4 240828 Bijlage 1 - Lange termijn planning RS3H 2024 BH
Tekst van het document
Bijlage 1 – Lange termijn planning In deze bijlage wordt een overzicht gegeven van alle belangrijke trajecten en de daarbij behorende processen die momenteel lopen in de Regio Stedendriehoek. De processen zijn aan verandering onderhevig en dus een momentopname. Daarnaast zullen er in de loop van de tijd nieuwe processen gestart worden. Het overzicht wordt per kwartaal geactualiseerd. In de onderstaande tekst wordt gebruik gemaakt van de termen uit de raadsladder (zie bijlage 2). Voor de volledigheid wordt opgemerkt dat bij bijvoorbeeld besluitvorming door de raad u uw eigen raadscyclus doorloopt die gebruikelijk is in uw gemeente en daar dus opiniërende of beeldvormende vergaderingen in voor kunnen komen.
1. Raadsadviescommissie i.o. Op 18 april 2023 was de eerste informele bijeenkomst van de raadsadviescommissie i.o. (RAC). Sindsdien is gewerkt aan het verder vormgeven van de RAC. In het voorjaar van 2024 is gewerkt aan het opstellen van het reglement van orde voor de RAC, welke is besproken tijdens de RAC van 21 mei 2024. In september wordt het reglement opiniërend voorgelegd aan de raden, zodat raden aan de leden van de RAC punten van aandacht mee kunnen geven voor definitieve vaststelling van het reglement. Het algemeen bestuur zal uiteindelijk het reglement formeel vaststellen. De raden besluiten over de benoeming van maximaal twee leden (en hun vervangers) per raad. Naar verwachting zal dan in november of december de RAC formeel van start gaan.
2. Beleidscyclus (begroting/jaarstukken) Met de beleidscyclus wordt het proces bedoeld om te komen tot een begroting, het uitvoeren van de begroting en de verantwoording over de uitvoering van de begroting (jaarstukken). Dit proces start met het opstellen van een kaderbrief waarin de financiële en inhoudelijke kaders op hoofdlijnen worden verwoord. Dit start anderhalf jaar voorafgaand aan de begroting. In december ontvangen de raden deze uitgangspunten ter informatie. In het eerste kwartaal wordt de begroting voor het volgende jaar opgesteld. De conceptbegroting wordt door het AB medio april vastgesteld. De raden worden in de gelegenheid gesteld een oordeel te geven door een zienswijze op de begroting in te dienen (periode medio april tot medio juli), waarna de begroting door het AB definitief wordt vastgesteld medio september. In januari start dan de uitvoering van de vastgesteld begroting. Wanneer het begrotingsjaar (bijna) is geëindigd start het opstellen van de jaarstukken (jaarverslag en -rekening) eind december en het eerste kwartaal na het begrotingsjaar. De jaarstukken worden vastgesteld door het AB eind maart/medio april en gaan ter informatie naar de gemeenteraden.
3. Ruimtelijke ontwikkelingen: regioarrangement, verstedelijking in balans, woondeal Er lopen veel ruimtelijke trajecten in de regio, die een grote samenhang met elkaar hebben: het regioarrangement, verstedelijking in balans en woondeal.
3.1. Regioarrangement Het regioarrangement is een traject van de provincie Gelderland om te komen tot ruimtelijke regionale afspraken. In het najaar 2023 hebben de raden opiniërend gesproken over bouwenstenennotitie met de vijf agenderende opgaven voor het Regioarrangement 2023: verstedelijking in balans, ontwikkeling corridors A1/A50, bevaarbaarheid IJssel, vitaal landelijk gebied en Veluwe. Deze agenderende opgaven zijn verwerkt in het ruimtelijke voorstel dat de provincie Gelderland heeft verstuurd aan het Rijk. In het voorjaar 2024 zijn de raden in de gelegenheid gesteld om opiniërend input mee te geven aan hun portefeuillehouder voor de verdere uitwerking van het regioarrangement. Tijdens de raadsconferentie van 28 mei 2024 is ter informatie een terugkoppeling gegeven over de input die door de raden is meegegeven. De verwachting was dat het regioarrangement verder zou worden geconcretiseerd in een Regioarrangement 2025, dat in het voorjaar 2025 zou worden vastgesteld door de raden. Met de start van het nieuwe kabinet en het proces van de verstedelijkingsstrategie is de verwachting dat dit proces anders zal verlopen. Wij verwachten dat het regioarrangement onderdeel zal worden van het proces van de verstedelijkingsstrategie.
Op dit moment wordt gewerkt aan een analyse van de bestaande ruimtelijke vragen, onder andere gebaseerd op uitgangspunten van het Rijk, vastgestelde omgevingsvisies en het Regioarrangement 2023. Dit zal input vormen voor de verdere uitwerking van de verstedelijkingsstrategie. Waarschijnlijk zal vanaf 2025 het regioarrangement als agenda naar 2025 worden vervangen door de ontwikkelingsstrategie van onze regio.
3.2. Verstedelijking in Balans: de Contourenschets en het lange termijn Ontwikkelperspectief In het voorontwerp Nota Ruimte (zie link) geeft het Rijk aan dat de Regio Stedendriehoek één van de zoekgebieden is voor grootschalige woningbouw. Verstedelijking is géén verstening, het gaat om de ontwikkeling van de hele Regio in balans. In de afgelopen maanden is gewerkt aan de ‘Contourenschets 2050 – Verstedelijking in Balans’. In de Contourenschets worden vier mogelijke perspectieven geschetst voor de ontwikkeling van de regio in balans. De Contourenschets haakt zowel in op de eerste opgave uit het Regioarrangement, als op het voorontwerp Nota Ruimte van het Rijk. De Contourenschets is bedoeld voor het eerste gesprek met het Rijk tijdens het BO Leefomgeving (september/oktober) en als handvat om het gesprek in de regio te voeren over de ruimtelijke toekomst van de regio, voorafgaand aan het opstellen van een ruimtelijke lange termijn visie en strategie. In de maanden oktober – december 2024 worden daarvoor opiniërende gesprekken met alle raden ingepland, zodat de raden input kunnen meegeven voor het vervolgproces. Voorafgaand aan het gesprek in de raden wordt tijdens een raadsconferentie beeldvormend met de raden onderling gesproken over de vier schetsen en wordt met elkaar te doorgebouwd aan een grens ontkennende samenwerking.
Op basis van deze gesprekken wordt verder gewerkt aan het lange termijn visiedocument ‘Ontwikkelperspectief Verstedelijking in Balans met daarin een gedragen beeld over de urgentie, aard, omvang en onderbouwing van de samenhangende opgaven op het gebied van Verstedelijking in Balans richting 2050 en met een doorkijk naar 2100. Er wordt toegewerkt naar een gedragen beeld voor de regio welke in het daaropvolgend traject uitgewerkt wordt met ruimtelijke principes en het effect van die principes op gebiedsniveau. Onderdeel hiervan is een analyse van de bestaande ruimtelijke vragen vanuit het proces van het Regioarrangement. In de loop van 2025 vinden opnieuw opiniërende gesprekken met de raden plaatsen, waarbij input kan worden meegegeven voor het opstellen van het definitieve Ontwikkelperspectief. Over de vaststelling van deze visie besluiten de raden naar verwachting in de periode september – oktober 2026. Voor zover we nu kunnen overzien zal op basis van het Ontwikkelperspectief een concretiseringsslag plaatsvinden in de vorm van een Uitvoeringsagenda met Regionale Investeringsagenda (RIA). Hierover worden de raden in een later stadium geïnformeerd. De uitwerking van het Ontwikkelperspectief is niet alleen een proces van de acht gemeenten, ook de beide provincies, de waterschappen en het Rijk zijn direct betrokken.
Daarnaast zullen uiteraard ook andere partners binnen de regio, zoals ondernemers, onderwijs en maatschappelijke organisaties worden betrokken in dit proces.
3.3. Woondeal (incl. woon-zorg) In 2023 heeft de regio via een Woondeal afspraken gemaakt met de provincie Gelderland en het Rijk over de woningbouwambities van de regio. De provincie Gelderland heeft, op verzoek van het Rijk, de regio’s gevraagd om te komen tot actualisatie van de afspraken, waarbij de tekst van de Woondeal zelf ongewijzigd blijft. Aan de Woondeal worden bijlagen toegevoegd over de actualisatie van de woningbouwaantallen, over ouderenhuisvesting en over toekomstbestendig bouwen. Er worden in deze actualisatie, anders dan eerst de bedoeling was, nog geen afspraken gemaakt over flexwoningen, vakantieparken, aandachtsgroepen (anders dan ouderen) of andere onderwerpen.1 De huidige woondeal omvat de woningbouwplannen tot en met 2030. In de actualisatie worden deze cijfers herijkt. Daarnaast komt een doorkijk naar de periode 2031 – 2035. Hiervoor geldt per regio en per gemeente maatwerk in volledigheid en concreetheid van de cijfers. De Regio Stedendriehoek heeft aangegeven dat de cijfers voor de periode 2031 – 2035 samenhangen met het proces Verstedelijking in balans. In het kader van het rijksprogramma “Een thuis voor Iedereen” is bij de vorige Woondeal door de provincies en het ministerie BZK afgesproken de opgave voor de ouderenhuisvesting en aandachts-groepen mee te nemen in de actualisatie.
Voor ouderenhuisvesting is dit inmiddels uitgewerkt in een afsprakenkader samen met de zorgregio’s, zorgaanbieders en corporaties en kan in de actualisatie worden meegenomen. De woningbouwopgave voor overige aandachtsgroepen worden in een volgende actualisatieslag meegenomen.
1
Voor de gemeente Deventer geldt dat zij in 2023 afspraken hebben gemaakt met de provincie Overijssel en het Rijk. De woningbouwopgave van de gemeente Deventer maakt onderdeel uit van de actualisatie van de woondeal.
De afspraken over toekomstbestendig bouwen (circulair, conceptueel, klimaatadaptief, biodivers bouwen, de energietransitie en een gezonde leefomgeving) worden geformuleerd als richtinggevend. De regelgeving rondom toekomstbestendig en circulair bouwen is sterk in beweging en wordt de komende jaren aangescherpt. In overleg met de provincie Gelderland wordt per regio een uitvoeringsagenda geformuleerd hoe in samenwerking met samenwerkende partijen toe te werken naar de nieuwe regelgeving. In december is er een bestuurlijk overleg tussen de minister en vertegenwoordigers van de woonregio’s om de geactualiseerde Woondeal vast te stellen en vrij te geven voor besluitvorming in de raden. Dit staat gepland in de periode van januari tot maart 2025. Omdat de inhoud van de actualisatie de bestaande afspraken en prognoses betreft zijn er geen opiniërende mogelijkheden voor de raad in het proces opgenomen 2. Uiteraard staat dit los van de lokale reguliere behandeling van raadsvoorstellen waarbij een opiniërende ronde is opgenomen in het proces van besluitvorming.
4. Regionale Energiestrategie (RES) 2.0 De RES 1.0 van de regio Stedendriehoek is eind 2021 vastgesteld door alle betrokken gemeenteraden, Provinciale Staten en de Algemeen Besturen van de Waterschappen Vallei en Veluwe en Rijn en IJssel. Na het indienen van onze RES Voortgangsrapportage bij het Nationaal Programma RES op 1 juli 2023, is de fase gestart waarin wordt toegewerkt naar de herijking van de RES naar RES 2.0. Hiervoor is in maart 2024 het Plan van Aanpak RES 2.0 opgesteld, wat de gemeenteraden in juni ter informatie hebben ontvangen. Hoofdlijn van dit Plan van Aanpak is dat in de periode maart – september 2024 de uitwerking en de bestuurlijke gesprekken plaatsvinden over RES 2.0, waarna vanaf oktober de besluitvorming RES 2.0 start: oktober/november in colleges en AB, december tot februari ter inzagelegging (wanneer nodig) waarna in de periode maart tot juni 2025 besluitvorming in de gemeenteraden (en staten en waterschapsbestuur) plaatsvindt. In het Plan van Aanpak is opgenomen dat de raadsadviescommissie gevraagd wordt om advies over de manier waarop de raden het beste kunnen worden betrokken bij de totstandkoming van de RES 2.0, naast de formele rol bij de besluitvorming. Meer informatie? Raadsinformatiebrief Plan van Aanpak RES 2.0 Plan van Aanpak RES
5. Regionaal Programma Werklocaties (RPW) & Ruimtelijk-Economische Visie (REV) Het huidige RPW (vastgesteld in 2020) vraagt om een actualisatie. Het RPW is het afsprakenkader van de regio en de provincies over de planning en programmering van bestaande en nieuw te ontwikkelen bedrijventerreinen. De uitkomsten van de REV vormen hiervoor de basis. De REV geeft inzicht in de uitgangssituatie, het economisch profiel en de ambities van de regio. De REV en het RPW vormen samen een belangrijke bouwsteen voor de Verstedelijking in balans. Het beoogd eindresultaat is een nieuw, actueel en gedragen RPW van de regio en provincies Gelderland en Overijssel voor de Regio Stedendriehoek met ruimtelijke en economische afwegingen op het gebied van de programmering van bedrijventerreinen tot 2030, met een doorkijk naar 2040. 3 De raden zijn voor de zomer 2024 geïnformeerd over het RPW en de REV. Over de programmeringsafspraken vindt in oktober besluitvorming plaats in de acht colleges, waarna besluitvorming in de raden plaatsvindt (periode november – december). Meer informatie? Raadsinformatiebrief RPW & REV (de brief kan lokaal afwijken, vanwege specifieke aandachtspunten)
2 3
Brief provincie Gelderland dd. 17 juli 2024, “Actuele planning woondeals”.
Voor Deventer geldt dat Overijssel in 2023 al programmeringsafspraken heeft gemaakt met de gemeenten. Deze afspraken zijn input voor het RPW
6. Regio Deal Op 9 februari 2024 maakte het kabinet bekend dat de ingediende aanvraag van de Regio Stedendriehoek voor een Regio Deal is toegekend. De Regio Stedendriehoek ontvangt € 20 miljoen van het Rijk om samen verder te werken aan de brede welvaart in de regio. In de periode van februari tot begin juli is gewerkt aan een convenant tussen de regionale partners en het Rijk. Op 3 juli is dit convenant vastgesteld door het Rijk en de regio. Naar verwachting wordt het convenant in september getekend. In het najaar volgt het proces van verdere uitwerking van initiatieven die vorig jaar zijn aangemeld om te komen tot daadwerkelijke projectvoorstellen. Projectvoorstellen kunnen uiterlijk tot 1 november worden ingediend. Tussen november en januari vindt het selectieproces plaats, waarna begin 2025 besluitvorming door het Partneroverleg en toekenning van een subsidie plaatsvindt. Daarna kan worden gestart met uitvoering. Naast het convenant zijn regionale samenwerkingsafspraken gemaakt. In de samenwerkingsovereenkomst (SOK) staan de afspraken over wijze van samenwerken, criteria en proces van besluitvorming. De raden hebben begin februari en begin juli ter informatie een raadsinformatiebrief ontvangen over de stand van zaken. Via de website van de Regio Stedendriehoek en nieuwsbrieven kunnen geïnteresseerden geïnformeerd blijven over de Regio Deal.
Bij nieuwe ontwikkelingen zal zo nodig een raadsinformatiebrief worden verstuurd aan de raden, bijvoorbeeld wanneer een rapportage over de voortgang van de uitvoering aan het Rijk wordt gestuurd. Meer informatie? Raadsinformatiebrief Positief besluit over aanvraag Regio Deal ‘Sterker in 3D’ (februari ‘24) Raadsinformatiebrief Regio Deal ‘Sterker in 3D’ (juli ‘24)
Totaalplanning periode 1 juli 2024 – 1 juli 2025
Momenten van de raad