B1. Kadernota 2025 - 2028.pdf
Tekst van het document
Kadernota 2025 - 2028
2
INHOUDSOPGAVE Kadernota 2025 - 2028 ............................................................................................... 1 Inhoudsopgave .......................................................................................................... 3 Inleiding .................................................................................................................... 4 Onvermijdelijke ontwikkelingen .................................................................................... 5 Uitgangspunten voor opstellen begroting ....................................................................... 7 Te hanteren uitgangspunten om het tekort terug te dringen ............................................ 8 Algemene Reserve en weerstandsvermogen ................................................................... 9 Investeringsplanning ................................................................................................. 10 Risico’s en aandachtspunten ...................................................................................... 13 Bijlage .................................................................................................................... 14
3
INLEIDING Na de jaarrekening en de voorjaarsrapportage is dit het derde P&C document in korte tijd. Het doel is de raad in staat te stellen richting mee te geven voor de begroting van volgend jaar. In de kadernota eerst de onvermijdelijke ontwikkelingen geïnventariseerd. Dit zijn mutaties op bestaande meerjarenbegroting. De mutaties zijn opgenomen in onderstaande tabel en worden puntsgewijs toegelicht. In de bijlage worden de zaken genoemd waar wij niet mee hebben ingestemd. De kadernota sluit het eerste jaar positief en de jaren hierna fors negatief. Hierbij is nog geen rekening gehouden met de uitkomsten van de meicirculaire. Zodra deze bekend zijn, wordt u hierover geïnformeerd. De meicirculaire is een belangrijk ingrediënt voor de begroting 2025-2028 die aan het einde van dit jaar zal worden voorgelegd. Voor het opstellen van deze begroting wordt u gevraagd in te stemmen met de uitgangspunten die wij hanteren. Ook vragen wij u in te stemmen met de sturingsmogelijkheden die wij zien om dit tekort terug te dringen. Deze wordt ook in deze kadernota toegelicht. Beide zaken worden verderop in de kadernota toegelicht.
4
ONVERMIJDELIJKE ONTWIKKELINGEN Zoals aangegeven is er op basis van de Voorjaarsrapportage 2024 een begrotingsoverschot in 2025 en zijn er tekorten in de jaren hierna. Het zogenaamde ravijnjaar is nog steeds 2026. Vanuit de organisatie zijn voor de jaren 2025 en volgende onvermijdelijke ontwikkelingen aangeleverd. Deze staan opgenomen in onderstaande tabel. Met de daarbij behorende toelichting. In de bijlage zijn de zaken opgenomen die zijn afgewezen.
Nr.
Omschrijving
2025
2026
2027
2028
Saldo Voorjaarsrapportage 2024
696.443
-1.242.310
-1.084.408
-1.084.408 -6.689
1.
Effecten Kaderbrief GGDrU
-6.689
-6.689
-6.689
2.
Aanleg twee brandputten
-18.000
0
0
0
3.
Richtlijn "Network and Information Security (NIS2)
-86.833
-50.833
-50.833
-50.833
4.
Effecten Kadernota 2025 ODRU
-80.914
-80.914
-80.914
-80.914
5.
Volkshuisvestingsprogramma
-24.000
0
0
0
6.
Besparing verduurzaming gemeentelijk vastgoed
17.655
17.655
17.655
17.655
7.
Onderhoud ondergrondse comtainers
-40.000
-40.000
-40.000
-40.000
8.
Beheerssysteem Obsurv in de cloud
-11.000
0
0
0
9.
Databeheer IBOR
-10.000
-10.000
-10.000
-10.000
10.
Vervolgonderzoek begraafplaatsen
-10.000
0
0
0
11.
Actualiseren begraafplaatsinformatie en administratie
-25.000
0
0
0
12.
Extra lasten extra (vervangings-) investeringen
0
-63.568
-67.579
-90.147
401.662
-1.476.659
-1.322.768
-1.345.336
Totaal
1. Effecten Kaderbiref GGDrU Dit zijn de aanpassingen op basis van de Kaderbrief 2025 van de GGDrU. 2. Aanleg twee brandputten De gemeente is op grond van de Wet veiligheidsregio’s verantwoordelijk voor de brandweerzorg. De aanwezigheid van goede en voldoende bluswatervoorzieningen is een voorwaarde voor een goede brandweerzorg en de basis voor het repressief optreden van de brandweer. Uit recent onderzoek van de Veiligheidsregio Utrecht is gebleken dat op een aantal plekken in de gemeente onvoldoende bluswaterdekking is. Er zijn hierom extra investeringen nodig om overal brandveiligheid te garanderen. 3. Richtlijn "Network and Information Security (NIS2) De afgelopen jaren zien we dat diverse ontwikkelingen in toenemende mate de veiligheid van onze maatschappij onder druk zetten. In het licht van deze ontwikkelingen is de 'Network and Information Security (NIS2)' richtlijn door Europese Unie ontwikkeld. De NIS2 beschrijft de maatregelen voor een hoog gezamenlijk niveau van cyber beveiliging. De VNG is eind 2023 door het ministerie geïnformeerd dat gemeenten vallen onder essentiële entiteit in het kader van deze Richtlijn. Deze Europese Richtlijn wordt momenteel omgezet in Nederlandse wet en zal naar verwachting in 2025 in werking treden. Met de invoering van de wet krijgen we te maken met nieuwe wettelijke eisen op het gebied van cybersecurity.
Deze nieuwe eisen liggen met name op het gebied van zorgplicht, toezicht, audit en meldplicht. Ook zal 'operationele techniek' (ICT in de buitenruimte) onder de NIS2 richtlijn gaan vallen. Het niet naleven van de NIS2 richtlijn gaat juridische gevolgen hebben. Deze consequenties zijn boeten en sancties. Ook wordt nog onderzocht de gevolgen voor de bestuurlijke en directie aansprakelijkheid. 4. Effecten Kadernota 2025 ODRU "Effect verhogen uurtarief 2024 conform RV Zienswijze (ontwerp) Kadernota 2025 en uurtarief 2024 ODRU (D/23/121876) 5. Volkshuisvestingsprogramma In 2025 moet de gemeente Oudewater een nieuw Volkshuisvestingsprogramma (heet nu nog woonvisie)
5
opstellen, omdat de huidige woonvisie dan verloopt. De Woningwet stelt een Woonvisie met een maximale geldigheidsduur van 5 jaar verplicht. 6. Besparing verduurzaming gemeentelijk vastgoed Besparing investering Stadhuis. 7. Onderhoud ondergrondse containers Preventief en correctief onderhoud aan verzamelcontainers en toegangssystemen, inclusief periodieke reiniging, moeten we regelmatig laten uitvoeren vanwege de toenemende onderhoudsvereisten als gevolg van de veroudering van de containers. 8. Beheerssysteem Obsurv in de cloud Op dit moment draait het beheersysteem Obsurv op de servers van de gemeente. Dit wordt op korte termijn niet meer ondersteund, een overstap naar Obsurv in de cloud is noodzakelijk om gebruik te blijven maken van het systeem. 9. Databeheer IBOR Structurele verhoging van gestegen licentie kosten databeheersystemen. 10. Vervolgonderzoek begraafplaatsen Uitwerking van nader onderzoek, inclusief implementatie van de verordeningen, tarieven en kosten van noodzakelijk vervolgonderzoek in het veld. 11. Actualiseren begraafplaatsinformatie en administratie Om aan de huidige wetgeving te voldoen is het benodigd om de begraafplaatsadministratie in toegankelijkheid te verbeteren. Van papier naar digitaal, benodigde registraties en verwerking. 12. Extra lasten extra (vervangings-) investeringen Dit betreft de extra lasten van de (vervangings-) investeringen.
Het totale overzicht van de investeringen is in de Kadernota opgenomen.
6
UITGANGSPUNTEN VOOR OPSTELLEN BEGROTING Om de indexatie van de uitgaven beter te laten aansluiten bij de indexatie die we via de algemene uitkering ontvangen wordt de CEP indexatie toegepast met ingang van de begroting 2024. Deze index is het gewogen gemiddelde van drie indices: de loonvoet sector overheid, de index materiële overheidsconsumptie en de index overheidsinvesteringen. Kerncijfers CEP 2024
2022 2023 2024
Totaal 2022- 2025 2024
Loonvoet sector overheid
6,7
5,7
6,4
18,8
4,4
Prijs materiële overheidsconsumptie (imoc)
7,7
4,1
2,9
14,7
2,2
Prijs bruto overheidsinvesteringen (iboi)
6,3
4,4
3,0
13,7
2
Gemiddeld *
6,8
5,1
5,0
17,0
3,5
* 60% Loonvoet, 20% materiële overheidsconsumptie en 20% investeringen, conform indexatie van Algemene Uitkering
Gemiddeld leidt dit dan tot een te hanteren indexatie van 3,5 % die wij hanteren voor subsidies. Voor de investeringen hanteren wij 2% en voor de overige uitgaven 2,2%. Voor de lonen hanteren wij de vastgestelde CAO of nemen wij een stelpost op basis van de ontvangsten die wij hiervoor krijgen via de algemene uitkering uit het Gemeentefonds (meicirculaire). De indexatie van 3,5% hanteren wij bij de gemeentelijke belastingen en retributies waarbij rekening wordt gehouden met de maximale kostendekkendheid.
7
TE HANTEREN UITGANGSPUNTEN OM HET TEKORT TERUG TE DRINGEN Om het tekort terug te dringen willen wij aan de in onderstaande tabel opgenomen “knoppen” draaien. Hiernaast hopen we natuurlijk dat de algemene uitkering uit het Gemeentefonds een positief effect heeft. Keuze dekkingsbronnen Saldo Kadernota 2025
2025 401.662
2026
2027
2028
1.476.659 1.322.768 1.345.336
1 Indexatie alleen toepassen als dit noodzakelijk is
PM
PM
PM
PM
2 Structurele doorwerking voordelen vanuit de Jaarrekening 2023
PM
PM
PM
PM
3 Inzettten SPUK's niet voor extra beleid, maar voor bestaand beleid
PM
PM
PM
PM
4 Leges burgerzaken maximaal verhogen naar kostendekkend niveau / efficiencyslag
PM
PM
PM
PM
5 Omgevingsvergunningen verhogen naar kostendekkend niveau
PM
PM
PM
PM
6 Invoeren mileuleges
PM
PM
PM
PM
7 Structurele doorwerking voordelen vanuit de Jaarrekening 2023
PM
PM
PM
PM
8 Aanpassing kapitaallasten door doorschuiven/schrappen investeringen
PM
PM
PM
PM
9 Bezuinigingstraject richting Ravijnjaar 2026
PM
PM
PM
PM
10 Gemeenschappelijke regelingen
PM
PM
PM
PM
146.000
558.000
540.000
533.000
11 Indicatie financiële effecten Voorjaarsnota Rijk** 12 Meer samen doen met burgers 13 Bovenop indexering een verhoging OZB (3% p/j ) om tekort in meerjarenperspectief terug te dringen**** Subtotaal dekkingsbronnen ** Bij de doorrekening van de meicirculaire moet blijken hoe deze bedragen precies uitpakken. **** Dit geeft een beeld wat een cummulatieve stijging van jaarlijks 3% doet (bovenop de normale indexering)
8
PM
PM
PM
PM
93.000
188.790
287.454
389.077
348.662
-729.869
-495.314
-423.259
ALGEMENE RESERVE EN WEERSTANDSVERMOGEN Het weerstandsvermogen in de begrotingsparagraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing is gebaseerd op de balans en bedraagt op basis van de jaarrekening 2023 - 1,3. Door toevoeging van het uiteindelijke positieve resultaat aan de Algemene Reserve en weer verminderd met de restant subsidie aan SBZO (is overheveling van 2023 naar 2024) wordt het weerstandsvermogen 1,4. Na vaststelling van de voorjaarsrapportage stijgt deze naar 1,7.
9
INVESTERINGSPLANNING De basis voor de bijgevoegde investeringsplanning is de investeringsteringsplanning zoals opgenomen in de begroting 2025-2027. Ten opzichte van deze planning is de jaarschijf 2028 toegevoegd. Hiernaast zijn er onvermijdelijke investeringen toegevoegd. Schuldquote is op basis van de jaarrekening 2023 58%. Op basis van de begroting 2024 167%. Op basis van de investeringsplanning bij deze Kadernota wordt de schuldquote tot indicatief 184% in 2025.
Meerjarenontwikkelingen 2025-2028
10
Rente
0,015
WORDT Afschr. 2025 OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2025 Revitalisering Tappersheul 1 en 2 (verhardingen)**
Investering Afschr. 2025
2026
2027
2028
2026
2027
2028
4.000.000
40
Revitalisering Tappersheul 1 en 2 (groen) **
200.000
40
8.000
7.925
7.850
Revitalisering Tappersheul 1 en 2 (verlichting) **
400.000
25
22.000
21.760
21.520
Masterplan binnenstad tranche 2025 bovengronds
100.000
40
4.000
3.963
3.925
Vervanging beplanting
35.000
20
2.275
2.249
2.223
1.600.000
25
88.000
87.040
86.080
Rotondes Brede dijk - fietsveiligheid
142.000
25
7.810
7.725
7.640
Speelvoorzieningen 2025 (vervangen grote glijbaancombinatie)
35.000
12
3.442
3.398
3.354
Afsluiting voor doorgaand verkeer van H - plaatsing zakpalen
75.000
12
7.375
7.281
7.188
Houten bruggetjes vervangen
55.000
20
3.575
3.534
3.493
Beschoeiingen vervangen
65.000
25
3.575
3.536
3.497
Speelplekken Kol. Stamfordstraat (25K) en Pimkeltje (5,5K) opknappen
30.500
12
2.999
2.961
2.923
Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed Stadhuis
123.007
10
14.146
13.961
13.777
Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed Heksenwaag
39.977
10
4.597
4.537
4.477
Vervangen kademuren en gemetselde bruggen 2025
160.000 158.500 157.000
Nieuwe:
Totaal jaarschijf 2025
6.900.484
0 331.794 328.370 324.945
** Voor dit investeringskrediet wordt een afzonderlijk raadsvoorstel aan de raad voorgelegd, voordat dit budget besteed kan worden. OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2026
WORDT Afschr. 2025
2027
2028
Masterplan binnenstad tranche 2026 bovengronds (Biezenpoort)
207.000
40
2026
8.280
8.202
Vervanging beplanting
35.000
20
2.275
2.249
Herinrichting speelplek Marlijnpad 2026
33.000
12
3.245
3.204
Speelplek Biezenwal opknappen
10.000
12
983
971
Totaal jaarschijf 2026
285.000
0
0
14.783
14.626
OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2027
WORDT Afschr. 2025
2026
2027
Masterplan binnenstad tranche 2027 bovengronds
560.000
40
22.400
Vervanging beplanting
35.000
20
2.275
Vervanging voetbaldoelen (door stalen doelen met spijlen)
15.000
12
1.475
Totaal jaarschijf 2027
610.000
0
0
0
26.150
OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2028
WORDT Afschr. 2025
2026
2027
2028
Masterplan binnenstad tranche 2028 bovengronds
350.000
40
Speelvoorzieningen 2028
20.000
12
Totaal jaarschijf 2028
370.000
0
0
0
0
2025
2026
2027
2028
Nieuwe:
2028
Nieuwe:
Meerjaren ontwikkelingen 2025-2028 gemeente Oudewater VERVANGINGSPLAN RIOLERING OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2025
11
WORDT Investering
Masterplan binnenstad tranche 7
0
40
0
0
0
Revitalisering Tappersheul 1 en 2 **
500.000
40
20.000
19.813
19.625
Vrijvervalriolering 2025
120.000
40
4.800
4.755
4.710
Gemalen elektronische deel
260.000
15
21.233
20.973
20.713
Drainage en persleidingen
0
40
0
0
0
Duikers en NVO
50.000
40
2.000
1.981
1.963
Totaal jaarschijf 2025
930.000
0
48.033
47.522
47.011
2025
2026
2027
2028
** Voor dit investeringskrediet wordt een afzonderlijk raadsvoorstel aan de raad voorgelegd, voordat dit budget besteed kan worden. OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2026 Masterplan binnenstad tranche 8
Investering 0
40
0
0
Vervanging vrijvervalriolering 2026
320.000
40
12.800
12.680
Gemalen elektronische deel
100.000
15
8.167
8.067
0
40
0
0
Duikers en NVO
50.000
40
2.000
1.981
Totaal jaarschijf 2026
470.000
22.728
Drainage en persleidingen
OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2027 Vervanging vrijvervalriolering 2027
Investering
0
0
22.967
2025
2026
2027
2028
120.000
40
4.800
Gemalen elektronische deel
0
15
0
Drainage en persleidingen
0
40
Totaal jaarschijf 2027 OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2028
120.000 Investering
0 0
0
0
2025
2026
2027
4.800 2028
Vervanging vrijvervalriolering 2028
120.000
40
4.800
Gemalen elektronische deel
100.000
15
8.167
Drukriolering electronische deel 2028
190.000
15
15.517
Totaal jaarschijf 2028
410.000
0
0
0
28.483
Meerjaren ontwikkelingen 2025-2028 gemeente Oudewater VERVANGINGSPLAN AFVAL EN REINIGING OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2025
WORDT Investering
2026
2027
2028
13.988
13.988
13.988
0
13.988
13.988
13.988
Investering
2025
2026
2027
2028
0
0
0
0
0
2025
2026
Mini-containers papier (4.300 stuks uit 2015)
129.000
Totaal jaarschijf 2025
129.000
OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2026
Totaal jaarschijf 2026
2025 10
OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2027
Investering
Ondergrondse containers vervanging
250.000
10
GFT containers (cocons)
130.000
10
Totaal jaarschijf 2027
380.000
0
0
Investering
2025
0
0
OMSCHRIJVING JAARSCHIJF 2028
Totaal jaarschijf 2028
12
2027
2028
27.109
27.109
14.096
14.096
41.205
41.205
2026
2027
2028
0
0
0
RISICO’S EN AANDACHTSPUNTEN De Klepper De huur die voor De Klepper betaald moet gaan worden bedraagt afgerond € 344.000 (laatst bekende cijfer is inclusief gas/water en licht kosten). De huurprijs is voor het hele gebouw, exclusief de horeca. Hierin zit dus ook begrepen de bibliotheek, het stadsteam, verenigingen, politie, etc.. Hier tegenover staan vrijvallende exploitatielasten van afgerond € 326.000. Per saldo geeft dit een extra structurele last van € 18.000. Deze last kan lager worden door huurinkomsten van onder andere verenigingen, politie, etc.. Naast de structurele lasten zijn er ook incidentele lasten die moeten worden gedekt. Hierbij gaat het om een bedrag van € 2.547.000. Dit bedrag bestaat uit de negatieve verkoopsom (2.547K) - tijdelijke huisvesting in Cultuurhuis (710K) en afboeken van boekwaarden Stadskantoor (237K). Dekking voor het incidentele bedrag van € 2.547.000 is de verkoop van het Stadskantoor (490K) - 1 jaar vrijval van exploitatielasten De Klepper (326K) en uit de vrijval uit de voorziening groot onderhoud De Klepper (508K). Per saldo blijft er dan nog een bedrag te dekken van € 1.223.000. Dienstverleningsovereenkomst Oudewater - Woerden Op dit moment vindt de evaluatie plaats van de Dienstverleningsovereenkomst die Oudewater heeft met Woerden. De resultaten hiervan zijn nog niet bekend.
Zo ook niet de mogelijke financiële gevolgen van een nieuwe dienstverleningsovereenkomst. Uitvoering motie M-068: "Onderzoek raadsvergaderingen uitzenden met beeld en geluid Door de gemeenteraad is de motie M-068 aangenomen. Op dit moment loopt het onderzoek naar het mogelijk maken van raadsvergaderingen die worden voorzien van beeld en geluid (inrichting raadszaal). De kosten hiervan zijn op dit moment nog niet bekend (PM). Portfoliomanagement In het belang van de organisatie wordt portfoliomanagement geïmplementeerd om grip te krijgen op de huidige grote projecten. Deze functie is niet in te vullen binnen de huidige formatie en bestaat ook nog niet. De effecten voor Oudewater zijn nog niet bekend (PM).
13
BIJLAGE Niet akkoord Kadernota Nummer Omschrijving
2025
2026
2027
2028
Niet akkoord omdat
1.
Landelijk gebied
-25.000 25.000 25.000 25.000 In 2025 wordt waarschijnlijk 50K van de provincie ontvangen. Door dit bedrag te verdelen over de jaren 2025 en 2026 zijn de lasten voor begroting BN. De uitgaven voor 2027 en 2028 schrappen.
2.
Extra lasten evenementen
50.000
0
0
0 Is wens, geen wettelijke verplichting.
3.
Realisatie Nationaal Heksenmonument
15.000
0
0
0 Is wens, geen wettelijke verplichting.
4.
Subsidie instandhouding gemeentelijke monumenten
40.000 40.000 40.000 40.000 Is wens, gelet op de financiële positie motie niet uitvoeren.
5.
Kunst en Cultuur
25.000 25.000 25.000 25.000 Is wens, geen wettelijke verplichting.
6.
Programma / beleid openbare ruimte
75.000
0
0
0 Is nieuw beleid/wens.
7.
Maken digitale kaart begraafplaats
10.000
0
0
0 Is nieuw beleid/wens.
8.
Ecologie beleid
50.000 25.000
0
0 Is nieuw beleid/wens.
Totaal
240.000 115.000 90.000 90.000
Toelichting 1. Landelijk gebied De gemeente is een van de partijen bij de transitie landelijk gebied. De gemeenteraad heeft voor 2024 € 25.000 beschikbaar gesteld voor ambtelijke capaciteit voor de transitie opgaven in het landelijk gebied. Met de verwachting dat in 2025 en volgende jaren hiervoor budget vanuit Rijk en provincie komt ter dekking van deze kosten. Met de decembercirculaire 2023 is door het Rijk een (deel-)budget beschikbaar gesteld voor de gemeenten. Deze is nog niet verwerkt in de begroting ter dekking van de ambtelijk capaciteit bij RP. Verder heeft de provincie Utrecht ook aangegeven budget ter beschikking te gaan stellen maar nog niet duidelijk is, hoe, hoeveel en wanneer dit ter beschikking van de gemeente komt. Als er geen budget ter beschikking wordt gesteld, is onzeker of de inzet voor 2025 en volgende jaren gecontinueerd kan worden. 2. Extra lasten evenementen "In het kader van Recreatie & Toerisme / Evenementen zou ik ook graag een eenmalige bijdrage willen vragen van € 50.000 om in 2025 een reeks van activiteiten te kunnen vieren. Hiervoor starten we dit jaar een projectgroep om de volgende elementen te kunnen oppakken voor 2025. Namelijk: • 80 jaar Vrede • 650 jaar Stichtse Landbrief • 450 jaar Oudewaterse Moord • 100 jaar Wassende Water • 760 jaar stadsrechten “Oudewater" 3.
Realisatie Nationaal Heksenmonument Voor de realisatie van een Nationaal Heksenmonument in Oudewater is budget nodig van éénmalig € 15.000. Het monument is ter nagedachtenis aan hen die op het grondgebied van het huidige Nederland als heks zijn aangewezen, gemarteld, veroordeeld en ter dood zijn gebracht. Vanaf september is Oudewater met een aantal gemeenten in de race voor dit monument. 4. Subsidie instandhouding gemeentelijke monumenten In de gemeenteraadsvergadering van 14 december 2023 is een motie
aangenomen. De strekking van deze motie is om in de Kadernota 2025 een voorstel doen om de Oudewaterse subsidieregeling voor erfgoed opnieuw in te stellen. 14
5. Kunst en Cultuur Dit betreft een structureel bedrag van € 25.000 voor Kunst & Cultuur. Inzet wordt dan: € 10.000 voor aanbieden Kunst & Cultuurprogramma tijdens de Zomerse Nieuwjaarsreceptie van de gemeente Oudewater + € 15.000 voor stimulering Kunst & Cultuur aan de hand van de drie programmalijnen die beschreven worden in de Kunst & Cultuurnota. Dit bedrag is exclusief het plaatsen van Kunst in de openbare ruimte, hiervoor zal separaat geld voor aangevraagd worden. 6. Programma / beleid openbare ruimte In 2024 zijn gesprekken geweest over het boomregelement en een eerste aanzet gedaan voor het opstellen van bomenbeleid. In 2025 zullen kosten gemaakt worden voor eventuele nadere onderzoeken en overige bijkomende (niet ambtelijke uren) kosten. Ook de implementatie (te denken aan infografics / filmpjes voor bv social media vallen onder de aangevraagde financiële middelen. Gemeente Oudewater heeft nog geen specifiek hondenbeleid. Bij de toenemende gebruikersdruk van de openbare ruimte en de toenemende vraag voor ecologie / biodiversiteit is het noodzakelijk kaders en doelen op elkaar af te stemmen. 7. Maken digitale kaart begraafplaats Wens om graven in gis-kaart op te nemen en dit digitaal beschikbaar te maken (onder andere voor nabestaanden) 8.
Ecologie beleid Biodiversiteit blijft terug lopen, zowel raad als omgevingsvisie en groenblauw beleidsplan geven aan daar maatregelen tegen te willen nemen. Hiervoor dient beleid te worden opgesteld. Kosten zijn om eventuele literatuurstudie, meekoppelkansen in projecten en onderzoeken en dergelijke te kunnen bekostigen.
15