A17. Raadsinformatiebrief Vaststelling Subsidieregeling Oudewater isoleert koopwoningen 2026 (243581)

RAADSINFORMATIEBRIEF Van college van burgemeester en wethouders Vergadering van 22 september 2026 Kenmerk Z/25/086436 / D/26/243581 Portefeuillehouder Vincent Bos Portefeuille Energietransitie Opsteller Roo, Bre de Onderwerp Vaststelling Subsidieregeling Oudewater isoleert koopwoningen 2026 Kernboodschap Het college heeft de Subsidieregeling Oudewater isoleert koopwoningen 2026 vastgesteld. Deze regeling vervangt de subsidieregeling uit 2025. Daarmee wordt de isolatiesubsidie van de gemeente toegankelijker: bewoners die tot nu toe net buiten de voorwaarden vielen, kunnen in sommige gevallen alsnog meedoen. Huishoudens met een laag inkomen kunnen vanaf oktober zelf met DigiD aantonen dat zij recht hebben op de verhoogde subsidie van € 3.500. Wie kiest voor natuurlijk isolatiemateriaal krijgt € 500 extra, bovenop de landelijke en provinciale bijdragen. Alles wordt betaald uit rijksgeld dat al voor woningisolatie beschikbaar is; de wijzigingen vragen geen aanvullend gemeentelijk budget. Toelichting Wij hebben u eerder geïnformeerd over de vaststelling van de regeling en de start van de tweede tranche (raadsinformatiebrief 15 juli 2025, D/25/190390). Met deze brief informeren wij u over de actualisatie van de regeling. Het isolatieprogramma en de huidige regeling Oudewater werkt aan een toekomstbestendige, energiezuinige woningvoorraad.

Isolatie is daarin de eerste stap: zij verlaagt de energierekening, verhoogt het wooncomfort en is een voorwaarde voor verwarmen op lage temperatuur. Daarom voert de gemeente sinds juni 2024 het Nationaal Isolatieprogramma (NIP) uit. Het Rijk stelt daarvoor meerjarig middelen beschikbaar via de Specifieke Uitkering Lokale Aanpak Isolatie (SPUK LAI); voor de tweede tranche heeft Oudewater € 322.000 toegekend gekregen. Daar staat een verantwoordingsopgave tegenover: over alle tranches samen moet de gemeente 365 geïsoleerde woningen aan het Rijk verantwoorden. Voor de tweede tranche geldt de Subsidieregeling Oudewater isoleert koopwoningen 2025, die op 27 september 2025 in werking is getreden en loopt tot en met 31 december 2028. De regeling kent drie doelgroepen, elk met een eigen subsidieplafond: doelgroep 1 (huishoudens met een Groene Hartpas of een laag inkomen, maximaal € 3.500 per woning), doelgroep 2 (de reguliere doelgroep van eigenaar-bewoners van een slecht geïsoleerde grondgebonden woning met een WOZ-waarde tot € 477.000, maximaal € 1.000) en doelgroep 3 (bewoners die eerder al één maatregel lieten uitvoeren, maximaal € 1.000). De uitvoering verloopt via de intermediair Winst uit je Woning, op basis van een overeenkomst Meerjarige Collectieve Ontzorging die de gemeente samen met de provincie Utrecht en circa twintig andere gemeenten heeft gesloten.

Stand van het isolatieprogramma

Per 14 september 2026 hebben zich 140 Oudewaterse huiseigenaren aangemeld voor het isolatieaanbod en zijn er 171 isolatiemaatregelen uitgevoerd, waarvan 56 binnen de huidige tranche. Daarmee is bijna 50% van de rijksverantwoording gerealiseerd (171 van 365 woningen). Het aantal aanmeldingen blijft vooralsnog achter bij het doel voor deze tranche (256); in de communicatie zetten wij daarom extra in op de werving. Waarom de regeling wordt geactualiseerd De actualisatie is om drie redenen nodig. Ten eerste is de rijksregeling waarnaar de subsidieregeling verwijst van naam veranderd; alle verwijzingen zijn daarop aangepast. Ten tweede blijkt in de uitvoering dat een aantal bepalingen te strikt of onduidelijk is geformuleerd, waardoor bewoners die evident tot de doelgroep behoren toch buiten de boot vallen. Ten derde wil het college het gebruik van biobased isolatiemateriaal stimuleren. De actualisatie is voorbereid door een werkgroep binnen het regionale ontzorgingsprogramma, samen met de provincie Utrecht en de andere deelnemende gemeenten. Daardoor blijven de regelingen in de regio onderling vergelijkbaar en sluiten ze aan op de provinciale cofinanciering. Wat er verandert voor bewoners Vier drempels die bewoners onbedoeld uitsloten, worden weggenomen: •WOZ-waarde in latere jaren telt mee.

Woningen die op peildatum 1 januari 2022 nét boven de grens van € 477.000 zaten, maar in 2023, 2024 of 2025 lager zijn gewaardeerd, komen alsnog in aanmerking. •Isoleren direct na aankoop wordt mogelijk. Wie een slecht geïsoleerde woning koopt en die vóór het betrekken verbouwt, kon tot nu toe geen subsidie krijgen, terwijl een verbouwing juist het natuurlijke moment is om te isoleren. •Wachtlijst bij net te weinig oppervlakte. Aanvragen die maximaal 10% onder de minimale oppervlakte-eis blijven, worden niet langer direct afgewezen maar op een wachtlijst geplaatst. •Deuren en kozijnen tellen mee als onderdeel van een isolatiemaatregel. Daarnaast wordt de bewijslast duidelijker geregeld: bewijsstukken moeten binnen zes maanden worden aangeleverd, en de verplichting om een offerte binnen vijf weken te accepteren vervalt, zodat bewoners meer tijd krijgen om een besluit te nemen. Nieuw: een bonus voor biobased isolatiemateriaal Biobased isolatiemateriaal is gemaakt van natuurlijke, hernieuwbare grondstoffen zoals houtvezel, vlas, hennep of cellulose. Het legt CO₂ vast in de woning en belast het milieu minder, maar is doorgaans duurder dan regulier isolatiemateriaal. Om dat prijsverschil te overbruggen komt er € 500 per woning bovenop de gemeentelijke subsidie, met een eigen subsidieplafond van € 15.000. Die bonus staat niet op zichzelf.

De provincie Utrecht geeft via haar cofinancieringsregeling maximaal € 1.250 aan bewoners die twee isolatiemaatregelen laten uitvoeren, en heeft daar een eigen biobased bonus van maximaal € 500 aan toegevoegd voor aanvragen vanaf 1 september 2026. De landelijke ISDE kent sinds 2024 een bonus per vierkante meter voor biobased materiaal. Voor een bewoner die biobased kiest en twee maatregelen combineert, kunnen die bijdragen worden opgeteld. Doelgroep 1: inkomenstoets beschikbaar vanaf oktober Bij doelgroep 1 gaat het om inwoners met een laag inkomen in een slecht geïsoleerd huis. Zij betalen de hoogste energierekening en kunnen isolatie het minst goed zelf betalen. Daarom is de subsidie voor hen € 3.500 in plaats van € 1.000. Tot nu toe kregen in de praktijk alleen bewoners met een Groene Hartpas dat hogere bedrag. Wie wél een laag inkomen heeft, maar geen pas, kreeg € 1.000. Daarmee is isolatie voor deze huishoudens vaak niet te betalen. Vanaf oktober 2026 kunnen bewoners met DigiD zelf laten zien dat hun inkomen laag genoeg is. De grens ligt bij 150% van het sociaal minimum: per 1 januari 2026 komt dat neer op ongeveer € 2.100 netto per maand voor een alleenstaande en ongeveer € 3.000 voor gehuwden of samenwonenden. De gemeente en de uitvoerder zien alleen de uitslag, niet het inkomen. Zo krijgt iedereen met een laag inkomen het hogere bedrag.

Wij hopen deze groep op deze manier beter te bereiken. De toets betalen wij uit rijksgeld voor de aanpak van energiearmoede.

Financiën De enige budgettaire wijziging is het nieuwe subsidieplafond van € 15.000 voor de biobased bonus, voor het tijdvak 2026 tot en met 2028. Dat bedrag wordt gedekt uit de derde tranche van de SPUK LAI. De subsidieplafonds voor de drie doelgroepen blijven ongewijzigd: doelgroep 1 € 70.000, doelgroep 2 € 256.000 en doelgroep 3 € 50.000. De kosten van de inkomenstoets voor doelgroep 1 worden gedekt uit de rijksuitkering voor de aanpak van energiearmoede en drukken niet op de SPUK LAI. De overige wijzigingen hebben geen zelfstandig budgettair effect. Er is geen aanvullende gemeentelijke dekking nodig. Vervolg De subsidieregeling publiceren wij op lokaleregelgeving.overheid.nl; zij treedt in werking op de dag na bekendmaking. De intermediair verwerkt de nieuwe voorwaarden in het aanvraagsysteem. Bewoners die eerder zijn afgewezen op een criterium dat nu is verruimd, informeren wij over de mogelijkheid opnieuw aan te vragen. In de communicatie wijzen wij bewoners actief op de stapeling met de provinciale en landelijke bijdragen. Bijlagen 1.Subsidieregeling Oudewater isoleert koopwoningen 2026 (gewijzigd vastgesteld) — D/[nummer]. 2.Was-wordt-overzicht Subsidieregeling Oudewater isoleert koopwoningen 2025-2026 — D/[nummer].