Bijlage 2. Advies - Lokale Inclusie Agenda

Aan het College van Burgemeester en Wethouders Pijnacker-Nootdorp Postbus 1 2640 AA Pijnacker Pijnacker, 6 november 2024 Betreft advies van de Adviesraad Sociaal Domein inzake het opstellen van een Lokale Inclusie Agenda (LIA) voor de gemeente Pijnacker – Nootdorp Geacht College, Onlangs kregen wij het verzoek advies uit te brengen voor het opstellen van een Lokale Inclusie Agenda (LIA) voor de gemeente Pijnacker – Nootdorp. Tijdens onze studiedag op 23 oktober j.l. hebben wij het onderwerp inclusie en diversiteit nader verkend en vervolgens onderstaand advies opgesteld. Algemeen Als adviesraad onderstrepen wij het belang van een inclusieve gemeente. Een inclusieve samenleving is essentieel voor de sociale cohesie en het welzijn van inwoners. Een LIA kan helpen om het bewustzijn van (onbedoelde) uitsluiting te vergroten en daarmee deelname van alle inwoners aan de samenleving te bevorderen. We juichen dan ook toe dat het college heeft besloten een LIA op te stellen om te streven in 2050 een inclusieve gemeente te zijn. Tegelijkertijd roept dit bij ons de vraag op wat de gemeente verstaat onder een inclusieve gemeente en wat zij hierin in 2050 bereikt hoopt te hebben. Inclusie is een breed begrip waar veel thema’s onder vallen.

Te denken valt aan fysieke en sociale toegankelijkheid, LHBTQI+ acceptatie, voldoende beantwoording van culturele diversiteit, bestrijden van discriminatie, etc. Om te komen tot een LIA is het belangrijk een visie te hebben op inclusie en te analyseren waar binnen onze gemeente de prioriteiten liggen. Daarnaast is inclusie geen statisch gegeven maar iets dat mee verandert met maatschappelijke ontwikkelingen en de bevolkingssamenstelling. Tot slot is inclusie niet absoluut maar betreft het interactie tussen mensen. Daarbij helpt het als inwoners zich gehoord en gezien voelen en zich kunnen identificeren met de gemeenteambtenaar die hen te woord staat. Advies Onze belangrijkste aandachtspunten bij het opstellen van een LIA zijn: 1. 2. 3. 4.

Analyseren huidige situatie binnen de gemeente, stel vervolgens de prioriteiten; Zorgen voor een heldere visie op dit onderdeel van het lokale gezondheidsbeleid; Zorgen voor een inclusief (personeels)beleid; Meetbaarheid: stel indicatoren op en laat ze een vast onderdeel worden bij de bestuurlijke besluitvorming; 5. Evalueer en stel bij; 6. Maak gebruik van best practices en betrek stakeholders; 7. Zorg voor geoormerkte (financiële) middelen.

Hieronder lichten we onze aandachtpunten toe:

2

1. Analyseer de huidige situatie binnen onze gemeente en bepaal waar de prioriteit ligt. Het is belangrijk zicht te hebben op waar de grootste uitdagingen liggen als het om inclusie binnen de gemeente gaat. Door met inwoners en belanghebbenden in gesprek te gaan kunnen de grootste knelpunten die inclusie belemmeren worden geïdentificeerd en worden opgenomen als startpunt voor de inclusie agenda. 2. Zorg voor een heldere visie op inclusie als onderdeel van het lokale gezondheidsbeleid. Inclusie is een belangrijke factor in de gezondheid van inwoners. Om een doelgerichte inclusie agenda op te stellen die bijdraagt aan een gezonde samenleving, is het noodzakelijk te weten wat het uiteindelijke doel is waar aanpak en resultaten aan afgemeten kunnen worden. 3. Zorg voor een inclusief (personeels)beleid. Goed voorbeeld doet goed volgen en het is belangrijk dat de inwoners zich herkennen in de medewerkers die bij de gemeente werken. Door als gemeente te zorgen voor een inclusief personeelsbeleid geef je het goede voorbeeld. Bovendien zorgt diversiteit binnen het personeelsbestand ervoor dat er vanuit verschillende invalshoeken naar beleid wordt gekeken, wat de inclusiviteit van beleid bevordert. 4. Stel indicatoren op om inclusie meetbaar te maken en zorg dat deze indicatoren een vast onderdeel worden bij bestuurlijke besluitvorming.

Inclusie komt tot stand in een continu en iteratief proces. Om te borgen dat er concrete stappen worden gezet is het noodzakelijk om een vaste brede werkwijze te creëren. Door beleid standaard te toetsen op inclusie-indicatoren bevorder je de bewustwording en breng je het belang van een inclusieve samenleving doorlopend onder de aandacht. 5. Evalueer en stel bij. De samenleving is dynamisch. Daarmee is het vraagstuk van inclusie een vraagstuk dat voortdurend verandert. Door een cyclische aanpak van prioritering, evaluatie en bijstelling zorg je voor een lerende organisatie en beweegt de inclusie agenda mee met de samenleving. Als ASD worden we graag vast onderdeel van deze cyclus. 6. Maak gebruik van best practices en betrek stakeholders. De rol van de gemeente als het gaat om inclusie is het vormgeven van inclusief beleid en daarmee richting geven en vervolgens handhaven. Maar de gemeente staat niet alleen als het gaat om de uitdagingen voor een inclusief beleid en het nastreven van een inclusieve samenleving. Het is belangrijk om gebruik te maken van ervaringen van vergelijkbare gemeenten en om lokale organisaties te betrekken bij het opstellen en uitvoeren van inclusie bevorderende maatregelen. Tot slot We realiseren ons dat een goede aanpak om inclusie te bevorderen investeringen vraagt.

Door continu te werken aan inclusie stimuleer je als gemeente dat inwoners mee kunnen doen aan de samenleving. Dit heeft naast een groot welzijns- en gezondheidseffect ook een kostenbesparend effect op andere beleidsterreinen, zoals sociale zekerheid en veiligheid. Dit past ook bij het door de gemeente ingezette en lopende beleid omtrent positieve gezondheid, RIGA, Jeugdzorg, Wmo, schuldhulpverlening, opvang van vluchtelingen en andere sociale vraagstukken waar de gemeente beleid voor maakt. Belangrijk is te zorgen dat aansluitend bij het lopende beleid geoormerkte middelen worden vrijgemaakt voor inclusie, zodat inclusie een blijvend onderdeel kan worden van het Lokale Gezondheidsbeleid. Met vriendelijke groet, namens de Adviesraad Sociaal Domein Pijnacker-Nootdorp

Piet van Adrichem, voorzitter