A04 00 HVC Vooruitblik AV 4 juni 2026.pdf

algemene vergadering 4 juni 2026

agenda. 1 opening en mededelingen. 2 agenda. 3 conceptnotulen HVC locatie Dordrecht

algemene ontwikkelingen/ contextanalyse. In de update van de contextanalyse lichten we de recente ontwikkelingen toe over de gebieden waarop HVC actief is: afval, grondstoffen, zuiveringsslib en duurzame energie. We geven aan wat deze ontwikkelingen betekenen voor de deelnemende gemeenten en waterschappen en voor de activiteiten van HVC.

4 algemene ontwikkelingen / context­analyse. 5 jaarverslag 2025 6 voordracht tot herbenoeming tot lid

(tevens voorzitter) van de raad van commissarissen.

7 rondvraag en sluiting.

thema energie. Energieprijzen De prijs van energie wisselt steeds vaker en sterker. Soms is er zoveel stroom dat de prijs zelfs onder nul zakt. In 2025 gebeurde dat ruim 560 uur, vooral in weekenden met veel zon en wind. Op zulke momenten wordt er door onze zonneparken en windmolens geen elektriciteit aan het net geleverd.

van de Algemene Vergadering van 11 december 2025.

De situatie rond de straat van Hormuz zorgt ook voor stijgende energieprijzen. De energie die wij maken door restafval en afvalhout te verbranden, verkopen wij enkele jaren jaar tevoren. Daardoor merken wij prijsveranderingen pas later in onze portemonnee. HVC kan zich daar dan op instellen. Wel hebben we eerder last van de hogere prijzen van

lees verder op pagina 2

HVC vooruitblik • AV 4 juni 2026

1

vervolg van pagina 1

energie, omdat die worden doorberekend in de prijs van grond en hulpstoffen die nodig zijn voor het laten draaien van de installaties. Warmtetransitie en nieuwe wetgeving Zo’n tien jaar geleden hebben de aandeelhouders van HVC besloten dat het leveren van duurzame warmte een kerntaak is. Sindsdien werken we hard om steeds meer woningen en andere gebouwen te verwarmen zonder aardgas. Er verandert op dit gebied veel door twee nieuwe wetten.

Zwijndrecht, Sliedrecht, Papendrecht, Hendrik-IdoAmbacht, Assendelft, Velsen, Westland, Gorinchem en Hoorn. Het warmtenet van Dordrecht en Sliedrecht won in 2025 de prijs voor beste warmtenet van Nederland. De jury koos dit net omdat het de meeste woningen heeft aangesloten én omdat de warmte duurzaam is opgewekt. Warmte uit de bodem en het water We halen duurzame warmte uit twee bronnen: uit de diepe bodem en uit afvalwater. In maart 2025 namen we bij Maasdijk in het Westland een nieuwe aardwarmtebron in gebruik. Die levert warmte aan 26 tuinders en aan woningen in de buurt.

Vanaf 1 juli 2026 geldt de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie. Die geeft gemeenten de mogelijkheid om wijken aan te wijzen waar het aardgas wordt afgesloten. Elke gemeente moet vóór 2028 een plan hebben: wanneer welke wijk aardgasvrij wordt. Voor HVC is dit goed nieuws. De nieuwe regels geven ons meer zekerheid om te investeren in warmtenetten en warmtebronnen. Zo kunnen we gemeenten nog beter helpen om van het aardgas af te komen. Vanaf 1 januari 2027 geldt de Wet collectieve warmte. Deze wet geeft gemeenten meer zeggenschap over de warmtevoorziening in hun gebied. Een gemeente kan zelf bepalen welk bedrijf warmtenetten aanlegt en beheert. Dat moet een publiek bedrijf of organisatie zijn, zoals bijvoorbeeld de HVC. Ook de prijs die inwoners betalen wordt aan regels gebonden. Collectieve warmte bij HVC HVC heeft in 2025 ruim 10% groei van het warmtenetwerk gerealiseerd. Dat is vergelijkbaar met de warmte voor 3.575 woningen. We leveren nu warmte in veertien plaatsen: Alkmaar, Heiloo, Heerhugowaard, Langedijk, Dordrecht,

Op meer plekken werken we aan nieuwe aardwarmtebronnen. Bij Monster is een nieuwe bron in ontwikkeling. In Heerhugowaard (Alton) zijn we begonnen met de voorbereidingen. In Den Helder onderzoeken we samen met de Koninklijke Marine en een woningcorporatie of we daar ook een bron kunnen boren. In Gorinchem halen we warmte uit het afvalwater, samen met het waterschap. Die installatie wordt nu in gebruik genomen. Van alle duurzame warmtebronnen kunnen we het meeste warmte halen uit de bodem en uit water. De overheid steunt de verdere uitrol hiervan actief met een nationaal versnellingsprogramma. Netcongestie In het grootste deel van Nederland zit het elektriciteitsnet vol. Dat betekent dat niet iedereen zomaar een nieuwe aansluiting kan krijgen. Vanaf 1 januari 2026 geldt een nieuwe regel: warmtenetten krijgen voorrang op het net, omdat ze worden gezien als een basisvoorziening. Maar aardwarmteprojecten vallen daar niet onder. lees verder op pagina 3 HVC vooruitblik • AV 4 juni 2026

2

vervolg van pagina 2

Dat is een probleem, want om warmte uit de bodem te halen is wel stroom nodig. Ook HVC heeft hier last van. Zowel bij het opwekken van warmte als bij het verwerken van afval lopen we soms vast door de drukte op het net. We zoeken naar oplossingen. Zo onderzoeken we of we stroom tijdelijk kunnen opslaan en of we in Alkmaar een grote batterij kunnen plaatsen.

thema grondstoffen. Beleidsvisie afvalverbranding en fiscale maatregelen Begin 2025 is de beleidsvisie afvalverbranding aan de Tweede Kamer verzonden. De beleidsvisie heeft als doel om buitenlandse afvalimport te stoppen. Voor 2030 wordt een benodigde verbrandingscapaciteit inclusief een buffer voor noodgevallen aangehouden van 5,75 tot 6,65 miljard kilo (megaton), terwijl de huidige capaciteit circa 8 miljard kilo bedraagt. Tenzij er een warme sanering van capaciteit plaatsvindt, zoals HVC bepleit, betekent dit dat er overcapaciteit in de markt zal ontstaan.

passing is. Daarmee wordt tevens de opbrengstderving van €567 miljoen per jaar van de vervallen plastictaks gecompenseerd: • De afvalstoffenbelasting stijgt per 2028 van €39,70 naar €90,21 per ton, en per 2035 verder naar €113,81 per ton. • De CO2-heffing voor afvalverbrandingsinstallaties wordt stapsgewijs verhoogd naar €295 per ton fossiele CO2 in 2030, terwijl vrijstellingen versneld

Om dat doel te bereiken maakt het Rijk de kosten van afvalverbranding de komende jaren flink hoger. Het Belastingplan 2026 kondigt ingrijpende verhogingen aan van zowel de afvalstoffenbelasting als de CO2-

De komende jaren stijgen de kosten voor afvalverwerking dus fors. Heffingen zullen in 2035 2/3 deel uitmaken van de kosten voor afvalverbranding: de kosten voor restafvalverwerking zullen dan ruim drie keer zo hoog zijn dan nu, inflatie niet meegerekend.

heffing die op afvalverbrandingsinstallaties van toe-

worden afgebouwd naar nul ton in 2033.

Deze grafiek laat zien hoe door de toenemende afvalstoffenbelasting en CO2-heffing de totale kosten van afvalverbranding de komende jaren fors stijgen. Het grijze deel van de staven is het tarief exclusief belastingen.

2025

2026

2027

2028

verwerkingstarief HVC

2029

2030

2031

CO2-heffing

2032

2033

2034

2035

afvalstoffenbelasting lees verder op pagina 4 HVC vooruitblik • AV 4 juni 2026

3

Om de oplopende kosten voor inwoners te beheersen én bij te dragen aan een beter klimaat zijn de volgende drie stappen het meest belangrijk:

Voorkomen: De beste restafvalbak is er een die je niet vult. Door zelf thuis slim te scheiden houd je als gemeente én als inwoner de afvalkosten laag. Minder restafval betekent direct minder hoge kosten op de afvalrekening – het loont dus om het goed te doen. Het stimuleren van afvalscheiding is het meest effectief wanneer inwoners zelf grip hebben op de kosten. Invoering van zo’n systeem kost tijd, dus het is belangrijk om nu de benodigde stappen in die richting te zetten, als dat nog niet is

Voor PMD-verpakkingen (Plastic, Metaal en Drankkartons) zijn in september 2025 nieuwe afspraken gemaakt. Inzamelaars worden voortaan beloond op basis van de kwaliteit van het materiaal dat ze inleveren, niet meer op basis van de hoeveelheid.

1

gebeurd. Scheiden: Lukt het toch niet om alles te scheiden? Dan geven wij het restafval een tweede kans via nascheiding. Zo halen we alsnog waardevolle materialen terug die anders verloren zouden gaan. Daarvoor moet HVC wel investeren, waardoor dit niet meteen leidt tot aan lagere rekening – maar elke kilo die we terugwinnen, is er één die niet verbrand hoeft te worden en dus niet leidt tot CO2 uitstoot. 2

CO2 afvangen: Voor het afval dat werkelijk niet meer te scheiden valt, is de verbrandingsoven de laatste stap. Maar ook daar investeren we actief in CO2-afvang, om te voorkomen dat deze in de atmosfeer komt en we CO2-heffing moeten afdragen. 3

Kortom: Samen zetten we alles op alles voor een schonere leefomgeving, minder meerkosten (oplopende heffingen) en een beter klimaat. Producenten verantwoordelijk voor hun eigen afval De overheid verplicht fabrikanten en importeurs steeds meer om zelf te zorgen voor het inzamelen en recyclen van hun producten. Wie iets maakt, is ook verantwoordelijk voor wat er overblijft als het product wordt weggegooid. Dit geldt bijvoorbeeld voor verpakkingen en kleding.

In 2026 werkt de overheid verder aan deze regels. In het voorjaar komt er een brief aan de Tweede Kamer. Eind 2026 worden de definitieve keuzes gemaakt. De nieuwe regels moeten ingaan in 2027 maar de gesprekken lopen moeizaam. Recycletarief en Recyclekeuze In bijna 60% van de Nederlandse gemeenten betalen inwoners al naar wat ze weggooien: wie minder restafval aanbiedt, betaalt minder. Het werkt: gemeenten met dit systeem hebben gemiddeld 30 tot 40% minder restafval. In Zeewolde zagen we dat meteen na de invoering: al in de eerste maand 40% minder restafval. Sommige gemeenten vinden zo’n systeem politiek lastig. Voor hen heeft HVC een alternatief ontwikkeld: Recyclekeuze. Daarbij worden inwoners beloond als ze goed scheiden, maar betalen ze niet meer als ze dat niet doen. Beverwijk is de eerste gemeente die dit invoert, per 1 januari 2027. Elke gemeente is anders. Daarom helpt HVC gemeenten bij het maken van de keuze die het beste past: meer inzetten op scheiden aan de bron, op nascheiding, of op een belonings- of tariefsysteem.

thema CO2. Bij het verbranden van restafval komt CO2 vrij. Per ton restafval is dat gemiddeld ongeveer één ton CO2, waarvan 35% fossiel en 65% komt uit organische stof zoals voedsel en hout. Zoals hiervoor onder het thema Grondstoffen is toegelicht wordt door de stijgende CO2heffing de verwerking van restafval de komende jaren duurder: een directe financiële prikkel voor afvalpreventie en betere scheiding. Systematiek CO2-heffing 2025–2026 Door een aantal beslissingen van de rijksoverheid valt de CO2-heffing voor 2026 naar wat we nu weten aanzienlijk hoger uit dan vorig jaar voorspeld kon worden. Pas begin volgend jaar stelt het Rijk de emissiefactor voor 2026 vast, waarmee duidelijk wordt bekend wordt hoe hoog de heffing over 2026 exact uitvalt. Naar wat we nu verwachten stijgt de toeslag per ton restafval van €2,90 naar €5,40 - €12,40 per ton. lees verder op pagina 5 HVC vooruitblik • AV 4 juni 2026

4

De extra kosten worden deels verwerkt in de voorschotnota’s van mei t/m december 2026, de rest volgt via nacalculatie in Q1 2027. Ook de kosten van de vrachtwagenheffing per 1 juli maken onderdeel van de bijstelling van het tarief voor 2026. Vanwege de onvoorspelbaarheid van de systematiek van de heffing voeren HVC en branchegenoten overleg met het ministerie van Klimaat en Groene Groei en de Nederlandse Emissie Autoriteit om het systeem aan te passen, zodat ruim tevoren bekend is hoe hoog de heffing voor het volgende kalenderjaar wordt. CO2-afvang bij de afvalenergiecentrales HVC heeft als doelstelling in 2035 400 kiloton CO2 af te vangen bij haar afvalenergiecentrales (AEC’s). Dat is meer dan de huidige fossiele CO2-uitstoot van circa 350 kiloton. HVC is na realisatie hiervan geen fossiele uitstoter meer.

AEC Alkmaar: in 2024 zijn subsidies aangevraagd en verkregen voor CO2afvang en opslag. De vergunning voor de bouw en het milieudeel is verleend. De afgevangen CO2 wordt voor de helft benut in de glastuinbouw en het restant opgeslagen in lege gasvelden onder de Noordzee, zodra dat mogelijk is. AEC Dordrecht: HVC bereidt een installatie voor de afvang van 200.000 ton CO2 voor. De oplevering loopt parallel aan de inbedrijfname van het Aramis-project – de pijplijn die afgevangen CO2 van de Maasvlakte naar lege gasvelden in de Noordzee transporteert. Op het HVC-terrein start in 2026 een pilotinstallatie die afgevangen CO2 omzet in mierenzuur – een grondstof voor schone chemie (WaterProof-programma). •

jaarverslag 2025. Enkele highlights voor HVC het afgelopen jaar zijn: • De slibdrooginstallatie in Alkmaar wordt op dit moment in gebruik genomen. • De aardwarmtebron Maasdijk (Warmtecoöperatie Maasdijk) is per 1 maart 2025 in gebruik genomen. Deze bron levert nu warmte aan 26 tuinders in het Westland. • Het nieuwe warmtenet Sliedrecht is recentelijk aangesloten op de slibverbrandingsinstallatie (SVI) via een leiding onder de Merwede. HVC levert daarmee 100% duurzame warmte aan Sliedrecht. • De nascheidingsinstallatie in Alkmaar is opgeschaald van 155 naar 190 kton per jaar. • Warmtenet Dordrecht-Sliedrecht heeft de award voor Warmtenet van het Jaar 2025 gewonnen, vanwege het hoogste aantal aangesloten woningen en het duurzame karakter. • HVC breidt de vergistings- en composteerinstallatie in Middenmeer uit met de aanleg van vijf nieuwe composteertunnels voor compostering van 60 kton extra GFT. Ook de voor- en nabewerking worden aangepast. De installatie is gereed eind 2027. De productie in Middenmeer van groengas bedraagt gemiddeld 4 miljoen m³ per jaar. Nationaal is de productie van groen gas met 14% gestegen tot 336 miljoen kubieke meter. Voor meer highlights: zie het jaarverslag. •

klik hier voor het online jaarverslag hvcjaarverslag.nl

voorstel: De aandeelhoudersvergadering wordt voorgesteld: • De jaarrekening 2025 vast te stellen; • Het resultaat toe te voegen aan de overige reserves; • De directie decharge te verlenen voor het gevoerde beleid; • De raad van commissarissen decharge te verlenen voor het gehouden toezicht.

lees verder op pagina 6 HVC vooruitblik • AV 4 juni 2026

5

waardecreatiemodel 2025. input

wat ons drijft en wat we doen

output

milieu-impact voor onze omgeving Bijdragen aan zoveel mogelijk milieuwinst door CO2-uitstoot te vermijden en/of te minimaliseren.

Met een tevredenheidsscore van 7,6 zijn 1.519 HVC’ers betrokken en bevlogen collega’s

Dialoog met stakeholders geeft input voor de HVC-aanpak

Samenwerking met ketenpartners maakt dat onze schakels goed aansluiten en dat we daarmee slagvaardig zijn

visie.

We zien een toekomst waarin we klimaatverandering tegengaan door energie schoon op te wekken en grondstoffen te hergebruiken. Dat is urgent en doen we samen, zodat onze inwoners daar nu en in de toekomst de vruchten van plukken.

kernwaarden:

Solvabiliteit van 21,5% geeft een financieel robuuste organisatie

Meer duurzame warmte, stroom en groen gas

energie Van aanleggen en beheren van warmtenetten en aanboren van aardwarmte tot het realiseren van zonneen windparken.

duurzaam. publiek. daadkracht.

hergebruik

missie.

Van gescheiden afval inzamelen aan huis en op het afvalbrengstation tot sorteren en recyclen en het terugwinnen van waardevolle materialen uit bodemassen.

Kennis en kunde van buiten naar binnen en van binnen naar buiten geeft expertise

Afval en duurzame bronnen zijn input voor energie en hergebruik

energie

Wij zijn een toonaangevend publiek bedrijf dat samen met onze gemeenten, waterschappen en inwoners actief is om broeikasgas-uitstoot te verlagen door de energiehuishouding te verduurzamen, afval te veminderen en grondstoffen te hergebruiken.

• 719,9 GWh warmte uit biomassa, de aarde (aardwarmte), slib en restafval • 330,2 GWh groene stroom uit zon, wind op zee/land en slib en 571,3 GWh stroom uit restafval • 4,3 miljoen m3 groen gas uit gft

Vermeden CO2 verhoogd • Hoeveelheid warmte voor 127.200 huishoudens en bedrijven (weq’s) (2024: 104.900) = 172.800 ton vermeden CO2 (2024: 168.900 ton) • Groene stroom voor 173.800 huishoudens (incl. zon en wind) (2024: 144.500) = 177.000 ton vermeden CO2 (2024: 145.000 ton) • Groen gas voor 5.200 huishoudens (2024: 4.300) = 9.006 ton vermeden CO2 (2024: 8.701 ton) • Totale hoeveelheid fijn huishoudelijk restafval verminderd van 163,9 naar 160,8 kg/per inwoner • Scheidingspercentage met 64% gelijkgebleven aan 2024.

Meer CO2 afgevangen en hergebruikt

hergebruik

CO2-afvang bio-energiecentrale • Afgevangen: 1.489 ton CO2 (2024: 747 ton) • Toepassing: 100% waarvan 64% in de glastuinbouw (daardoor minder gasverbruik) en 36% in de bodemaswasinstallatie

Minder afval, meer afvalscheiding en recycling • Herbruikbare grondstoffen: 73 kton kunststoffen via bron- en nascheiding, 84 kton papier, 7 kton textiel, 41 kton glas voor alle HVC-gemeentes • 73 kton compost uit gft • 197 kton vrij toepasbaar bodemas (gecertificeerd) • 44 kton metalen waarvan 27 kton uit bodemasopwerking

Eigen fossiel energieverbruik verminderd Lease- en bedrijfsauto’s • 2025: milieulabel A (minder dan 100 gr CO2): 97% (2024: 97%) Inzamel- en transportvoertuigen • 2025: 38% minder liters diesel (meer HVO100) (2024: 29%) • 2025: 18% diesel, 82% HVO100 (2024: 13% diesel, 87% HVO100) • 2025: 14% elektrische voertuigen (2024: 12%) Kantoorgebouwen • 2025: 70% heeft energielabel A (2024: 70%)

voordracht tot herbenoeming tot lid (tevens voorzitter) van de raad van commissarissen. De eerste benoemingstermijn van de voorzitter van de raad van commissarissen, de heer ir. P. van Riel, eindigt op 4 juni a.s. De raad van commissarissen stelt met positief advies van de aandeelhouderscommissie voor om de heer Van Riel te benoemen voor een tweede termijn van vier jaar, met het oog op zijn competenties en ervaring die nauw aansluiten op de uitdagingen waarvoor HVC de komende jaren gesteld staat, in het bijzonder op het gebied van de energietransitie en de circulaire economie. •

voorstel: De aandeelhoudersvergadering wordt voorgesteld: • Kennis te nemen van de ondersteuning door de aandeelhouderscommissie van de voorliggende voordracht tot herbenoeming; • De huidige voorzitter dhr. Ir. P. van Riel per 4 juni te herbenoemen als lid en voorzitter van de raad van commissarissen voor een tweede reguliere termijn van vier jaar.

Vragen of opmerkingen kunt u mailen naar: HVCaandeelhouders@hvcgroep.nl NV HVC • Postbus 9199 • 1800 GD Alkmaar • hvcgroep.nl

HVC vooruitblik • AV 4 juni 2026

6