RIB - Evaluatie verordening starterslening

Raadsinformatiebrief Evaluatie Verordening starterslening gemeente Oisterwijk 2024 Aan

de gemeenteraad

Van

het college

Behandeld in de collegevergadering d.d

4 november 2025

Bijlage

Evaluatieblad uitvoering Verordening starterslening gemeente Oisterwijk 2024

Onderwerp

Evaluatie Verordening starterslening gemeente Oisterwijk 2024

Inleiding Tijdens de raadsvergadering van 17 oktober 2024 heeft uw raad de Verordening starterslening gemeente Oisterwijk 2024 – inclusief aangenomen amendementen – vastgesteld. De voorwaarden waaraan een aanvrager voor een starterslening moet voldoen zijn in deze geactualiseerde verordening aangescherpt. Aanvragers moeten voldoen aan eisen voor lokale binding; maatschappelijk (nu of in het verleden woonachtig geweest in de gemeente) of economisch (werkzaam in de gemeente). Hiermee is de beoogde doelgroep voor de starterslening verkleind. Tijdens de raadsvergadering is gevraagd om de uitvoering van de starterslening na één jaar te evalueren. Ten behoeve daarvan is deze raadsinformatiebrief opgesteld.

Kennisnemen van De evaluatie van de Verordening starterslening gemeente Oisterwijk 2024.

Informatie De positief behandelde aanvragen In de periode oktober 2024 tot oktober 2025 zijn er in totaal twintig aanvragen positief behandeld door de gemeente. Van deze twintig aanvragen zijn er reeds dertien startersleningen verstrekt, voor vier aanvragen is er een reservering gedaan op de rekeningcourant en voor 2 aanvragen is de toewijzingsbrief verstuurd maar is hiervoor nog geen budget gereserveerd. Eén positief behandelde aanvraag is uiteindelijk niet doorgezet door de aanvrager. Van de twintig positief behandelde aanvragen voldeden achttien aanvragers aan maatschappelijke binding, ze waren nu of in het verleden woonachtig in de gemeente. Twee aanvragers voldeden niet aan de maatschappelijke binding, maar konden wel aantonen dat ze

werkzaam zijn in de gemeente. Er zijn geen aanvragen afgewezen omdat de aanvrager niet voldeed aan de lokale bindingseis. De webpagina geeft de voorwaarden duidelijk aan, wat in de praktijk leidt dat er geen aanvragen worden ingediend zonder dat men voldoet aan de voorwaarden. De starterslening wordt in de praktijk vooral ingezet voor jonge koopstarters. De gemiddelde leeftijd van de twintig positief behandelde aanvragen is 28 jaar. Zelfs 80% van de aanvragen waren 30 jaar of jonger. Met een uitschieter van 54 jaar wordt de starterslening ook incidenteel ingezet voor ‘oudere’ koopstarters. Van de twintig positief behandelde aanvragen stroomden er in totaal negen mensen door uit een huurwoning. Van deze negen waren echter drie aanvragers woonachtig buiten de gemeente Oisterwijk. Twee van de negen aanvragers hadden de mogelijkheid om hun huidige huurwoning te kopen van de verhuurder. In totaal zijn er dus vier huurwoningen beschikbaar gekomen in de gemeente met behulp van de starterslening.

De woningen die gekocht konden worden door de starterslening In de periode oktober 2024 tot oktober 2025 zijn er dertien woningen gefinancierd aan de hand van de starterslening. De goedkoopste woning is voor een koopsom € 215.000, gekocht en duurste woning is voor de maximale koopsom van € 355.000, - gekocht. De hoeveelheid aanvragen laat zien dat er in de bestaande voorraad mogelijkheden zijn voor koopstarters om toe te treden tot de koopmarkt. Dit is een positief signaal. Om de woningen te financieren zijn er leningen verstrekt van verschillende hoogten, tussen de € 28.112, - en de maximale leninghoogte van € 71.000, -. De gemiddelde leninghoogte zit op € 58.660, -. De gemiddelde leninghoogte is de afgelopen periode met ca. € 5.000, - gestegen ten opzichte van de vorige evaluatieperiode.

Gemeentelijke budgettering en het revolverend fonds In totaal heeft de gemeente Oisterwijk € 2.500.000, - beschikbaar gesteld voor het verstrekken van startersleningen. Hiervan zijn er tot op het heden 47 leningen verstrekt, met nog zes aanvragen die nog verstrekt moeten worden door het SVn. Per 1 oktober 2025 staat er nog € 208.339,75 aan bestedingsruimte (overig saldo – reserveringen) op de rekeningcourant. Met de twee reeds toegewezen aanvragen zal het budget ontoereikend zijn om nieuwe aanvragen te behandelen. In de periode 17 oktober 2024 tot 1 oktober 2025 zijn er meer startersleningen aangevraagd dan voorheen verwacht. In totaal zijn er 20 aanvragen positief behandeld. In vergelijking met dezelfde periode in voorgaande jaren zijn er nu meer aanvragen geweest, en zijn de gemiddelde koopsommen en de leninghoogte gestegen. Dit vraagt meer van het beschikbaar gestelde budget voor de starterslening. In de periode oktober 2023 tot oktober 2024 zijn er 11 starterleningen verstrekt, en in de periode oktober 2022 tot oktober 2023 zijn er 14 startersleningen verstrekt. Momenteel kunnen we nog niet uitgaan van de revolverende werking van de rekeningcourant. Dit komt met name omdat de eerste drie jaar van de starterslening aflossingsvrij zijn, waardoor de inkomsten uit rente en aflossing pas later op gang komen.

In bijlage 1 is een doorkijk opgenomen van de verwachte maandelijkse inkomsten, daarin is te zien dat pas over één á twee jaar maandelijks substantiële bedragen binnenkomen op de rekening-

courant. Tot die tijd kunnen we nog niet uitgaan van de revolverende werking van de rekening-courant. Gezien het grote aantal aanvragen in het afgelopen jaar, zullen de maandelijkse inkomsten nog significant gaan stijgen na oktober 2028.

Conclusie Sinds de vaststelling van de Verordening staterslening gemeente Oisterwijk 2024 hebben de nieuw vastgestelde voorwaarden geen belemmering gevormd voor het aanvragen van een starterslening. De starterslening blijft een goedwerkende regeling die zichtbaar leeft binnen de samenleving. Zowel telefonisch als via de mail worden er bijna wekelijks vragen gesteld over de starterslening, door inwoners en hypotheekadviseurs. Dit is dan ook te zien in de stijging aan aanvragen ten opzichte van voorgaande perioden. De Oisterwijkse woningmarkt – met aanbod van woningen van € 355.000, - of goedkoper – biedt dus kansen voor koopstarters. Dit heeft er echter wel toe geleid dat het beschikbare budget voor de starterslening ontoereikend is om nieuwe aanvragen te kunnen behandelen. Gezien de revolverende werking van inkomsten uit rente en aflossing nog ontoereikend blijkt om nieuwe aanvragen te doen moeten we als gemeente overwegen om wederom budget beschikbaar te stellen voor de starterslening.

Vervolg Om als gemeente woonstarters te blijven faciliteren en helpen bij de financiering van een eerste koopwoning komt het college voor de raadsvergadering van 11 december as. met een voorstel om het budget wederom aan te vullen.

Communicatie Op het moment is het niet meer mogelijk om starterslening aan te vragen omdat het budget op het fonds ontoereikend is. Sinds 15 oktober jl. is het niet meer mogelijk om via de website een starterslening aan te vragen. Bij een positief besluit van uw gemeenteraad op het verhogen van het budget voor de starterslening wordt de website weer opengesteld en wordt de uitvoering van de starterslening weer opgepakt.

Bijlagen 1. Evaluatieblad uitvoering Verordening starterslening gemeente Oisterwijk 2024