DePB 2-7-2026.pdf

1

Bijdrage DorpenPlattelandBeweging Jaarrekening 2025, 1e Bestuursrapportage 2026 en Meerjaren Prognose Grondexploitaties

Voorzitter, De jaarrekening laat een positief resultaat zien . Dat is op zichzelf goed nieuws maar vragen ook om voorzichtigheid waar deze meevallers van incidentele aard lijken te zijn. Voor DePB is het belangrijk dat alle kernen binnen onze gemeente kunnen rekenen op een eerlijke verdeling van aandacht en middelen. Wij vragen ons echter af of de investeringen in 2025 evenwichtig over de verschillende kernen zijn verdeeld. De accountant heeft in zijn jaarverslag een aantal opmerkingen en verbeterpunten aangegeven. DePB is benieuwd op welke wijze het college dit gaat oppakken en wanneer de raad hierover wordt geïnformeerd. Met name als het gaat om de onrechtmatigheden. DePB wil de algemene reserve en de weerstandscapaciteit in samenhang bekijken. Uit de stukken blijkt dat de zogenaamde weerstandsratio in Oude IJsselstreek op dit moment op circa 2,0 ligt. Dat betekent dat de gemeente volgens de huidige risicoberekening beschikt over een algemene reserve (pot met geld) die twee keer zo groot is als wordt aangeraden. Dat roept bij ons de vraag op of deze verhoudingen dan nog in balans zijn. Enerzijds is een solide buffer belangrijk, zeker gezien onzekerheden rondom jeugdzorg, grondexploitaties en rijksbijdragen.

Anderzijds is het geld dat in de algemene reserve zit gemeenschapsgeld dat ook kan worden ingezet voor actuele opgaven in onze dorpen zoals woningbouw, onderhoud van de openbare ruimte en wegen en voorzieningen. Ik noem hierbij expliciet het benodigd groot onderhoud van de gymzalen in de kernen Etten, Megchelen en Breedenbroek. Deze voorzieningen dragen nadrukkelijk bij aan de leefbaarheid, het verenigingsleden, sportverenigingen en aan het verplichte bewegingsonderwijs van de basisscholen in de dorpen. Wellicht een optie om hiervoor ook een bestemmingsreserve te vormen. Hoe denkt het college hierover ?

2 DePB heeft vragen bij de nieuw voorgestelde bestemmingsreserve Investeringsfonds, met name omdat een duidelijk kader en concrete planning lijken te ontbreken. Daarom vinden wij terughoudendheid op zijn plaats en dat bij iedere bestemmingsreserve in ieder geval helder moet worden onderbouwd welk concreet doel wordt nagestreefd, binnen welke termijn de middelen worden ingezet en waarom reservering noodzakelijk is. Dit missen wij en dat maakt het investeringsfonds voor onze fractie onvoldoende toetsbaar en op dit moment overbodig.

1e Bestuursrapportage De 1e Bestuursrapportage is voor DePB meer dan een financieel tussenbericht. Het is vooral een moment om te beoordelen of de uitvoering van de begroting nog op koers ligt en waar het college tijdig moet bijsturen. Elk jaar blijkt dat de effecten van de meicirculaire hierin nog niet zijn verwerkt. Wat onze fractie opvalt, is dat op verschillende beleidsterreinen al relatief vroeg in het jaar sprake is van overschrijdingen, budgetdruk of neerwaartse bijstellingen. Dit baart ons zorgen. Met name binnen het sociaal domein blijft de financiële ontwikkeling een punt van zorg. Overschrijdingen binnen de jeugdzorg en Wmo zijn niet nieuw, maar leggen wel steeds meer druk op de gemeentelijke begroting. Wij vinden het belangrijk dat ondersteuning beschikbaar blijft juist voor die inwoners die het nodig hebben, maar tegelijkertijd moet de raad zicht blijven houden op de financiële middelen en prioritering. DePB vraagt het college of de ramingen voor 2026 nog realistisch zijn, of de huidige budgetten toereikend zijn tot het einde van het jaar? Voor DePB blijft het onderhoud van wegen, fietspaden, groenvoorzieningen, leefbaarheid in het buitengebied en openbare ruimte een belangrijk aandachtspunt. Onderhoud van wegen en de openbare ruimte is een basistaak van de gemeente, en die raak alle inwoners.

Inwoners merken de kwaliteit van gemeentelijk beleid vaak als eerste in hun omgeving. De vraag aan het college is dan ook of het meerjarenonderhoud wel conform planning worden uitgevoerd. DePB wil graag aandacht vragen voor de kostenontwikkeling rondom het zogenoemde snippergroenbeheer. Wij zien dat hiervoor middelen worden ingezet, maar de vraag is of de gemaakte kosten opwegen tegen de beoogde baten. DePB ziet daarnaast dat de druk op de organisatie door allerlei (landelijke) ontwikkelingen hoog blijft. Vaak is externe inhuur echt noodzakelijk. Welke risico's ziet het college voor de uitvoering van beleid wanneer vacatures moeilijk vervulbaar blijven?

3 Tot slot over de 1e Bestuursrapportage Voor de 2e helft 2026 verdienen vooral de volgende onderwerpen extra aandacht: • financiële ontwikkeling binnen het Sociaal Domein • de voortgang van woningbouwprojecten in de verschillende kernen. • de risico's binnen de grondexploitaties, met name VIP Varsseveld. • het voorkomen van achterstallig onderhoud in de openbare ruimte. • de balans tussen externe inhuur en eigen organisatie en werkdruk. • de onderbouwing en inzet van bestemmingsreserves en het Investeringsfonds. Meerjaren Prognose Grondexploitaties DePB wil ook aandacht vragen voor de grondexploitatie, en in het bijzonder voor de ontwikkeling van het VIP-terrein in Varsseveld. Uit de stukken blijkt dat deze grondexploitatie een aanzienlijk negatiever resultaat laat zien dan eerder werd voorzien en het lijkt of het eind nog niet in zicht is. Wij begrijpen dat marktomstandigheden veranderen en dat ontwikkelingen soms anders lopen dan vooraf verwacht. Tegelijkertijd mag van de gemeente worden verwacht dat risico's tijdig worden gesignaleerd en dat de raad hierover volledig wordt geïnformeerd. Daarom vragen wij het college waarom het resultaat van deze grondexploitatie zo sterk onder druk is komen te staan.

Hoe wordt voorkomen dat de gemeente bij toekomstige grondexploitaties opnieuw wordt geconfronteerd met tegenvallers van deze omvang? Ook vragen wij het college welke gevolgen dit negatieve resultaat heeft voor de totale grondportefeuille van de gemeente en voor toekomstige investeringsruimte. Voor DePB is het van belang dat grondexploitaties niet alleen ambitieus worden opgezet, maar ook realistisch en financieel beheersbaar blijven. Zeker in een periode waarin de financiële ruimte van gemeenten onder druk staat en het ravijnjaar 2028 nog moet komen. Tot zover in 1e termijn voorzitter!