B.3 Sociaal jaarverslag 2020 Lariks.pdf

Lariks is de plek voor welzijn en zorg in de gemeente Leusden. Wij helpen inwoners weer op weg. Dat doen we door te adviseren over de vele oplossingen waar elke Leusdenaar gebruik van kan maken. Zo nodig bieden we passende individuele ondersteuning via de Wmo of Jeugdwet.

Jaarverslag Lariks 2020 Meer weten over een van de onderstaande thema’s? Klik op de knop.

2020 was een bijzonder jaar. Voor de samenleving. Voor Lariks. In dit jaarverslag blikken we terug op onze dienstverlening, op wat er is gerealiseerd voor inwoners van Leusden en op relevante ontwikkelingen binnen Lariks. Lariks 2.0 Kwaliteit van zorg en welzijn staat voorop, maar tegelijkertijd willen we in de gemeente Leusden met elkaar besparingen realiseren in het sociaal domein. Het credo is: waar het kán algemene, voorliggende oplossingen. Waar het móet zorg op maat. Deze ‘beweging naar voren’ staat centraal in de wijze waarop Lariks in 2020 een reorganisatie heeft voorbereid en geïmplementeerd. Met als doel: in samenwerking met de gemeente de beweging naar voren versterken en de zorguitgaven beperken. Lees meer over “Lariks2.0” op pagina 12 Corona Corona was van invloed op de complete bedrijfsvoering en dienstverlening. Dankzij flexibiliteit, inzet en creativiteit is er een werkwijze ontwikkeld die voldoet aan de coronarichtlijnen en er tegelijkertijd voor zorgt dat we inwoners passend kunnen helpen. Lariks (www.lariks-leusden.nl) vervulde een spilfunctie in de informatievoorziening over corona hulp en initiatieven. Bestuurswisseling Na negen jaar leiding te hebben gegeven aan Lariks besloot Hester Frank in het najaar van 2020 haar horizon te verbreden.

Onder Hester’s leiding groeide Lariks uit tot professionele uitvoeringsorganisatie voor Wmo, Jeugdwet en welzijnswerk in de gemeente Leusden. In november werd Thijs Grijpma benoemd als interim-directeur. In de loop van 2021 zal de Raad van Toezicht een selectieprocedure starten voor de werving van een permanente bestuurder.

“Voor de jeugd”

Meer weten over een van de onderstaande onderwerpen? Klik op de knop.

“Meedoen”

“Eenzaamheid”

Opvallende resultaten

Informatie en advies

pagina 2

pagina 3

Zorg via Wmo

Zorg via Jeugdwet

pagina 6

pagina 7

Met vrijwilligers

Over Lariks2.0

pagina 10

pagina 12

Benutten van voorliggend aanbod pagina 5 Over samenwerking pagina 9

“Mantelzorg” “Rondkomen in Leusden” “verward gedrag”

“LeusdenFit”

1 pagina 1

Opvallend in 2020

Die effecten meewegend is er in 2020 een afname van 20% van het aantal afgegeven beschikkingen voor jeugdzorg ten opzichte van 2019 gerealiseerd.

Lariks is gericht op het vergroten van de zelfredzaamheid van de inwoners. We willen dat iedereen naar vermogen kan meedoen in de samenleving. Lukt dat niet zelfstandig, met het netwerk of met behulp van algemene voorzieningen? Dan zetten we passend maatwerk in. Op deze pagina alvast een aantal opvallende resultaten van onze dienstverlening in 2020.

De kracht van Lariks We hebben in 2020 gemerkt dat Lariks snel kan veranderen als het gaat om zorg en welzijn van inwoners. Kon een zorgleverancier niet leveren? Dan boden we overbruggingszorg vanuit de teams. Was huisbezoek niet mogelijk? Dan gingen we beeldbellen. Geen koffie-ochtend voor mantelzorgers? Dan belden we ze om te vragen hoe het gaat. De voorbeelden zijn talrijk. Ze zorgen ervoor dat inwoners ook in coronatijd op Lariks konden rekenen. Tegelijkertijd zijn er belangrijke resultaten geboekt voor de beweging naar voren en de beperking van de zorguitgaven. De resultaten bevestigen dat de reorganisatie vruchten afwerpt.

Hulpvragen In 2020 nam 94% van de klanten zelf contact op met Lariks. In 2020 steeg het aantal hulpvragen aan Lariks met ±30%. Beweging naar voren In 2020 kan 78% van de inwoners met een hulpvraag zelfstandig verder na contact met Lariks. Dat is 3% meer dan in 2019. Zij kunnen zelfstandig verder met behulp van informatie en advies, inzet van hun eigen netwerk of door gebruik te maken van een algemene (voorliggende) collectieve voorziening. Dit is een opvallend positief resultaat voor het coronajaar waarin algemene voorzieningen grotendeels gesloten waren en vrijwilligers beperkt inzetbaar. Uit evaluaties van het aanbod dat Lariks organiseert, zien we dat inwoners positief reageren op wat ze leren in een groep, wat de meerwaarde van herkenning oplevert en dat het deelnemen aan een groep helpt bij het vergroten van het sociale netwerk. Het huidige aanbod past qua doelgroepen en doelstellingen bij de behoeften die worden gesignaleerd in de contacten met inwoners. In overleg met de gemeente is bepaald dat het aanbod breed genoeg is. Minder beschikkingen In 2020 is er een daling van 8% van het totaal aantal afgegeven beschikkingen ten opzichte van 2019. De resultaten zijn in lijn met de beoogde besparing van 5% op de kosten voor jeugdzorg en Wmo die in 2022 gerealiseerd moet zijn. Wmo: Er is een lichte toename van 3% van het aantal afgegeven beschikkingen.

Dit is een positief resultaat in het licht van de beoogde beweging naar voren. Landelijk was dit 4% (CBS, mei 2021). De lichte stijging is gerealiseerd tegen de achtergrond van de gevolgen van corona en de invoering van een inkomensonafhankelijk tarief van €19,voor de eigen bijdrage. Dit heeft een aanzuigende werking op huishoudelijke hulp en andere voorzieningen gehad.

Vooruitblik

Jeugdwet: Er is een forse daling van het aantal beschikkingen via de Jeugdwet. Deze daling is gerealiseerd ondanks het aantal verlengingen en beschikkingen dat is afgegeven voor jeugdhulp als gevolg van de effecten van de coronamaatregelen. Ook landelijk was er in 2020 voor het eerst sinds de decentralisatie in 2015 sprake van een afname van het aantal beschikkingen via de Jeugdwet door minder instroom. Minder jongeren startten in 2020 een jeugdzorgtraject en afgesloten trajecten duurden gemiddeld korter. Zo blijkt uit voorlopige cijfers van het CBS. Landelijk lag het aantal jeugdzorgtrajecten dat werd gestart in 2020 met 263.000 ruim 12% lager dan in 2019. Vooral tijdens de eerste golf van de coronacrisis (april en mei) zijn minder nieuwe trajecten gestart dan in dezelfde maanden van 2019. Naast deze landelijke trend is er een aantal lokale oorzaken: • Er is stevig ingezet op minder (her)beschikken en vergroting van het kostenbewustzijn van de organisatie. • Tegelijkertijd spelen ook de wachtlijst en de ondercapaciteit bij Lariks een rol.

De resultaten laten zien: Lariks ligt op koers. Maar de organisatie staat ook onder druk als gevolg van de in 2020 ingestelde nullijn op de subsidie. We willen de beweging naar voren blijven maken, de ingezette koers bestendigen en op passende wijze uitvoering geven aan onze taken. Dit vraagt om een investering in Lariks. Een sterk Lariks kan meer betekenen voor de samenleving. Omdat Lariks voor inwoners de toegang is tot zorg en welzijn, speelt ze een bepalende rol in de transformatie van het Leusdens sociaal domein. Een sterk Lariks biedt de gemeente Leusden het instrumentarium om in de gehele keten besparingen te realiseren en inwoners passende zorg en ondersteuning te bieden. Het feit dat er nu al een stevige basis is gelegd voor de beoogde besparing van 5% op Wmo en Jeugdwet in 2022 is veelzeggend. Bovendien zorgt investeren in Lariks ervoor dat de expertise van de consulenten en de krachtige combinatie van zorg en welzijn onder één dak optimaal wordt benut. Dichtbij en toegankelijk is er passende en effectieve ondersteuning die bijdraagt aan de participatie van inwoners en is gericht op een sterke, veerkrachtige en betrokken samenleving. 2

pagina 1

Vragen van inwoners

Informatie en advies In 2020 namen inwoners 4.087 keer telefonisch Lariks contact op voor informatie en advies. (3.180 informatie en adviesgesprekken in 2019). 72 inwoners vulden de online wegwijzer in. Het aantal telefonische contacten is meer dan verwacht. Bij de ontwikkeling van Lariks2.0 was rekening gehouden met ±3.000 telefonische contacten. De toename heeft ongetwijfeld te maken met corona en met het per medio maart stopzetten van de inloop bij Lariks in Huis van Leusden, De Heelkom en op de basisscholen als gevolg van de geldende coronamaatregelen.

Telefoontjes 2020

42%

58%

zelf afgehandeld

Per medio maart was er geen inloop als gevolg van de coronamaatregelen.

doorgezet

Waar gingen de vragen over?

De telefoniste van Lariks beantwoordde zelfstandig 58% van de vragen (= 2.370 vragen). Dit waren o.a. vragen over trainingsaanbod, werkwijze aanvraag Gehandicaptenparkeerkaart, Mantelzorgcompliment etc.

Nieuw: online wegwijzer

Via www.lariks-leusden.nl kan op de homepage een vragenformulier worden ingevuld, bedoeld om online vragen af te vangen en/of sneller tot de kernvraag te komen, waardoor adequater kan worden gehandeld. • 72x ingevuld • 36x werd online gevonden wat werd gezocht • 36x was contact met Triage nodig

3 pagina 1

Vragen van inwoners - vervolg Vanaf juni 2020 is er gewerkt volgens de vier routes van Lariks2.0. Triage vervult de poortwachtersfunctie. Consulenten Triage beoordelen in eerste instantie of de vraag van de inwoner bij Lariks op de goede plek is. Ze sturen vervolgens zo veel mogelijk op zelfredzaamheid (eigen kracht), het benutten van het informele en professionele netwerk van de inwoner en het voorliggende veld. In lijn met de ‘beweging naar voren’ is het overgrote deel van de hulpvragen van inwoners opgepakt via route 1 en route 2. In totaal betrof dit 4.159 vragen van inwoners en 265 van ketenpartners (o.a. huisartsen, wijkverpleegkundige, casemanager). Via route 1 en 2 kon 78% zelfstandig verder met behulp van informatie en advies, inzet van het eigen netwerk of met behulp van een algemene voorziening. Waarbij uiteraard geldt dat het aanbod algemene voorzieningen als gevolg van coronamaatregelen niet of nauwelijks functioneerde. Wijk en buurtcentra waren gesloten en de meeste activiteiten werden geannuleerd. 22% van de vragen van inwoners leidde na triage tot onderzoek en advies via route 3 of 4. In route 3 en 4 werden als gevolg van de coronamaatregelen meer aanvragen ingediend voor verlenging van de ondersteuning via Wmo en Jeugdwet en zijn er (her) beschikkingen afgegeven die anders niet zouden zijn afgegeven.

De redenen: • corona veroorzaakte verzwaring van de individuele problematiek • passende zorg of behandeling was door corona niet beschikbaar Desalniettemin is er in totaal 8% minder beschikkingen afgegeven. Zie ook pagina 2.

Lees op de volgende pagina meer over vragen van inwoners pagina 5 over de inzet van het voorliggend aanbod pagina 6 over zorg via de Wmo pagina 7 over zorg via de Jeugdwet

4 pagina 1

Benutten van voorliggend aanbod Aanbod sluit aan bij vraag Het huidige aanbod past qua doelgroepen en doelstellingen bij de behoeften die worden gesignaleerd in de contacten met inwoners. In overleg met de gemeente is bepaald dat het aanbod breed genoeg is. Belangrijk is dat het bestaande aanbod wordt gedeeld en het benutten ervan wordt gestimuleerd. Lariks focust hier actief op in de contacten en communicatie met inwoners en ketenpartners.

Leren en je sterker, beter voelen Lariks zet zich in voor een sterke sociale basisinfrastructuur met een kwalitatief aanbod algemene voorzieningen. Dit is van groot belang omdat we zoveel mogelijk individuele vragen van inwoners willen opvangen binnen dit maatschappelijk netwerk. In lijn met de ‘beweging naar voren’ is in 2020 door consulenten sterk ingezet op het benutten van het aanbod algemene en voorliggende voorzieningen. De aantallen deelnemers per activiteit lijken wellicht beperkt. Deze moeten echter worden afgezet tegen het alternatief: individuele ondersteuning. En dan zeggen de aantallen ineens iets heel anders. Want zet 28 deelnemers aan de Hier ben ik! eens af tegen 28 individuele begeleidingstrajecten. Bovendien biedt de groepsgewijze aanpak bijkomende positieve effecten als: ervaringen delen, contact met lotgenoten en normaliseren.

Invloed corona

Van de geplande activiteiten zijn er ±14 activiteiten geannuleerd of voortijdig gestopt als gevolg van de coronamaatregelen. Zo mogelijk werden activiteiten online voortgezet of gestart. Voor activiteiten die wel doorgingen werden veiligheids- en hygiënemaatregelen getroffen. extra inzet was nodig voor de inventarisatie van wel/niet open zijn van buurthuizen en wijkkamers, het ontwikkelen van alternatieven trainingen en activiteiten.

Overzicht van trainingen/groepen Lariks en deelnemers 28 kinderen volgden Hier ben ik! 3 trainingen van 8 bijeenkomsten Voor kinderen 7 - 12 jaar. Doel: Weerbaarheid, beter in je vel, meer plezier op school

“Complimenten voor Get Stronger! De trainers doen het goed, er wordt heel zorgvuldig omgegaan met de deelnemers.” Rein Westerduin, psycholoog bij De Heelkom

8 kinderen volgden Bij de Kameleon thuis 1 training van 9 bijeenkomsten (incl. ouderbijeenkomst) In 2018 en ‘19 werden de bijeenkomsten Vitaal ouder worDoel: Leren omgaan met lastige thuissituatie (ziekte, ruzies) den druk bezocht en positief beoordeeld. In 2020 konden de tweejaarlijkse bijeenkomsten als gevolg van de coronamaat5 kinderen deden mee met KIES regelen niet doorgaan. Oplossing: 296 inwoners die in 2020 8 bijeenkomsten (incl. ouderbijeenkomst) hun 75e verjaardag vierden, hebben een brief met uitgeVoor kinderen 8 - 12 jaar. Doel: Leren omgaan met echtbreide informatie over vitaliteit en tips over wonen, welzijn scheiding, gevoelens uiten en sociale activiteiten ontvangen. Doel: focus op positieve gezondheid en voorbereid zijn op de toekomst. “Voor mezelf opkomen, kan ik wel. Dat heb ik geleerd bij Hier ben ik”.

Ineens herinnert consulent Lianne zich weer waar ze het 15-jarig meisje van kent. Zes jaar geleden deed ze mee aan de training ‘Hier ben ik’. Ze heeft de nodige uitdagingen op haar levenspad, maar dankzij ‘Hier ben ik’, weet ze haar grenzen te bewaken.

Zonder communicatie, geen deelnemers

Naast de consulenten informeren ketenpartners inwoners over oplossingen waar iedereen gebruik van kan maken. Dit doen zij onder andere op basis van informatie die Lariks met hen deelt.

6 jongeren deden mee met Get Stronger, 8 bijeenkomsten Communicatie inzet o.a. Voor jongeren 13 - 17 jaar. Doel: Voor jezelf opkomen, Intern: praten over emoties, sociale vaardigheden versterken en • SharePoint, activiteitenkalender, LariksBreed aanleren Extern: • 10 Lariks pagina’s met artikelen en interviews in Leusder8 jongeren (12 - 16 jaar) deden mee met Kick-ASS Krant Ontmoetingsgroep voor jongeren met autisme • 12 online nieuwsbrieven aan doorverwijzers/beïnvloeders • 12 online nieuwsbrieven aan 2.100 abonnees (inwoners) 20 vrouwen deden mee met KleurRijke vrouwen Wekelijkse ontmoetingsgroep voor vrouwen die met wei- • ± 30 persberichten • ± 4.500 bezoekers aan www.lariks-leusden.nl nig geld moeten rondkomen • 20x op AFAS bord, Heelkomscherm en gemeentebord • 300 berichten op Facebook, ± 50.000 vieuws 25 jongeren kwamen in actie tijdens Jongeren aan Zet Dit is een project gericht op het voorkomen/verminderen • ± 120 tweets, ± 40.000 weergaven • ± 47 Instagram berichten, 200 volgers van verveling in coronatijd. 5

pagina 1

Zorg via Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning

In 2020 zijn 1.311 beschikkingen via de Wmo afgegeven (1.273. in 2019). Dit is 3% meer dan vorig jaar. Gezien het uitzonderlijke jaar is dit een positief resultaat in het licht van de beoogde beweging naar voren en afname van het aantal beschikkingen. Landelijk was er een stijging van 4% (bron: CBS, mei 2021). De lichte stijging is gerealiseerd tegen de achtergrond van corona en gevolgen van de invoering van een inkomensonafhankelijk tarief van €19,-. Lees meer daarover in kader hieronder.

Samen de zorg betaalbaar houden Invloed eigen bijdrage op toename huishoudelijke hulp. In 2020 is er in de gemeente Leusden een toename van 24% van huishoudelijke hulp via de Wmo. Dit lijkt in belangrijke mate een effect van de invoering van het inkomensonafhankelijke abonnementstarief. Ook landelijk leidt dit tot een toename van aanvragen, met name ook door huishoudens uit hogere inkomensgroepen. Uit cijfers van het CBS blijkt dat het aantal gebruikers met een inkomen van meer dan €50.000 steeg met 13,5% ten opzichte van 2019. In de gemeente Leusden is naar schatting vier op de tien aanvragers financieel draagkrachtig genoeg om zelf iemand te betalen om het huis schoon te maken en ook goed in staat om die hulp zonder de gemeente te regelen. In de triage doet Lariks een beroep op zelfredzaamheid en solidariteit. Dit zorgde er in 2020 voor dat inwoners in 19% van de gevallen besloten zelf huishoudelijke hulp te regelen en geen aanspraak te maken op de gemeentelijke voorziening. Wlz check (Wet langdurige zorg) Alle inwoners met een indicatie huishoudelijke hulp, algemene voorziening huishoudelijke hulp, dagbesteding ouderen (en +) zijn gevraagd of zij een Wlz-indicatie hebben. Van de 651 inwoners bleek dit bij 14 het geval. Zorg via de Wlz is voorliggend op zorg via de Wmo. De zorg via de Wmo wordt betaald en geregeld door de gemeente Leusden en Lariks.

Voor zorg via de Wlz is het zorgkantoor verantwoordelijk. Door scherp te zijn op het onderscheid Wmo – Wlz voorkomen we dat er dubbel betaald wordt.

Invloed corona: • Er werden aanzienlijk meer aanvragen ingediend voor verlengingen van ondersteuning en zorg via de Wmo. Een reden hiervoor was dat corona soms zorgde voor verzwaring van de individuele problematiek waardoor er meer inzet nodig was. Ook kon er niet altijd effectief worden gewerkt (op afstand) of was de duur niet toereikend, met als gevolg dat de doelen niet werden behaald. Per casus is door consulenten kritisch gekeken welke aanvragen voor verlenging in aanmerking kwamen. • Vanaf de zomerperiode namen de aanvragen voor Wmo voorzieningen en huishoudelijke hulp weer toe. • Er was een verdubbeling van het aantal aanvragen voor de Regiotaxipas omdat inwoners geen gebruik willen maken van hun netwerk i.v.m. de 1,5 meter afstand: 216 in 2020 (103 in 2019). • Het opstarten van zorg gebeurde op wisselende manieren en momenten. Er was geen regionaal overzicht beschikbaar. Dit leidde tot veel uitzoekwerk voor consulenten. • De eerste coronagolf zorgde voor uitgestelde reparaties aan hulpmiddelen door MediPoint. Dit was in de tweede golf niet het geval.

Corona dwarsboomt Bronnendag

Als gevolg van corona waren algemene voorzieningen grotendeels gesloten en vrijwilligers beperkt inzetbaar. Hierdoor kon er niet optimaal ingezet worden op het benutten van de algemene voorzieningen in de gemeente Leusden. Een voorbeeld is de Bronnendag. De Bronnendag staat voor een ochtend en middag naar (algemene voorziening) De Bron, inclusief lunch. Dit initiatief wat begin 2020 van start zou gaan, is een passend alternatief voor dagbesteding.

6 pagina 1

Zorg via Jeugdwet In 2020 zijn fors minder beschikkingen afgegeven via de Jeugdwet dan in 2019. Deze daling is gerealiseerd ondanks het aantal verlengingen en beschikkingen dat is afgegeven voor jeugdhulp als gevolg van de effecten van de coronamaatregelen. Ook landelijk was er in 2020 voor het eerst sinds de decentralisatie in 2015 een afname van het aantal beschikkingen via de Jeugdwet. Minder jongeren startten in 2020 een jeugdzorgtraject en afgesloten trajecten duurden gemiddeld langer. Zo blijkt uit voorlopige cijfers van het CBS. Landelijk lag het aantal jeugdzorgtrajecten dat werd gestart in 2020 met 263 duizend ruim 12% lager dan in 2019. Vooral tijdens de eerste golf van de coronacrisis (april en mei) zijn minder nieuwe trajecten gestart dan in dezelfde maanden van 2019. Naast deze landelijke trend is er een aantal lokale oorzaken. • Er is stevig ingezet op de beweging naar voren, minder beschikken en vergroting van het kostenbewustzijn van de organisatie. • Tegelijkertijd spelen ook de wachtlijst en de ondercapaciteit bij Lariks een rol. Die effecten meewegend is er een afname van 20% van het aantal afgegeven beschikkingen. Dit resultaat is in lijn met de beoogde besparing van 5% op de kosten voor jeugdzorg en Wmo die in 2022 gerealiseerd moet zijn. Lees hieronder meer de invloed van corona op hulpverlening aan kinderen, jongeren en gezinnen. Invloed corona •

•

Er werden aanzienlijk meer aanvragen ingediend voor verlenging van jeugdhulp. Een reden hiervoor was dat corona soms zorgde voor verzwaring van de individuele problematiek waardoor er meer inzet nodig was. Ook kon er niet altijd effectief worden gewerkt (op afstand) of was de duur niet toereikend, met als gevolg dat de doelen niet behaald werden. Per casus is door consulenten kritisch gekeken welke aanvragen voor verlenging in aanmerking kwamen. Omdat passende zorg of behandeling door corona niet

• • •

beschikbaar was, zijn er (her)beschikkingen afgegeven die anders niet zouden zijn afgegeven, Veilig Thuis schakelde sneller door naar Lariks waardoor het onderzoek door Lariks moest worden gedaan. Huisartsen en jeugdarts GGD meldden kwetsbare/zorgkinderen die behoefte hadden aan opvang bij Lariks. Het opstarten van zorg gebeurde op wisselende manieren en momenten. Er was geen regionaal overzicht beschikbaar. Dit leidde tot veel uitzoekwerk voor consulenten.

Werken volgens de Meldcode De Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling is een stappenplan waarin is vastgelegd hoe bijvoorbeeld een huisarts, leerkracht of hulpverlener moet omgaan met signalen en met het melden van (vermoedens) van huiselijk geweld en kindermishandeling. Alle consulenten van Lariks werken volgens het stappenplan van de Meldcode. Professionals zijn verplicht hiermee te werken. Consulent Lariks: “Wat wij zien is dat het doorlopen van de stappen van het Meldcode traject al voldoende kan zijn om de zorgen weg te nemen. Wij starten dagelijks dit stappenplan, en dat leidt lang niet altijd tot een melding. Belangrijk is te weten dat werken volgens de Meldcode meestal in overleg met het gezin gebeurt, tenzij dit de onveiligheid vergroot. Samen kijken we naar mogelijke oplossingen binnen en buiten hun eigen kunnen. Doel is de leefsituatie voor zowel slachtoffer als dader weer gezond en veilig te maken. De focus ligt op voorkomen en oplossen en vooral niet op veroordelen.” In november tijdens de Week tegen Kindermishandeling werd extra aandacht besteed aan het belang van signaleren en melden. Dit gebeurde in berichten op social media en op de Lariks pagina in de LeusderKrant.

Over wachttijden Alle vragen van inwoners die door de consulent Triage getriageerd werden voor ondersteuning door een consulent Lokaal kwamen op een wachtlijst. Op deze lijst stonden maximaal 37 inwoners. Met deze inwoners werd tussentijds contact gehouden. Zo kon er snel geschakeld worden als er ineens meer spoed was, en een snelle interventie nodig was. De wachtlijst is wekelijks door het Lokaal team besproken. De wachttijd was maximaal drie maanden. Oorzaken wachttijd en -lijst • Beperkende coronamaatregelen. • Extra overbruggingszorg door Lariks aan inwoners vanwege wachttijden bij specialistische zorg. Vooral tijdens de eerste maanden van de coronamaatregelen werd de ondersteuning door specialistische zorg waarnaar was doorverwezen (tijdelijk) beperkt en/ of tijdelijk onderbroken. De ondersteuning van Lariks aan de betreffende inwoners is wel doorgegaan en werd door het tijdelijk wegvallen van deze externe ondersteuning vaak ook intensiever. Binnen wettelijke termijn De aanvragen zijn binnen de wettelijke termijn die geldt voor de Wmo afgehandeld. In uitzonderlijke gevallen, als de situatie vroeg om een langere onderzoeksperiode, is de termijn in overleg met de inwoner verlengd.

7 pagina 1

Medewerkers maken Lariks Organisatiestructuur

Ziekteverzuim

Raad van Toezicht (RvT) De RvT bestaat uit: Wencke Heijblok (voorzitter), Mariëtte Jilderda (secretaris), Jos Korver, Eefje van Rijnsoever en Cint Kortmann. De directeur/bestuurder vormt samen met twee teamleiders het Managementteam (MT) van Lariks en geeft leiding aan het Stafteam. Eén teamleider is direct leidinggevende van de medewerkers in het Triage Team en Team Samenleving en één teamleider geeft leiding aan het Lokaal Team (inclusief Midoffice). De directeur/bestuurder is naast overall leidinggevende de direct leidinggevende van het Stafteam. Triage Team • Poortwachtersfunctie, informatie en advies • Inzetten collectieve en voorliggende voorzieningen (ook Zvw, Wlz, passend onderwijs) • Enkelvoudige beschikkingen (o.a. huishoudelijke hulp, Regiotaxi) • Veiligheidscheck, gezagscheck, kindcheck, mantelzorgcheck, toets op woonplaatsbeginsel en progressieve aandoening • Doorgeleiden naar Lokaal Team voor complexere vragen Lokaal Team • Complexe, meervoudige vragen • Specialistische Wmo vragen • Casus- en/of procesregie • Biedt begeleiding Team Samenleving • (Door)ontwikkelen en organiseren van algemene voorzieningen en trainingen • Welzijnswerk en buurtsportcoaches • Jongerenwerk • Uitvoeren van diverse gemeentelijke regelingen

Er is intensief ingezet op reïntegratie van een aantal langdurig zieke medewerkers. Het ziekteverzuim is afgenomen tot 3,84% in 2020 ten opzichte van 7,36% in 2019 (landelijk 2020: 6,4%). Het Stafteam bestaat uit: • Managementassistent • Medewerkers kwaliteit • Communicatieadviseur • Medewerker financiële administratie • Medewerkers HRM en ICT (extern) Kwaliteit telt Kwaliteitsbeheer is een doorlopend proces en wordt bewaakt door leden van het Stafteam. De werkzaamheden zijn o.a.: • Maken, bijhouden en beheren van werkinstructies en informatie • Borging van afspraken met de regio • Faciliteren en bewaken van werken volgens gestandaardiseerde plannen van aanpak en beschikkingen met behulp van Smart Documents • Afstemmen van het lokale beleid met de betrokken gemeenteambtenaren • Kwaliteitstoets van alle af te geven beschikkingen • Managementrapportages • Privacy (volgens richtlijnen AVG)

Klachten, bezwaren 6 (informele) klachten (2019: 1) 11 ingediende bezwaren (2019: 6). Hiervan

zijn er: • 4 ingetrokken • 4 ongegrond verklaard • 2 niet-ontvankelijk verklaard • 1 pro forma ingediend (bezwaar is niet doorgezet)

Ondernemingsraad (OR) De OR telt drie leden afkomstig uit verschillende teams. Onderwerpen waar de OR in 2020 bij betrokken was zijn onder andere: • Reorganisatie Lariks2.0 en bezuinigingen • Werkdruk in verband met reorganisatie en corona • Samenwerking met de gemeente • Vertrek bestuurder en advies aanstelling directeur ad interim • Tijdelijke wijziging reiskostenvergoeding i.v.m. corona • Verkiezing OR (uitkomst: verlenging van de huidige termijn met zes maanden) • SKJ registraties en intervisie Datalekken Er zijn 4 datalekken gemeld bij de gemeente Leusden. De gemeente beoordeelt of de Autoriteit persoonsgegevens wordt ingelicht. Voor een geval is dit gebeurd.

Blijven ontwikkelen en leren

Lariks werkt met geregistreerde professionals. Vrijwel alle consulenten zijn vooraangemeld of geregistreerd bij Stichting Kwaliteitsregister Jeugd, BIG en/of BPSW (voorheen BAMw). Trainingen, workshops 2020 o.a.: • Beroepscode en tuchtrecht (basis en verdiepingscursus) • Wet- en regelgeving sociaal domein op hoofdlijnen • Werkatelier kostenbewust afwegen en beschikken • Werkatelier resultaatgericht werken • Workshop communciatie, gedragsverandering en ons brein • Werkinstructie vernieuwd primair werkproces • Werkinstructie plan van aanpak • Werkinstructie begeleiding en regie • Werkinstructie triage en melding • Registerplein

8 pagina 1

Welzijn en zorg. Dat doen we samen Voorbeelden van gezamenlijke projecten •

•

• •

Na de pilotperiode werd in 2020 een convenant voor de voortzetting van de Platform time-out woning ondertekend door Leusden voor elkaar Woningstichting Leusden (WSL), Raad van Kerken Leusden en Lariks. Tijdelijk onderdak in de Time-out woning voorIntegratiewerk komt erger leed en maakt nieuwe start mogelijk. Ingekochte zorg ±75 kinderen deden mee met Sportdagen Hamershof. De twee sportdagen leveranciers werden georganiseerd door de buurtsportcoaches, Leusdenfit en winkeliersSAVE en Veilig Thuis vereniging De Hamershof. Get Stronger: In samenwerking met Kyoco werd een psycho-fysieke training GGDrU voor jongeren ontwikkeld. In voor mantelzorg: in samenwerking met diverse vrijwilligersorganisaties, landelijke overheid en zorgorganisaties. Voila en basisscholen

Opvallend • 331 keer maakten inwoners gebruik van Politie onafhankelijke cliëntondersteuning door MEE. Met name in het vierde kwartaal is het gebruik ervan sterk toegenomen SNO (158 keer in 2019). Mogelijke oorzaken: per 2021 kunnen inwoners met psychische diagnostiek aanspraak maken op Fonds Samenlevingsin. de Wlz. Hiervoor is een diagnostische onderbouwing vereist. • De GGD sluit aan bij casuïstiekoverleg. Dit heeft een positief effect op de Jeugdfonds De Boom samenwerking. • Veilig Thuis betrok Lariks intensiever: zij zetten inwoners eerder door en Lariks Platform Leusden deed ook het onderzoek dat normaliter voor Elkaar door Veilig Thuis wordt gedaan. Ook de wachttijd bij de Raad voor de Kinderbescherming noodzaakte tot een intensieve, langere betrokkenheid van Lariks.

Spil in sociale basisinfrastructuur MEE

Medipoint

Kyoco

Lariks: dé plek voor verbinding in coronatijd

Stadsring51

Abrona

In de Buurt033

WSL

Beweging3.0

Centraalzorg

Huisartsen - SEL

Gemeente Leusden

SDO Support

Diverse partijen benutten Lariks netwerkfunctie om initiatieven te ontplooien. Zo deed de Rotary een beroep op Lariks omdat ze graag een bijdrage wilden leveren aan een zinvol en concreet doel. Binnen een uur was er contact gelegd met de Drukstore die puzzelboekjes maakte om ouderen te vermaken. Ook werd Lariks benaderd door AFAS omdat ze een manier zochten om kwetsbare inwoners met een bos tulpen een hart onder de riem te steken. Dankzij Lariks bereikte AFAS met haar actie de beoogde doelgroep.

Gemeenteraad

Onderwijs Leerplicht

Fort33

Pers

De Heelkom

Huiskamer van Leusden

Regiogemeenten

Buurt/wijkverenigingen Platform Sport en bewegen Matchbeurs

In voor Mantelzorg

Goed om te weten: Dit overzicht is niet volledig en bovendien dynamisch. Lijkt Vrijwilligersorganisaties samenwerking kansen te bieden, dan onderzoeken we de mogelijkServiceclubs heden.

Bedrijfsleven diverse organisatie

Communicatie op één plek •

•

•

Lariks’ pagina’s in de LeusderKrant werden gewijd aan coronamaatregelen en hulp. Dit gebeurde in goede afstemming met de gemeentepagina’s. AFAS sponsorde de informatievoorziening en betaalde ook eenmaal een pagina. In overleg met de gemeente werd www.lariks-leusden.nl de online plek waar informatie over hulp en initiatieven gebundeld was. In sociale media en persberichten is hier wekelijks naar verwezen. Via online aanmeldingsformulieren op lariks-leusden.nl konden thuiszorg, wijkverpleging en inwoners snel en eenvoudig een hulpvraag indienen bij Huiskamer van Leusden. 9 pagina 1

Vrijwilligers - onmisbaar Via Lariks zijn 130 vrijwillligers actief voor de Leusdense samenleving (110 in 2019). Deskundigheidsbevordering vrijwilligers In 2020 was een aantal workshops gepland, maar deze zijn niet doorgegaan als gevolg van corona. Wel zijn voorbereidingen getroffen voor online workshops en intervisie in 2021.

Opvallend

Vrijwilligersactiviteiten en scholingen voor vrijwilligers (zoals intervisie) zijn in verband met corona beperkt of online doorgegaan. De vrijwilligers hebben ondanks deze omstandigheden extra hun best gedaan om er zoveel mogelijk te zijn voor kwetsbaren. Maatjes gingen beeldbellen en de vrijwilligers van de Belastingservice regelden op afstand de aangiften of vroegen uitstel aan als het op afstand niet lukte de aangifte rond te krijgen. Halverwege het jaar en met kerst zijn de vrijwilligers verrast met een presentje en een persoonlijk dankwoord.

Vrijwilligersvacaturebank De invloed van corona op activiteiten door vrijwilligersorganisaties was groot en ook zichtbaar in het aantal binnengekomen vacatures: 17 tegen 76 in 2019. NB Organisaties wordt gevraagd het te melden als een vacature is vervuld. Dit gebeurt niet altijd. Na een jaar worden vacatures uit de vacaturebank verwijderd, tenzij de organisatie tijdig verlenging aanvraagt. Vrijwilligerspagina LeusderKrant Maandelijks vulde een aantal vrijwilligersorganisaties een pagina die de LeusderKrant kosteloos ter beschikking stelt. Lariks neemt aan deze pagina deel met het Maatjesproject en maakt deel uit van het redactieteam.

Lees over:

Huiskamer van Leusden - vrijwilligerscoördinatiepunt

“Maatjesproject” op pagina 14

Huiskamer van Leusden kreeg tijdens de coronacrisis nog meer een spilfunctie in het combineren van vraag en aanbod op het gebied van hulpvragen. De bereikbaarheid werd uitgebreid naar vijf dagen per week. De vrijwilligers van de Huiskamer werkten nauw samen met Lariks. Was er (deels) professionele ondersteuning nodig, dan is dat in overleg met Lariks georganiseerd. Naast de coördinatie van de Huiskamer, verzorgde Lariks ook (een deel van) de communicatie van de Huiskamer. In 2020 werd gestart met de voorbereiding voor de vorming van de zelfstandige stichting Huiskamer van Leusden.

“SMS (Sociaal Maatschappelijk Steunpunt)” op pagina 17 “AutoMaatje” op pagina 14

Lariks biedt ook ondersteuning aan diverse vrijwilligersorganisaties. Vanwege corona was dat dit jaar minder. Wel was er extra ondersteuning op het gebied van communicatie, met als doel inwoners op de hoogte te houden van alle activiteiten van vrijwilligersorganisaties die wel/niet door konden gaan.

Matchbeurs - online in 2020 De jaarlijkse beursvloer van de Matchbeurs werd noodgedwongen online georganiseerd. En niet op één dag, maar vanaf oktober t/m december. Deze online variant zorgde weliswaar voor aanzienlijk minder matches, maar wel mooie. De contacten en dynamiek van de echte Matchbeurs werden natuurlijk wel gemist. Eind december stond de teller op 25 matches. Lariks verzorgt jaarlijks de coördinatie van de Matchbeurs. De Stuurgroep bestaat uit enthousiaste vrijwillige vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties. Founders zijn: gemeente Leusden, Intergamma, Heijmans, Rabobank, Beweging3.0 en ARAG. 10

pagina 1

Lariks 2.0 Beweging naar voren en kostenbewustzijn Kwaliteit van zorg en welzijn staat voorop, maar tegelijkertijd willen we met elkaar besparingen realiseren in het sociaal domein. In de gemeente Leusden is het credo: Waar het kán voorliggende, collectieve oplossingen. Waar het móet zorg op maat. Deze zogenoemde ‘beweging naar voren’ staat centraal in de wijze waarop Lariks in samenwerking met de gemeente Leusden in 2020 een reorganisatie heeft voorbereid en geïmplementeerd. Passende zorg en kostenbewustzijn staan centraal in de dienstverlening. Reorganisatieplan Lariks 2.0 Vanaf halverwege 2020 voert Lariks het reorganisatieplan Lariks 2.0 uit. Dit plan is gericht op het versterken van de beweging naar voren en het beperken van de zorguitgaven. In de nieuwe werkwijze vervult Triage een poortwachtersfunctie en zijn er vier klantroutes bepaald. Het doel van de aangepaste werkwijze is om in 2022 een besparing van 5% (gelijk aan een bedrag van €235.000) op de zorgkosten te realiseren door het voorkomen van (her)indicaties Jeugd/ Wmo.

Lariks2.0 focust op: • Effectieve dienstverlening binnen de beschikbare middelen • Beteugelen van de zorguitgaven • Transformatie en gedragsverandering bij inwoners en professionals Uitgangspunten voor de inrichting van Lariks2.0 zijn: • Instroom verleggen • Normaliseren • Zakelijke houding en kostenbewustzijn • Inzet op preventie en het voorliggende veld • Beperken en kaderen van de eigen inzet • Beperken van het afgeven van maatwerkvoorzieningen • Inzet op concrete resultaten voor inwoners • Data gedreven werken met meer sturingsmogelijkheden • Beleid, inkoop en uitvoering dichter bij elkaar brengen

Nullijn op subsidie In 2020 werd een nullijn op subsidie ingesteld. Dit zorgde voor een taakstelling van 15,7% op de salariskosten ten opzichte van 2019. De nullijn maakte een versnelling van de reorganisatie en een krimp van het aantal fte’s noodzakelijk. In 2020 beschikte de organisatie over 5,1 fte minder voor de uitvoering van haar opdracht. Per juni 2020 was Lariks 2.0 een feit. Werkwijze en dienstverlening vanaf juni 2020 Voor de individuele dienstverlening is vanaf juni 2020 gekozen voor een werkwijze met een sterke triage aan de voorkant van het proces. De vragen van inwoners worden door consulenten Triage aangenomen. Zij beoordelen in eerste instantie of de vraag van de inwoner bij Lariks op de goede plek is. Vervolgens wordt er gewerkt via vier interne routes: 1. Geven van informatie en advies. 2. (Bege)leiden naar voorliggende of algemene voorzieningen. 3. Afhandeling enkelvoudige vraag waarbij inwoner zelf regie kan voeren. 4. Afhandeling complexe vraag waarbij ondersteuning en/of regie van een consulent nodig is. Zie ook pagina 4 Gekaderde inzet Bij de afhandeling van complexe vragen wordt meer gestuurd op de in te zetten zorg en de benodigde ondersteuning. Denk aan de inzet van proces- of casusregie en het beter benutten van de samenwerking met ketenpartners.

Focus op sterke sociale basisinfrastructuur Voor de collectieve dienstverlening blijft Lariks zich inzetten voor een kwalitatief sterk aanbod algemene voorzieningen voor (kwetsbare) volwassenen en jongeren. In lijn met de ‘beweging naar voren’ worden individuele vragen van inwoners zoveel mogelijk opgevangen binnen dit maatschappelijk netwerk. Opbrengst nieuwe werkwijze Lariks2.0 startte in juni 2020, de nieuwe werkwijze is vanaf oktober 2020 operationeel. In het vierde kwartaal leidde de nieuwe werkwijze gericht op de beweging naar voren tot besparingen op nieuwe hulpvragen en herindicaties via Jeugdwet en Wmo (waarbij opgemerkt dat er effecten van corona en wachtlijst zijn). Deze besparingen hebben een direct effect in 2020 en werken door op langere termijn. De besparingen zijn o.a. gerealiseerd door verscherpte focus op Wmo – Wlz en inzet jeugdwet – schoolmiddelen. Maar bijvoorbeeld ook door de inzet van algemene voorliggende voorzieningen in plaats van ambulante begeleiding of dagbesteding. NB: de beweging naar voren is zodanig geïntegreerd in de werkwijze van consulenten dat niet altijd wordt benoemd wat het onderscheid is tussen de uitgaven voor de zorg die traditioneel zou zijn toegewezen en de daadwerkelijk toegewezen zorg. Met andere woorden het zit in het ‘dna’ van de consulenten waardoor zij niet altijd registreren wat voorheen zou zijn toegewezen.

Hierdoor wordt het niet altijd als besparing aangemerkt, terwijl het dat wel is.

Kostenbewustzijn in de praktijk In een teamoverleg bespreken consulenten van het Lokaal Team casuïstiek. Daarin wordt elkaars expertise benut als het gaat om vragen als: Is de voorgestelde aanpak of interventie passend gezien de situatie? Maar ook: Is dit vanuit kostenperspectief de best passende oplossing? Wat is noodzakelijk?

11 pagina 1

Lariks2.0 Hoe gaat het met de ‘beweging naar voren’?

Achter elk getal zit een verhaal...

In 2020 is een daling van 8% van het aantal afgegeven beschikkingen gerealiseerd. Van de inwoners met een hulpvraag kan 78% zelfstandig verder. Zij kunnen dit met behulp van informatie en advies, inzet van het eigen netwerk of door gebruik te maken van een algemene (voorliggende) voorziening. In 2019 was dit 75%. Dit is een opvallend positief resultaat voor het coronajaar waarin algemene en voorliggende voorzieningen grotendeels gesloten waren en vrijwilligers beperkt inzetbaar.

Cijfermatig inzicht bieden in de ‘beweging naar voren’ vraagt om nog meer inzichten en cijfers dan nu beschikbaar zijn. Voor consulenten is de ‘beweging naar voren’ vanzelfsprekend onderdeel van hun gesprekken met inwoners. Normaliseren, versterken zelfredzaamheid en doen wat nodig is, staan daarbij voorop. Een aantal voorbeelden:

Meer mensen zelfstandig verder Onder uitzonderlijke omstandigheden zijn we erin geslaagd een stap te zetten in de beweging naar voren. Er zijn minder beschikkingen afgegeven en meer mensen kunnen na informatie en advies zelfstandig verder (78% in 2020, 75% in 2019). Er is voldoende kwantitatief inzicht om aan te tonen dat de beweging naar voren wordt gemaakt. Tegelijkertijd is er behoefte aan meer sturingsinformatie en aan kwantitatief inzicht in de doorgeleiding naar voorliggende en algemene voorzieningen. In samenwerking met de gemeente Leusden wordt hieraan gewerkt.

Een verzoek tot verlenging van de beschikking werd: Als vrijwilliger aan de slag bij het dagactiviteitencentrum. De beschikking was niet meer nodig. Een inwoner die altijd veel voldoening haalde uit vrijwilligerswerk, deed een aanvraag voor verlenging van zijn beschikking voor twee dagdelen dagactiviteiten ouderen. Hier zou hij dan na zijn operatie en revalidatie naartoe willen gaan. In het gesprek heeft de consulent de mogelijkheid besproken om niet als deelnemer naar het dagactiviteitencentrum te gaan, maar het vrijwilligerwerk weer op te pakken. Hierdoor is beschikking dagactiviteiten niet meer nodig per januari 2021.

Een verzoek om observatie thuis en begeleiding via peuterspeelzaal en ouders werd: Afspraak met pohggz. In het gesprek met de consulent werd duidelijk dat het gedrag van de kinderen in belangrijke mate werd gevoed door de stress van de moeder. Daarom besloot moeder een afspraak te maken met de poh-ggz en was er geen beschikking via de Jeugdwet nodig. Een verzoek om ambulante begeleiding in de klas werd: Integratieve kindtherapie. In het gesprek met de consulent werd duidelijk dat het desbetreffende meisje niet gebaat zou zijn bij ambulante begeleiding in de klas. De consulent heeft contact gelegd met een integratieve kindtherapeut; de ouders betalen deze hulp zelf.

Een verzoek tot ambulante begeleiding thuis werd: Deelname aan de cursus Opvoeden met Ass. Een beschikking voor hulp via de Jeugdwet werd zo omgezet in deelname aan een voorliggende voorziening.

Beweging naar voren in de praktijk Consulent Lariks: “Een inwoner (weer) op weg helpen met passende ondersteuning vraagt om vakinhoudelijke kennis, ervaring én motiverend vermogen. Mensen hebben vaak zelf al een idee wat hen kan helpen; bijvoorbeeld omdat ze dat op het schoolplein hebben gehoord of via de buren. Als ouders er bijvoorbeeld van overtuigd zijn dat individuele begeleiding het beste is voor hun kind, en jij weet uit ervaring hoe waardevol een groepstraining voor het kind zal zijn, dan vraagt dit om de nodige motivatiekracht. Maar dat is het waard. Het is fantastisch om te zien als zowel het kind als de ouders blij zijn met de training. Dan bieden we de best passende oplossing èn dragen we bij aan de ‘beweging naar voren’.”

Motie Lariks

In juli diende de gemeenteraad een motie in met het verzoek een onafhankelijk onderzoek naar Lariks te laten doen. Raadslid Karolien Pouwels verwoordde het samengevat als volgt: ‘We zijn trots op Lariks. Het is al lange tijd een paradepaardje in de gemeente Leusden. Tegelijkertijd zijn er de laatste tijd signalen dat er onduidelijkheid is over de rol en verantwoordelijkheden van Lariks. Als raad willen wij weten of de beweging naar voren voldoende wordt gemaakt? Op welke fronten gaat het goed? Waar blijven resultaten achter? Wat kunnen inwoners en stakeholders verwachten van Lariks?’Het onderzoek wordt in 2021 uitgevoerd door een onafhankelijke partij, 12 pagina 1

Voor de jeugd

Het jongerenwerk heeft een belangrijke preventieve functie. ‘Erop af’ kenmerkt de aanpak. De jongerenwerker van Lariks werkt dan ook meestal daar waar de jongeren zijn. Naast individuele begeleiding was Lariks in 2020 betrokken bij diverse projecten. Uiteraard gold voor alle activiteiten: coronaproof! Jongeren aan Zet De oproep van minister-president Rutte om jongeren in coronatijd te activeren om iets voor een ander te doen, leidde tot Jongeren Aan Zet Leusden. Het initiatief van het jongerenwerkers, Buurtsportcoaches en jongeren en gemeente Leusden ontving een subsidie om een drietal projecten rondom bewegen, ontmoeten en muziek te starten. Doel: talenten ontdekken, ontwikkelen en leren samenwerken. De actieve uren kunnen bovendien gebruikt worden als maatschappelijke stage of zelfs studiepunten opleveren in het kader van Maatschappelijke Diensttijd voor het schooljaar 2020-2021.

JOP geplaatst Begin 2020 werd de eerste Jongeren Ontmoetings Plek geplaatst en feestelijk geopend door jongeren en wethouder Kiel. De ontwikkeling van de tweede JOP is vertraagd. JOS overleg (Jongeren Op Straat) In goede samenwerking tussen politie en jongerenwerk is voor twee afzonderlijke ‘groepen’ de STOP-aanpak ingezet. Een werd ingezet naar aanleiding van filmpjes van brandstichting en was vooral educatief van aard. Het jongerenwerk, politie en gemeente Leusden hebben gezamenlijk de verantwoordelijke jeugd uitgenodigd voor een gesprek en facturatie van de kosten. De andere betrof een overlastgevende groep van ongeveer vijf jongeren. Hier was de insteek handhaving; een duidelijke boodschap dat de grens was bereikt. In de loop van het jaar daalde het aantal meldingen sterk. Dit was mede het gevolg van de coronamaatregelen. De samenwerking tussen Lariks en de politie is goed. De partijen van het JOS zijn ook betrokken bij Jongeren aan Zet. Overlast De Biezenkamp Er is intensief samengewerkt met politie, gemeente en omwonenden aan een project over de overlast op De Biezenkamp. De problemen zijn geïnventariseerd en er is meerdere malen gesproken met alle betrokkenen. Jongerenwerk Lariks is betrokken voor advies en preventie.

In oktober startte de Studio als onderdeel van Jongeren aan Zet. Jongeren van 12 tot en met 18 jaar kunnen dankzij de Studio in Fort33 kennismaken met de wereld van de digitale muziek. Eind 2020 is gestart met een plan voor herstel van de fietscrossbaan. De uitvoering is een participatieproject: jongeren worden actief betrokken bij het ontwerp en bij de aanleg, bij het werven van vrijwilligers voor de bouw en bij de promotie van de baan.

Jongerenwerk en individuele ondersteuning Het jongerenwerk van Lariks is zo nodig ook betrokken bij individuele casuïstiek. De betrokkenheid nam de laatste vier maanden van 2020 toe. Groepen voor jongeren Als gevolg van de coronamaatregelen werden Over de Brug en Girls Only geannuleerd. Kick Ass de tweemaandelijkse groep voor jongeren met autisme telde gemiddeld 8 deelnemers.

“Het is de bedoeling dat je loskomt van je ouders in je puberteit. Dat is in deze coronatijd lastig, want er zijn niet zoveel vrijheden.” Kim de Groot, jongerenwerker Lariks

Online in contact met jongeren JIL Instagram (Jong in Leusden) 175 volgers (100 in 2019) Discord - nieuw in 2020 Discord is een online gemeenschap en biedt jongeren een laagdrempelige manier om online contact te maken. Via dit kanaal zijn jongeren betrokken bij onder andere de bouw van de fietscrossbaan en namen zij zelf het initiatief voor de BMX clinic (4 deelnemers) en het rocket league toernooi (14 deelnemers). De server wordt beheerd door de buurtsportcoach met ondersteuning van drie jongeren in de rol van moderator. Er zijn 35 jongeren lid.

13 pagina 1

Meedoen

Meedoen aan de samenleving is voor een deel van de mensen niet vanzelfsprekend. Bijvoorbeeld voor ouderen die minder mobiel zijn, voor kinderen met een beperking, of voor gezinnen die moeite hebben met rondkomen. Lariks en dan met name Team Samenleving ontwikkelt, coördineert, ondersteunt en verzorgt projecten, initiatieven en activiteiten die maken dat meer mensen naar vermogen kunnen meedoen. Zoals trainingen en workshops die je zelfvertrouwen en zelfredzaamheid vergroten. Lees meer over dat aanbod. Belangrijke thema’s zijn: • “Voor de jeugd” op pagina 13 • “Eenzaamheid” op pagina 15 • “Mantelzorg” op pagina 16 • “Rondkomen in Leusden” op pagina 17 Maatjesproject 42 inwoners hebben een Maatje 21 inwoners zijn gematcht aan een Maatje 15 inwoners staan op de wachtlijst voor een Maatje Maatjes Dementie 7 inwoners hebben een Maatje Dementie 4 inwoners zijn gematcht aan een Maatje Dementie 4 inwoners staan op de wachtlijst voor een Maatje Dementie 3 matches zijn afgerond (door ontwikkeling dementie) In 2020 kondigden de gemeente Leusden en Lariks aan het Maatjes Dementie project te beëindigen om binnen het financiële kader van de gemeente Leusden te kunnen blijven. De reeds gekoppelde Maatjes Dementie zouden kunnen blijven rekenen op ondersteuning door Lariks.

Tegen dit voornemen werd in juli 2020 een motie ingediend die resulteerde in (voorlopige) voortzetting van het project Maatjes Dementie. In 2021 wordt een definitief besluit genomen over de vorm en financiering van het project.

Vervoer

Voor inwoners die geen eigen vervoer hebben en niet gebruik kunnen maken van het OV is er vervoer met hulp van vrijwilligers. Lariks werft de vrijwilligers en coördineert de inzet. Als gevolg van corona werd er vanaf maart niet of uitsluitend bij medische noodzaak gereden. AutoMaatje Leusden ANWB AutoMaatje is een vervoerservice waarbij vrijwilligers minder mobiele plaatsgenoten op verzoek vervoeren. Vrijwillige chauffeurs gebruiken daarvoor hun eigen auto. In Achterveld startte AutoMaatje in 2018. In Leusden werd in januari 2020 met burgemeester Bouwmeester als chauffeur de eerste inwoner gereden. 57 inwoners maakten er een keer of vaker gebruik van 26 vrijwillige chauffeurs verzorgen de ritten 3 vrijwilliger matchmakers plannen de ritten 83 keer werd er gereden, waarvan 85% medisch van aard Lariks (plus)bus 40 inwoners maakten gebruik van de Lariks bus. Er zijn 306 ritten gereden. In maart en april niet als gevolg van de coronamaatregelen. Wijkkamers/buurtcentra De rol van Lariks was dit jaar door corona anders dan anders. De nadruk lag op informeren over sluiting, annulering of (coronaproof) aanpassing, in plaats van ondersteuning bij de ontwikkeling van initiatieven en activiteiten.

Fonds Samenlevingsinitiatieven Lariks is verantwoordelijk voor de uitvoering van het Fonds Samenlevingsinitiatieven, de administratieve verwerking van de aanvragen en de inrichting van de onafhankelijke Toetsingscommissie. Deze commisie wordt gevormd door vrijwilligers die de aanvragen beoordelen aan de hand van de criteria die zijn vastgesteld door de gemeenteraad. In het tweede halfjaar van 2020 zijn veel minder aanvragen

gedaan vanwege de aanhoudende pandemie. Voor een paar organisaties zijn coronamiddelen vergoed. Het bedrag voor geannuleerde activiteiten is gereserveerd voor 2021. Eventueel al gemaakte kosten zijn vergoed door het Fonds. 2020

2019

toegekende aanvragen cultuur en sport

€35.622,-

toegekende aanvragen welzijn

€21.772,-

uitgekeerd

€23.359

gereserveerd (voor na corona)

€28.163

gemaakte kosten geannuleerde activiteiten

€5.872

€92.570

Team samenleving: tijdsbesteding projecten per week

14 pagina 1

Eenzaamheid

Binnen het samenlevingsakkoord Samen sterk tegen eenzaamheid, het initiatief van de gemeente Leusden, zijn verschillende afspraken uitgewerkt door organisaties, verenigingen, Lariks en inwoners van Leusden. Er is een projectplan gemaakt voor het ontwikkelen van een netwerk buurtcontactpersonen. Ook de ontwikkeling van de Buurthuiskamer plus in Achterveld is hier in opgenomen. Voor het plan is een intentieverklaring afgegeven door de reeds bestaande buurtverenigingen, ouderenbonden, Beweging 3.0, andere betrokken organisaties en de Stichting Eerstelijnszorg Leusden (SEL). Buurtcontactpersonen gezocht In het najaar is een actie opgezet om buurtcontactpersonen te werven. Een netwerk van buurtcontactpersonen helpt voorkomen dat mensen vereenzamen. Een buurtcontactpersoon is een ‘gewone’ wijkbewoner, maar wel één die oog heeft voor een ander en die de buurtgenoten een beetje kent. Een buurtcontactpersoon weet bij wie hij kan aankloppen als er voor iemand een ‘helpende hand’ nodig is. Of als iemand uit de buurt het even niet alleen redt, verlegen zit om een praatje, wat hulp kan gebruiken bij een praktisch klusje of iemand zoekt om mee naar een koffie-ochtend te gaan. Er zijn 2 buurtcontactpersonen geworven. De actie stagneerde toen de coronamaatregelen weer werden aangescherpt. Wordt vervolgd in 2021.

was bijna wekelijks gastvrouw. Als gevolg van de coronamaatregelen kon het initiatief slechts enkele maanden plaatsvinden. Bellen met ouderen Omdat (versterking van) eenzaamheid op de loer ligt als gevolg van de maatregelen is Lariks een belactie gestart onder inwoners die geen actieve ondersteuning krijgen, maar wel bekend zijn bij Lariks (oud-Wmo klanten). ± 319 mensen zijn gebeld en gesproken. Zo nodig werd naar aanleiding van het gesprek hulp ingeschakeld via Huiskamer van Leusden of er werd contact gelegd met een consulent van Lariks. Contact via app groep - KleurRijke vrouwen Ook toen er geen fysieke bijeenkomsten waren als gevolg van de coronamaatregelen onderhielden de deelnemers van KleurRijke Vrouwen contact via een app groep. Naast samen activiteiten ondernemen zoals yogales en creatieve workshops is ervaringen uitwisselen waardevol. Twee deelnemers zijn als vrijwilliger betrokken bij activiteiten voor jonge mantelzorgers, één is vrijwilliger bij De Bron, drie deelnemers hebben zich aangemeld voor het project Citytrainers en dochters van twee deelnemers hebben deelgenomen aan Girls Only.

Robin, boegbeeld Samen Sterk Iedereen de kans geven om mee te doen. Dat is waar Samen Sterk voor staat en dat is waar boegbeeld Robin voor gaat. Robin brengt mensen samen, is daar waar mensen elkaar ontmoeten. En laat je zien wat jij kunt doen om het leven van anderen en jezelf fijner te maken. Want het mooie is dat iedereen Robin kan zijn. Gewoon door oog te hebben voor de ander. Oftewel: Samen Sterk.

Robi

n

Online kerstwensboom In december werd een online kerstwensboom opgetuigd. Inwoners konden via deze ‘boom’ voor een ander een complimentje of opsteker aanvragen. De actie werd georganiseerd door Lariks en de gemeente financierde de presentjes. Hoewel de actie veel publiciteit kreeg, vroegen slechts 18 inwoners een opsteker of complimentje voor een ander aan. De redenen waren wel mooi, evenals de reacties van de ontvangers toen zij in januari verrast werden met een presentje.

Opleiding buurtcontactpersonen In het kader van Samen Sterk heeft Lariks een opleidingsprogramma ontwikkeld (drie dagdelen) voor de buurtcontactpersonen. Dit zal naar verwachting in 2021 voor het eerst worden ingezet. Koffieochtend Jeroens Paviljoen Zo’n 10 à 15 mensen genoten wekelijks van gezelligheid. Dit zijn vooral inwoners die een maatje hebben aangevraagd bij Lariks en die op deze wijze al sociale contacten opdoen. De vrijwillige coördinator van het maatjesproject

15 pagina 1

Mantelzorg

Over herkennen en erkennen Herkennen: Als mantelzorgers inzien dat zij mantelzorger zijn, kunnen zij de kennis vergaren om hier goed mee om te gaan. Zonder deze kennis is de kans op overbelaste mantelzorgers groot. Deze doelgroep heeft een kortere levensverwachting dan gemiddeld. Het herkennen van mantelzorgers is dan ook van groot belang voor het werk van Lariks en dit wordt ook uitgedragen naar andere professionals zoals huisartsen en thuiszorg. Erkennen: Mantelzorgers geven in een enquête door Lariks aan dat het krijgen van het Mantelzorgcompliment hen voldoening geeft. Daarbij gaat het niet om het bedrag, maar om het feit dat ze gezien zijn door de gemeente. De lotgenotencontacten, zoals koffieochtenden en wandelingen dragen hier ook aan bij. Voor jonge mantelzorgers geldt dat zij door herkenning en erkenning op de korte termijn ondersteuning ervaren. Op de lange termijn is de kans op psychische klachten kleiner. “Door het JMZ compliment en de aandacht die daar vervolgens ook door school aan is besteed, beseffen mijn kinderen dat ze jonge mantelzorgers zijn. Dit geeft hen nu een trots gevoel in plaats van de belasting die ze eerder voelden.”

Ouders van kinderen met meerzorg In overleg met de twee initiatiefnemers van Kinderen met meerzorg, wordt in 2021 op lariks-leusden.nl de informatie voor gezinnen met een kind dat meer zorg vraagt uitgebreid.

“Gewoon om te vragen hoe het gaat” Naar schatting zijn er in Leusden 8.000 mantelzorgers. Ongeveer 1.000 daarvan zijn in beeld bij Lariks en de gemeente. In de eerste weken van de lockdown startte de mantelzorgconsulent van Lariks, met telefonische spreekuren voor mantelzorgers. De tijden en mogelijkheden werden breed gecommuniceerd, maar er werd geen gebruik van gemaakt. Daarom besloot ze zelf te gaan bellen met mantelzorgers. “Gewoon om te vragen hoe het gaat.” Even op adem komen; dat was de functie van de telefoontjes. Soms zelfs letterlijk. De mantelzorgconsulent deed op verzoek ademhalingsoefeningen met de mensen die ze belde. “Dit is zoveel meer dan even vragen hoe het gaat. Dit is echt mantelzorgondersteuning. Ik ben weer op adem.”

Moeder jonge mantelzorgers

557 mantelzorgers kregen het Mantelzorgcompliment (589 in 2019)

118 jonge mantelzorgers kregen ‘FF tijd voor iets leuks!’ (91 in 2019) Het compliment voor jonge mantelzorgers ( jmz), oftewel ‘FF tijd voor iets leuks! is een waardebon te besteden in de Hamershof. Deze bon is persoonlijk uitgereikt door een consulent aan de jmz in Fort33. 53 zijn geabonneerd op ‘FF tijd voor iets leuks’ nieuwsbrief. Frequentie: 2 x per jaar. 13 deden mee met ‘FF tijd voor iets leuks’ activiteiten.

620 mantelzorgers zijn geabonneerd op de online nieuwbrief mantelzorg. (492 in 2019). Frequentie: 4x per jaar. 6 mantelzorgers deden mee met de wandeling voor mantelzorgers onder leiding van consulent. (± 8 in 2019) 5 mantelzorgers bezochten de koffie-ochtend (10 in 2019).

Dag van de Mantelzorg Corona maakte een alternatief programma voor de Dag van de Mantelzorg noodzakelijk. Geen dag met ontspannende activiteiten voor mantelzorgers, maar een verwentasje af te halen bij de wijk/buurtcentra. Ruim 140 mantelzorgers haalden een tasje op bij een wijk/ buurtcentrum. Daarmee was het bereik groter dan op een reguliere Dag van de Mantelzorg (40 in 2019)! Bijvangst: Voor een aantal mantelzorgers was dit een eerste kennismaking met het buurt/wijkcentrum in hun wijk: een mooie manier om met elkaar kennis te maken. Er ontstonden mooie gesprekken tussen de mantelzorgers en de uitdelende vrijwilligers, wethouder en mantelzorgmakelaar. In voor mantelzorg Om beter zicht te krijgen op wie mantelzorger zijn en waar zij behoefte aan hebben, doet de gemeente Leusden mee met ‘In voor mantelzorg’. Leusden is één van de twaalf lerende praktijken. Lariks vervult een rol in de projectleiding en is vertegenwoordigd in de kern- en ontwerpgroep. Cathelijne vertelde op de Lariks pagina in de Leusderkrant hoe het is om jonge mantelzorger te zijn voor haar broertje Onno. En deed dat daarna ook in het Jeugdjournaal! “Hij bepaalt het ritme van de dag. Soms is dat wel moeilijk. Bijvoorbeeld als hij niet lekker in zijn vel zit en veel woede-uitbarstingen heeft. Maar we hebben ook veel lol samen.” 16 pagina 1

Rondkomen in Leusden

Een van de ambities van het Beleidskader Sociaal Domein van de gemeente Leusden is het beperken van (verborgen) armoede. Lariks maakt deel uit van de kerngroep signalering armoede. In deze groep wordt door de gemeente en met de betrokken partners uit de samenleving gewerkt aan versterking van het signaleren van armoede door professionals en vrijwilligers. Eén van de resultaten van deze werkgroep is de publiekscampagne Rondkomen in Leusden, waarin aandacht is besteed aan de diverse vormen van financiële hulpverlening in de gemeente Leusden. Centrale informatiebron in de campagne is de website rondkomeninleusden.nl die door Lariks wordt beheerd en is gekoppeld aan lariks-leusden.nl. SMS (Sociaal Maatschappelijk Steunpunt) Vrijwilligers van SMS helpen inwoners (vooral ouderen, anderstaligen en minima) bij hun belastingaangifte, thuisadministratie en het regelen/aanvragen van toeslagen en invullen van formulieren. Lariks coördineert de werkzaamheden. Vanaf half maart stopte het inloopspreekuur als gevolg van de coronamaatregelen. In de zomer werd het tijdelijk hervat op afspraak en vervolgens in het najaar weer stopgezet. Er zijn geen huisbezoeken gedaan voor de hulp bij thuisadministratie. In de maanden dat SMS niet actief was konden inwoners met hun hulpvragen terecht bij het spreekuur van de Sociaal Juridische Dienstverlening van Stadsring51.

Ruim 325 inwoners zijn geholpen door vrijwilligers van de ouderenbonden en SMS (Sociaal Maatschappelijk Steunpunt) geholpen bij hun belastingaangifte (57 in 2019). Piekdrukte tijdens corona Net toen dit jaar de piekperiode van afspraken voor hulp bij belastingaangifte was, werden de coronamaatregelen afgekondigd. Alle afspraken moesten worden afgezegd en er moesten andere oplossingen worden bedacht. In overleg met de coördinator van Lariks werd een aangepas-