Advies regiovisie 2021-2025 aug. 2021

Aan: College van Burgemeester & Wethouders van de gemeente Ommen Postbus 100 7730 AC Ommen Datum: 26 augustus 2021 Onderwerp: Advies inzake regiovisie jeugdhulp IJsselland 2021 - 2025 Geachte college burgemeester en wethouders gemeente Ommen, Wij hebben kennis genomen van de visie jeugdhulp IJsselland 2021- 2025 (hierna: “de visie”). In algemene zin, zijn wij zeer positief over de geschreven visie. We kunnen ons hierin vinden. Ook onderschrijven wij de reactie vanuit het cliëntenplatform Jeugd. Voor ons als adviesraad is het vooral van belang om een advies te geven namens en voor de inwoner(s) van Ommen. Maar ook om onderwerpen te belichten welke het dichtst bij de directe invloedssfeer van onze gemeente liggen. Daarmee liggen zaken als aanbesteding en inkoop van gespecialiseerde hulp buiten het kader van dit advies. Er zijn een viertal punten waarop ons advies zich richt. Preventie In de voorliggende visie wordt zo nu en dan de indruk gewekt dat preventie, of de inspanningen vanuit ‘het voorliggende veld’, duurdere vormen van hulp kan voorkomen. Dat lijkt bijvoorbeeld het geval bij ambulante crisisopvang. Ook de recente activiteiten van de gemeente inzake problematisch drugsgebruik onder jongeren lijken bedoeld om erger te voorkomen. Deze beweging naar vroeg ingrijpen is te prijzen. Het wordt anders als hiermee bij voorbaat uitgegaan wordt van kostenbesparingen.

Of, sterker, als deze bezuinigingen het doel van de activiteiten zijn. Wij adviseren om zeer terughoudend om te gaan met het op voorhand inboeken van opbrengsten uit preventie-activiteiten. Het onderstaande citaat is daar een onderbouwing voor: “Preventie en vroegsignalering blijken vaak een opdrijvend effect op de kosten te hebben. (…) Uit ‘Stelsel in Groei’ blijkt echter dat een brede inzet op preventie en vroegsignalering binnen de Jeugdwet weliswaar kan bijdragen aan het welzijn van kinderen maar tot nu toe niet tot lagere kosten heeft geleid. Dit komt onder meer omdat zelfs in optimale omstandigheden (gedurende wetenschappelijk onderzoek) het niet goed mogelijk blijkt om onderscheid te maken tussen kinderen waarbij problematiek zal verergeren of juist vanzelf over zal gaan. Op grond van de huidige wetenschappelijke kennis is het dus beperkt mogelijk om te voorspellen op welke kinderen preventie effect zal hebben. (Stuurgroep Maatregelen financiele beheersbaarheid Jeugdwet, april 2021, pagina 5,6)” Gemeenten zijn ‘in control’ Het slothoofdstuk van de visie, met als titel ‘in control’ stelt: Het beheersen van de kosten jeugdhulp is primair een verantwoordelijkheid van de gemeente. Mogelijk is dit juridisch correct. De huidige realiteit, onderschreven door vele rapporten, is dat de gemeente in de overgrote meerderheid van de gevallen geen enkele invloed heeft op de kosten.

De visie levert zelf ook voorbeelden daarvan. Alleen al het bestaan van

een regio IJsselland, van regionale en bovenregionale arrangementen, duidt op beperkte invloed van de gemeente. Het is in onze ogen een gevaarlijke illusie om vanuit deze ‘in control’ gedachte naar de jeugdhulp te kijken. Het is wenselijk om, zoals de visie het trouwens ook onder woorden brengt, samen te werken met externe partijen op basis van vertrouwen en daarbij niet primair vanuit kostenbeheersing te kijken. Daar hoort onder meer bij dat de beroepsethiek van de andere partij erkend wordt. Dus dient men te respecteren dat een huisarts meent een verwijzing voor te moeten schrijven. Dit principe lijkt soms ter discussie te staan. Toegang In het zesde hoofdstuk van de visie Jeugdhulp wordt de toegang tot de gespecialiseerde jeugdhulp behandeld. De 5 functies waar ieder gemeentelijk team(lid) aan moet voldoen worden aangestipt. Wanneer wij deze functies bekijken hebben wij, ten aanzien van de lokale uitvoer wel zorgen. Wij adviseren dan ook: ​ De gemeente Ommen zorgt dat de verhouding tussen flexibele en vaste krachten van medewerkers van het team sociaal domein verandert ten gunste van vaste krachten. We weten dat tijdelijke inzet afbreuk doet aan o.a. de kwaliteit en signalering van zorg; ​ Er ligt in dit overzicht duidelijke nadruk op toegankelijkheid en diepte-investeringen, niet op portbewaking en korte termijn resultaten.

Wij adviseren dan ook om de kpi-set van het team sociaal domein in deze geest in te richten. Regionale samenwerking In het expertisenetwerk wordt gewerkt aan drie projecten: 1. Opnieuw inrichten Regionale Expertteams. 2. Organiseren van bovenregionale functies Consultatie en Advies en Organiseren van hulp. 3. Inrichten van een kennisfunctie/netwerk Ons advies ten aanzien van alle verschillende regionale samenwerkingen is om te bepalen, waar voor Ommen de prioriteit ligt. We zijn een kleine gemeente, waardoor we niet op alle aspecten, zoals vermeldt in de visie even actief kunnen participeren. Het is hierin belangrijk om keuzes te maken. Wat doen we wel en wat niet/minder. Hierop aansluitend adviseren wij ook om naast de prioritering een tijdspad te maken. Als voorbeeld, we willen minder gesloten jeugdhulp (5% per jaar, gedurende de komende 10 jaar), hoe wordt dit gerealiseerd. Wat is dan in dit geval het tijdspad ten aanzien van de ontwikkeling van kleinschalige woonvoorzieningen? Welke samenhang is met de plannen in het kader van “Beschermd wonen”? In algemene zin zouden we het t.a.v bovenstaande punten wenselijk vinden onze gemeente een uitspraak doet over de ambities op deze lijn: Waar staat de gemeente Ommen?

Hoogachtend,

Richard van de Berg, voorzitter Adviesraad Ommen Susan van Harten, secretaris Adviesraad Ommen E-mail: Postadres:

adviesraad.ommen@gmail.com Adviesraad Ommen p/a Gemeente Ommen postbus 100 7730 AC Ommen