301. Raadsbrief toeslagenaffaire

Raadsbrief

Datum:

12 juli 2021

Verzenddatum:

12 juli 2021

Behandeld door:

Carolien Bremer

Mailadres:

carolien.bremer@midden-groningen.nl

Zaak:

654098

Portefeuillehouder:

Peter Verschuren

Onderwerp:

Toeslagenaffaire

Geachte leden van de raad, In navolging van onze toezegging op 8 juli jongstleden informeren wij u hierbij over de ondersteuning die onze gemeente biedt aan de gedupeerden van de toeslagenaffaire. Welke onderwerpen komen aan de orde? De toeslagenaffaire is volop in beweging. Nieuw ontwikkelingen volgen elkaar in snel tempo op. We informeren u over de ondersteuning die wij hebben geboden aan (mogelijke) gedupeerde ouders van november 2020 tot en met heden. De volgende onderwerpen komen aan de orde: 1. Tijdslijn; 2. Benaderen van mogelijke gedupeerden; 3. Ondersteuning gedupeerden; 4. Kwijtschelding van publieke schulden; 5. Kwijtschelding van private schulden. 1. Tijdslijn De ontwikkelingen in de toeslagenaffaire uiteengezet in een tijdslijn. 19 november 2020 Wij ontvangen van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) het verzoek om contactpersonen aan te leveren. Gemeenten worden, namens de Rijksoverheid en de VNG, verzocht om ondersteuning te bieden aan de ouders die zich als gedupeerde hebben gemeld bij de toeslagenaffaire. December 2020 Wij krijgen een bedrag uitgekeerd (€ 38.071,37). Dit bedrag is bestemd om de ondersteuning aan de

Pagina:

2 van 4

Datum:

12 juli 2021

Zaak:

654098

inwoners te bekostigen. Wij weten op dat moment niet wie die inwoners zijn en vanwege privacy technische redenen geeft de Belastingdienst geen persoonsgegevens door. Om toch aan het verzoek te voldoen de gedupeerde inwoners te ondersteunen zetten we een gemeentelijk meldpunt op. Dit meldpunt communiceren wij richting de media. 21 januari 2021 De Belastingdienst introduceert een online toegangsportaal waarin de persoonsgegevens van de inwoners die zich als gedupeerde hebben gemeld kunnen worden gedeeld. Een collegebesluit en verwerkersovereenkomst zijn vereist om toegang te krijgen tot het portaal. 24 februari 2021 Wij ontvangen toegang tot het portaal. 25 februari 2021 Wij ontvangen de eerste persoonsgegevens in het portaal. Uit de gegevens valt op te maken dat 76 inwoners zich tot op dat moment bij de Belastingdienst als gedupeerde hebben gemeld. Vanaf dat moment ontvangen wij iedere twee weken nieuwe persoonsgegevens van mogelijk gedupeerde inwoners. Maart 2021 Wij starten met het benaderen van de (mogelijk) gedupeerde ouders. 6 juli 2021 Het college gaat akkoord met het collegevoorstel 'besluit anticiperen op Verzamelwet hersteloperatie toeslagen'. Gemeente Midden-Groningen start met het kwijtschelden van publieke vorderingen. Hierbij wordt geanticipeerd op de Verzamelwet hersteloperatie toeslagen die waarschijnlijk 1 januari 2022 inwerking zal treden. 2.

Benaderen van mogelijke gedupeerden Tweewekelijks ontvangen wij persoonsgegevens van mogelijk gedupeerde ouders. Deze ouders ontvangen eerst een brief (bijlage 1). Enkele weken na het versturen van de brief worden de ouders telefonisch benaderd. Hierin wijzen we ouders nogmaals op het gemeentelijke ondersteuningsaanbod. In sommige gevallen ontbreekt het telefoonnummer van de ouder of kan de ouder niet worden bereikt. In dat geval ontvangt de ouder een tweede brief (bijlage 2). Sinds maart 2021 hebben 131 ouders uit de gemeente Midden-Groningen zich als (mogelijke) gedupeerde bij de Belastingdienst gemeld. Uit de contacten met gedupeerde ouders valt op te maken dat ouders het initiatief van de gemeente waarderen. Daarnaast geven veel ouders aan dat de meest acute problematiek inmiddels is opgelost. Veel ouders wensen echter erkenning van de Belastingdienst voor de geleden schade in het verleden. Het meldpunt dat in december 2020 is geopend blijft voor ouders bereikbaar. Medewerkers van de gemeente Midden-Groningen staan klaar voor ouders om vragen te beantwoorden en ondersteuning te bieden waar nodig. Inwoners hebben tot en met 2023 de tijd om zich als gedupeerde bij de Belastingdienst te melden.

Pagina:

3 van 4

Datum:

12 juli 2021

Zaak:

654098

3. Ondersteuning gedupeerden Van de benaderde ouders hebben tot op heden 7 ouders aangegeven ondersteuning van de gemeente te wensen. Ondersteuning kan plaatsvinden op diverse leefgebieden. Hulp bij schulden, gezondheid, het vinden van werk, dagbesteding of gezinshulp. De medewerkers van het meldpunt staan klaar om een luisterend oor te bieden aan de (mogelijk) gedupeerde ouders. Wanneer gewenst ondersteunen ze de ouder ook in het contact met de zaakbehandelaar van de Belastingdienst. Indien een ouder aangeeft ondersteuning van de gemeente te wensen wordt een plan van aanpak opgesteld en ondertekend. Dit geeft richting aan de ondersteuning en is vereist voor de financiële verantwoording. De ondersteuning wordt op basis van nacalculatie vergoed door de Rijksoverheid. De wetgever heeft beoogd hierin slechts enkele kaders te stellen zodat gemeenten ruimte hebben om eigen invulling te geven aan de geboden ondersteuning. De geboden ondersteuning wordt vergoed voor ouders die nog in afwachting zijn van het definitieve besluit op hun verzoek tot compensatie en ouders die daadwerkelijk als gedupeerde worden aangemerkt.

Ter illustratie een aantal voorbeelden van geboden ondersteuning aan gedupeerde ouders:  Verstrekken van noodvoorziening voor huisraad;  Urgentieaanvragen voor huisvesting bij woningbouwverenigingen;  Ondersteuning bij financiën en schulden door de Kredietbank Midden-Groningen;  Ondersteuning in contact met de belastingdienst. 4. Kwijtschelding van publieke schulden Middels een compensatieregeling tracht de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) het onrecht wat gedupeerde ouders is aangedaan te compenseren. Onderdeel van deze compensatie is het zorgen voor een schuldenvrije toekomst voor de gedupeerde ouders. Om deze schuldenvrije toekomst te garanderen is in juli 2021 landelijk een start gemaakt met het kwijtschelden van publieke vorderingen van gedupeerde ouders en hun toeslagpartners. Het wetsvoorstel Verzamelwet hersteloperatie toeslagen wordt later dit jaar aan de tweede kamer gepresenteerd. Wanneer het wetsvoorstel wordt aangenomen zal deze wet per 1 januari 2022 van kracht gaan. Vooruitlopend op de Verzamelwet hersteloperatie toeslagen is aan publieke schuldeisers gevraagd om te starten met het kwijtschelden van vorderingen van gedupeerde ouders en hun toeslagpartners. Het college heeft hier op 6 juli jongstleden toe besloten.

In juli 2021 zal de gemeente Midden-Groningen starten met het kwijtschelden van gemeentelijke vorderingen op gedupeerde ouders en hun toeslagpartners. Het Rijk heeft toegezegd zorg te dragen voor volledige compensatie van de publieke schulden die worden kwijtgescholden. Tevens worden de uitvoeringskosten die verbonden zijn aan het kwijtschelden middels een nog niet vastgestelde forfaitaire uitkering vergoed. De totale omvang van de kwijtschelding en bijbehorende compensatie is momenteel niet in te schatten doordat onbekend is hoeveel ouders uit de Gemeente Midden-Groningen daadwerkelijk als gedupeerde zullen worden aangemerkt.

Pagina:

4 van 4

Datum:

12 juli 2021

Zaak:

654098

5. kwijtschelden van private schulden Zodra een ouder als gedupeerde wordt aangemerkt door de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) wordt de inning van schulden gepauzeerd door de inwerkingtreding van een zogenoemd 'moratorium'. Dit moratorium is een jaar geldig. In deze periode mogen schuldeisers geen schulden innen of beslag leggen. De Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) geeft aan na de zomer te starten met een regeling om de private schulden (zo veel mogelijk) op te lossen. De reikwijdte en kaders van deze regeling zijn op dit moment nog niet bekend. Ouders die als gedupeerde zijn aangemerkt ontvangen een code om te verstrekken aan schuldeisers. Met deze code kunnen schuldeisers controleren of een ouder gedupeerd is en de inning van de schuld pauzeren. Samen met het eerdergenoemde moratorium moet dit er voor zorgen dat ouders, in afwachting van het uitwerken van de regeling voor private schulden, niet verder in de problemen komen. Het meldpunt toeslagen van de gemeente Midden-Groningen staat klaar voor gedupeerde ouders met private schuldeisers. Het meldpunt toeslagen kan bijvoorbeeld ondersteuning bieden bij het opstellen van een schuldenoverzicht of het informeren van private schuldeisers over het geldende moratorium. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Midden-Groningen

A. Hoogendoorn Burgemeester

H.J.W. Mulder Gemeentesecretaris