)
5
Zeer grote kans op overtreding (= zeer slecht naleefgedrag)
Voor het totaal geldt:
risico = kans x effect Hierbij moet de kans dat het voorkomt opgenomen worden en is het effect het gemiddelde van de score die gegeven is aan de zes bovengenoemde onderwerpen. TOTAALSCORE: De totaalscore geeft het risico weer dat aan het desbetreffende beleidsveld is verbonden. Op basis van deze risicoberekening worden uiteindelijk de prioriteiten voor handhaving vastgesteld. De risicoberekening vormt daarmee ook de basis voor het jaarlijkse uitvoeringsprogramma VTH. Risico
Risico in woorden
Prioriteit
Prioriteit verdeling
1-6
Klein
3
Laag
6-12
Gemiddeld
2
Gemiddeld
12 >
Hoog
1
Hoog
De uitgewerkte risicoanalyse voor bouwen, RO en openbare ruimte aan de hand van de matrix is in bijlage 3 bijgevoegd. Voor milieu is deze uitgevoerd en neergelegd in de U&H-strategie Provincie Utrecht
14
Beleidsplan VTH 2020-2023
5 Organisatie en samenwerking 5.1 Inleiding
De vergunningverlening, het toezicht en de handhaving binnen de gemeente Renswoude is (hoofdzakelijk) belegd bij de Afdeling Fysiek en Sociaal Domein. De Afdeling Fysiek en Sociaal Domein voert diverse taken zelfstandig uit, maar voert ook een deel van de taken uit samen met (externe) partners. De belangrijkste taken zijn het behandelen van aanvragen om omgevingsvergunning, het houden van het toezicht op het uitvoeren van de omgevingsvergunningen, het toezicht houden in de openbare ruimte en het handhaven van de wet- en regelgeving.
5.2 Missie, visie en doelstellingen
Hieronder zijn de missie en visie voor team VTH, binnen de Afdeling Fysiek en Sociaal Domein weergegeven: Deze missie en visie zijn leidend voor de werkzaamheden binnen de afdeling.
Missie: Een veilige, gezonde en leefbare omgeving, waarin de eigen verantwoordelijkheid van onze inwoners en bedrijven mede centraal staat en met een positieve insteek kansen voor ontwikkeling wordt geboden. Visie: We voeren op effectieve en doortastende wijze de wettelijke taken en bestuurlijke opdrachten uit op het gebied van vergunningen, toezicht en handhaving voor de gemeente Renswoude en werken daarbij met gevoel en verstand samen met interne en externe partners. We staan voor klantgerichte, resultaatgerichte en betrouwbare dienstverlening. De VTH-inzet is gericht op het waarborgen van de kwaliteit, de leefbaarheid en de veiligheid van de leefomgeving en deze waar nodig te verbeteren. Een adequate inzet van het VTH-instrumentarium bevordert consistent gemeentelijk optreden, waarbij ook meer verantwoordelijkheid voor het realiseren van een goede fysieke leefomgeving bij de samenleving zal moeten worden neergelegd.
5.2.1 Prioriteiten
In bijlage 4 is een overzicht opgenomen van de prioriteiten op het gebied van inzet op toezicht en handhaving. Taken met de hoogste prioriteit zijn: • • • • • • • • • • • • • • • • •
Wijzigingen aan een monument (rijks- en gemeentelijk); Bouwen voor de voorgevel (incl. erafscheidingen >2 mtr) Bouwen buiten het (agrarisch) bouwvlak; Bouwen van tijdelijke woning /woonunit; Afwijkende gebruiksfunctie van bouwwerken dan vergund; Dempen en/of graven van sloten in natuurgebied en/of aardkundig waardevol gebied; Aanleggen boomgaard; Archeologieverstoring; Constructieve veiligheid; Brandveiligheid; Gezondheid; Slopen met asbest; Bewoning van bijbehorende bouwwerken/strijdig gebruik mantelzorgwoning; Bedrijfsactiviteiten (al dan niet in combinatie met bouwen) in voormalige agrarische bebouwing; Bedrijfsactiviteiten (anders dan beroep aan huis) op woonbestemmingen; Illegaal splitsen van woningen Buitenopslag op percelen in het buitengebied buiten het bestemmingsvlak
Het toekennen van de hoogste prioriteit aan deze taken heeft als gevolg dat wij op deze taken relatief meer manuren/middelen inzetten ten opzichte van taken met een lagere prioriteit.
15
Beleidsplan VTH 2020-2023
5.2.2. Doelstellingen
Aan de hand van de omgevingsanalyse en risicoanalyse en aandachtspunten hebben wij doelstellingen geformuleerd. In het jaarlijkse uitvoeringsprogramma worden daar specifieke activiteiten en speerpunten aan gekoppeld. Bij de uitvoering van de VTH-taken wordt voornamelijk door de schaal van de gemeente Renswoude gekeken naar een oplossingsgerichte aanpak in plaats van een proceduregerichte aanpak. Hieronder worden de doelstellingen gegeven en wordt aangegeven wat de bijdrage is die VTH levert aan bereiken van deze doelen, hoe meten we het doel en wanneer is het doel bereikt. Wat vinden wij Wat is de bijdrage Hoe meten we het Wanneer is het doel belangrijk (doel)? doel? vanuit VTH? bereikt? Een veilige, gezonde en leefbare omgeving
Besluiten op aanvragen worden tijdig afgehandeld en zijn goed afgewogen (juridisch houdbaar)
Veilige bouw en huisvesting (bouwtechnische en brandveiligheidsaspecten)
Gebruik van gebouwen en woningen conform de bestemming
Toezicht en waar nodig handhaven van vergunningen, wet- en regelgeving en beleidsregels Goed blijven monitoren en verbeteren standaardbrieven en belangenafweging
Op signalen en verleende vergunningen wordt toezicht gehouden. Voor kamerverhuur en woningsplitsing en specifiek arbeidsmigranten wordt beleid opgesteld. Extra aandacht voor bedrijfsactiviteiten die plaatsvinden op een woonbestemming of voormalige agrarische opstallen d.m.v. een oplossingsgericht in plaats van een proceduregerichte aanpak en houding.
Analyse van gegevens (o.a. analyse aantal overtredingen van voorschriften)
Jaarlijkse analyse en waar nodig verleggen speerpunten
Aanvragen om omgevingsvergunning bouw, RO, aanleg en monument en sloop alsmede de sloopmeldingen worden binnen de wettelijke termijn afgehandeld. Analyse van bevindingen, opleveringen en overtredingen
Als alle aanvragen binnen de termijn worden afgehandeld en besluiten de toets doorstaan.
Doorlooptijden, kwaliteit en grootte van de handhavingsvoorraad
Als het nalevingspercentage bij hercontrole stijgt.
Wanneer brandveiligheid en constructie in orde zijn. Wanneer nodig moet de bewoning worden beëindigd.
½ van de handhavingsdossiers kan worden afgesloten na enkel een minnelijk traject Van de helft van de dossiers die overblijven en in procedure gaan houdt ¾ van de handhavingsdossiers stand in een bezwaarof beroepsprocedure Het totaal aantal handhavingszaken niet toeneemt.
16
Beleidsplan VTH 2020-2023
Veilig verloop van evenementen (aandacht voor B evenementen)
Leefbaarheid en veiligheid in de openbare ruimte vergroten
Aanpassing van de APV Toezicht, tezamen met de VRU Controles door de BOA (op o.a. parkeer- en verkeeroverlast en hondenpoep, loslopende honden) en aanspreken op verantwoordelijkheden
Na aanpassing check op evenementen en daaruit gekomen bevindingen
Wanneer vergunningverlening en de praktijk overeen komen
De BOA is zichtbaar in de wijk en altijd aanspreekbaar. Van elke ronde wordt een verslaglegging gemaakt en kan gestuurd worden. In CityControl wordt alles gedocumenteerd
Minder klachten en betere naleving.
17
Beleidsplan VTH 2020-2023
5.3 Capaciteit VTH
De Afdeling Fysiek en Sociaal Domein heeft voor de uitvoering van de VTH-taken een capaciteit van circa 4.5 fte verdeeld over zowel interne als externe medewerkers. Hieronder is de onderverdeling in werkzaamheden en capaciteit weergegeven zoals omschreven in het uitvoeringsprogramma.2 Functie
Fte
Vergunningenregisseur Wabo
1,00
Beleidsmedewerker milieu
0,50
Vergunningverlener APV en bijzondere
0,78
wetten en ondersteuning vergunningverlener Wabo Ondersteuning APV (inhuur) deel van het jaar
0,11-0,22
(Beleids)medewerker RO
0,5
RO ondersteuning (inhuur)
0,33
Toezichthouder Bouwen en RO (inhuur)
0,33
BOA (inhuur)
0,15
Handhavingsjurist
0,67
Beleidsmedewerker VTH (inhuur)
0,11-0,22
Totale capaciteit
4,48 - 4,7
Uit de analyse van de kwaliteitscriteria blijkt dat we als kleine gemeente qua frequentie en aantallen (fte) al snel in de knel komen bij de uitvoering van de werkzaamheden en we bij uitval van een medewerker of bij vermeerdering van de werkzaamheden kwetsbaar zijn.
5.4 Samenwerking en externe partijen
Binnen de toezicht en handhaving werkt de gemeente samen met verschillende partijen en organisaties.
5.4.1 Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU)
In opdracht van de gemeenten en de provincie Utrecht verstrekt de ODRU omgevingsvergunningen en ziet ze erop toe dat bedrijven voldoen aan actuele wet- en regelgeving op het gebied van milieu(veiligheid).
2 Peilmoment April 2022
18
Beleidsplan VTH 2020-2023
FIGUUR 3 OVERZICHT DEELNEMENDE GEMEENTEN ODRU (DONKERGROEN) De gemeente is als bevoegd gezag verantwoordelijk voor de uit te voeren taken en stuurt op basis van een Dienstverleningsovereenkomst (DVO) via opdrachtgevers op de uitvoering van taken. Uitvoeringsbeleid dat door omgevingsdiensten en veiligheidsregio’s wordt opgesteld moet door het college worden vastgesteld. De ODRU heeft voor haar handhavingstaken de Landelijke Handhavingsstrategie (LHS3) geïmplementeerd. De deelnemende gemeenten hebben de LHS ook opgenomen in hun VTH-beleid. Gezamenlijk met alle gemeenten binnen de Provincie Utrecht, de regionale uitvoeringsdienst (RUD) en de ODRU is de U&Hstrategie Provincie Utrecht. Dit is nu de basis voor het gevoerde beleid.
5.4.2 De Veiligheidsregio Utrecht
De Veiligheidsregio Utrecht (VRU) bestaat uit 26 gemeenten. Het bestuur van de VRU, het Algemeen Bestuur, bestaat uit de 26 burgemeesters van de gemeenten. Hieronder is het zorggebied en de gemeentelijke indeling van de VRU te zien. In het gebied wonen op een oppervlakte van 1.494 km² ruim 1.320.000 mensen. Binnen de regio zijn in de 26 gemeenten 66 brandweerposten actief. Zij voeren de dagelijkse brandweerzorg uit. De brandweer op regioniveau zorgt onder andere voor de voorbereiding op rampen en calamiteiten, samen met de GHOR (geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio). Hiervoor werkt de Veiligheidsregio samen met politie en gemeenten.
3 Zie 7.5.4
19
Beleidsplan VTH 2020-2023
FIGUUR 4 KAART MET DE 26 VRU-GEMEENTEN
5.4.3 Samenwerking BOA’s
De gemeente Renswoude heeft een samenwerkingsovereenkomst met de gemeente Veenendaal gesloten op grond waarvan de BOA’s in dienst bij de gemeente Veenendaal ook op het grondgebied van de gemeente Renswoude ingezet kunnen worden. Gelet op de ervaringen uit voorgaande jaren wordt ook voor de komende jaren de inzet van BOA’s vanuit Veenendaal gecontinueerd. De BOA’s verrichten hun werkzaamheden op het gebied van Toezicht & Handhaving domein I zoals vastgesteld in de “Regeling domeinlijsten buitengewoon opsporingsambtenaar”. De aansturing van de BOA’s binnen de gemeente Renswoude geschiedt vanuit de Afdeling Fysiek en Sociaal Domein.
5.4.4 Overige samenwerkingspartners
Naast bovengenoemde specifiek benoemde partners werkt de gemeente ook samen met de Provincie Utrecht, het Waterschap Vallei & Veluwe, het Openbaar Ministerie en de Politie
20
Beleidsplan VTH 2020-2023
6 Vergunningverlening 6.1 Wat leggen we in het VTH-beleid vast
De diverse ruimtelijke vergunningen die voorheen afzonderlijk werden aangevraagd en verstrekt zijn sinds 1 oktober 2010 samengevoegd tot de omgevingsvergunning. Deze omgevingsvergunning wordt verstrekt voor één of meerdere activiteiten. Het is de bedoeling van de wetgever geweest om met één omgevingsvergunning te komen tot minder administratieve lasten voor burgers en bedrijven, betere dienstverlening door de overheid aan burgers en bedrijven, kortere procedures en het tegengaan van tegenstrijdige voorschriften. Het bouwbeleidsplan heeft betrekking op de omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen. Omdat vergunningverlening en toezicht op de vergunde activiteiten niet los van elkaar staan, heeft de inhoud van het bouwbeleidsplan ook consequenties voor en raakvlakken met het handhavingsbeleid. Door de gemaakte keuzes kan gerichter op onderwerpen die als belangrijk worden omschreven worden gehandhaafd. Het overgrote deel van de vergunningaanvragen betreft aanvragen om omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen. Dit blijkt ook uit de formatie van de Afdeling Fysiek en Sociaal Domein. In een VTH-beleidsplan legt een gemeente onder andere vast op welke wijze zij vergunningaanvragen in het kader van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (hierna: Wabo) beoordeeld. Voor zover het de activiteit bouwen betreft, geldt een toets aan het Bouwbesluit 2012 (hierna: Bouwbesluit).
In het VTHbeleidsplan wordt vastgelegd voor aanvrager en organisatie volgens welke criteria het bouwtechnische deel van de aanvraag beoordeeld wordt. Daarmee biedt de gemeente de vereiste rechtszekerheid en is ze in staat de kwaliteit van beoordeling te garanderen. Andere gemeentelijke regelingen die ook van toepassing zijn, maar buiten de beschouwing van dit VTHbeleidsplan blijven zijn:
•
De Welstandsnota. De Woningwet stelt eisen aan de vormgeving. De vertaling van deze algemene eisen in concrete voorschriften, regelt een gemeente in haar welstandsbeleid. De Woningwet regelt dat bouwwerken dienen te voldoen aan ‘redelijke eisen van welstand’ en dat de gemeente daartoe een Welstandsnota kan opstellen. Het college beschikt over een dergelijk nota.
•
Bestemmingsplannen, voor de beoordeling van ruimtelijke inpassing van gebruik van gronden binnen de gemeente.
•
Algemene Plaatselijke Verordening. In de APV worden regels gesteld omtrent het kappen van bomen, het maken van een uitweg, het organiseren van een evenement, et cetera.
6.2 Werkwijze
De toetsing van aanvragen voor vergunningen is zoals gezegd een onderdeel van het werkproces Waboaanvragen en -meldingen, dat afgehandeld wordt door de afdeling Fysiek en Sociaal Domein. De medewerkers van deze afdeling werken met een procesbeschrijving en kwaliteitscriteria voor een goede en vlotte afhandeling van de vergunningsaanvraag. Voor elke in behandeling zijnde aanvraag is één medewerker in de hoedanigheid als casemanager verantwoordelijk. De processen voor vergunningverlening zijn in Bijlage 6 opgenomen.
6.3 Wet Bibob
De Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) is onder andere van toepassing op vergunningverlening door de overheid. Meestal wordt de Wet Bibob toegepast bij Alcoholwetvergunningen, maar ook op omgevingsvergunningen voor de activiteit bouwen is de Wet Bibob in beginsel van toepassing. Indien er gevaar bestaat dat de vergunning gebruikt wordt om strafbare feiten te plegen, dan kan het bevoegd gezag de vergunning weigeren. Vaak heeft dit betrekking op het witwassen van criminele gelden. Begin 2022 zijn de beleidsregels toepassing Wet Bibob gemeente Renswoude vastgesteld.
21
Beleidsplan VTH 2020-2023
6.4 Activiteit bouwen
In totaliteit heeft de gemeente Renswoude in 2016, 2017, 2018 en 2019 356 aanvragen om omgevingsvergunning behandeld (Zie Figuur 5 voor een verdeling van de diverse activiteiten). Hiervan zijn er 185 aanvragen die betrekking hebben op de activiteit bouwen (ca. 52%). Om deze reden wordt in dit beleidsplan daar dan ook de meeste aandacht aan besteed. Voor 2020 en 2021 wordt verwezen naar het jaarverslag VTH. Hierbij is overigens geen significante verandering te zien.