Beantwoording aanvullende vragen PO 2026-02-26.pdf

Betreft: Datum ontvangst:

Beantwoording aanvullende vragen PO m.b.t. het zwembadplan SBZO als voorbereiding op forum 03-03-2026 26 februari 2026

Naar aanleiding van de beschikbare stukken hebben we de volgende vragen.

Dekking verschil kostenraming en werkelijke investering De kostenraming voor de investering is aanzienlijk gewijzigd, wij gaan uit van raming S&K 2025, van ruim 8 miljoen euro ex BTW. De investering is 6,5 miljoen in de BTW, uitgaande van cijfers van Maatschappelijk Financieren. Vraag: Heeft u als medefinancier zicht op hoe het verschil is gedekt en of dit passend is bij wet- en regelgeving? Kunt u ons met een toelichting inzage geven in hoe dat verschil tot stand komt? Om te beginnen moet er iets verduidelijkt worden. Anders dan de recente (marktconforme) budgetraming van € 8.067.474,- (ex btw), zijn alle eerder verstrekte opgaven begrotingen van de daadwerkelijke bouwkosten om het zwembad te bouwen. Chronologisch zijn in de tijd diverse bouwkostenramingen (door SBZO) verstrekt: € 4.989.604 excl btw ; jaar 2019; 1e raming in samenwerking met Slangen + Koenis € 5.300.000 excl btw; jaar 2021; herijking bouwkosten door Treem € 5.720.000 excl btw; jaar 2025; op basis van getekende offertes Waarom dan een afwijkende en marktconforme budgetraming? Dat was noodzakelijk om de aanbestedingsrechtelijke analyse van LaGro goed te uitvoeren. De bouwkostenramingen vergelijken met de (marktconforme) budgetraming is feitelijk appels met peren vergelijken.

Het verschil tussen de verschillende begrotingen van de werkelijke bouwkosten is gelegen in de prijsstijgingen van afgelopen jaren (materiaalkosten, loonkosten).

BOSA- regeling In 2022 is bij de besluitvorming aangegeven in de concept uitvoeringsovereenkomst in artikel 9.1.e dat: SBZO een subsidie verleend heeft gekregen op grond van de Subsidieregeling Stimulering bouw en onderhoud sportaccommodaties (Bosa) van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport; Uit de doorrekening financieringsplan zwembad van 21-10-2025 van Maatschappelijk financieren staat de BOSA subsidie op 0 in de financiering. Vraag: Kunt u dit voor ons toelichten? Wordt de subsidie wel of niet verstrekt onder de BOSA regeling en zo niet welke verandering/ risico/ impact heeft dit op risicoafweging en financiering? Volgens opgave SBZO. BOSA en BTW is door gewijzigde wetgeving een aandachtspunt. Immers recreatie is btw-plichtig en sportbeoefening is dat niet. Dit geldt voor nietwinstbeogende instellingen. In de basis is het wenselijk dat SBZO btw-plichtig is, daar zij dan zekerheid hebben op de teruggave van het btw-bedrag, ondanks dat BOSA-regeling bij aanvang een hogere teruggave geeft. Voor de gemeente is dit zeer recente uitgangspunt van SBZO ook nieuwe informatie. Hierover gaan wij in overleg met SBZO en zullen uw raad daarover informeren.

Provincie uitspraak In dezelfde uitvoeringsovereenkomst in artikel 9.1.f staat dat: de Provincie Utrecht zich niet negatief heeft uitgesproken over het aangaan van deze overeenkomst en de daarmee samenhangende financiële verplichtingen van de Gemeente. Vraag: Heeft de provincie zich uitgesproken over de herziene en geactualiseerde overeenkomst en daarmee samenhangende financiële verplichtingen? Acht u dat wel of niet noodzakelijk en waarom niet indien niet noodzakelijk. In de toezichtsbrieven over de begroting 2025 en de begroting 2026 staat niets over he zwembad. Zolang de gemeente in staat is om een sluitende gemeentebegroting op te stellen zal de provincie hiermee akkoord gaan. BTW teruggave / vrijstelling In het rapport van TREEM uit 2021 staat pg 15 een alinea over de omgang met de BTW. Er staat letterlijk ‘indien de accommodatie voor 1 januari 2024 gerealiseerd wordt, zien we daarin op dit moment geen risico’. We zijn inmiddels voorbij 1 januari 2024. De regels over BTW-vrijstelling bij het bouwen van sportaccommodaties zijn complex en hangen sterk af van wie bouwt en hoe deze wordt geëxploiteerd en verschillen ook per posten.

Vraag: Hoe schat u dit risico ten aanzien van de BTW-vrijstelling nu in? Is afgelopen half jaar een ruling aangevraagd voor dit plan bij de belastingdienst? Zo ja, wat is de uitkomst? Zo, nee waarom niet? Volgens opgave SBZO. Er is geen ruling met de belastingdienst aangegaan. De vraag of de belastingdienst overigens vooraf wenst, daar de wetgeving in deze nog in ontwikkeling is, mede gezien de recente uitspraken. Exploitatie begroting/ prognose U antwoord op onze aanvullende vragen _ uw kenmerk Z/25/093968 / D/26/216495- in antwoord 2, dat de gemeente de budgetbegroting van 2025 van SBZO heeft ontvangen. Deze is beoordeeld door LaGro. De beoordeling van LaGro beperkt zich tot de beoordeling van de nood tot aanbesteding ja/nee. Wij zijn echter op zoek naar een antwoord op de vraag of de gemeente een advies heeft gevraagd (intern ambtelijk of extern deskundigen) op de haalbaarheid en realiteitszin van de MJP 2025 van SBZO. In uw antwoord 5, zelfde document, geeft u aan ‘Het is voor de gemeente hoofdzakelijk van belang – in lijn met de exploitatie van het huidige zwembad – of de gemeentelijke jaarlijkse exploitatiebijdrage nog klopt met de gemaakte afspraken daarover binnen de concessieovereenkomst met SBZO. Wij verschillen hier van mening.

Het risico voor niet kunnen exploiteren van het zwembad komt uiteindelijk bij de gemeente via de exploitatiesubsidie en de gemeentelijke garantie voor de financiering. Daarmee is het essentieel dat de gemeente vertrouwen heeft in de haalbaarheid van de exploitatie. Wij zien in de MJP 2025 grote verschillen in de exploitatie ten opzichte van 2022. Met name grote aanpassingen in de verdeling van inkomsten tussen de verschillende posten en verhogingen van inkomsten. Vraag: Bent u het met ons eens dat deze exploitatiebegroting wezenlijk verschilt ten opzichte van de exploitatiebegroting van 2022? Dit in tegenstelling tot uw antwoord 6 in bovengenoemd document dat het exploitatieplan niet is gewijzigd? Zo nee, graag een toelichting. De onderdelen en activiteiten in de exploitatiebegroting zijn niet gewijzigd, enkel de kosten ervan. Vraag: Bent u het met ons eens dat daarmee ook het externe advies van TREEM in 2021 niet meer past bij het huidige voorstel? Dit in tegenstelling tot uw suggestie in uw antwoord 6 op onze aanvullende vragen waarin u verwijst naar het oude TREEM rapport als onderbouwing van de exploitatie. Zo nee, kunt u dit toelichten en onderbouwen?

We stellen ons inmiddels op het standpunt dat uit hoofde van de nog te verlenen beschikking voor het resterend deel van de subsidie a 2,2 mio , de beschikking voor de aanvullende subsidie van 420K en de gemeentelijke garantstelling zodra de gemeente alle geactualiseerde informatie, waaronder de geactualiseerde NJP, van SBZO heeft ontvangen aan bijvoorbeeld Treem worden gevraagd deze informatie te beoordelen. Bent u het met ons eens dat een gemeentelijk investering van 5.7 miljoen (subsidie en lening) en een commitment voor gemiddeld 300.000 euro exploitatiebijdrage voor 10 jaar, vraagt om een robuust realisatieplan voor minstens diezelfde lange termijn? Zo nee, kunt u dit toelichten en onderbouwen? Wat wordt bedoeld met een robuust realisatieplan voor tenminste 10 jaar? Vraag: Bent u het met ons eens dat, in tegenstelling tot uw antwoord 6 waarin u aangeeft dat u de exploitatiebegroting niet opnieuw hebt beoordeeld, maar die beoordeling pas relevant wordt als het zwembad in bedrijf wordt gesteld en dan opnieuw wordt getoetst, het wel degelijk van belang is om een realistische exploitatiebegroting te hebben? Zo nee, kunt u dit toelichten en onderbouwen? Ja, daar zijn we het inmiddels mee eens, maar laat onverlet dat zodra er tussen SBZO en de gemeente uit hoofde van de concessieovereenkomst bij aanvang en vervolgens jaarlijks wordt gesproken over de gemeente jaarlijkse

exploitatiebijdrage SBZO daar bedrijfsgegevens voor moet aandragen zodat deze beoordeeld kunnen worden. Vraag: Welk ambtelijk of extern advies heeft u over de robuustheid van de MJP 2025 gevraagd? Dergelijk advies wordt nog uitgevraagd waarover we de raad zullen informeren. Impact programmabegroting Vraag: Op welke manier hebben de risico’s in deze MJP, de subsidie en de garantie voor de lening impact op de programmabegroting van 2026 en verder? Wat is het effect op de schuld, solvabiliteit, weerstandsvermogen en de gemeentelijke belastingtarieven (OZB) van de gemeente Oudewater? De nadelige grex drukt indirect op de meerjaren programmabegroting doordat de grex de schuld verhoogt, het weerstandsvermogen verlaagt en de solvabiliteit verslechtert.

Vraag: Wat is het effect op de zaken in vraag 10 wanneer de exploitatie komende tien jaar niet sluitend blijkt en het zwembad, meer dan nu begroot, verlieslatend is? Dat is een primair een risico voor SBZO uit hoofde van de gesloten overeenkomsten. Vraag: Heeft de exploitatiebijdrage een maximumbedrag of is dit een open eind verhaal? Dit is vastgelegd in de concessieovereenkomst. Er wordt gestart met een startbijdrage in de exploitatie op het moment (in het jaar) dat de bedrijfsvoering van het nieuwe zwembad gaat starten. Vanuit de concessieovereenkomst bedraagt dit € 225.000,- (prijspeil 2023) en afgerond € 265.000, - geïndexeerd naar planjaar ingebruikname 2027. Vervolgens wordt elk jaar de bijdrage geïndexeerd zoals opgenomen in de concessieovereenkomst en vindt op basis van de concessieovereenkomst elk vijf jaar een evaluatie plaats. Vraag: Op welke manier wordt de investeringssubsidie (2,92 M) gefinancierd totdat deze is gedekt vanuit de opbrengsten van Statenland? Via een lening of uit de algemene reserve? In het geval van een lening, hoe groot zijn de kosten en komen deze kosten ten laste van de opbrengsten van Statenland? Uit de algemene reserve.

Vraag: Wat is het effect als blijkt dat de bouwkosten van het zwembad hoger blijken uit te vallen, bijvoorbeeld de scenario’s wanneer een overschrijding van 5, 10 of 20% blijkt? Heeft de gemeente hiervoor alternatieve plannen ontwikkelt? Is de subsidiebijdrage en de lening een maximumbedrag? Hiervoor zijn door de gemeente geen alternatieve plannen ontwikkeld aangezien SBZO, voor eigen rekening en risico, uitgezonderd de eenmalige gemeentelijke subsidiebijdragen en de garantstelling, dit zwembad realiseert en exploiteert. Overige vragen Vraag: Is de canon voor erfpacht een marktconform tarief? Zo nee, moet het verschil met een marktconform tarief geduid worden als een aanvullende subsidie? De canon is gebaseerd op de door de gemeenteraad vastgestelde grondwaarde behorende bij sportvoorzieningen.

Vraag: Over welk investeringsbedrag (bouw) wordt leges betaald? Indien dit niet of gedeeltelijk betaald wordt, moet dit dan beschouwd worden als een aanvullende subsidie? Er wordt leges betaald over de opgegeven bouwkosten zoals opgenomen in de aanvraag omgevingsvergunning zijnde € 4.217.600,Vraag: Heeft u inzicht in de bijkomende kosten voor het realiseren van de omgeving inclusief de infrastructuur die bij het zwembadplan horen? Denk aan aansluiting weg, ontwikkelen parkeerplaats, inrichten groen? Hoe moeten deze worden gedekt? Van het gemeentelijk parkeerterrein welk bij het sportcluster Tappersheul III wordt aangelegd, vallen de kosten bouwrijpmaken onder de grondexploitatie van Tappersheul III en voor het woonrijpmaken dient nog een krediet bij de raad te worden aangevraagd. Dit voorstel moet nog ingediend worden. Vraag: Welk effect hebben de extra kosten voor de bouw – zoals de al eerder toegezegde 420.000 euro, maar ook mogelijke nog volgende extra kosten – op de woningbouwambities en grondexploitatie op Statenland? Zoals ook zal blijken uit de grondexploitatie van Statenland drukt de bijdrage tot verplaatsing van het zwembad aanzienlijk op het resultaat van deze grondexploitatie. Vraag: Volgens het college is concurrentiegevoelige bedrijfsinformatie een grond voor geheimhouding. Het college stelt voor andere zaken maximale transparantie na te streven.

Tijdens de besloten raadsvergadering van 24 februari zijn geen concurrentiegevoelige zaken aan de orde gekomen rondom het zwembad. Bent u het met ons eens dat dit agendaonderdeel van de vergadering daarom geopenbaard kan worden? Het is niet helemaal duidelijk wat wordt bedoeld, maar de afspraken over de besloten vergadering van 24 februari blijven wat het college betreft ongewijzigd.

Tot slot Vraag: Bent u het met ons eens dat de omstandigheden waaronder in 2022 een besluit genomen is over het zwembad niet meer vergelijkbaar zijn met de omstandigheden anno 2026? Denk daarbij aan veranderingen in de begroting van het zwembad en daarmee veranderd risicoprofiel van het project, toezegging in 2022 van standhouden van bestaande woonprogramma met 30% sociaal. Tussen 2021/2022 en heden zit bijna 5 jaar. Het is redelijk aan te nemen dat de omstandigheden van beide momenten kan wijzigen. Het college stelt zich op het standpunt ten aanzien van het dossier zwembad maximale transparantie te tonen, dat moet ook, maar trekt wel een grens als het gaat om het openbaar stellen van gevoelige informatie zoals opgenomen in de Wet Open Overheid. Vraag: Bent u het met ons eens dat daarmee noodzakelijk is dat het college terugkomt bij de raad voor besluitvorming? En een nieuw besluit van de raad ook kan bijdragen aan draagvlak over dit besluit in de samenleving? Het college is bereid de geheimhouding uit 2021/2022 over het dossier van het zwembad volledig op te heffen, maar onder voorbehoud van gevoelige bedrijfsinformatie zoals opgenomen in de Woo. Als het nodig is daarover te besluiten komen we daar zeker voor terug.