3. Beantwoordingsbrief CSDB

Cliëntenraad Sociaal Domein Bommelerwaard

Uw brief van

8 mei 2024

Team

Uw kenmerk

Telefoonnummer

Ons kenmerk

Kerkdriel

Maatschappelijke Ontwikkeling 14 0418 29 May 2024

Verzenddatum

Geachte leden van de Cliëntenraad Sociaal Domein Bommelerwaard Bedankt voor uw advies over de Woonzorgvisie Bommelerwaard 2024. Hieronder vindt u onze antwoorden op uw vragen/opmerkingen over de Woonzorgvisie Bommelerwaard 2024. 1. De visie vanuit cliëntperspectief is ‘hoog over’. Reactie: Mede naar aanleiding van uw opmerking hebben we gepoogd de visie iets concreter te maken. Zie voor voorbeelden hiervan ook de antwoorden op punt 2 en 3. 2. In de beschrijving van de landelijke en lokale context en de inleidingen van de beschrijving van de drie ambities lezen wij erg veel herhalingen en dezelfde soort teksten ter illustratie van de huidige situatie. De rode draad betreffende de visie, ambitie en opgaven raakt daardoor enigszins op de achtergrond. Wij pleiten voor een beknoptere omschrijving van de context om de hoofdpunten van de visie een duidelijker positie te gunnen. Reactie: Naar aanleiding van uw advies hebben we de context in de inleiding beknopter gemaakt. We hebben de herhalingen verwijderd en zoveel mogelijk de belangrijkste context per ambitie beschreven om de rode draad te borgen. 3. Wij zien graag meer aandacht voor het benoemen van doelstellingen welke logisch voortvloeien uit de visie.

Wij vragen niet om concrete doelstellingen en actieplannen die in de uitwerking ongetwijfeld gedetailleerd worden behandeld maar om een richting waarin mogelijke doelstellingen gezocht kunnen worden. Reactie: Mede naar aanleiding van uw opmerking hebben we samenvattende tabellen toegevoegd. Hierin hebben we per ambitie samengevat wat de opgaven zijn en wat we daarvoor gaan doen. 4. We maken ons zorgen over de volgende stap in het proces, namelijk de aansluiting van de uitwerking van deze visie op de andere “aandachtsgroepen”, zoals de statushouders, studenten, woonwagenbewoners en arbeidsmigranten. Hieronder bevinden zich uiteraard ook personen met een zorg- of ondersteuningsvraag. In de visie wordt gesteld dat die zorg-of ondersteuningsvraag ontbreekt, deze veronderstelling delen wij niet. In onze ogen is het noodzakelijk om de aansluiting als ambitie te benoemen op andere beleidssporen zoals het nog op te stellen

regionaal volkshuisvestingsprogramma en de urgentieregeling die wordt opgenomen in de nog op te stellen huisvestingsverordening. Reactie: In de afbakening stellen we dat ‘aandachtsgroepen’ (denk aan statushouders, studenten, woonwagenbewoners en arbeidsmigranten) niet direct een zorg- of ondersteuningsvraag hebben. Wanneer specifieke personen binnen deze groepen wel een zorg- of ondersteuningsvraag hebben zijn ze wel onderdeel van deze visie (bijvoorbeeld van de doelgroep inwoners met een Wlz of Wmo indicatie). Daarnaast houden we rekening met deze doelgroepen wanneer het gaat over de sociale basis in de wijk. Binnen het volkshuisvestingsprogramma, de huisvestingsverordening en de urgentieregeling die daaruit voortvloeit zullen de ‘aandachtsgroepen’ ook worden meegenomen. 5. In het slotwoord van de visie wordt het begrip co-creatie gebruikt. De CSDB vraagt zich af hoe u de concretisering van deze “sleutel tot succes” bij de uitvoering van de ambities en opgaven uit deze woonzorgvisie ziet? Wij vrezen voor een onoverzichtelijke situatie door het versnipperen van de acties in verschillende bestaande en nieuwe uitvoeringsprogramma’s. Ook vragen wij ons af of er dan aanvullende projecten nodig zullen zijn voor de uitwerking van de ambities vanuit deze woonzorgvisie zoals omschreven.

Wij pleiten daarom voor een toekomstige evaluatie van de woonzorgvisie bommelerwaard 2024 en een eventuele bijstelling om zo de voortgang en samenhang te kunnen bewaken. Reactie: We nemen uw opmerking mee en hebben hier aandacht voor in de uitvoering. Eind 2025 informeren we de gemeenteraad over de voortgang van de Woonzorgvisie. Dit is een openbaar stuk voor inwoners en ook door u te raadplegen. 6. Wij zijn het eens met nodige aanpassingen van het huidige aanbod. Daarnaast vinden we de kwaliteit van de woonomgeving belangrijk. Deze kwaliteit wordt beïnvloedt door onder andere de toegankelijkheid, veiligheid, leefbaarheid en sociale cohesie in een wijk. Reactie: Wij kunnen ons vinden in de onderdelen die u benoemt die belangrijk zijn voor een prettige woonomgeving. Een sterke sociale basis, leefbaarheid, het omzien naar elkaar en de beschikbaarheid van ‘outreachende voorzieningen’ komen nadrukkelijk terug in de woonzorgvisie bij ambitie 2. 7. Voor de korte termijn is het zoeken naar oplossingen zoals stimuleren en faciliteren van woningsplitsing, woningdelen en kamerverhuur voor de doelgroep wat ons betreft ook deel van de woonzorgvisie Bommelerwaard 2024. De huidige kostendelersnorm vormt nu wel een probleem dat aandacht vraagt. Reactie: Dit is inderdaad onderdeel van de Woonzorgvisie Bommelerwaard 2024 en is opgenomen in opgave 1.a.

Kamerverhuur, Onder de pannen of woningsplitsing zijn voorbeelden om het bestaande aanbod aan te passen om te anticiperen op de vraag naar passende woningen. 8. Bij opgave 1.a. vragen wij ons af welke middelen en instrumenten de gemeente heeft om deze opgave in de toekomst uit te werken. En hoe is dat voor de Woningstichting Maasdriel en Woonstichting De Kernen of andere vastgoedorganisaties? Is er al een eerste inventarisatie van vastgoed wat in aanmerking zou kunnen komen om te worden aangepast naar aanbod voor de doelgroep met aandacht voor betaalbaarheid, bereikbaarheid en inclusiviteit? Reactie: Er zijn verschillende instrumenten en middelen om de huidige voorraad aan huurwoningen aan te passen die de gemeente samen met woningbouwcorporaties en

2

andere partijen onderzoekt. Of deze allemaal inzetbaar zijn is nog de vraag. Eén instrument waar de woningbouwcorporaties mee bezig zijn is een doorstroomregeling waarbij ouderen gestimuleerd worden om door te stromen naar een meer passende, vaak kleinere, huurwoning. Een tweede voorbeeld is de herinrichting van een sociale huurwoning naar een woning met meerdere eenheden zoals de gerealiseerde kleinschalige maatschappelijke opvang in Zaltbommel. 9. Wij zijn erg benieuwd hoe de ontwikkeling van nieuwe woonzorg concepten en woningen wordt gecombineerd met aandacht voor het voorzieningenniveau en de beschikbaarheid van zorg en scholen. Heeft de gemeente Maasdriel locaties in bezit of op het oog waar seniorenwoningen en levensloopbestendige woningen dichtbij voorzieningen kunnen worden ontwikkeld? Reactie: We houden rekening met de doelgroep waarvoor een woonzorgconcept bedoeld is. Wanneer er een woonzorgvoorziening voor ouderen wordt gebouwd proberen we bijvoorbeeld zoveel mogelijk te stimuleren dat deze rondom bestaande voorzieningenclusters (denk aan huisarts, supermarkt etc.) wordt gerealiseerd. 10. Als wij de opgave 2a. goed begrijpen is bij nieuwbouwwijken de regel van minimaal 30% sociale huurwoningen niet voldoende als goede verdeling tussen sociale huurwoningen en reguliere (huur)woningen.

Wat is dan wel een maatregel die een goede verdeling kan waarborgen? Reactie: Wij denken dat de regel van minimaal 30% sociale huurwoningen voldoende is om een goede verdeling tussen sociale huurwoningen en reguliere (huur)woningen te borgen. 11. Gelden de ambities voor het realiseren van ontmoetingsplekken in de wijk ook voor de bestaande wijken? De inrichting van de openbare ruimten in de bestaande wijken en straten als uitnodigende ontmoetingsplekken kan op veel plekken wel een oppepper gebruiken. In onze optiek is een grote stap voorwaarts in het realiseren van de ambitie vrij eenvoudig te maken door te kijken waar nu al informele ontmoetingsplekken voor jongeren, ouderen en kinderspeelplekken zijn en die beter te faciliteren. Evenals geschikt aanvullend straatmeubilair te plaatsen, extra aandacht te besteden aan de groene omgeving en verlichting van deze plekken en het schoonhouden. Betrek hier vooral wijkgericht de inwoners bij door met ze in gesprek te gaan, i.p.v. met vragenlijstjes te werken. Reactie: Ons streven is om ook in bestaande wijken voldoende ontmoetingsplekken te realiseren. In nieuwbouwwijken is dit eenvoudiger te realiseren, aangezien we daar in plannen vooraf rekening mee kunnen houden. Voor het realiseren van ontmoetingsplekken in bestaande wijken nemen we uw suggesties ter harte. 12. Opgave c. “We zetten extra in op de leefbaarheid in wijken”.

Het streven naar een goede spreiding over de kernen van supermarkten en andere voorzieningen is in de praktijk een utopie gebleken. Is het realistisch om in deze woonzorgvisie dit streven op te nemen? De nieuwbouwwijken waar dit streven enig realistisch perspectief zou kunnen krijgen liggen per definitie niet in de kleine kernen. Beter is het om de omschrijving van dit streven daarop aan te passen. Reactie: Naar aanleiding van uw advies hebben we de visie wat realistischer gesteld. We hebben de supermarkten achterwege gelaten meer gefocust op de beschikbaarheid van outreachende voorzieningen in de (kleinere) kernen.

3

13. Bij nieuwbouwontwikkelingen waar de gemeente minder afhankelijk is van particuliere projectontwikkelaars en andere marktpartijen verwachten wij dat de visie en ambities uit de woonzorgvisie Bommelerwaard 2024 is geïmplementeerd. Wij zijn dan ook benieuwd wat er is bereikt bij de herontwikkeling van percelen waarvan de gemeente grondeigenaar en ontwikkelaar is. Reactie: We hanteren bij nieuwbouwontwikkelingen de uitgangspunten uit de Woonzorgvisie Bommelerwaard 2024. 14. Graag hadden wij als Clientenraad Bommelerwaard onze input geleverd als partner in het opstellen van de woonzorgvisie. Beter dan achteraf opmerkingen en (zinvolle?) suggesties doen op een gereed stuk. Dit zou meer recht doen aan het streven naar een sterke samenwerking waarin het vanzelfsprekend is dat ketenpartners (zowel formeel als informeel) elkaar opzoeken, met elkaar sparren, elkaar vragen stellen en samenwerken aan het ontwikkelen van waardevolle initiatieven. Dat geldt overigens ook voor de Dorpsraden en andere adviesraden en vertegenwoordigers van de inwoners. Een gezamenlijk en structureel overleg over visie, ambities en doelstellingen in alle openheid en vrijheid zou wat ons betreft een goede zaak zijn. Ook de communicatie rond beleidsstukken zoals de woonzorgvisie kan dan serieus opgepakt worden in dit overleg om de geluiden van de straat toe te laten tot de beleidsmakers.

De ambitie om vooral samen met inwoners invulling te geven aan de uitwerking van de woonzorgvisie Bommelerwaard 2024 vraagt heel veel betrokkenheid van alle inwoners en dat kan alleen maar worden bereikt door een actieve participatie van diezelfde inwoners bij het opstellen van de beleidsstukken. Reactie: Bij het opstellen van deze Woonzorgvisie hebben we actief partners en inwoners betrokken. Dit hebben we gedaan middels een themabijeenkomst op 1 februari 2024. Hiervoor was uw cliëntenraad ook uitgenodigd. Tijdens deze themabijeenkomst hebben we de basis gelegd voor de visie die nu voorligt. 15. Juist de meest kwetsbare groep ouderen en inwoners met een zorg- of ondersteuningsvraag hebben hulp en begeleiding nodig om te kunnen anticiperen op de toekomst. Wij merken in gesprekken met cliënten van de WMO dat de huidige omstandigheden en huisvestingsmogelijkheden geen enkel perspectief biedt om na te denken over alternatieven. Vaak wil deze groep van inwoners niet verhuizen naar een andere kern en zijn dus volledig afhankelijk van de weinige lokale huisvestingsontwikkelingen. Vooral in de kleine kernen zonder voorzieningen is dit een groot probleem. Welke visie en ambitie gaat daar verandering in brengen? Reactie: Wij denken dat de oplossing deels zit in outreachende voorzieningen zoals omschreven in de visie.

We verwachten daarnaast ook dat inwoners zelf verantwoordelijkheid nemen. Wanneer (outreachende) voorzieningen niet voldoende zijn, zal de inwoner zelf naar passende oplossingen moeten zoeken. Dit kan bijvoorbeeld door inzet van mantelzorg, burenhulp of toch door te verhuizen naar een andere kern. In de woonzorgvisie beschrijven we de eigen verantwoordelijkheid van inwoners met name onder ambitie 3. Daarbij is een juiste informatievoorziening belangrijk om inwoners te informeren over de mogelijkheden die er zijn, waarbij we partners beter faciliteren om vroegtijdig met inwoners het gesprek aan te gaan en hen te adviseren over de mogelijkheden. Dit kan bijvoorbeeld gaan om het creëren van een mantelzorgwoning.

4

16. De ambitie in paragraaf 3 zien wij als een uitnodiging om van gedachten te wisselen over een nieuwe manier van samenwerken. Wij zijn erg blij met deze ambitie en zien er naar uit om aan tafel te komen en zijn erg benieuwd welke partners en partijen wij daar aantreffen. Reactie: We kijken er naar uit om de samenwerking met u en de ketenpartners te continueren en te versterken.

Het college van Maasdriel,

de secretaris,

de burgemeester (wnd)

P.U.L.M. Coesmans

J.L. Geurts

5