Document · PDF

D -ontwerp-uitvoeringsprogramma-mobiliteit-2024-2032-vra

Gemeenteraad 28 september 2023, gemeente PurmerendBij agendapunt: Begroting 2024 en Uitvoeringsprogramma Mobiliteit Vervoerregio Amsterdam4.862 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Niet gevonden in dit document.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 - 2032

Inhoudsopgave Deel 1. Uitvoeringsprogramma Mobiliteit Leeswijzer

1.1. Inleiding: mobiliteitstransitie in een groeiende regio

1.2. Beleidsontwikkelingen

1.3. Overzicht van activiteiten

Deel 2. Programmaoverzicht Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2.1. Toelichting bij de programmaoverzichten

2.2. Kaart van de regio met een selectie van belangrijke projecten

2.3. Programmaoverzicht: activiteiten en projecten 2024 - 2032

Colofon

Deel 1. Uitvoeringsprogramma Mobiliteit

Leeswijzer In het eerste deel van het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit besteden wij aandacht aan een aantal recente ontwikkelingen die van invloed zijn op ons mobiliteitsbeleid, en daarmee op de activiteiten die we uitvoeren en de investeringen die wij de komende jaren doen. Die ontwikkelingen gaan snel en hebben grote gevolgen voor de wijze waarop we ons mobiliteitssysteem organiseren. U vindt hier dan ook een overzicht van belangrijke thema’s waar de Vervoerregio aan werkt of nauw betrokken bij is. In het tweede deel van dit uitvoeringsprogramma komen onze activiteiten en projecten aan bod. We presenteren die in samenhang en gerangschikt per gemeente, zodat handig valt terug te vinden bij welke activiteiten en projecten de Vervoerregio binnen uw gemeente betrokken is.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

1.1. Inleiding: Scherpe keuzes Voor u ligt het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit van de Vervoerregio Amsterdam, het programma waarin al onze voorgenomen mobiliteitsmaatregelen in samenhang staan beschreven. Een programma dat we samen met onze veertien gemeenten hebben opgesteld, en waarmee we investeren in de toekomst. De Vervoerregio staat voor grote uitdagingen op het gebied van mobiliteit. Denk aan het bereikbaar maken van de nieuwe woningbouwgebieden, aan het zorgen voor frequent, toegankelijk en inclusief openbaar vervoer, aan het uitvoeren van de verduurzamingsopgave en zorgen dat iedereen op een veilige manier kan deelnemen aan het steeds drukker wordende verkeer. Om uitdagingen aan te gaan investeert de vervoerregio jaarlijks samen met gemeente, provincie en andere partners in nieuwe infrastructuur, in verbeteringen van bestaande infrastructuur, maar ook in gedragsmaatregelen, in schonere voertuigen en innovaties om ons mobiliteitssysteem steeds verder te optimaliseren. We kijken daarbij naar een goede mix van investeringen in de verschillende modaliteiten, die ook passen bij de plek. Zo zijn fiets en openbaar vervoer in stedelijke gebieden erg belangrijk.

In meer landelijke gebieden blijft de auto een belangrijk alternatief, maar zetten we tevens in op bijvoorbeeld de realisatie van regionale doorfietsroutes waardoor de fiets een meer aantrekkelijker alternatief wordt in het woon-werkverkeer. Ook investeren we in betere OV infrastructuur omdat daarmee enerzijds het comfort voor de reiziger verbetert en anderzijds ook tijdwinst wordt behaalt en de exploitatiekosten worden verlaagd. De Vervoerregio neemt de regie om samen met gemeenten en vervoerders zorgvuldig af te wegen, zodat maatregelen een maximale bijdrage leveren aan de transitie naar een passend vervoeraanbod. Een structureel hogere BDU-bijdrage is daarbij volgens ons hard nodig, en we blijven ons daar sterk voor maken bij het rijk.

De Vervoerregio Amsterdam leidt de mobiliteitsopgave in de drukste regio van ons land. Met veertien gemeenten zorgen we er samen voor dat zoveel mogelijk mensen op hun manier comfortabel, snel, inclusief en duurzaam kunnen reizen en dat de grote woningbouwambities mogelijk worden. Als opdrachtgever, beleidsmaker en adviseur lopen we voorop in nieuwe ontwikkelingen voor hoogwaardige mobiliteit. Zo dragen we bij aan een bereikbare en vitale regio, nu en in de toekomst.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

Nergens in Nederland is de druk op de woningmarkt zo hoog als in de Metropoolregio Amsterdam (MRA). Daarom moeten er in korte tijd veel nieuwe woningen worden gebouwd. De totale behoefte in de MRA is 250.000 woningen tot 2040, waarvan 175.000 al moet worden gebouwd voor 2030. Om dit mogelijk te maken, is een aanzienlijke bereikbaarheidsinvestering nodig van alle MRA-partners. Actueel is de ontwikkeling waarbij projectenkosten duurder worden en de prijzen van grondstoffen en energie stijgen, mede als gevolg van de oorlog in Oekraïne. Het betekent ook dat we in de volle breedte van onze begroting naar ruimte moeten zoeken; van investeringen in busbanen en fietsroutes tot de aanschaf van nieuw metromaterieel, van de vervangingsbudgetten tot de exploitatiegelden. Door nu al onze activiteiten, projecten en maatregelen in samenhang te presenteren, maken we die volle breedte goed inzichtelijk. Dat doen we met dit brede Uitvoeringsprogramma Mobiliteit. Blijvend inzetten op mobiliteitstransitie Om onze regio bereikbaar te houden, zoeken we naar een aantal elkaar aanvullende oplossingen. Want onze regio groeit intussen door en de woningbouwopgaven zijn onverminderd groot. Het vraagt om scherpere keuzes dan tot nu toe noodzakelijk waren.

Met het investeren in duurzaam busvervoer, spitsmijden en doorstromingsmaatregelen kunnen we een aantal problemen aanpakken; We verhogen de kostendekkingsgraad van het openbaar vervoer, kunnen deelmobiliteit een impuls geven en reduceren het aantal bussen dat nu nog vervuilend rondrijdt. Met de afspraken uit het BO MIRT van eind 2022 komt de OV verbinding Amsterdam-Haarlemmermeer een stuk dichterbij En met hulp van de rijksbijdrage uit het Strategisch Plan Verkeersveiligheid versnellen we intussen de investeringen in fiets en verkeersveiligheid. Zo zorgen we voor een duurzame bereikbaarheid en tegelijk ook voor mogelijkheden om kostenbesparingen voor vervoerders te realiseren en risico’s weg te nemen. In dit uitvoeringsprogramma staat hoe we dat gaan doen. Samenwerking met onze partners Om onze doelen te behalen staan we niet alleen, die bereiken we juist met onze partners samen. We hebben onze 14 gemeenten hard nodig om projecten voor te bereiden en uit te voeren. Het is daarom belangrijk gezamenlijk optrekken en vooraf keuzes maken over projecten en programma’s. De nauwe samenwerking geldt ook voor partners als Rijkswaterstaat, ProRail, NS en de Waterschappen. Specifiek met de Provincie Noord-Holland hebben we dit jaar afspraken gemaakt over het meer gezamenlijk optrekken bij projecten.

Door gezamenlijk keuzes te maken, prioriteiten te stellen en te programmeren kunnen we efficiënter tot oplossingen komen.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

1.2. Beleidsontwikkelingen In het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit staan diverse maatregelen en projecten die bijdragen aan de beleidsdoelen van de Vervoerregio. Die doelen staan in ons Beleidskader. We houden goed contact met onze omgeving, zodat we adaptief kunnen inspelen op actuele ontwikkelingen en nieuwe opgaven. We zetten een aantal belangrijke beleidsontwikkelingen hieronder op een rijtje met een korte toelichting. Deze ontwikkelingen zorgen op hun beurt weer voor nieuwe maatregelen en projecten, en die vindt u terug in de maatregeltabel achter in dit Uitvoeringsprogramma.

Uitvoeringsprogramma van het Beleidskader Mobiliteit De mobiliteitsontwikkelingen in onze groeiende regio vragen om scherpe keuzes en strakke programmering van maatregelen die het best passen bij onze beleidsdoelen. De uitkomsten van die afwegingen dalen neer in het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit: dit programma is daarmee de uitwerking van het Beleidskader Mobiliteit van de Vervoerregio Amsterdam. We tonen hierin de optelsom van alle lopende projecten, activiteiten en de toekomstige ambities die we als Vervoerregio hebben. Dit doen we om te laten zien waar de Vervoerregio in investeert, wanneer dat gebeurt en wat dat oplevert. We zorgen daarbij voor samenhang in de gebieden, tussen de verschillende betrokken partijen en tussen al hun inspanningen en de diverse programma’s. De uitvoering van alle maatregelen en projecten uit dit Uitvoeringsprogramma Mobiliteit doen we in samenwerking met de inliggende gemeenten en alle partners zoals het ministerie van IenW, de provincie Noord-Holland, Rijkswaterstaat, de waterschappen, Schiphol en de Port of Amsterdam, ProRail en alle vervoerders.

Bestuursakkoord Het Dagelijks Bestuur van de Vervoerregio heeft in oktober 2022 een bestuursakkoord vastgesteld. In dit bestuursakkoord zijn speerpunten vastgelegd die de koers voor de komende bestuursperiode aangeven. In het bestuursakkoord is vastgelegd dat de Vervoerregio Amsterdam de komende jaren werkt aan een duurzaam bereikbare regio. Daarbij wordt nog meer dan nu breder gekeken dan naar openbaar vervoer alleen. Onder het motto ‘van openbaar vervoer naar publieke mobiliteit’ wordt komende jaren geïnvesteerd in fiets, lopen, deelmobiliteit en ‘mobility as a service’. Nieuw Beleidskader Het Beleidskader Mobiliteit - het centrale, strategische beleidsdocument van de Vervoerregio waarin onze doelen en ambities staan en dat richting geeft aan al onze activiteiten en investeringen - wordt dit jaar geactualiseerd. Het geactualiseerde beleidskader wordt [onder voorbehoud] op 31 oktober vastgesteld in de Regioraad. De maatschappelijke opgaven die op ons afkomen op het gebied van klimaat, energie, woningbouw, werkgelegenheid, verkeersveiligheid en de toenemende ongelijkheid in de samenleving zijn groot en ingrijpend. Dit vraagt om een bredere benadering van mobiliteit dan we tot nu toe gewend waren. 6

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

Steeds meer overheden kiezen ervoor om de maatschappelijke opgaven aan te pakken vanuit het concept ‘Brede Welvaart’. Brede welvaart gaat over alles dat in ruime zin invloed heeft op ons welzijn en welbevinden. Met het nieuwe beleidskader worden vraagstukken vanuit de optiek van brede welvaart benaderd. Want een goed ingericht mobiliteitssysteem zorgt voor een sterke en aantrekkelijke regio om in te wonen, werken en recreëren. Een goed ingericht mobiliteitssysteem is een middel om onze brede welvaart te vergroten voor reizigers en voor niet-reizigers. De mens staat daarbij centraal. Door de weg naar brede welvaart in te slaan, veranderen bovendien de doelen en opgaven van ons mobiliteitsbeleid. Die worden vertaald in vijf samenhangende thema’s: bereikbaarheid, duurzaamheid, verkeersveiligheid, gezondheid en inclusiviteit. Bij Bereikbaarheid gaat het om het bereikbaar houden van de Amsterdamse regio voor onze inwoners, werknemers, bezoekers en bedrijven en het goed kunnen bereiken van o.a. dagelijkse voorzieningen, banen en onderwijs. In het kader van Duurzaamheid zet de Vervoerregio komende jaren grote stappen zetten naar een mobiliteitssysteem met een neutrale ecologische impact in 2050. Dat is niet alleen een CO2neutraal mobiliteitssysteem, maar ook om o.a. het verminderen van de stikstofuitstoot, grondstoffenverbruik en invloed van ons mobiliteitssysteem op het milieu.

Op het gebied van Verkeersveiligheid wil de Vervoerregio in 2050 zo dicht mogelijk bij nul verkeersdoden en ernstige slachtoffers komen. Dit betekent aanpassing van de wegen en het gedrag van de verkeersdeelnemer. Bij het thema Gezondheid willen we het mobiliteitssysteem en onze openbare ruimte zo inrichten dat het zorgt voor een gezonde leefstijl. Dit betekent het stimuleren van actieve manieren van vervoer (lopen, fietsen) en minder geluidshinder in woongebieden Inclusiviteit houdt in dat iedereen moet kunnen meedoen aan maatschappelijke activiteiten, ongeacht leeftijd, inkomen of beperking. Het gaat hierbij om oplossingen die passen bij verschillende doelgroepen. Deze doelen hebben ook voor het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit gevolgen. Voor nieuwe projecten / initiatieven betekent dat dat het beleidskader het nieuwe afweegkader wordt. Dit kan leiden tot nieuwe typen projecten (bv voetpaden of vervoer over water), tot projecten met een andere invulling (bv meer aandacht voor duurzaamheid) of tot het toepassen van andere subsidiepercentages dan voorheen (belang van een vervoerswijze verschilt per gebiedstype en aan de hand van o.a. de mate van nabijheid). Afspraken over lopende (beschikte) projecten zullen niet zomaar veranderen, maar bij bv scope-aanpassingen wordt wel naar het nieuwe beleidskader gekeken.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

Schaalsprongprojecten, woningbouwopgave en mobiliteitsplannen Met het voorstel Schaalsprong Regionaal OV-systeem MRA investeren de samenwerkende partijen in de Metropoolregio in een aantal cruciale ov-opgaven. Het gaat daarbij om de OV verbinding Amsterdam-Haarlemmermeer (voorheen bekend onder de naam doortrekken van de NoordZuidlijn) en de OV Verbinding Sloterdijk – Amsterdam Centraal (voorheen het sluiten van de kleine metroring). Hierdoor houden we regio economisch vitaal, kunnen nieuwe woningen worden gebouwd en wordt het netwerk van regionaal ov en (inter)nationale spoorverbindingen sterk verbeterd. Met betere internationale treinverbindingen ontstaan ook betere alternatieven voor Europese vluchten over korte afstanden. Daarnaast is nergens in Nederland de druk op de woningmarkt zo hoog als in de Metropoolregio Amsterdam (MRA). Daarom moeten er in korte tijd veel nieuwe woningen worden gebouwd. De totale behoefte in de MRA is 250.000 woningen tot 2040, waarvan 175.000 al moet worden gebouwd voor 2030. De bouw van zoveel woningen heeft een grote impact op de ruimte en de bereikbaarheid in de regio. Mobiliteit en ruimte raken ook steeds verder met elkaar verweven. Steden kunnen niet goed functioneren zonder verkeers- en vervoerssystemen.

Een goede bereikbaarheid is belangrijk voor de productiviteit van bedrijven en ook een essentiële randvoorwaarde van de ontwikkeling van woningbouwopgaven. Op initiatief van Minister De Jonge van VRO heeft het kabinet vorig jaar €7,5mld voor ontsluiting woningbouwgebieden beschikbaar gesteld. Dat geeft een grote impuls voor de mobiliteitsprojecten, ook binnen het gebied van de Vervoerregio. In het jaarlijkse overleg tussen Rijk en Regio over ruimte en mobiliteit, het zogenoemde BO MIRT (Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport) zijn in november 2022 belangrijke afspraken gemaakt. Er zijn namelijk investeringsafspraken gemaakt ter waarde van € 5,4 miljard. Dat is geld voor o.a drie grote infraprojecten: Zuidasdok, het doortrekken van de Noord/Zuidlijn naar Hoofddorp en de metrolijn ‘kleine ring’ doortrekken naar de Hemknoop. Zo’n € 800 miljoen daarvan zijn voor het bereikbaar maken van woningbouw in de periode tot en met 2030. Voor dat geld zouden er in die periode in de hele metropoolregio Amsterdam in totaal zo’n 175.000 woningen moeten worden gebouwd. Dat zijn enorme bedragen waar tegenover staat dat de partijen in de regio ook bijdragen aan de projecten die van dit geld betaald worden: gezamenlijk zo’n 1,3 miljard euro. Een deel daarvan zijn investeringen waar de Vervoerregio zelf ook aan bijdraagt.

Dat gaat om de drie grote infrastructuur projecten en ook om de investeringen voor de woningbouw in Haarlemmermeer (stationsgebied Hoofddorp), Purmerend, Amsterdam (Amsterdam Oost en Zuidoost) en Zaanstad. Nu de financiële afspraken zijn gemaakt werken we met gemeenten en provincie samen om uitvoering aan deze mobiliteitsprojecten te geven. Met de toekomstige woningbouwontwikkelingen groeit ook het aantal verplaatsingen, en dat zorgt dat we nu al moeten starten met slimme bereikbaarheidsmaatregelen. Dat doen we al 8

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

enkele jaren gebiedsgericht door het opstellen van Mobiliteitsplannen. De Vervoerregio Amsterdam is hierbij vanaf de start betrokken en zorgt dat nieuwe mobiliteitsprojecten hun plek in ons uitvoeringsprogramma krijgen. Naast deze gebiedsgerichte mobiliteitsplannen is het belangrijk dat de optelsom ervan ook past bij de gewenste mobiliteitsontwikkeling op (boven)regionaal niveau. Concessies openbaar vervoer Bij onze openbaar vervoerconcessies is de onzekerheid over de mobiliteitsontwikkeling nu het grootst. De Vervoerregio is trots op de verantwoordelijkheid die is genomen door onze vervoerders om tijdens de coronacrisis door te rijden, zodat reizigers met een vitaal beroep naar hun werk konden gaan. Samen met het Rijk en de vervoerders is het ons gelukt het openbaar vervoerssysteem in stand te houden, ondanks dat we de opbrengsten grotendeels missen vanwege de flinke reizigersdaling. Nu alle maatregelen weer zijn ingetrokken is het gebruik van het openbaar vervoer nog niet op het niveau van voor Corona. Het is ook nog niet duidelijk hoe dit zich verder zal ontwikkelen. Samen met het Rijk werkt de Vervoerregio aan slim omgaan met de nieuwe situatie en de onzekerheden. Tegelijk maken we voor de concessies Amsterdam en Amstelland-Meerlanden afspraken met de vervoerbedrijven om het aanbod meer in overeenstemming te brengen met de verwachte vraag.

Tegen deze achtergrond loopt op dit moment de nieuwe inbesteding en vervoerplan voor gemeente Amsterdam vanaf december 2024. Hiervoor heeft de Vervoerregio maximaal € 20 mln vrijgemaakt uit het herstelbudget Corona, als extra impuls voor goed kwalitatief OV In Amsterdam. Kostenstijgingen in projecten Een actuele ontwikkeling is dat projectenkosten duurder worden en de prijzen van grondstoffen en energie stijgen. De indexering van de BDU loopt achter door sterke ontwikkeling van prijzen voor energie en grondstoffen afgelopen jaar. Dit zorgt voor stijgende kosten, al is onzeker hoeveel en wanneer deze situatie stabiliseert. Ook is er een aantal lopende projecten, waar sprake is van financiële tegenvallers in voorbereiding en uitvoering, zoals Zuidas, Bereikbaarheid Waterland N247, Westtangent, Nieuwe Bennebroekerweg, HOV Schiphol Oost en HOV Noordwijk-Schiphol. Ook hier zijn kosten onontkoombaar, maar afspraken over eventuele extra bijdrage van de Vervoerregio moeten nog worden gemaakt. Schoon & Duurzaam De Vervoerregio werkt aan het verduurzamen van alle onderdelen van ons mobiliteitssysteem, onder meer met de inzet op schonere energie, schonere voertuigen, infrastructuur & productie en door duurzaam inkopen en opdrachtgeverschap.

Eén van de belangrijkere punten daarbij is het verschonen van het openbaar vervoer met de Zero Emissie-deal, waarmee we onze vervoerders ondersteunen. Op dit moment is ongeveer de helft van het busvervoer in de Vervoerregio emissievrij. Dit moet in 2025 naar 95% en uiteindelijk naar 100% in 2030. Het behalen van deze doelen staat momenteel onder druk als gevolg van de negatieve ontwikkelingen in het afgelopen jaar. De Vervoerregio gaat daarom extra investeren in zero-emissiebussen en de bijbehorende laadinfrastructuur. Voor Zaanstreek en Waterland gaan we gelijk bij start van de nieuwe concessie al met een 100% ZE-vloot kunnen rijden. Daarbij gaan we na of we via een financieringsconstructie de kapitaallasten voor de aanschaf van materieel en laadinfrastructuur voor de vervoerder kunnen beperken. 9

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

Naast de inzet op schone voertuigen, breiden we de ambitie verder uit met het verduurzamen van de infrastructuur, schone logistiek en de samenwerking rond de maatregelen vanuit het landelijke klimaatakkoord. We kijken daarbij ook goed naar de kansen die er liggen bij de samenwerking met gemeentelijke programma’s rond luchtkwaliteit en de autoluwe stad, en bij het verder verduurzamen binnen de eigen organisatie. Al deze activiteiten en maatregelen krijgen een plek in het uitvoeringsprogramma Mobiliteit. Toenemende vervangingsopgaven (werk met werk maken) Sinds begin 2021 is de Vervoerregio samen met de gemeente Amsterdam en het GVB gestart de met de nieuwe governancestructuur. Zo zijn aansturing en het opdrachtgeverschap van de ovketen hiermee in zijn geheel voor rekening en risico van de Vervoerregio Amsterdam. Doel is de samenwerking zo in te richten dat deze effectief en efficiënt is in kosten, tijd en te behalen resultaat. Daarbij zijn delen van de gemeentelijke directie MET en GVB Railservices samengebracht binnen het GVB Railinfrabedrijf. Deze organisatie verzorgt het totale onderhoud en vervanging van de railinfrastructuur. Dit moet leiden tot effectievere en efficiëntere samenwerking op het gebied van het beheer en onderhoud en betere afstemming op de exploitatie van het ov en op de investeringen in het netwerk.

We pakken kansen die onderhoud combineren met uitrollen van onze ambities, zoals de MetroBus. Zo kent Amsterdam een grote opgave met de vervanging van kademuren en bruggen die in slechte staat verkeren. Vanuit het uitvoeringsprogramma zijn we daar goed op aangesloten, omdat we tegelijk met de beheer- en vervangingsopgaven ook kansen zien voor gerichte investeringen. Denk daarbij aan de aanleg van verbeterde fiets- of ov-maatregelen tijdens het grootonderhoud of het realiseren van een toegankelijke halte bij een brugvernieuwing. Behalve met de gemeente Amsterdam passen we dit in toenemende mate toe met onze andere gemeenten en andere partners zoals de Provincie en ProRail en zitten we steeds vaker al vroegtijdig om tafel om verbeteringen te koppelen aan onderhoudsprojecten. Een regionale aanpak verkeersveiligheid De afgelopen jaren stagneerde de daling van het aantal verkeersslachtoffers in Nederland. Na een toename van het aantal verkeersslachtoffers in onze regio in 2021, nam dat aantal in 2022 gelukkig weer wat af. We willen toe naar een echte trendbreuk, en daar zijn we nog niet. Eind 2019 stelde de minister van Infrastructuur en Waterstaat vanuit het ‘Strategisch Plan Verkeersveiligheid’ (SPV) landelijk een half miljard euro beschikbaar als cofinanciering voor verkeersveiligheidsmaatregelen.

Bij het toekennen van middelen in de eerste tranche SPV in 2020 hebben de Vervoerregio en haar gemeenten € 8 miljoen rijksgeld ontvangen voor uitvoering van maatregelen rotondes, verbreden en aanleg van fietspaden langs 50 km/u wegen, fiets- en voetgangersoversteken, drempels en kruispuntplateau’s. In 2022 hebben we opnieuw vanuit de eigen Regionale Aanpak Verkeersveiligheid 2030 een voorstel voor de tweede tranche van deze investeringsimpuls voor verkeersveiligheidsmaatregelen ingediend, waarvoor € 3 miljoen rijksgeld beschikbaar is gesteld. De uitvoering van deze maatregelen is nu in volle gang en komend jaar willen we vanuit onze risicogestuurde regionale aanpak extra inzet plegen op snelheidsverlaging, risicovolle 50km wegen, veilige fietsvoorzieningen en met campagnes die de aandacht vestigen op kwetsbare doelgroepen in het verkeer. 10

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

Voor iedereen toegankelijke mobiliteit In mei 2020 stelde de Regioraad het beleidskader Inclusieve Mobiliteit vast. Met dit beleid wil de Vervoerregio ervoor zorgen dat zoveel mogelijk mensen zelfstandig kunnen reizen en daarmee meer vrijheid hebben in hun mobiliteit. Want meer zelfredzaamheid betekent voor veel mensen dat zij beter kunnen deelnemen aan de maatschappij. Voorbeelden van acties die uit dit beleid voortkomen zijn de inzet van de OV-Coach die mensen helpt reizen in het openbaar vervoer, het realiseren van toegankelijke haltes, aanbrengen van geleidelijnen en brailleknoppen, het verlagen van de incheckdisplays in de trams en proeven met de Haltebuddy en de Halteknop die geïntroduceerd zullen worden in de vernieuwde app van GVB. Uitvoeringsprogramma MRA Doorfietsroutes In het BO MIRT van 2020 is afgesproken dat alle landsdelen samen met het Rijk een Nationaal Toekomstbeeld Fiets (NTF) opstellen. Dit om de fiets als volwaardige modaliteit neer te zetten naast het ov en de auto, met zicht op structurele financiering voor routes, parkeren en stimuleringsmaatregelen. De Vervoerregio stelde daarnaast, samen met provincies, gemeenten en andere belanghebbende partijen, een Regionaal Toekomstbeeld Fiets (RTF) op. Het RTF geeft een doorkijk naar de opgave tot 2040 en de benodigde financiering om een schaalsprong te maken.

Het NTF is in het voorjaar van 2022 opgeleverd en vormt samen met het RTF input voor de MIRToverleggen om te komen tot een gezamenlijke programmering en een uitvoeringsagenda met meerjarige (financiële) afspraken tussen Rijk, provincies, Vervoerregio en gemeenten. De Vervoerregio heeft in de tussentijd de volgende stap gezet door het programmeren van de MRA doorfietsroutes (voorheen: metropolitane fietsroutes). Op 8 februari 2023 heeft de Regioraad het Uitvoeringsprogramma MRA Doorfietsroutes vastgesteld. De ambitie is het volledige netwerk van doorfietsroutes binnen het vervoerregiogebied, zoveel als mogelijk is, vóór 2035 gerealiseerd te hebben. Dit is in lijn met de voorgestelde ambitie uit het geactualiseerde Beleidskader en het bestuursakkoord. De Vervoerregio neemt ten aanzien van doorfietsroutes een meer initiërende en pro-actieve rol, in aanvulling op de bestaande nauwe samenwerking bij gemeentelijke initiatieven. Het uitvoeringsprogramma is opgesteld met bijdragen van alle regionale partners, zoals inliggende gemeenten, provincie Noord-Holland en Rijkswaterstaat. Het Uitvoeringsprogramma MRA Doorfietsroutes en het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit zijn direct met elkaar verbonden. De eerste projecten en initiatieven uit het Uitvoeringsprogramma MRA Doorfietsroutes zijn dan ook integraal en herkenbaar in dit Uitvoeringsprogramma Mobiliteit opgenomen.

In het UPM wordt op die manier besloten over de financiële consequenties van het doorfietsroutenetwerk als deel van het integrale investeringsoverzicht van het UPM.

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

1.3. Overzicht van activiteiten De Vervoerregio Amsterdam wil de best bereikbare regio van Nederland worden. Om dit doel te bereiken, organiseren en financieren we het regionale openbaar vervoer en investeren we onder andere in infrastructuur. We zorgen ervoor dat alle reizigers makkelijk en vlot de vervoerswijzen kunnen combineren en we passen nieuwe en slimme technieken toe bij reisinformatie, verkeersmanagement en bij het verduurzamen van vervoer. Daarnaast kan verandering van reizigersgedrag bijdragen aan het bereiken van onze doelen. Hier kunnen we op sturen met campagnes, het stimuleren van spitsmijden of bijvoorbeeld door het prettiger maken van de beleving van de hele reis. In dit hoofdstuk laten we de activiteiten zien die onderdeel zijn van ons Uitvoeringsprogramma. Corridors en knooppunten: investeren in een veilig en betrouwbaar verkeer & vervoer netwerk Met de investeringen in de infrastructuur werken we aan vlotte en aantrekkelijke netwerken voor het OV, de auto en de fiets en goed functionerende knooppunten. Zo zorgen we voor een soepele overstap tussen verschillende vervoerswijzen. Tevens zetten we in op het verkeersveilig inrichten van de straten (Duurzaam Veilig) en op het verhelpen van knelpunten in het wegennet.

Dit wordt gedaan door meer samenhang te creëren in opgaven, zoals bij het project de Binnenring in Amsterdam en de aanleg van een busbaan met snelfietsroute tussen Uithoorn en het knooppunt Schiphol Zuid, waarbij tegelijk de verkeersveiligheid bij oversteken wordt aangepakt. Verkeer & Meer: verkeerseducatie en gedragsbeïnvloeding Naast investeringen in verkeersveilige infrastructuur is ook blijvende aandacht nodig voor gedrag in het verkeer. We steken vanuit de activiteiten van ‘Verkeer & Meer ’ook veel energie in verkeerseducatie en gedragsbeïnvloeding. Zo helpen we bij het organiseren van campagnes zoals ‘de scholen zijn weer begonnen’, ‘ik val op ’en de BOB-campagne. Bij deze maatregelen heeft de Vervoerregio een rol als financier en regisseur. Vorig jaar hebben we de ambities verhoogd zodat we meer verkeerseducatie en campagnes voor onze gemeenten kunnen realiseren. De activiteiten van Verkeer & Meer krijgen ook een plek in het eerdergenoemde Strategisch Plan Verkeersveiligheid dat we opstellen voor de Vervoerregio. Samen Bouwen aan Bereikbaarheid In het programma ‘Samen Bouwen aan Bereikbaarheid ’werken overheden en andere organisaties in de Metropoolregio Amsterdam samen met het Rijk aan de bereikbaarheid van de Metropool tegen de achtergrond van de verdere groei met ruim 250.000 woningen tot 2040.

In het Multimodaal toekomstbeeld (MTB) hebben de partijen inzichtelijk gemaakt welke maatregelen noodzakelijk zijn om deze woningen ook goed en prettig bereikbaar te krijgen. Het programma bevat korte termijnmaatregelen die zorgen voor gespreid over de dag reizen en afspraken met onderwijsinstellingen, het verbeteren van toe- en afritten, , slimme logistiek en de samenwerking met werkgevers. Hierbij gaat het niet slechts om personenmobiliteit, maar ook om schone en slimme logistieke oplossingen. Om de bereikbaarheidsopgaven op de langere termijn scherper in beeld te krijgen, vinden er momenteel MIRT-studies en -uitwerkingen plaats in gebieden en corridors zoals Amsterdam12

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032

Hoorn, Amsterdam en Almere (‘Amsterdam Bay Area’). Voor kleinere en middelgrote steden is het programma Bereikbare Steden opgesteld om de bouw van 65.000 woningen en het scheppen van 21.000 arbeidsplaatsen te organiseren en mogelijk te maken. Het Regionaal OV-toekomstbeeld voor Noord-Holland en Flevoland is in 2019 gepresenteerd en wordt nu in maatregelen uitgewerkt. Voor de maatregelen uit deze programma’s geldt dat ze hun weg vinden in het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit. Onderzoek, studies en samenwerking Voor de uitvoering van onze wettelijke taken, het behalen van onze ambities en de uitwerking van onze strategische opgaven heeft de Vervoerregio (beslis)informatie nodig. We verzamelen daarvoor gegevens en voeren (monitorings)onderzoeken en (evaluatie)studies uit. Dit doen we in bepaalde gevallen zelfstandig, maar de Vervoerregio neemt ook actief deel aan samenwerkingsverbanden en lidmaatschappen op het gebied van onderzoek, data, kennis en instrumenten zoals het regionale verkeersmodel voor de Metropoolregio Amsterdam (VENOM). Daarnaast voeren we gezamenlijke studies uit voor (gebiedsgerichte) gezamenlijke programma’s. Tot slot laten we onderzoek doen naar actuele thema’s die bijvoorbeeld vanuit een motie van de Regioraad of een verzoek van een bestuurder in beeld zijn gekomen, zoals bij schone en duurzame mobiliteit en toegankelijk openbaar vervoer.

Deel 2. Programmaoverzicht Uitvoeringsprogramma Mobiliteit

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 - 2032

2.1. Toelichting bij de programmaoverzichten Dit hoofdstuk toont het volledige programma van het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit, gerangschikt naar gemeente of per deelthema. Op de kaart staat een selectie van een aantal grote, grensoverschrijdende projecten. Het programmaoverzicht toont alle mobiliteitsprojecten waaraan de Vervoerregio bijdraagt of het voornemen heeft om aan bij te dragen. Het overzicht bevat de bijbehorende planning (kasritmes) uitgewerkt tot in detail voor het komende begrotingsjaar (2023) en een vooruitblik naar de jaren erna (2024-2032). Deze agenda is een gezamenlijk product van de Vervoerregio en de samenwerkende partners: onze gemeenten en vervoerders, de MRA, ProRail, RWS, Provincie Noord-Holland en de waterschappen. Het uitvoeringsprogramma presenteert daarmee de totale ambitie, waarbij de begroting vooral de beschikbare budgetten presenteert. De totale omvang van deze ambitie is net al vorig jaar hoger dan ons beschikbare budget. In de afgelopen jaren is al veel gedaan om meer grip te krijgen op de omvang van het programma en het is daarbij ook gelukt om het gat tussen ambitie en beschikbare middelen te verkleinen. Toch zagen we nieuwe opgaven verschijnen zonder dat er zicht is op een toename van ons budget, en tegelijk kregen grote projecten zoals Zuidasdok en Sprong over het IJ te maken met vertragingen.

Kritisch programmeren en keuzes maken blijft dus nodig. Dat doen we waar nodig maar altijd samen met onze gemeenten en met respect voor al vastgestelde samenwerkingsovereenkomsten en -afspraken. En we blijven ons intussen inspannen om nieuwe financieringsbronnen aan te boren, zoals we dat doen rond rijksimpulsen voor verkeersveiligheid en klimaat en kansen die Europa biedt. Onderzoek, studies en samenwerking Het uitvoeringsprogramma Mobiliteit omvat projecten en maatregelen in allerlei verschillende fasen. Dat houdt in dat sommige projecten nog gestart moeten worden (‘initiatief’), terwijl anderen al in uitvoering zijn (‘realisatie’). Hoe vroeger een project in deze fasering zit, hoe minder hard ook de bedragen zijn die worden genoemd. Bij initiatieven proberen we al een inschatting van een mogelijke financiële bijdrage te tonen, maar dat is in de meeste gevallen slechts indicatief.

2.2. Kaarten van de regio met een selectie van belangrijke projecten

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 - 2032

2.3. Programmaoverzicht Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 - 2032

Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 - 2032

Colofon Uitgave Vervoerregio Amsterdam Postbus 626 1000 AP Amsterdam tel. 020 527 37 00 www.vervoerregio.nl

Vormgeving De Vervoerregio Amsterdam zet zich in voor een optimale bereikbaarheid van de Amsterdamse regio.

Vervoerregio Amsterdam: Antonie van Hulst & Rob Koning

De gemeenten Aalsmeer, Amstelveen, Amsterdam, Diemen, Edam-Volendam, Haarlemmermeer, Landsmeer, Oostzaan, Ouder-Amstel, Purmerend, Uithoorn, Waterland, Wormerland en Zaanstad vormen samen de Vervoerregio Amsterdam.

Fotografie

Vervoerregio Amsterdam: David Uiterwaal

Voor vragen over de rapportage kunt u een mail sturen naar: regiohuis@vervoerregio.nl Niets uit deze uitgave mag zonder toestemming en zonder bronvermelding op enigerlei wijze worden overgenomen en/of verveelvoudigd. Amsterdam, mei 2023 ©

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13025853/1