Document · PDF

Voorjaarsnota 2025 en Kadernota 2026 v20250528.pdf

Informatieavond 3 juni 2025, gemeente Pijnacker Nootdorp22.133 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Kadernota Begroting

Planning & Control-cyclus

Jaarrekening

rin

e nak ko or

gsa gen

Bedr

lij n

o Ui

o da c

ijf s p la n D

ll e

Najaarsnota

Voorjaarsnota 2025 en Kadernota 2026

Inhoudsopgave 3 1. Inleiding en besluit 8 2. Voorjaarsnota - Financiële actualisatie 2025

8 15

2.1. Voortgang 2025 en exploitatie 2.2. Mutaties per programma

16 3. Bepalingen kaders bĳ begroting 2026-2029 18 4. Kadernota - Financiële actualisatie meerjarenperspectief 18 27

4.1. De exploitatie in meerjarenperspectief 2026-2029 4.2. Mutaties per programma

29 5. Toekomstbestendige gemeentefinanciën 29 29

5.1. Opgave en aanbestedingen openbare ruimte 5.2 Uitwerking maatregelen

35 6. Ontwikkeling vermogenspositie 35 36 38

6.1. Vermogenspositie per januari 2025 6.2. Actualisatie vermogenspositie (algemene reserve) 6.3. Overzicht mutaties reserves en voorzieningen

40 7. Bĳlagen 41 48 51

7.1. Reserves en voorzieningen 7.2 Informatievoorziening: Reserves 7.3 Actualisatie Investeringsplanning

1. Inleiding en besluit 1.1 De planning en control-cyclus De uitvoeringsagenda bepaalt vier jaar lang de richting voor de P&C-cyclus met elk jaar een kadernota, een programmabegroting, een voorjaarsnota, een najaarsnota en een programmarekening (jaarstukken). Jaarlĳks geeft de kadernota het financieel perspectief aan voor het komend begrotingsjaar en de jaren daarna, middels de (meerjaren)programmabegroting. In de voorjaarsnota, de najaarsnota en de jaarstukken legt het college verantwoording af over het financieel beheer en het beleid dat is gevoerd. In onderstaande figuur is de planningen controlcyclus weergegeven.

Voorjaarsnota 2025/Kadernota 2026 De voorjaarsnota 2025/kadernota 2026 is een belangrĳk beleidsdocument voor de gemeente PĳnackerNootdorp. Het document bestaat, net als vorig jaar, uit een deel voorjaarsnota en een deel kadernota, waarbĳ het onderdeel 'toekomstbestendige gemeentefinanciën' onderdeel uitmaakt van de kadernota. Dit biedt immers nadere duiding en invulling van de begroting 2026 en het meerjarenperspectief. De voorjaarsnota 2025 is een uitwerking van de uitvoeringsagenda 2022-2026 "Bouwen aan de toekomst". De voorjaarsnota leidt tot bĳstelling van budgetten en investeringen en daarmee ook begrotingswĳzigingen. Hiermee ontstaat een bĳstelling op de primaire begroting 2025. Het accent ligt in de voorjaarsnota vrĳwel uitsluitend op afwĳkingen in het beleid en de mogelĳke financiële effecten hiervan. De kadernota 2026 geeft een overzicht van de financiële kaders voor de komende jaren. De nota bevat onder meer de kaders die noodzakelĳk zĳn voor het opstellen van de begroting 2026. Evenals vorig jaar is ook voor het begrotingsjaar 2026 (en verder) een traject doorlopen in het kader van toekomstbestendige gemeentefinanciën (fase 2). Dit heeft te maken met de onverminderde onzekerheid met betrekking tot de meerjarige gemeentefinanciën. Waar "het ravĳnjaar 2026" middels genomen, danwel voorgestelde,

maatregelen opgevangen lĳkt te kunnen worden nemen de onzekerheden voor de daaropvolgende jaren vooralsnog niet af.

Uitwerking toekomstbestendige gemeentefinanciën fase 2 In verband met de grote onzekerheden gedurende het kadernotaproces, voornamelĳk vanwege Rĳksmaatregelen (denk hierbĳ bĳvoorbeeld aan "komt er compensatie voor het ravĳnjaar?", "worden er middelen vrĳgemaakt op basis van het rapport van de commissie Van Ark?", "wordt het (nadeel)effect van de herverdeling van het gemeentefonds doorgevoerd en op welke wĳze?"), heeft het college een viertal scenario's uitgewerkt (zie tabel hieronder). Van Scenario (1) waarbĳ met een zo beperkt mogelĳke set met maatregelen het eerstvolgende begrotingsjaar (2026) sluit en een oplopend tekort wordt gepresenteerd tot Scenario (4) waarbĳ ook 2027 een sluitend begrotingssaldo laat zien en 2028/ 2029 met een overbrugbaar tekort, met inachtneming van de mogelĳkheid tot het inzetten van de algemene reserve als dekking, cf. BBV-regel. X € 1.000

2027

2028

2029

Scenario 1 0

2026

-1.000

-4.000

-5.000

Scenario 2 0

-3.000

-4.000

Scenario 3 0

-2.000

-3.000

Scenario 4 0

-2.000

Met het oog op de grote onzekerheden voor de lange termĳn én de gemeenteraadsverkiezingen in 2026 heeft het college scenario 2 laten uitwerken, waarbĳ toegewerkt is naar een sluitende begroting voor 2026 en 2027 en begrotingstekorten van maximaal € 3.000.000 voor 2028 en € 4.000.000 voor 2029. De uitwerking van de voorgestelde maatregelen en niet door te voeren maatregelen zĳn uiteengezet in het onderdeel "toekomstbestendige gemeentefinanciën".

Samenvatting resultaten Onderstaand treft u een overzicht aan van de verwachte resultaatontwikkeling voor 2025 en de meerjarenbegroting 2026 en verder: Exploitatie x € 1.000

2025

2026

2027

2028

2029

Begroting '25/ NJN '24

1.615

-88

-927

-3.537

Effect septembercirculaire

-566

-667

-86

-41

Effect decembercirculaire

134

199

339

481

-835

-1.670

-2.505

1.182

-555

-1.510

-4.767

-5.602

Effectuering herverdeling gemeentefonds Saldo vóór TBGF fase 2 Maatregelen TBGF fase 2

-3.537

1.062

1.528

1.568

1.578

1.182

507

-3.198

-4.024

Mutaties VJN/ KN

-383

-205

-388

Saldo KN 2026

1.256

124

-3.404

-4.411

Saldo ná TBGF fase 2

Indicatie impact voorjaarsnota Rĳk en bĳstelling rentepositie X € 1.000 Voorjaarsnota Rĳk

2025

2026 700

Bĳstelling rentepositie

2028

2029

2.500

1.000

900

700

1.600

100

-1.500

-2.000

-2.500

-3.000

-3.500

- demping ravĳn - jeugd

2027

2.500

In de Voorjaarsnota van het Rĳk zĳn middelen beschikbaar gesteld ten behoeve van demping van het ravĳn én compensatie voor jeugd. De exacte bedragen volgen uit de meicirculaire en worden in de begroting (en najaarsnota) verwerkt. In het cĳferbeeld bĳ de kadernota (en voorjaarsnota) is dit niet opgenomen. Bovenstaande tabel geeft een indicatie van de omvang van het bedrag dat naar verwachting het aandeel ten behoeve van de gemeente Pĳnacker-Nootdorp zal zĳn.

In de begroting 2025 is, op basis van inzichten over de afgelopen jaren, het renteresultaat aanzienlĳk naar boven bĳgesteld. Hierover is in de informatienota bĳ de begroting nadere informatie gegeven en is ook het risico benoemd: "De rentebaten schatkistbankieren zĳn in de begroting 2025 ten opzichte van de Kadernota 2025 geactualiseerd naar de laatste inzichten. Als gevolg van een snel gestegen marktrente sinds september 2022 van 0% naar 3,66% eind 2e kwartaal 2024 en het positieve rekeningcourantsaldo schatkistbankieren kunnen de kort termĳn renteopbrengsten worden verhoogd in de meerjarenraming. " "LET OP: de rentebaten zĳn gemaximeerd. Oftewel bĳ teruglopen schatkistbankieren is direct sprake van een negatief rente-effect. Het is verstandig toekomstig bĳ (grote) besluiten/ projecten (zoals SCC, Klapwĳk, grondaankopen) verminderde rentebaten als onderdeel van het besluit mee te nemen." Inmiddels is het beeld dat zowel het saldo schatkistbankieren als het rentepercentage aan het teruglopen is. Op basis van de huidige inzichten zĳn de financiële gevolgen gekwantificeerd, zoals bovenstaand uiteengezet. Voor een deel, namelĳk de rentestanden, is dit niet beïnvloedbaar. Voor een ander deel zĳn deze gevolgen beïnvloedbaar, door het goed inrichten van de treasuryfunctie en de meerjarige financieringsstrategie te optimaliseren.

Het genereren van positieve kasstromen (zoals het verkopen van gronden), uitstel van investeringen, hogere rentestanden voor spaarrente of lagere leningrente kunnen een positief effect op deze prognose opleveren. Verdere daling van de rente (of stĳging van de leningrente) of stĳging van de uitgaven kunnen deze prognose nog negatief beïnvloeden. Bĳ gelĳkblĳvende omstandigheden dienen genoemde bedragen bĳ de najaarsnota en/ of begroting te worden verwerkt.

Onzekerheden en risico's De voornaamste onzekerheden en risico's voor de financiële positie van de gemeente zĳn: • • • • • •

(Opschuiven) Ravĳnjaar Herverdeeleffect OZB ruimte Aanbestedingen openbare ruimte Kosten(beheersing) Sociaal domein Renteontwikkeling/ treasuryfunctie

(Opschuiven) Ravĳnjaar Met de voorjaarsnota van het Rĳk zĳn middelen beschikbaar gesteld voor het 'dempen van het ravĳn'. Dit levert naar verwachting middelen op die bĳ de meicirculaire gekwantificeerd (kunnen) worden. Over de gevolgen hiervan, inclusief de bĳstellingen van de indexeringen, wordt de Raad tussentĳds geïnformeerd en deze worden bĳ de begroting verwerkt. Naar de huidige inzichten betekent de voorjaarsnota van het Rĳk geen structurele demping maar een verschuiving van het ravĳn van 2026 naar 2028.

Herverdeeleffect Middels de informatienota ‘Verdeelmodel gemeentefonds’ van 11 maart 2025 is de Raad geïnformeerd over het voornemen van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrĳksrelaties om per 1 januari 2027 een volgende stap te willen zetten met betrekking tot het ingroeipad van het nieuwe verdeelmodel van het gemeentefonds. Het Rĳk stelt voor met ingang van 2027 het ingroeipad met € 15 per inwoner verder door te voeren. In ons geval zou dat betekenen dat we in 2027 ruim €800.000,- minder uit het gemeentefonds ontvangen, oplopend tot €2,5 miljoen in 2029 en uiteindelĳk €7,4 miljoen in 2035.

OZB-ruimte Ten opzichte van het (generieke) kortingspercentage waar het Rĳk mee rekent op de algemene uitkering van het gemeentefonds voor de lokale belastingcapaciteit zĳn de OZB-percentages bĳ de gemeente Pĳnacker-Nootdorp laag. Op totaalniveau is dit, op basis van de cĳfers van 2025, meer dan 30% lager. In de begroting 2025 zĳn de OZB-opbrengsten ca. € 12,5 miljoen, terwĳl de opbrengst met toepassing van de generieke percentages ca. € 16,5 miljoen zou zĳn.

De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrĳksrelaties heeft aangekondigd de stĳging van de OZB aan banden te willen leggen. Ook voor onze gemeente kan dit betekenen dat er beperkingen worden opgelegd.

Aanbestedingen openbare ruimte Meerdere overeenkomsten in in de openbare ruimte lopen af, waarbĳ de verwachting is dat nieuwe aanbestedingen op basis van het bestaande beleid door onder andere sterk stĳgende prĳzen de komende jaren leiden tot aanzienlĳk oplopende (structurele) kosten per jaar. Middels de informatienota 1561056 Kostenontwikkeling beheer openbare ruimte, dd 13 mei 2025, is de Raad hierover geïnformeerd. Één van de eerste overeenkomsten die moet worden aanbesteed betreft straatreinigen. De verwachte meerkosten bedragen bĳ bestaand beleid ca. € 271.000 per jaar. Het college komt voor de begroting met een informatienota over de oplopende kosten in relatie tot de (beeld)kwaliteit.

Kosten(beheersing) Sociaal domein Binnen het Sociaal domein is in 2024 een zogenoemde 'nullĳn' afgesproken. Dit houdt in dat budgettaire aanpassingen waarvoor geen specifieke dekking beschikbaar is, binnen de bestaande budgetten moeten worden opgevangen. Concreet betekent dit dat de budgetten in programma 7 zĳn bevroren op het niveau van de najaarsnota 2023. Wel worden de gemeentebrede prĳsindexatie en het areaal jaarlĳks toegepast. Voor eventuele middelen uit het Gemeentefonds, die bedoeld zĳn ter compensatie van toegenomen kosten van taken binnen het sociaal domein (drie decentralisaties) wordt naast allocatie binnen het Sociaal Domein een verdere integrale afweging gemaakt. Om binnen dit financiële kader te blĳven, is het Interventieplan kostenbeheersing en innovatie sociaal domein 2025–2028 opgesteld. Dit plan is op 27 mei 2025 door uw Gemeenteraad vastgesteld. De verwachte besparingen uit dit plan zĳn verwerkt in zowel de Voorjaarsnota 2025 als de Kadernota 2026. De budgetten binnen programma 7 zĳn in lĳn gebracht met de taakstelling zoals die is vastgesteld in het Interventieplan. De toereikendheid van deze budgetten hangt af van het succes van de voorgestelde maatregelen.

Renteontwikkeling/ treasuryfunctie Afgelopen jaren zĳn de rentebaten (te) voorzichtig begroot. Dit gaf aanleiding voor een aanzienlĳk bĳstelling naar boven bĳ de begroting 2025 tot ca. € 3 miljoen. De realisatie van de rentebaten bedraagt over 2024 € 3,5 miljoen. Echter, de neerwaardse rente-ontwikkeling en het teruglopende saldo bĳ schatkistbankieren brengen substantiële financiële risico's met zich mee op zowel korte als lange(re) termĳn. Bovenstaand, onder 'Indicatie impact voorjaarsnota Rĳk en bĳstelling rentepositie', is een indicatie gegeven van het financiële effect en de vervolgacties.

Financiële huishouding Gezien de hierboven genoemde onzekerheden en risico's is voorzichtigheid geboden. Zeker als het gaat om structurele en/of meerjarige besluiten is het niet altĳd mogelĳk bepaalde verplichtingen aan te gaan. Dit vraagt terughoudendheid bĳ keuzes met financiële gevolgen.

Eneco stelpost In het investeringsplan 2020-2025 is (afgerond) € 1,7 miljoen structurele begrotingsruimte ontstaan. Dit bedrag is gelabeld als stelpost ‘Eneco-gelden’. Deze middelen zĳn conform onderstaande tabel ingezet. Met de reeds genomen besluiten waarbĳ dekking uit de stelpost Eneco-gelden is toegepast is deze stelpost per 2027 volledig ingezet. Let op: zoals reeds gecommuniceerd in de reactie(s) op het recente rekenkameronderzoek en de eerder verleende ambtelĳke bĳstand over dit onderwerp moet de stelpost Eneco-gelden niet worden verward met de inzet van de Eneco-middelen (onder andere ten behoeve van reserves afschrĳvingslasten). Bedragen x € 1.000

2025

2026

2027

2028

2029

Beschikbare stelpost Enecogelden

1.674

Uitwerking participatiebeleid

-250

Handhavingsuitvoeringsplan BOA 2023

-498

Verbreden sport- en cultuurfonds

-67

Intensivering toezicht en handhaving project emissieloze kas

-50

Integraal veiligheidsplan

-190

Ondersteuning Kinderburgemeester

-22

doorstroommakelaar

-60

-233

-537

inzet:

alloceren SCC Herstelplan belangrĳke functies en orgontwikeling

-265

-375

Ganzenbeheerplan

-41

-121

Versnelling verkeersveiligheid

-125

Gemeentebreed verkeersonderzoek

-35

Verkeersmaatregel Zĳdeweg

-25

Jongerenontmoetingsplekken

-5

-10

Restant stelpost

-305

In het kader van toekomstbestendige gemeentefinanciën kunnen ook van een aantal van bovenstaande onderwerpen, die ten laste van de stelpost Enecogelden zĳn gebracht, worden (her)overwogen.

Leeswĳzer Hoofdstuk 2 geeft een weergave van de voortgang van de lopende begroting, over 2025. De genomen collegebesluiten en enkele autonome ontwikkelingen zĳn financieel verwerkt. In het onderdeel "Voortgang per programma" wordt per programma de voortgang van de onderwerpen uit de begroting toegelicht. Hoofdstuk 3 geeft het financieel kader voor bĳ de begroting 2026. Dit hoofdstuk, gecombineerd met hoofdstuk 4 (kadernota), hoofdstuk 5 (toekomstbestendige gemeentefinanciën) en hoofdstuk 6 (ontwikkeling vermogenspositie) bepalen het financieel kader welke verder wordt uitgewerkt bĳ de begroting 2026. In hoofdstuk 4 is, evenals de "Voortgang per programma" bĳ de voorjaarsnota, met het onderdeel "nieuw en gewĳzigd beleid" een extra afwegingskader aan dit boekwerk toegevoegd. Hoofdstuk 6 geeft een weergave van de effecten op het vermogen van de verwerkte ontwikkelingen/ mutaties (dus exclusief hoofdstuk 5, toekomstbestendige gemeentefinanciën).

2. Voorjaarsnota - Financiële actualisatie 2025 Het lopende jaar 2025 is geactualiseerd op basis van de Jaarrekening 2024, college- en raadsbesluiten, de decembercirculaire gemeentefonds 2024 en overige financiële ontwikkelingen.

2.1. Voortgang 2025 en exploitatie De mutaties van de Voorjaarsnota 2025 bestaan uit de volgende categorieën: Bedragen x € 1.000 (-/- is nadelig)

2025

Saldo primaire Begroting 2025-2029 + aangenomen amendementen

1.615

Effecten septembercirculaire

-566

Saldo NJN

1.049

1. Actualisatie staat van activa met gevolgen JR24 en herziene investeringsplanning

970

2. Uitwerking collegebesluiten en Actualisatie budgetten (mutaties VJN)

-896

3. Gevolgen decembercirculaire

134

4. Afbouw suppletie herverdeeleffect AU

Saldo Voorjaarsnota 2025

1.256

Onderstaand wordt per categorie een toelichting gegeven op de mutaties.

1. Actualisatie staat van activa Van de investeringsplanning 2024 is een deel gedurende 2024 niet gerealiseerd hetgeen in 2025 leidt tot lagere kapitaallasten dan oorspronkelĳk was begroot. Dit vormt daarmee een voordelig effect op het begrotingssaldo 2025. De afronding van de resterende investeringsbudgetten 2024 in 2025 levert in latere jaren uiteindelĳk, naar verwachting, wel de oorspronkelĳk geplande kapitaallasten op.

2. Uitwerking collegebesluiten, voortgang en actualisatie budgetten Onderstaand zĳn de wĳzigingen van budgetten als gevolg van verwerkte collegebesluiten en autonome ontwikkelingen weergegeven voor zover deze doorwerken in het begrotingssaldo. Bedragen x € 1.000 (-/- is nadelig)

2025

2) Verlenging deelname innovatiepact en prog.biobased Greenport

-60

3) Kleine verkeersmaatregelen

-75

8) Bestuursopdracht Omgevingsprogramma Leefkwaliteit

-25

8) Doorontwikkeling afvalbeleid beleidsadvies GFT en PMD

-52

9) Fractievergoeding bĳstelling

-20

9) Rekenkameronderzoek bĳstelling budget

-15

9) SAAS investeringen restant 2024 t.l.v. exploitatie

-458

9) Upgrade kantoorpand

-233

10) Dividend gewone aandelen Stedin 2024

10) Taxatiekosten verzekeringen 1x per 6 jaar

-30

Totaal Uitwerking collegebesluiten en Actualisatie budgetten

-896

Toelichtingen op de begrotingswĳzigingen: 2) Verlenging deelname innovatiepact en prog.biobased Greenport Het college heeft besloten om deelname van de gemeente aan het innovatiepact van de Greenport WestHolland te verlengen voor de periode 2025-2030 onder het voorbehoud dat de gemeenteraad bĳ de vaststelling van de Voorjaarsnota hier ook mee instemt.

3) Diverse verkeersmaatregelen De mutaties uit programma 3, gemeentebreed verkeersonderzoek, kleine verkeersmaatregelen en verkeersmaatregel Zĳdeweg, worden toegelicht bĳ de 'voortgang per programma'.

8) Bestuursopdracht Omgevingsprogramma Leefkwaliteit Voor het opstellen van het Omgevingsprogramma Leefkwaliteit zĳn bĳ de Begroting 2025 incidentele middelen beschikbaar gesteld. Voor 2025 is hieraan een toevoeging van € 25.000 extra budget nodig om de planning (begin 2026) te halen. Hier staat een aframing (voordeel) van de in 2026 beschikbaar gestelde middelen tegenover van € 25.000.

8) Doorontwikkeling afvalbeleid beleidsadvies GFT en PMD Tegelĳk met het voorstel om de notitie “Doorontwikkeling afvalbeleid, beleidsadvies GFT en PMD” vast te stellen is voorgesteld om de financiële gevolgen voor 2025 ten laste te brengen van het begrotingssaldo.

9) Fractievergoeding bĳstelling De hoogte van de fractievergoeding is afgeleid van de Verordening ambtelĳke bĳstand en fractieondersteuning Pĳnacker-Nootdorp 2023. Het bestaande budget sloot hier niet op aan en is hierop aangepast.

9) Rekenkameronderzoek bĳstelling budget Met deze mutatie is het budget voor rekenkameronderzoeken bĳgesteld naar het vastgestelde bedrag van € 1,30 per inwoner.

9) SAAS investeringen restant 2024 t.l.v. exploitatie SAAS gerelateerde uitgaven die eerder ten laste van investeringsbudgetten zĳn gebracht moeten conform de gewĳzigde BBV regels voortaan rechtstreeks ten laste van de lopende exploitatie worden gebracht. De afkorting SAAS staat voor ‘software as a service’. Wanneer bepaalde applicaties/voorzieningen niet op de eigen server van de gemeente staan maar door gebruikers online benaderd moeten worden, kunnen deze niet tot de eigen activa van de gemeente worden gerekend. Tegenover deze extra lasten staan lagere kapitaallasten uit de investeringsplanning die per saldo over de meerjarenbegroting weglopen naar 0. Dus het nadeel in 2025 leidt tot een gelĳk voordeel over de volgende jaren.

9) Upgrade kantoorpand In 2026 wordt de lange termĳn huisvestingsvisie voor de gemeentelĳke organisatie opgesteld. Op korte termĳn wordt gestart met enkele noodzakelĳke projecten, waarvan de organisatie direct profĳt heeft. De komende jaren dient het gemeentekantoor werkbaar (schoon, heel, veilig en duurzaam) te worden en blĳven. Daarvoor is een upgrade-programma ontwikkeld. Dit programma is erop gericht om het gemeentekantoor (Oranjeplein en Emmastraat) werkbaar te maken en te houden. Als dekking hiervoor wordt in 2025 € 233.000 ten laste van het begrotingssaldo gebracht. Daarnaast is voor deze projecten een onttrekking aan de bestemmingsreserve Bedrĳfsvoering nodig van € 175.400.

10) Dividend gewone aandelen Stedin 2024 Naar aanleiding van het gecommuniceerde resultaat van Stedin over 2024 wordt het te ontvangen dividend van Stedin op de juiste hoogte gebracht.

10) Taxatiekosten verzekeringen één keer per zes jaar Voor de dekking van schade aan gebouwen via de brand/opstalverzekering, is het verplicht om eens in de zes jaar een taxatie van de gebouwen en inventaris (drie jaar) te laten plaatsvinden. In de huidige begrotignscyclus van de gemeente leidt dit tot een éénmalig nadeel.

3. Voortgang per programma Na de hiervoor gepresenteerde financiële ontwikkelingen over 2025 volgt hierna de inhoudelĳke voortgang per programma. In de Begroting 2025 hebben we beschreven wat we gaan doen om de ambities te behalen. Veel van deze activiteiten lopen op schema en vragen dan ook geen nadere toelichting. De activiteiten waar wel bĳzonderheden over te melden zĳn, bĳvoorbeeld omdat ze vertraagd zĳn of er nieuwe inzichten zĳn opgedaan, worden hieronder uitgelicht. Ook eventuele andere vermeldenswaardige ontwikkelingen in 2025 worden hier benoemd.

Programma 1: ruimte en wonen Behouden en ontwikkelen van een herkenbare en passende woon- en leefomgeving Het omgevingsprogramma Ruimtelĳke Kwaliteit heeft vertraging opgelopen. Door de beperkt beschikbare ambtelĳke ambtelĳke capaciteit is het proces getemporiseerd. De verwachting is dat het omgevingsprogramma in de eerste helft van 2026 kan worden vastgesteld.

Uitbreiden van de woningvoorraad De gebiedsvisie voor Oranjepark wordt in september 2025 aan de raad aangeboden. De extra tĳd is nodig om de opbrengsten van de participatie goed te kunnen verwerken. De gebiedsvisie voor Dwarskade heeft eveneens een kleine vertraging opgelopen. Deze wordt eind 2025 aan de raad aangeboden. Aan de realisatie van flexwoningen aan de Molenweg wordt hard gewerkt. Verwacht wordt dat de overeenkomst in september kan worden afgerond. Er wordt niet verder gewerkt aan het opstellen van een uitvoeringsplan en locatie-onderzoek voor de opvang van asielzoekers in combinatie met flexwoningen. Dit is in lĳn met het besluit van de gemeenteraad in december 2024.

Benutten van de woningvoorraad voor (lokale) doelgroepen Inmiddels is in de regio Haaglanden besloten dat er dit jaar niet gewerkt wordt aan een regionale woonvisie. Dat komt omdat er in de afgelopen jaren al op andere manieren regionale afspraken zĳn gemaakt. Bĳvoorbeeld in de vorm van de regionale realisatieafspraken, nieuwe woningmarktafspraken en de regionale realisatieagenda. Wel wordt er dit jaar in regionaal verband gewerkt aan een woonzorgvisie. Dit vormt het sluitstuk van het volkshuisvestelĳk programma voor de regio. Een nieuwe regionale woonvisie is daarmee op dit moment ook niet nodig

Programma 2: economie en glastuinbouw Verduurzamen en vergroenen bedrĳventerreinen Het onderzoek naar de smartgrid op bedrĳvenpark de Boezem is afgerond. Vanwege netcongestie is een collectieve ‘Batterĳ’ niet mogelĳk. Bedrĳven zoeken nu naar individuele oplossingen. Het bestuur van de Boezem overweegt om een energiedashbord te ontwikkelen met data over de prestaties op de Boezem. Het bestuur op bedrĳvenpark Heron onderzoekt na het realiseren van een Energiedashbord de mogelĳkheid van een energiehub. In de tweede helft van 2025 wordt duidelĳk of de nieuwe initiatieven op bedrĳvenparken de Boezem en Heron een vervolg krĳgen en hoe de gemeente daarin verder kan faciliteren.

Herstructurering en innovatie glastuinbouw Voor het gebiedsgerichte omgevingsprogramma wordt in de eerste helft van 2025 conform het amendement van de raad aanvullende kaders voor wonen in het glastuinbouwgebied aangeboden aan de raad. We verwachten in 2026 het omgevingsprogramma aan te kunnen bieden aan de raad.

Menging van meer functies in de centra In Pĳnacker Centrum en Parade Nootdorp zĳn samenwerkingsovereenkomsten getekend gericht op het stimuleren van bruisende vitale centra. In Parade Nootdorp is tevens een nieuwe overeenkomst gesloten in het kader van het Right To Challange.

Versterken economische vernieuwing De uitgezette ondernemerspeiling heeft te weinig respons opgeleverd waardoor er geen uitspraken of conclusies over de doelgroep gedaan kunnen worden. Ondanks de beperkingen van het onderzoek nemen we de input van de individuele ondernemers mee bĳ de ontwikkeling van het omgevingsprogramma aantrekkelĳk economisch vestigingsklimaat. Het omgevingsprogramma zal een hoofdfstuk evaluatie bevatten waar de ingevulde enquêtes uit de peiling worden verwerkt.

De gemeente participeert actief in regionale projecten van de MRDH op het gebied van economische vernieuwing. Het in de programmabegroting genoemde jaarverslag economie wordt niet meer opgesteld. In de jaarrekening 2025 worden de regionale inspanningen verantwoord.

Programma 3: mobiliteit Infrastructuur duurzaam veilig (her)inrichten en stimuleren verkeersveilig gedrag Zĳdeweg Naar aanleiding van raadsvragen over ongevallen op de Zĳdeweg heeft het college op 25 januari 2025 aan de raad toegezegd om onderzoek te doen naar mogelĳke verkeersmaatregelen. Om de snelheid te remmen, kunnen 50 km/u drempels worden aangelegd vóór de kruispunten op het wegdeel waar 60 km/u geldt. Voor deze maatregel is € 50.000 nodig. We vragen hiervoor ook subsidie aan bĳ de MRDH. Bĳ toekenning hiervan, draagt de gemeente de helft van de kosten, zĳnde € 25.000. Kleine verkeersmaatregelen In 2024 zĳn veel (bewoners)meldingen over verkeersveiligheid behandeld. Daar waar aantoonbaar noodzakelĳk, hebben we maatregelen getroffen zoals rond de Parade. Zonder aanvullend budget kunnen we vanaf het tweede kwartaal van 2025 geen urgente meldingen verkeersveiligheid oppakken. Op grond van de ervaring uit 2024 is voor dit jaar nog een bedrag van € 75.000 nodig. Structurele inzet wordt meegenomen bĳ de actualisatie van het beheerplan wegen. Onvoorziene onderzoeken De ervaring leert dat er naar aanleiding van ongevallen, persvragen, bewonersmeldingen etc. ad hoc extern onderzoek nodig is. Indien van toepassing wordt binnen bestaande middelen gezocht of geprioriteerd.

Stimuleren van duurzamere vormen van mobiliteit Bushaltes Hofweg, Katwĳkerlaan en Floralaan De kosten voor de aanleg van bushaltes bĳ de Hofweg en Katwĳkerlaan (in totaal € 285.000) worden door de MRDH gedragen. In het vervoerplan MRDH is afgesproken dat RET buslĳn 174 (Rotterdam-Delft) vanaf 2026 over de definitieve route Floralaan gaat rĳden. De huidige haltes voldoen niet aan de inrichtingseisen, waardoor de haltes niet gebruiksvriendelĳk/toegankelĳk voor de doelgroepen senioren en personen met een beperking. Wanneer de haltes niet worden verplaatst, halteert de bus hier niet meer. De dichtstbĳzĳnde halte bevindt zich op 500 meter afstand. De kosten hiervan bedragen € 90.000 komen voor rekening van de gemeente, omdat de MRDH de bestaande bushalte heeft gesubsidieerd. Plankaart laadpalen In het kader van de laadvisie en de aankomende concessie voor de plaatsing van laadpalen, is een plankaart met meer dan 500 nieuwe locaties opgesteld voor de periode 2026-2030. Deze locaties moeten worden vastgelegd in een verzamelverkeersbesluit. Voor het maken van dit besluit is juridische ondersteuning noodzakelĳk. Hiervoor wordt binnen bestaande middelen gezocht of geprioriteerd.

Duurzaam en doelmatig beheren van de openbare ruimte Gemeentebreed verkeersonderzoek bĳ nieuwbouwontwikkelingen Begin 2025 is gestart met een quikscan naar eventueel noodzakelĳke verkeersmaatregelen als gevolg van de verstedelĳkingsopgaven. Na de quikscan is een verdiepend onderzoek nodig.

Programma 4: groen en recreatie Het uitvoeren van regulier beheer en onderhoud van groen, water, oeverse en speelvoorzieningen in de openbare ruimte Het areaal openbaar groen is in 2025 aanzienlĳk gegroeid. Het gaat ondere andere om areaaluitbreiding van Keĳzershof fase 7 en 8, Ackerswoude en Tuindershof, “de Kiem” Scheg, Het Gildehof, Klapwĳkseweg

Centrumlĳn Noord- en Zuid, Oude Klapwĳkseweg en uitbreiding bedrĳventerrein Heron en Boezem. Met deze areaaluitbreiding zĳn ook de kosten van openbaar groen gestegen. Daarnaast zĳn er in 2025 voor het beheer openbaar groen financiële tekorten door autonome kostenstĳgingen. De tekorten in 2025 zĳn eenmalig gedekt uit de voorziening groen. Hierdoor zullen we het renoveren van de Hoven niet uitvoeren. De realisatie van de recreatieve verbinding Groenzoom-Molenlaan is in 2024 gestart. De voorbelasting van de gronden is gereed. Voor de verdere realisatie zĳn extra kosten berekend. Het voornemen is om deze extra kosten te dekken uit de reserve kwaliteitsverbetering Groenzoom.

Programma 5: onderwĳs en kinderopvang Realiseren basisvoorzieningen in de eigen woon- en leefomgeving Het leerlingenaantal van de Tweemaster (onderdeel van Dalton kindcentrum Pĳnacker) laat een niet eerder voorziene groei van het aantal leerlingen zien, die bovendien langer aanhoudt dan verwacht. Op basis van deze toename van het aantal leerlingen kan schoolbestuur Scholengroep Holland, volgens de Verordening onderwĳshuisvesting, aanspraak maken op permanente uitbreiding. Het schoolbestuur heeft een aanvraag ingediend voor uitbreiding van het kindcentrum voor opname in het Programma onderwĳshuisvesting 2026. Vooruitlopend op definitieve beoordeling van de aanvraag en om geen tĳd verloren te laten gaan bereiden wĳ de uitbreiding voor. Wĳ zĳn hierover in gesprek met schoolbestuur en -directie. De uitbreiding van het kindcentrum is gepland aansluitend aan de bestaande bouw. Om deze uitbreiding ruimtelĳk gezien mogelĳk te maken, is grond gereserveerd op de nog beschikbare kavel ten zuidoosten van het kindcentrum. De uitbreiding maakt woningbouwontwikkeling op deze kavel op korte termĳn niet realistisch. De grond is in het eerste kwartaal van 2025 overgebracht van de grondexploitatie Ackerswoude naar de gemeentelĳke exploitatie. We gaan ervan uit dat na realisatie van de uitbreiding een deel van de gereserveerde grond herbestemd kan worden voor woningbouw.

In afwachting van de uitbreiding en om de groei van het aantal leerlingen op te vangen wordt de school verwezen naar tĳdelĳke voorzieningen aan de Gantellaan.

Jaarverslag leerplicht-Doorstroompunt Ter uitvoering van de Leerplichtwet bieden we jaarlĳks aan de raad het jaarverslag Leerplicht-RMC aan. Door personele krapte is het vorig jaar niet gelukt het jaarverslag op te stellen, om deze reden wordt er gerapporteerd over twee schooljaren. Het jaarverslag over de schooljaren 2022-2023 en 2023-2024 wordt gezamenlĳk in het tweede kwartaal 2025 aangeboden aan de raad.

Programma 6: collectieve voorzieningen Investeren in voorzieningen voor sport en cultuur en faciliteren van sportieve en culturele activiteiten Het Technisch beheerplan gebouwen 2023-2026 is op onderdelen geactualiseerd. De financiele mutaties zĳn budgettair neutraal verwerkt.

Programma 7: individuele voorzieningen We bieden laagdrempelige en doelmatige oplossingen voor jongeren, ouderen, gezinnen en inwoners in een kwetsbare positie Voorbereiding doordecentralisatie van beschermd wonen naar beschermd thuis; op Rĳksniveau zien wĳ dat er een terugtrekkende beweging wordt gemaakt, als het gaat om de keus om de decentralisatie door te zetten. De VNG heeft ons geïnformeerd over de toenemende kans dat de uiteindelĳke keus voor (door)decentralisatie van de baan zou kunnen zĳn. Medio 2025 zullen wĳ dit, hoogstwaarschĳnlĳk, definitief weten. Dit zal gevolgen hebben als het gaat over de verdeling van de gelden en het woonplaatsbeginsel. De huidige afspraken vonden hun basis in het scenario dat het Rĳk uiteindelĳk de keus voor (door)decentralisatie zou maken.

We continueren de maatregelen om de kosten te beheersen en de kwaliteit te borgen We richten de informatievoorziening en de kwaliteit van de data in het sociaal domein dit jaar zo in, dat we een monitor sociaal domein opleveren die vergelĳkbaar is met die van voorgaande jaren, met dit verschil dat het een verdieping kent met cĳfers op kernniveau.

Programma 8: veiligheid en duurzaamheid We werken samen met inwoners, organisaties, ondernemers, brandweer en politie aan de veiligheid en leefbaarheid in onze wĳken en buurten De evaluatie van het beleidskader Wĳken die werken is is on hold gezet in afwachting van de uitkomst van gesprekken in het kader van de Toekomstbestendige gemeentefinancien.

Aandacht voor lucht-, water- en bodemkwaliteit Het omgevingsprogramma geluid (actieplan geluid) heeft vertraging opgelopen. Het verwerken van de zienswĳzen heeft extra tĳd gekost. Inmiddels heeft het college de nota van beantwoording zienswĳzen vastsgesteld. De vaststeling van het actieplan zal in Q2 2025 plaatsvinden. In de begroting 2025 was het opstellen van een nieuw gemeentelĳk rioleringsplan 2026-2029 opgenomen. Het opstellen van een gemeentelĳk rioleringsplan is onder de Omgevingsplan niet langer wettelĳk verplicht. Wĳ kiezen ervoor om het rioleringsplan op te nemen in het in 2026 op te stellen Omgevingprogramma Klimaatbestendige gemeente. De reden hiervoor is tweeledig. In de eerste plaats omdat de openbare ruimte en het riool samen een systeem vormen waarbinnen klimaatthema's als wateroverlast moeten worden aangepakt. Daarnaast is het hierdoor mogelĳk om kosten voor klimaatadapatie deels onder te brengen in de rioolheffing. Om een basis te blĳven houden voor de gemeentelĳke rioolheffing zullen wĳ het huidige gemeentelĳke rioleringplan inhoudelĳk ongewĳzigd vaststellen onder een andere naam (omgevingsprogramma Riolering) voor de periode tot het Omgevingsprogramma Klimaatbestendige gemeente.

Programma 9: bestuur en bedrĳfsvoering De organisatiestructuur is per januari 2025 omgezet naar een domeinenstructuur, de topstructuur is bemenst. De nieuwe organisatievisie en bĳbehorende kernwaarden en besturingsfilosofie worden samen met de prioriteiten uit ontwikkelen agenda vertaald in een meerjarig programmaplan. Het organisatieontwikkeltraject loopt en richt zich op drie doelen: • • •

Professionele dienstverlening aan inwoners en ondernemers Effectieve samenwerking tussen bestuur en organisatie Inspirerend leiderschap

Rondom deze doelen zĳn zes thema’s benoemd, met daaraan gekoppeld tien concrete programmainspanningen. Centraal hierin staat het versterken van houding en gedrag: duidelĳkheid in rollen, verantwoordelĳkheid nemen, open communicatie en samenwerking vanuit vertrouwen. We gaan in 2025 en 2026 aan de slag met het verbeteren van onze dienstverlening (servicenormen), het professionaliseren van werkprocessen, het versterken van leiderschap en het opzetten van een leerinfrastructuur. We werken volgens een flexibele en lerende aanpak: korte cycli, focus op wat werkt en het benutten van bestaande dynamiek binnen de organisatie. Actieve communicatie en participatie zĳn essentieel om draagvlak te behouden en te versterken. De voortgang wordt gemonitord via concrete resultaatgebieden. Organisatieontwikkeling vraagt tĳd, toewĳding en realisme. In het meerjarig programma zoeken wĳ naar balans in het voortvarend werken aan de doelen en wat de organisatie aan kan, gezien de krapte in bemensing en het tekort op de arbeidsmarkt waardoor vacatures soms langer openstaan. In het verlengde van het bĳ de Najaarsnota 2024 vastgestelde herstelplan cruciale functies is in het voorjaar van 2025 een hierop volgend plan opgesteld.

De gemeente Pĳnacker-Nootdorp constateert dat het vervullen van vacatures en behoud van medewerkers in de huidige krappe arbeidsmarkt ertoe leidt dat de jaarlĳks benodigde formatie niet ingevuld kan worden (bekend als “overschotten op de P-begroting”). Daarom is gekozen dit plan binnen bestaande personele middelen door te voeren. Dit vraagt om continue interne monitoring, waarbĳ (een deel van) de dotatie van het overschot op de P-begroting 2024 aan de reserve bedrĳfsvoering beschikbaar is als eventueel (incidenteel) vangnet.

Balans doelen, mensen en middelen De realisatie van bestuurlĳke opgaven en ambities kent een directe relatie met de beschikbare ambtelĳke capaciteit (mensen) en financiële middelen. Om effectief te kunnen zĳn en om realistisch te kunnen plannen is een goede balans tussen opgaven, mensen en middelen noodzakelĳk. Opgaven en ambities zĳn er in overvloed, de ambtelĳke organisatie staat onder druk en financiële middelen worden schaarser. Op enkele dossiers heeft het college ervoor gekozen om de ambtelĳke inzet te temporiseren dan wel in samenwerkingsdossier een meer volgende dan trekkende houding aan te nemen. Daarnaast stelt het college de gemeenteraad voor om: • •

• •

•

• •

a. In deze bestuursperiode nog twee financiële beleidsnota’s aan de gemeenteraad voor te leggen, namelĳk de Visie op financieel beleid en de actualisatie van de Nota reserves en voorzieningen 2025; b. De evaluatie van het participatiebeleid uit te stellen naar 2027; Toelichting: Bĳ de vaststelling van het participatiebeleid (30 maart 2023, zaaknummer 1398735) is aangegeven om het vastgestelde participatiebeleid na twee jaar te evalueren. c. De looptĳd van de Nota Verbonden Partĳen 2022-2025 met twee jaar te verlengen; d. Het opheffen van geheimhouding tweejaarlĳks aan de gemeenteraad voor te leggen; Toelichting: hiermee besluit de gemeenteraad het besluit van september 2011 over het jaarlĳks opheffen van opgelegde geheimhoudingen te herzien. e. Een geactualiseerd Integraal huisvestingsplan kindcentra (IHPK) uiterlĳk in 2028 aan gemeenteraad ter besluitvorming voor te leggen; Toelichting: Vanaf 1 januari 2026 treedt de wet ‘planmatige en doelmatige aanpak onderwĳshuisvesting’ in werking, waarmee gemeenten verplicht worden een Integraal Huisvestingsplan (IHP) op te stellen. Gemeenten moeten dit IHP uiterlĳk binnen drie jaar na inwerkingtreding, dus vóór 1 januari 2029, hebben vastgesteld. Het IHPK is op 23 februari 2023 door de gemeenteraad voor het laatst vastgesteld en daarmee voldoende actueel. f. De uitvoering van de visie op het sociaal domein op onderdelen te temporiseren.

Toelichting: nog voor de behandeling ontvangt de gemeenteraad een informatienota over de onderdelen waarvoor deze temporisering voorgesteld wordt. g. De Nota Parkeernormen niet meer in 2025 aan de gemeenteraad ter vaststelling aan te bieden. Na de vaststelling van de Parkeervisie (gepland voor september 2025) zal eerst een nulmeting worden opgesteld. Daarna wordt gestart met de Nota Parkeernormen. h. In 2025 te starten met het omgevingsprogramma klimaatbestendige gemeente, maar dit niet eerder dan in 2026 vast te stellen. We zĳn voornemens hier ook het gemeentelĳk rioleringsplan in op te nemen. i. Het omgevingsprogramma Ruimtelĳke kwaliteit te temporiseren. De nieuwe planning is dat het omgevingsprogramma in de eerste helft van 2026 kan worden vastgesteld.

2.2. Mutaties per programma Bedragen x € 1.000

2025 primair

mutaties

actueel

lasten Prog. 1 ruimte en wonen

-17.163

-17.100

Prog. 2 economie en glastuinbouw

-9.887

-60

-9.947

Prog. 3 mobiliteit

-8.100

-8.010

Prog. 4 groen en recreatie

-7.561

-7.519

Prog. 5 onderwĳs en kinderopvang

-6.777

702

-6.075

Prog. 6 collectieve voorzieningen

-16.905

-402

-17.307

Prog. 7 individuele voorzieningen

-46.886

-2.532

-49.418

Prog. 8 veiligheid en duurzaamheid

-23.509

-1.960

-25.469

Prog. 9 bestuur en bedrĳfsvoering

-6.440

-141

-6.581

-143.228

-4.199

-147.427

subtotaal programma's Prog. 10 algemene dekkingsmiddelen

-7.637

843

-6.794

overhead

-18.794

-2.246

-21.040

heffing VpB

-1.055

-103

resultaat voor bestemming

-170.817

-5.602

-176.419

dotaties reserves

-18.308

-9.667

-27.975

Totaal saldo van lasten inclusief dotaties reserves

-189.125

-15.269

-204.394

Prog. 1 ruimte en wonen

15.841

Prog. 2 economie en glastuinbouw

10.639

Prog. 3 mobiliteit

217

Prog. 4 groen en recreatie

349

Prog. 5 onderwĳs en kinderopvang

1.252

188

1.440

Prog. 6 collectieve voorzieningen

2.309

782

3.091

Prog. 7 individuele voorzieningen

9.008

2.135

11.143

Prog. 8 veiligheid en duurzaamheid

16.842

929

17.771

Prog. 9 bestuur en bedrĳfsvoering

790

57.247

4.033

61.280

Prog. 10 algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

111.451

-1.390

110.061

resultaat voor bestemming

168.698

2.643

171.341

onttrekkingen reserves

22.488

11.821

34.309

Totaal saldo van baten inclusief onttrekkingen reserves

191.186

14.463

205.649

2.061

-805

1.256

bedrag onvoorzien

baten

subtotaal programma's

BEGROTINGSSALDO NA BESTEMMING

Gezien de toelichting in dit hoofdstuk wordt in de afzonderlĳke programma’s geen toelichting gegeven op de mutaties.

3. Bepalingen kaders bĳ begroting 2026-2029 Bĳ het opstellen van het meerjarenperspectief is het van belang om de diverse uitgangspunten te benoemen en vast te leggen. Deze uitgangspunten vormen de basis voor het meerjarenperspectief. In de kadernota (vanaf hier) zĳn de volgende uitgangspunten voor de jaren 2026-2029 opgenomen. Aantallen per 1-1 Woningen Groei woningen * Inwoners

2026

2027

2028

2029

23.077

23.290

213

100

23.290 100

58.648

59.180

Groei inwoners

533

Areaaluitbreiding (t.o.v. voorgaande jaar)

0,9%

0,0%

* Bovenstaande groei is gebaseerd op een gemiddelde van de verkoopprognoses uit de geactualiseerde gemeentelĳke grondexploitaties per 1 januari 2025 en particuliere initiatieven. 2028 100 en 2029 100: de planning van de projecten Oranjepark en Dwarskade ligt nog niet vast.

De verwachte areaaluitbreiding is gedaald van 1,2% naar 0,9% ten opzichte van de prognose bĳ de Kadernota 2025. Daarnaast wordt momenteel geen verdere uitbreiding verwacht na 2027. Bĳ het bepalen van de prĳsindexaties op de budgetten wordt gebruik gemaakt van de informatie uit het Centraal Economisch Plan zoals dat jaarlĳks door het CPB wordt gepubliceerd. Voor de gemeenschappelĳke regelingen is de prĳsindex uit de kaderbrief gemeenschappelĳke regelingen begroting 2026 in de regio Haaglanden toegepast. Het percentage van 4,2% in 2026 voor Gemeentschappelĳke regelingen betreft de reguliere indexering. Daar tegenover is in de kaderbrief Gr'en 2026 een taakstelling opgenomen van 6,2%. De gevolgen van deze taakstelling zĳn terug te vinden bĳ de toekomstbestendige gemeentefinanciën. De door de GR'en vastgestelde en aan de gemeenten aangeboden begroting wordt verwerkt in de begroting 2026. De prĳs- en areaalindexpercentages die worden voorgesteld voor de jaren 2026-2029: Prĳsstĳging t.o.v. het voorgaande jaar

2026

2027

2028

2029

Personeel gerelateerde budgetten

2,0%

5,1%

4,2%

4,5%

Goederen en diensten (uitgaven)

2,1%

2,2%

2,3%

Gemeenschappelĳke regelingen

4,2%

4,1%

3,5%

3,8%

Subsidies en sociaal domein

2,0%

4,1%

3,5%

3,8%

Goederen en diensten (inkomsten)

2,1%

2,2%

2,3%

Areaalstĳging t.o.v. het voorgaande jaar

2026

2027

2028

2029

Personeel gerelateerde budgetten

0,9%

0,0%

Goederen en diensten (uitgaven)

0,9%

0,0%

Gemeenschappelĳke regelingen

0,9%

0,0%

Subsidies en sociaal domein

0,9%

0,0%

De Voorjaarsnota 2025 van het Rĳk en de gevolgen ervan voor de inkomsten uit de meicirculaire gemeentefonds 2025 zĳn niet opgenomen in bovengenoemde percentages voor prĳsindex. Het ontbreken van deze informatie leidt ertoe dat de financiële gevolgen van de bovengenoemde percentages niet zĳn uitgewerkt in de kadernota 2026. Indien de inhoud en de uitwerking van de meicirculaire hiertoe aanleiding geven worden de prĳsindexpercentages hierop aangepast en worden de financiële gevolgen aan u voorgelegd in de besluitvorming naar de Programmabegroting 2026.

Overweging stelselwĳziging indexeren Jaarlĳks worden de budgetten in de begroting structureel bĳgesteld aan de dan geldende verwachtingen voor prĳsindexering die door het CPB zĳn opgesteld. Het Rĳk werkt ook met prĳsindexering voor het gemeentefonds maar hanteert daarin een gemiddeld indexpercentage dat is opgebouwd uit een aantal verschillende indices. Dit wordt niet transparant toegelicht in de circulaires maar heeft wel als uitkomst dat er structureel te weinig wordt gecompenseerd voor de werkelĳke prĳsstĳgingen. Om te voorkomen dat we onszelf mogelĳk onnodig een te negatief meerjarenperspectief presenteren, is overwogen of het zinvol is om onze budgetten niet langer

meerjarig te indexeren maar jaarlĳks slechts voor één jaar mee te laten groeien met de indexering zoals die in de meicirculaire wordt toegekend. In plaats van een jaarlĳks structurele bĳstelling van de bestaande stelpost voor indexering kan dan worden gewerkt met een jaarlĳks incidentele toekenning voor het geheel van prĳsindexering. De toepassing van een jaarlĳkse incidentele prĳsindexronde neemt op dat moment een zodanig groot beslag op de middelen die (mogelĳk) vrĳkomen uit de meicirculaire dat het onwenselĳk is om onszelf hiervan afhankelĳk te maken. Een alternatief hierop, slechts indexeren met de middelen die hiervoor worden beschikbaargesteld in de meicirculaire, is niet mogelĳk omdat dit niet leidt tot een realistische begroting.

4. Kadernota - Financiële actualisatie meerjarenperspectief 4.1. De exploitatie in meerjarenperspectief 2026-2029 Bĳ deze kadernota worden kaders mee gegeven voor de begroting 2026. Voor een deel bestaan deze kaders uit financiële en cĳfermatige kaders, voor een ander belangrĳk deel bestaan deze kaders uit het maken van beleidskeuzes en het uitspreken van ambities welke bĳ de begroting dienen te worden uitgewerkt. In de kadernota geven we aan welke belangrĳke plannen, projecten en/of beleidsontwikkelingen de komende jaren (2026-2029) worden verwacht. Ook staat er welke financiële middelen daarvoor nodig zĳn. De Kadernota bevat richtinggevende uitspraken van de gemeenteraad over welke plannen meegenomen moeten worden in de begroting. Daarmee vormt de Kadernota de basis voor de begroting van volgend jaar. De mutaties in de Kadernota 2026 bestaan uit de volgende categorieën: Bedragen x € 1.000 (-/- is nadelig) Saldo primaire Begroting 2024-2029 + aangenomen amendementen

2025

2026

2027

2028

1.615

-88

Effecten septembercirculaire

-566

-667

-86

-41

Saldo NJN

1.049

-755

-1.013

-3.577

1. Gevolgen van JR23 op kapitaallasten en de staat van activa

970

-190

222

-58

-241

2. Uitwerking collegebesluiten en Actualisatie budgetten

-896

-193

-147

3. Gevolgen decembercirculaire

134

199

339

481

-835

-1.670

-2.505

1.256

-939

-1.435

-4.972

-5.990

4. Afbouw suppletie herverdeeleffect AU Saldo kadernota 2026

-927

2029

-3.537

Onderstaand wordt per categorie een toelichting gegeven op de mutaties.

1. Actualisatie staat van activa In de informatienota bĳ de begroting 2025 is aangekondigd een verbeterslag te willen maken in de investeringsplanning. Deze verbeterslag is tweeledig; • •

Een betere inschatting van de haalbaarheid van investeringen op korte termĳn, Het rekening houden met nieuwe investeringen bĳ afloop van beheerplannen.

1.Haalbaarheid investeringen Om beter te kunnen sturen en rapporteren op de voortgang van de investeringsplanning is ook gekeken naar het clusteren van diverse investeringsbudgetten. Doordat de investeringsbudgetten per project en per jaarschĳf werden opgenomen, terwĳl over de looptĳd van het (beheer)plan wordt gevoteerd, werd een groot aantal investeringen gepresenteerd. Dit heeft tot gevolg gehad dat veel 'naar voren en naar achteren' geschoven werd, wat het inzicht niet ten goede komt. 2. Nieuwe investeringen bĳ afloop beheerplannen De beheerplannen hebben een looptĳd van vier jaar. De gebruikelĳke werkwĳze was om voor de looptĳd van het plan investeringen op te nemen. Een financiële doorkĳk voor de periodes ná het beheerplan werd slechts beperkt gegeven. In deze kadernota zĳn de beheerplannen ‘doorgetrokken’. Hiervoor is in de

investeringsplanning een aantal investeringen opgenomen, zoals hieronder uiteengezet. In een aantal gevallen was eerder al dergelĳk budget opgenomen, die zĳn in mindering gebracht en in onderstaande tabel met een negatief bedrag gepresenteerd. Het betreft een raming op basis van de gemiddeld beschikbare middelen in de bestaande beheerplannen. Bĳ het opstellen van nieuwe beheerplannen worden de investeringen die binnen de looptĳd van het plan vallen ingevuld en bĳgesteld. Tevens wordt dan het jaarlĳkse investeringsbudget 'over het beheerplan heen' opnieuw vastgesteld. Bedragen x € 1.000

2025 incl.restant 2024

2026

2027

2028

2029

707129 - BHP Wegen 22-25 Investeringsbudget nog toe te kennen

600

2.000

707613 - BHP OV Investeringsbudget nog toe te kennen

310

707612 - BHP CKW 23-26 Investeringsbudget nog toe te kennen

500

720567 - BHP Spelen investeringsbudget lange termĳn

350

711517 - BHP Oevers investeringsbudget lange termĳn

300

300 1.800

Beheerplan ICT

1.800

Correcties oude investeringsbudgetten

-2.481

-1.366

-1.748

-1.944

-681

434

1.812

3.316

5.260

In de bĳlage zĳn investeringsbudgetten samengevoegd waar mogelĳk: hetzelfde soort activum, binnen hetzelfde (beheer)plan. Deze zĳn terug te vinden in de bĳlage voor de regels zonder investeringsnummer (dit betreft samengevoegde investeringen).

2. Uitwerking collegebesluiten en actualisatie budgetten Onderstaand zĳn de wĳzigingen van budgetten als gevolg van verwerkte collegebesluiten en autonome ontwikkelingen weergegeven voor zover deze doorwerken in het begrotingssaldo. Bedragen x € 1.000

2025

2026

2027

2028

2029

Totaal mutaties voorjaarsnota

-896

3) Aanpassing pollerinstallaties

-13

4) Groenonderhoud Pĳnacker-West

-170

4) Ganzenbeheer

-99

8) Bestuursopdracht Omgevingsprogramma Leefkwaliteit

9) Rekenkameronderzoek bĳstelling budget

-15

9) Fractievergoeding bĳstelling Totaal

-13

-20

-896

-193

-147

Toelichtingen op de begrotingswĳzigingen: Voor een deel van de besluiten betreft het hier opgenomen bedrag de structurele gevolgen van de bĳ de voorjaarsnota opgenomen onderwerpen. De uitsluitend bĳ de kadernota opgenomen onderwerpen zĳn de volgende:

3) Aanpassing pollerinstallaties Het college heeft besloten de pollers aan het Zonnehof en Windlusthof te verwĳderen en in de winkelgebieden Ackershof en De Parade en op de Nieuwkoopseweg camerahandhaving in te stellen. Hierdoor kunnen investeringsbudgetten worden verlaagd wat leidt tot structureel lagere lasten voor de exploitatie.

4) Groenonderhoud Pĳnacker-West Voor het groenonderhoud zĳn de bestaande middelen ontoereikend. Voor 2025 wordt een beroep gedaan op de voorziening. Om de aanbesteding voor groenonderhoud op te starten zĳn aanvullende middelen nodig voor de uitbreiding van Pĳnacker-West.

4) Ganzenbeheer In het Ganzenbeheerplan is inzichtelĳk gemaakt op welke wĳze het beheer van de ganzen in de komende jaren kan worden uitgevoerd en welke structurele financiële gevolgen dat heeft. Voor het beschikbaar krĳgen voor middelen voor nieuw beleid, moeten de kosten van het Ganzenbeheerplan worden afgewogen bĳ de Kadernota 2026.

3. Nieuw en gewĳzigd beleid per programma Hieronder is beschreven welke belangrĳke plannen, projecten en/of beleidsontwikkelingen per programma worden verwacht, inclusief de daarbĳ behorende financiele middelen. Onderdeel van dit overzicht vormen de plannen, projecten en/of beleidsontwikkelingen die reeds aan het college zĳn voorgelegd, maar waarover nog een financieel besluit moet worden genomen.

Programma 1: ruimte en wonen Behouden en ontwikkelen van een herkenbare en passende woon- en leefomgeving Omgevingsvisie Momenteel wordt gewerkt aan een monitor van de omgevingsvisie Pĳnacker-Nootdorp 2050. De uitkomsten van deze monitor in combinatie met een raads- of coalitieakkoord na de verkiezingen in maart 2026, kunnen leiden tot wens voor actualisatie van de omgevingsvisie. Afhankelĳk van de omvang van de actualisatie zal in 2026 beoordeeld moeten worden welke incidentele middelen hiervoor nodig zĳn. Ruimte voor ruimte Wĳ hebben van diverse ondernemers het verzoek gekregen om een nieuwe ronde ruimte voor ruimte te starten. Met ruimte voor ruimte kunnen ondernemers hun bedrĳf financieel verantwoord beeindigen en ontstaat er ruimtelĳke kwaliteitswinst. Een afname van de bebouwing en het op passende plekken terugbouwen van woningen leidt tot een verbetering van de ruimtelĳke kwaliteit in het buitengebied. Daarvoor maken we gebruik van de financiele middelen vanuit eerdere ronden. Bĳ de jaarrekening 2024 is voorgesteld hiervoor €540.000 te bestemmen in reserve ruimte voor ruimte.

Uitbreiden van de woningvoorraad Volkshuisvestelĳk programma Het rĳk werkt aan nieuwe wetgeving, waaronder de Wet Regie op de Volkshuisvesting. Hoewel deze wetgeving nog niet is afgerond, is het aannemelĳk dat er een nieuw verplicht omgevingsprogramma wordt toegevoegd. Dit wordt het volkshuisvestelĳk programma genoemd. Er zĳn reeds middelen beschikbaar gesteld voor een omgevingsprogramma Wonen en Ontwikkeling. We onderzoeken in hoeverre beide samengevoegd kunnen worden en berichten u hierover zodra de wetgeving definitief is. Vermindering legesopbrengsten De woningproductie neemt de komende jaren naar verwachting af. Wĳken als Ackerswoude en Keĳzershof zĳn bĳna klaar en de transformatiegebieden zĳn nog in voorbereiding. Dat heeft effect op de opbrengsten vanuit de leges. Immers wanneer er voor minder omgevingsvergunningen voor woningen worden aangevraagd, dan komen er ook minder leges binnen. Wanneer de gronden op de bedrĳventerreinen uitgegeven zĳn, komen ook voor bedrĳfsgebouwen minder leges binnen. Daar staat tegenover dat er dan ook minder werkzaamheden uitgevoerd hoeven te worden. De gevolgen daarvan zullen de komende jaren inzichtelĳk worden gemaakt. Hierbĳ wordt ook rekening gehouden met de invoering van de Wet Kwaliteitsborging. Deze wet heeft namelĳk ook effect op de werkzaamheden van de gemeente en de legesopbrengsten. Dit is een aandachtspunt voor de begroting 2026.

Strategische grondverwerving Diverse projecten bevinden zich in een voorbereidende fase (transformatiegebieden, Oranjepark). Hiervoor willen we grondposities innemen. De afgelopen jaren hebben we daarom actief, maar strategisch gronden gekocht. Wanneer en in welke vorm die kansen zich voordoen is vooraf niet te benoemen. Het is van belang dat we flexibel en wendbaar zĳn zodat we kansen kunnen benutten. Uiteraard zullen voorstellen voor strategische grondverwerving voorzien zĳn van een onderbouwing inclusief risicoanalyse. Er is op dit moment geen aanleiding voor het aanvullen van het bestaande verwervingsbudget.

Woonwagenlocaties In mei 2025 ligt het voorstel tot het vaststellen van het woonwagen- en standplaatsenbeleid ter besluitvorming bĳ de gemeenteraad. Onderdeel daarvan is het uitbreiden van het aantal woonwagens en standplaatsen. Momenteel wordt gewerkt aan een locatieonderzoek voor de Klapwĳkseweg. Voor de herinrichting dan wel herontwikkeling van deze locatie zĳn financiele middelen nodig. Aan de hand van het locatieonderzoek zal in 2025 een apart financieel voorstel aan de raad worden voorgelegd. Zo mogelĳk wordt dit bĳ de begroting 2026 gedaan. De voorgenomen andere uitbreidingslocaties liggen in de transformatiegebieden Dwarskade en Overgauw. Voorstellen daarover worden tegelĳkertĳd met deze ontwikkelingen aangeboden.

Benutten van de woningvoorraad voor (lokale) doelgroepen Planning ‘t Hofland In 2027 loopt de overeenkomst tussen de gemeente en de eigenaar van ’t Hofland formeel af. Wellicht kan deze nog voor een beperkte tĳd verlengd worden. Op het moment dat duidelĳkheid is over de planning, zal een plan gemaakt worden voor de huidige bewoners en zal de raad geïnformeerd worden. Huisvesting statushouders Momenteel wordt er gewerkt aan het opstellen van een plan voor de huisvesting van statushouders omdat we als gemeente achterlopen op onze taakstelling. De raad is geinformeerd over de opgave en tegelĳktĳd gevraagdeen besluit te nemen over de manier waarop we de achterstand in kunnen lopen. De kosten en capaciteit zĳn onderdeel van het besluit, waarbĳ eerst gekeken naar de bestaande budgetten. In programma 7 wordt nader ingegaan op de kosten voor inburgering.

Programma 2: economie en glastuinbouw Herstructurering en innovatie glastuinbouw Innovatiepact Greenport West-Holland Sinds 2018 nemen we deel aan het Innovatiepact Greenport West-Holland. Overheden, ondernemers, onderzoeksorganisaties en onderwĳsinstellingen in de regio werken samen aan de ambitie om het meest toonaangevende internationale tuinbouwcluster ter wereld te blĳven. Onze deelname loopt eind 2025 af. Het college heeft besloten de samenwerking te verlengen onder voorbehoud van positieve besluitvorming bĳ de Voorjaarsnota. Ambassadeursschap Gemeente voor Wageningen Universiteit Research De gemeente treedt al geruimte tĳd op als ambassadeur voor het toegepast wetenschappelĳk onderzoek voor innovatie in productie- en teelttechnieken in de glastuinbouw. Hiervoor is de gemeente toegetreden tot de zogenoaamde club van 100. In ruil daarvoor ontvang de gemeente diensten vanuit de WUR voor onderzoek, lezingen en projecten. Het college heeft besloten het ambassadeursschap te verlengen tot en met 2026. Kosten hiervoor bedragen € 15.000 per jaar. Financiering vindt plaats vanuit de huidge budgetten.

Meer mening van functies in de centra Samenwerking Pĳnacker Centrum Gemeente, ondernemers en vastgoedeigenaren realiseren al meedere jaren gezamenlĳk centrummanagement. De samenwerkingsovereenkomst verloopt eind 2025. Partĳen verkennen de mogelĳkheden om de samenwerking in 2026 te continueren. De financiering hiervan kan plaatsvinden binnen de huidige budgetten. Er wordt uitgegaan van een bĳdrage van € 10.000.

Versterken economische vernieuwing Omgevingsprogramma Economisch Vestigingsklimaat Eind 2024 is gestart met het opstellen van het omgevingsprogramma Economisch Vestigingsklimaat. Hierin wordt al het economisch beleid voor de fysieke leefomgeving opgenomen. Conform de kaderstellende notitie

wordt in dit programma een nieuwe economische visie opgenomen. In 2026 wordt uitvoering gegeven aan maatregelen en activiteiten die bĳdragen aan de ambities en doelen uit het omgevingsprogramma. De huidige budgetten zĳn de financiele kaders voor dit nieuwe omgevingsprogramma.

Programma 3: mobiliteit Infrastructuur duurzaam veilig (her)inrichten en stimuleren verkeersveilig gedrag Actualisatie beheerplan Wegen In 2025 stellen we een nieuw beheerplan wegen op. Hierin verwerken we de mutaties in ons areaal en maken we inzichtelĳk welke middelen we meerjarig nodig hebben om het onderhoud en beheer van ons wegareaal in stand te houden. In de periode tussen de voorjaarsnota en de behandeling van de begroting 2026 gaan we met u in gesprek over de beeldkwaliteit, het onderhoudsniveau en de ambities van onze weginfrastructuur in relatie tot de kosten. Bĳ het nieuwe beheerplan worden ook de volgende zaken waarvoor budget noodzakelĳk is betrokken. • •

• •

Parkeerdrukmeting; De parkeervisie moet na vaststelling worden uitgewerkt in een parkeernota met beleidsregels en parkeernormen. Hiervoor is een nulmeting van de parkeersituatie gewenst. Verkeersonderzoeken en campagnes; Voor noodzakelĳke datatools, educatie, verkeerstellingen, externe onderzoeken, verkennende ontwerpen en kostenramingen is budget noodzakelĳk. Specifiek is budget nodig voor onderzoek naar de mogelĳkheden van verbetering van de verkeersveiligheid op fietspad Vaantje, de schoolroute Kruisweg-de Poort en de Wilgenweg. Kleine verkeersmaatregelen; Er is budget noodzakelĳk om alle urgente bewonersmeldingen voor de verkeersveiligheid op te lossen. Gemeentebreed verkeersonderzoek bĳ nieuwbouwontwikkelingen; Begin 2025 is gestart met een quikscan naar eventueel noodzakelĳke verkeersmaatregelen als gevolg van de verstedelĳkingsopgaven. Na de quikscan is een verdiepend onderzoek nodig.

Kade Katwĳkerlaan De gemeenteraad heeft in de begroting 2025 € 7.000.000 beschikbaar gesteld voor de reconstructie van de Katwĳkerlaan. Naar nu blĳkt zĳn er forse kosten gemoeid met de omleiding van R-netlĳn 455. Over dit project en de financiële gevolgen wordt u separaat geïnformeerd. Reconstructie Nieuwkoopseweg Door graafwerkzaamheden is de asfaltconstructie aangetast. Hiervoor is een reconstructie van de weg noodzakelĳk. Het aanbrengen van een beschoeiing wordt sterk aangeraden. Hiervoor wordt bĳ het beheerplan beschoeiingen in 2026 een voorstel aan u voorgelegd. Er wordt voorgesteld om de Emmastraat uit te stellen in verband met de beschikbare capaciteit en prioriteit. De onderhoudswerkzaamheden aan de riolering en bestrating laten dit toe en kunnen uitgesteld worden. We nemen deze werkzaamheden op in het nieuwe gemeentelĳk rioleringsplan. We stellen voor om de gereserveerde middelen van €900.000 voor de Emmastraat in te zetten voor de dekking van de Nieuwkoopseweg. Keringsopgave Hoogheemraadschap Delfland Het Hoogheemraadschap heeft een grote opgave om de kades binnen onze gemeente op te hogen. De ophogingen brengen kosten met zich mee voor de gemeente wanneer een weg op de kade aanwezig is. Per kade moet een kostenverdeling worden toegepast tussen het Hoogheemraadschap en de gemeente.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://pijnacker-nootdorp.raadsinformatie.nl/document/15616829/2