1938_PlanMER CIDB Hoofdrapport - 14juni2022 DEF.pdf

1000-2000m

• Den Haag – Voorburg: Haltes geschikt voor gekoppeld materieel van twee tramstellen. Perron 75 m x 3,0 m. • Den Haag – Delft: Haltes geschikt voor enkel tramstel en enkele bus achter elkaar. Perron 53,5 x 2,7 m (2,1m minimaal / 2,7 streefwaarde in Geestbrugweg / Prinses Mariannelaan).

• Den Haag – Voorburg: Haltes geschikt voor gekoppeld materieel van twee tramstellen. Zijperron 75,0 m x 3,0 m Middenperron 75,0 m x 6,0 m • Den Haag – Delft: Haltes geschikt voor enkel tramstel en enkele bus achter elkaar. Perron 53,5 x 2,7 m (2,1m minimaal / 2,7 streefwaarde in Geestbrugweg / Prinses Mariannelaan).

Gem. operationele 20 km/uur 25 km/uur 30 km/uur snelheid Bandbreedte aantal 10.000 10.000-50.000 20.000-60.000 reizigers • Buslijn 28 Den Haag CS - Voorburg • Buslijn 28 Den Haag CS • Buslijn 28 Den Haag CS vervalt. Voorburg vervalt. Voorburg vervalt. • Buslijn 26 Kijkduin / Leyenburg • Buslijn 26 Kijkduin / Leyenburg • Buslijn 26 Kijkduin / Leyenburg Voorburg gelijk aan referentie Voorburg gelijk aan referentie Voorburg gelijk aan referentie (6x/u OS; 3x/u RD; 4x/u AS). (6x/u OS; 3x/u RD; 4x/u AS). (6x/u OS; 3x/u RD; 4x/u AS). • Tram 1 Delft - Den Haag • Tram 1 route aangepast • Tram 1 route aangepast Scheveningen Zwarte Pad cf. 6x/u Delft - Binckhorstlaan - Den 6x/u Delft - Binckhorstlaan - Den OV-netwerk referentie (via Rijswijk en Den Haag Haag Centraal - Scheveningen Haag CS - Scheveningen Zwarte Binckhorst HS). Zwarte Pad. Pad • Tram 9 gelijk aan referentie. • Tram 9 route aangepast. • Tram 9 route aangepast. • Nieuw HOV-bus: • Nieuw HOV-tram: 6x/u Voorburg • Nieuw HOV-tram: 6x/u Voorburg 8x/u station Voorburg - Den Haag CS. Den Haag CS ** Den Haag CS ** 8x/u station Rijswijk – Den Haag CS, via route lijn 23 tussen Rijswijk en Binckhorstlaan en dan via Binckhorstlaan *** Geen doorkoppeling naar Zoetermeer Lightrail verbinding naar Zoetermeer, Doorkoppelen HOV Geen doorkoppeling naar Zoetermeer (overstappen op station Voorburg). vervanging van sprinters bij trein.

met andere OV(overstappen op station Voorburg). Versnellen bestaande tramlijn Lightrail verbinding naar Scheveningen. lijnen Versnellen tramlijn naar Delft en Scheveningen. Versnellen tramlijn naar Delft via (doorkijk 2040) Scheveningen. Tramlijn 1 naar Delft via huidige route. Binckhorst. Mogelijk in 1 en 2 (lightrail naar station Voorburg en 1, 2, 3 en 5 1, 2, 4 en 5 alternatief tram richting Rijswijk/Delft) * In de verkenning zijn de haltes in het schetsontwerp als zoeklocaties opgenomen, in de planuitwerking moet dit verder uitgewerkt worden. ** verkeerscijfers inclusief verbinding Zoetermeer-Scheveningen en aanpassing van regeling trein (minder sprinters, nieuwe IC). *** in verkeerscijfers is dit alleen meegenomen in variant 2B, 3B en 5B, deze frequentie geldt ook voor 1B en als zodanig meegenomen in het onderzoek. OS = ochtendspits, AS = avondspits, RD = restdag

56

56

Een (dubbel)gelede bus (ook wel harmonicabus genoemd) is een bus met scharnier. Gelede bussen bestaan uit twee delen en dubbelgelede bussen uit meerdere delen.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

3.2.2.1

HOV-bus (B)

Bij een HOV-bus wordt uitgegaan van een systeem dat een hoogfrequente busdienst door de Binckhorst mogelijk maakt. Het principe hierachter is dat door op de middellange termijn (2030) een busdienst aan te leggen door de Binckhorst, aan de directe vervoersvraag wordt voldaan, terwijl er voor de lange termijn verschillende opties open worden gehouden. Dit biedt ruimte om later (na 2040) een systeem aan te leggen dat het best aansluit bij de toekomstige behoeftes en vraagontwikkeling en biedt ruimte voor eventuele nieuwe technologische innovaties. In het ontwerp van de busvarianten (1B, 2B, 3B en 5B) is rekening gehouden met een busbaan gericht op de kortere termijn, waar een toekomstige upgrade mogelijk is naar tram. De kruisingen met overig verkeer worden gelijkvloers uitgevoerd. De busdienst hanteert relatief grote halteafstanden van 750-1.000 meter en de bussen rijden op een eigen baan met grote cirkelbogen om een gemiddelde snelheid van circa 20 km/uur en een hoge frequentie te kunnen realiseren. In alle busvarianten wordt gebruik gemaakt van het bestaande busplatform bij station Den Haag Centraal en het busstation onder station Voorburg. Dit station behoudt zijn huidige locatie en aansluiting op het hoofdspoor, maar wordt uitgebreid met een extra halte voor de HOV-bus. Er is geen fysieke aansluiting op het huidige tramnetwerk.

Tramlijn 1 blijft op het huidige tracé over de Haagweg naar station Hollands Spoor rijden. Langs het tracé zijn zoekgebieden voor haltes aangegeven: • • • •

In alle busvarianten is ter hoogte van het Schenkviaduct, de Mercuriusweg en de Zonweg een halte voorzien (geen onderscheid in locatie). Oranje stippen in figuur 3-9. Daarnaast is (afhankelijk van het tracéalternatief) in de varianten 1B en 5B een halte voorzien langs de Maanweg, in variant 2B langs de Zonweg en in variant 3B langs de Melkwegstraat, aangeduid met blauw. In de varianten 1B, 2B en 3B rijdt de bus richting Rijswijk/Delft in de Prinses Mariannelaan (west) en de Geestbrugweg gemengd met overig verkeer mee, de haltes nabij de Geestbrug en de Haagweg worden aangepast (in lengte), zie de rode stippen. In variant 5B is voorzien in een busbaan via de Jupiterkade en Broekslootkade, nabij het kruispunt met de Haagweg ligt een zoekgebied voor een halte, zie de gele stip. Figuur 3-9 Locaties van zoekgebieden voor haltes

Voor de maatvoering van de halteperrons is onderscheid gemaakt tussen de verbinding Den Haag Centraal-station Voorburg en de aftakking naar Rijswijk/Delft. Voor Den Haag Centraal is uitgegaan van de maatvoering uit het Handboek Openbare Ruimte (Den Haag), rekening houdend met halteren van twee gelede bussen. Voor de haltes op de aftakking naar Rijswijk/Delft is een smaller perron (2,1 m breed minimaal) aangehouden vanwege de moeilijke inpassing in de beperkte beschikbare ruimte (conform Voorschrift Haltes van HTM). De bus heeft in vergelijking met tram of lightrail een lagere capaciteit, maar kunnen geleed of dubbelgeleed worden uitgevoerd. Bovendien kan door op een hoge frequentie te rijden, alsnog een capaciteit van 10.000 reizigers per dag worden gerealiseerd. Doorkijk naar 2040 De verwachting is dat de bus onvoldoende capaciteit zal kunnen bieden voor een regionale doorkoppeling van het HOV. Hierdoor ligt het voor de hand om bij het realiseren van de regionale verbindingen de busbaan in CID Binckhorst om te bouwen naar trambaan. Technisch wijkt een (regionale) HOV-bus af van het andere HOV in de Haagse regio. Verbindingen zonder overstap naar de rest van de gemeente Den Haag en andere bestemmingen in de omgeving zijn daarmee niet mogelijk als voor deze oplossing wordt gekozen.

Foto 3-1 HOV-bus 57

57

57

Mogelijk is op de lange termijn ook Autonomous Rail Rapid Transit (ART) een optie. ART is een innovatieve vorm van OV: een zelfrijdende tram zonder chauffeur. Deze techniek is op dit moment nog niet buiten China toegepast, maar zal zich de komende jaren mogelijk bewijzen.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

3.2.2.2

HOV-tram (T)

De HOV-tram (sneltram) is een vervoerstype dat op maaiveld ligt. Het materieel rijdt waar mogelijk op een eigen baan om menging met ander verkeer te voorkomen. De kruisingen worden wel gelijkvloers uitgevoerd. De halte afstanden bedragen (net als bij de HOV-bus) ongeveer 750-1.000 m. In alle tramvarianten wordt voorzien in een halte bij station Den Haag Centraal en bij station Voorburg. Langs het tracé zijn zoekgebieden voor haltes aangegeven: • • • •

•

•

In alle tramvarianten is ter hoogte van het Schenkviaduct en de Mercuriusweg een halte voorzien (geen onderscheid in locatie). In alle tramvarianten is in de Binckhorstlaan ter hoogte van de Zonweg een halte voorzien, bij variant 2T (HOVtracé via de Zonweg) ligt de halte ten opzichte van de andere tramvarianten (1T, 4T en 5T) zuidelijker. Daarnaast is (afhankelijk van het tracéalternatief) in de varianten 1T en 5T een halte voorzien langs de Maanweg en in variant 2T langs de Zonweg. In variant 4T rijdt de tram richting station Voorburg in de Prinses Mariannelaan (oost) (via de lus Laan van Middenburg en het Westeinde) vanwege de beschikbare ruimte gemengd met overig verkeer mee, waarbij gebruik wordt gemaakt van de bestaande sporen. De halte Diaconessenhuis nabij de Fonteynenburghlaan wordt aangepast. In de varianten 1T, 2T en 4T rijdt de tram richting Rijswijk/Delft (tramlijn 1 rijdt dan door de Binckhorst) in de Prinses Mariannelaan (west) en de Geestbrugweg vanwege de beschikbare ruimte gemengd met overig verkeer mee, waarbij gebruik wordt gemaakt van de bestaande sporen. De haltes nabij de Geestbrug en de Haagweg worden aangepast (in lengte, breedte en hoogte58). In variant 5T wordt voorzien in een trambaan via de Jupiterkade en Broekslootkade, nabij het kruispunt met de Haagweg ligt een zoekgebied voor een halte.

Voor de maatvoering van halteperrons geldt dat in Den Haag is uitgegaan van de maatvoering uit het Handboek Openbare Ruimte (Den Haag), rekening houdend met twee gekoppelde tramstellen. Voor de haltes in de Geestbrugweg (Rijswijk) en in de Prinses Mariannelaan (Voorburg) is een korter en smaller perron (2,1 meter minimaal) aangehouden (conform Voorschrift Haltes van HTM). Dit vanwege complexe inpassing in Rijswijk en Voorburg en enkele haltes op de verdere verbinding naar Delft. Vanwege de huidige buslijn 23 is wel rekening gehouden met een gecombineerde bus-tramhalte (enkele bus en enkel tramstel). De voertuigen zijn van hoge capaciteit en kunnen gekoppeld worden. Ook maakt de eigen baan een hoge gemiddelde snelheid (gemiddeld circa 25 km/uur) en frequentie van de tram mogelijk. Hierdoor kan de HOV-tram dagelijks 10.00050.000 reizigers vervoeren.

Foto 3-2 Voorbeelden van HOV-tram (links: Laan van Hoornwijck, Den Haag)(bron: Cyclomedia)

58

58

Voor koppelen van voertuigen is aanpassing van de haltes op de lijn naar Delft nodig.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

3.2.2.3

Lightrail (L)

De lightrail is een vervoerstype dat op een vrijliggende spoorbaan ongelijkvloers ligt waar dat moet en op maaiveld waar dat kan voor een snellere en veilige verbinding. Kruisingen met het overige verkeer zijn ongelijkvloers zodat er geen menging met ander verkeer is. Vanwege de Rotterdamsebaan in de Binckhorstlaan is een volledig ondergrondse ligging niet inpasbaar binnen de hoogstedelijke omgeving. Dit maakt dat een groot deel van het HOV tracé boven maaiveld ligt. De halteafstanden zijn relatief groot: 1.000-2.000 m. In beide lightrailvarianten (1L en 2L) wordt voorzien in een halte bij station Den Haag Centraal en bij station Voorburg. Bij station Den Haag wordt gebruik gemaakt van de bestaande (tram)halte op maaiveld en bij station Voorburg komt een nieuwe ongelijkvloerse halte om een eventuele toekomstige doortrekking richting Zoetermeer mogelijk te houden. Er worden een verhoogde halte (+1) en een verdiepte halte (-1) onderzocht59. Langs het HOV-tracé zijn daarnaast zoekgebieden voor haltes voorzien: • • • •

In beide lightrailvarianten (1L en 2L) is ter hoogte van het Schenkviaduct en de Mercuriusweg een halte voorzien (geen onderscheid in locatie). In variant 1L is in de Maanweg een halte voorzien. In variant 2L is in de Zonweg een halte voorzien. Daarnaast is ook in de Binckhorstlaan nabij de Binckhorstbrug een halte voorzien. In beide lightrailvarianten loopt de verbinding naar Rijswijk/Delft als tram via de Prinses Mariannelaan en Geestbrugweg (tramlijn 1 rijdt dan door de Binckhorst). De haltes nabij de Geestbrug en de Haagweg worden aangepast (in lengte, breedte en hoogte60). Voor de haltes op de aftakking naar Rijswijk/Delft is een korter en smaller perron (2,1 meter minimaal) aangehouden (conform Voorschrift Haltes van HTM). Vanwege de huidige buslijn 23 is wel rekening gehouden met een gecombineerde bus-tramhalte.

Door de ongelijkvloerse kruisingen en een grote afstand tussen de haltes heeft de lightrail een hogere gemiddelde snelheid (circa 30 km/uur in het lokale gedeelte tot aan station Voorburg) en is een hoge frequentie mogelijk. De voertuigen zijn van grote capaciteit en kunnen gekoppeld of dubbel gekoppeld rijden. Tezamen leidt dit tot een dagelijkse capaciteit van 20.000-60.000 reizigers. In het schetsontwerp voor de lightrailvariant ligt de lightrailbaan grotendeels bovengronds (+1). In het ontwerp is vooralsnog uitgegaan van een vergelijkbare constructie zoals in de Beatrixlaan in Den Haag aanwezig is. Hierbij is uitgegaan van netkousconstructies bij de haltes in de Binckhorstlaan en station Voorburg (zie foto 3-3) en een eenvoudiger constructie op de overige delen. Deze keuze is gemaakt om de impact van een dergelijke constructie inzichtelijk te maken. In een verdere uitwerking moeten keuzes voor de uiteindelijke vormgeving worden gemaakt, vanuit ruimtelijk, stedenbouwkundig en architectonisch oogpunt. Vanuit de transformatie naar een hoogstedelijk gebied is een geïntegreerde inpassing van de lightrail in het straatbeeld gewenst. Voor het bovengrondse deel van de lightrail is uitgegaan van een hoogte van ongeveer 8,5 meter (maaiveldbovenkant spoor).

Deze hoogte is aangehouden vanwege de benodigde vrije doorvaarhoogte bij de Binckhorstbrug, zodat daar geen beweegbare brug nodig is. Deze hoogte is over de hele lengte van het bovengrondse lightrailtracé consequent doorgezet, vanwege kwalitatief ruimtelijk straatbeeld. Een optie is de hoogte van de lightrail (deels) te beperken tot bijvoorbeeld 5,5 meter, wat tot lagere kosten leidt. Wel zijn dan meerdere hoogteverschillen nodig om bij de Binckhorstbrug toch voldoende hoogte te hebben.

Foto 3-3 Voorbeelden Lightrail, rechts: Beatrixlaan Den Haag ‘netkousconstructie’ (foto: Cyclomedia)

59

60

59

Een oplossing op maaiveld bij station Voorburg is voor de lightrail niet onderzocht. In dat geval is doortrekking richting Zoetermeer niet mogelijk vanwege het rijksmonument Huygens’ Hofwijck en het kruisen van de Vliet. Voor koppelen van voertuigen is aanpassing van de haltes op de lijn naar Delft nodig.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

3.2.3

Alternatief 1 (varianten 1B, 1T en 1L)

Alternatief 1 voorziet (naast het Basispakket Mobiliteit) in een HOV-verbinding tussen Den Haag Centraal en station Voorburg via de Lekstraat, Binckhorstlaan en de Maanweg61 naar station Voorburg en in een HOV-tak naar Rijswijk/Delft via de Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg. Er zijn binnen dit alternatief drie varianten: 1B, 1T en 1L. Zie figuur 3-10 voor de globale ligging van het tracé en de zoekgebieden van de haltes (zwarte blokjes). In tabel 3-5 is per deelgebied een toelichting gegeven op de uitwerking van het (schets)ontwerp. Nummers 1 t/m 7 hebben betrekking op de HOV-verbinding naar station Voorburg en nummers 8 t/m 11 hebben betrekking op de HOV-tak naar Rijswijk/Delft.

Figuur 3-10 Weergave varianten 1B, 1T en 1L (HOV tracé via Maanweg naar station Voorburg en via Geestbrugweg naar Rijswijk/Delft)

De route van tramlijn 1 wordt in de varianten 1T en 1L verlegd naar de Binckhorst om te zorgen voor een verbinding Delft/Rijswijk met de Binckhorst en om het Rijswijkseplein te ontlasten. De tak naar Delft gaat in 1T en 1L vanaf de kruising Maanweg via de Binckhorstlaan (Voorburgse deel) verder naar de Prinses Mariannelaan, waar via de bestaande sporen in de Prinses Mariannelaan en Geestbrugweg kan worden aangesloten op de huidige infrastructuur van lijn 1 in de Haagweg. In variant 1B wordt voorzien in een (nieuwe) busverbinding tussen de Binckhorst en station Rijswijk. De varianten 1B en 1T liggen beiden op maaiveld, in variant 1L ligt de lightrail tussen Den Haag Centraal en de Binckhorstlaan op maaiveld en na de sporendriehoek ligt deze in de Binckhorstlaan tot station Voorburg op hoogte (10m+mv), met een optie voor een verdiepte ligging bij Opa’s veldje. De verbinding naar Rijswijk/Delft is een (HOV-)bus of (HOV-)tram (in de lightrailvariant dus een HOV-tram). Tabel 3-5 Toelichting op schetsontwerp (fysieke inpassing) varianten 1B, 1T en 1L (per deelgebied, zie nummering in figuur 3-10) Omgeving

Toelichting variant 1B

Toelichting variant 1T

Toelichting variant 1L

1) Aanlanding Den Haag Centraal

Vanaf de Lekstraat rijdt de bus via een lus en het Prins Aanlanding bij de bestaande Aanlanding bij de bestaande Bernhardviaduct van en naar halte in de Rijnstraat (foto halte in de Rijnstraat.62 het busplatform bij Den Haag rechts). (foto rechts) Centraal (foto links).

2) Lekstraat

De busbaan sluit aan op de bestaande tramsporen in de Lekstraat. Het spoor langs de Gebruik van de bestaande Lekstraat wordt omgebouwd tramsporen in de Lekstraat. tot een gecombineerde tram/busbaan.

Gebruik van de bestaande tramsporen in de Lekstraat.62

De busbaan wordt op maaiveld De trambaan wordt op De lightrail wordt op maaiveld ingepast, passend bij de maaiveld ingepast, passend ingepast, passend bij de 3) Omgeving gebiedsontwikkeling en de bij de gebiedsontwikkeling en gebiedsontwikkeling en de sporendriehoek63 voorziene aanpassing van de de voorziene aanpassing van voorziene aanpassing van de spoorviaducten. de spoorviaducten. spoorviaducten.

61

62 63

60

Huidige situatie

Nog niet in de huidige situatie zichtbaar.

De Maanweg is geschikt voor een HOV tracé met een eigen baan op de locatie waar nu de zuidelijke rijstrook ligt en biedt het kwaliteitsniveau dat wordt gesteld aan een HOV tram, het benodigde profiel en sluit direct aan op de stedelijke verdichting in Binckhorst. Voor de Prinses Mariannelaan (ten zuiden van de Maanweg) geldt dat er geen ruimte is voor een eigen baan. In het verleden reed de tram gecombineerd met overig gemotoriseerd verkeer naar Station Voorburg. Dit biedt de vrijheid voor verschillende inpassingsopties bij Den Haag Centraal bij evt. verdere ontwikkeling van de Koningscorridor. De exacte uitwerking van de sporendriehoek en aanpassing van de spoorviaducten is nog in onderzoek bij de gemeente Den Haag en ProRail. Bij een andere oplossing van de sporendriehoek wijzigt mogelijk de ligging van het HOV-tracé, de varianten in het Plan-MER verschillen hier alleen in HOV-type en zijn niet onderscheidend ten opzichte van elkaar.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Omgeving

Toelichting variant 1B

Toelichting variant 1T

4) Binckhorstlaan

De lightrail wordt ingepast in de ruimtereservering in de De busbaan wordt ingepast in De trambaan wordt ingepast Binckhorstlaan (zijligging de ruimtereservering in de in de ruimtereservering in de oostzijde) op een bovengrondse Binckhorstlaan (zijligging Binckhorstlaan (zijligging constructie (+1 niveau). oostzijde). oostzijde). De tunnel Rotterdamsebaan De tunnel Rotterdamsebaan De tunnel Rotterdamsebaan wordt bovengronds gekruist, wordt op maaiveld gekruist. wordt op maaiveld gekruist. waarvoor een fundatieconstructie over de tunnel benodigd is.

5) Omgeving Binckhorstbrug

Behoud Binckhorstbrug. De busbaan en het autoverkeer maken gebruik van de bestaande brug. Voor het langzaam verkeer worden twee nieuwe bruggen ingepast. De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden.

6) Maanweg

De busbaan wordt in een De trambaan wordt in een De lightrail wordt in een zijligging zijligging (zuidzijde) in het zijligging (zuidzijde)in het (zuidzijde) in het dwarsprofiel dwarsprofiel ingepast, direct dwarsprofiel ingepast, direct ingepast, direct grenzend aan de grenzend aan de groene zone grenzend aan de groene zone groene zone (EVZ). (EVZ). (EVZ).

De Binckhorstbrug wordt vervangen door een nieuwe brug voor alle modaliteiten. De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden.

Toelichting variant 1L

Huidige situatie

De lightrail komt op een zelfstandige brug naast de Binckhorstbrug te liggen. De bestaande brug wordt gehandhaafd voor het langzaam en autoverkeer. De inpassing van de lightrail gaat ten koste van de bebouwing op de hoek Maanweg.

Voor de inpassing van de lightrail bij station Voorburg wordt geanticipeerd op een mogelijke toekomstige doortrekking van de lightrail richting Zoetermeer. Tussen de Maanweg en Vanwege de benodigde kruising station Voorburg kruist de Tussen de Maanweg en van de Vliet, betekent dit dat een busbaan de groene zone bij de station Voorburg kruist de lightrailhalte op hoogte (+1) of Maanweg en wordt de busbaan de groene zone bij ondergronds op (-1) ingepast busbaan langs de de Maanweg en wordt de moet worden. Het ontwerp van Boven: Huygenstraverse vanaf 7) Aanlanding Huijgenstraverse ingepast. trambaan langs de variant 1L gaat uit van de +1 Mariannelaan station Voorburg De busverbinding eindigt bij Huijgenstraverse ingepast. ligging en de -1 ligging is een het huidige busstation onder De tramverbinding eindigt op optie (2L-1). Onder: Station Voorburg vanaf station Voorburg. (De het stationsplein bij station 1L+1: HOV-baan op palen in de Mariannelaan gestippelde lijn is een mogelijk Voorburg bij de bestaande watergang en naast het talud van optie voor aanlanding bij het tramhalte. het hoofdspoor. station via bestaande wegen). 1L-1: HOV-baan met hellingbaan in Maanweg i.v.m. overbrugging hoogteverschil en tunnelbak langs Opa’s veldje en ondergrondse halte bij station Voorburg.

8) Zuidelijk deel In het zuidelijk deel van de In het zuidelijk deel van de Binckhorstlaan Binckhorstlaan ligt de busbaan Binckhorstlaan ligt de (Voorburg) in middenligging. trambaan in middenligging.

Bij de kruising met de Maanweg takt de tram richting Delft af van de lightrail. Hiervoor is in het zuidelijk deel van de Binckhorstlaan een hellingbaan nodig om het hoogteverschil te overbruggen, deze ligt in een middenligging.

9) Prinses Mariannelaan (west)

In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-bus gemengd met In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-tram (lijn 1) gemengd overig verkeer. De halte nabij met overig verkeer. de Geestbrug wordt De halte nabij de Geestbrug wordt aangepast. Er zijn verder aangepast. Er zijn verder geen geen aanpassingen nodig. aanpassingen nodig.

10) Geestbrug

Op de Geestbrug rijdt de HOVOp de Geestbrug rijdt de HOV-tram (lijn 1) gemengd met overig bus gemengd met overig verkeer. Aanpassingen aan het brugdek voor noodzakelijke verkeer. Hier zijn geen verlegging van tramsporen. aanpassingen nodig.

11) Geestbrugweg

De HOV-bus rijdt gemengd met overig verkeer. De haltes nabij de Geestbrug en de Haagweg worden aangepast. Verder zijn geen grote aanpassingen nodig.

61

De HOV-tram (lijn 1) rijdt gemengd met overig verkeer. De inpassing van de haltes in de Geestbrugweg en bij de Haagweg vragen aanpassingen. Verder zijn geen grote aanpassingen nodig.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

1L-1: variant 1L met verdiepte ligging (-1) lightrail tussen Maanweg en station Voorburg Variant 1L gaat uit van een maaiveldligging in de Lekstraat en van een geheel verhoogde ligging (+1 niveau) in de Binckhorstlaan, Maanweg en het tracé langs het spoor tot station Voorburg. Het is echter ook een optie om bij station Voorburg uit te gaan van een ondergrondse halte (-1 niveau) vanuit de gedachte dat een ondergrondse/verdiepte ligging minder impact heeft op de omgeving en dat een (toekomstige) ondergrondse doortrekking onder Huygens’ Hofwijck en de Vliet mogelijk blijft. Deze verdiepte ligging is voor variant 1L uitgewerkt (1L-1). In variant 1L-1 moet de lightrail een hoogteverschil van +1-niveau in de Maanweg naar de ondergrondse halte Voorburg overbruggen. Hierbij komt in de Maanweg een hellingbaan van bovengronds (+1-niveau) naar maaiveld (ter hoogte van de Westenburgstraat), waarna het tracé verder afdaalt in de boog tussen de Westenburgstraat en de Prinses Mariannelaan. Het tracé ligt daarna ten noorden van de Huygenstraverse, deze voorziening moet daardoor worden verlegd langs de zuidzijde van het HOV-tracé. Het tracé gaat vervolgens over in een verdiepte ligging (-1 niveau, tunnel). Bij station Voorburg wordt voorzien in een ondergrondse halte.

In het geval van een toekomstige doortrekking van de lightrail naar Zoetermeer worden Huygens’ Hofwijck en de Vliet met een tunnel gekruist. Bij variant 1L-1 is een aantal aandachtspunten te benoemen vanuit ontwerp en stedenbouwkundige oogpunt: •

• • •

De inpassing van een hellingbaan heeft meer impact op de omgeving dan een lightrail op hoogte. De hellingbaan in de Maanweg heeft impact op de stedenbouwkundige kwaliteit van het straatbeeld en heeft meer impact op de groene zone. Ook de hellingbaan nabij het spoortalud zorgt voor impact op de omgeving. Ondanks dat inpassing van de HOV-baan buiten de scouting en Opa’s Veldje mogelijk is, is ieder geval tijdens de bouw meer ruimte nodig met impact op de omgeving. Er is beperkte ruimte beschikbaar op het stationsplein bij station Voorburg (ook ondergronds). Naast beperkte mogelijkheden voor de inpassing van de halte leidt dit tot risico’s op schade in de omgeving tijdens de bouw. Ook bij deze optie ontstaat het risico op (ondergrondse) impact op het rijksmonument Huygens Hofwijck. Voor het kruisen van Huygens’ Hofwijck is een tunnel wenselijk, waarbij het verstandig is om de ondergrondse halte en het kruisen van Huygens Hofwijck en de Vliet in één keer te realiseren. De ondergrondse optie heeft gevolgen voor de toegang van Voorburg via de Westenburgstraat. De lightrail gaat uit van een conflictvrije HOV-baan, waarvoor de Westenburgstraat moet worden afgesloten in variant 1L-1. Verkeer tussen Voorburg en de aansluiting op de A12 moet dan via de Prinses Mariannelaan en Laan van Nieuw Oosteinde omrijden en voor langzaam verkeer moet een alternatieve overgang gemaakt worden.

Eventueel kan dit voorkomen worden door de hellingbaan verder in de Maanweg te leggen, zodat de Westenburgstraat ondergronds gekruist wordt. Dit vraagt om een langere tunnel.

Figuur 3-11 Variant 1L-1: Impressie lightrail ter hoogte van opa’s veldje op -1-niveau (met hellingbaan in Maanweg)

62

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Figuur 3-12 Variant 1L+1: Impressie lightrail ter hoogte van Opa’s veldje op +1-niveau

3.2.4

Alternatief 2 (varianten 2B, 2T en 2L)

Alternatief 2 voorziet (naast het Basispakket Mobiliteit) in een HOV-verbinding tussen Den Haag Centraal en station Voorburg via de Zonweg en de Regulusweg naar station Voorburg en in een HOV-tak naar Rijswijk/Delft via de Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg. Er zijn binnen dit alternatief drie varianten: 2B, 2T en 2L. Zie figuur 3-10 voor de globale ligging van het tracé en de zoekgebieden van de haltes (zwarte blokjes). In tabel 3-6 is per deelgebied een toelichting gegeven op de uitwerking van het (schets)ontwerp. Nummers 1 t/m 7 hebben betrekking op de HOVverbinding naar station Voorburg en nummers 8 t/m 12 (en deels ook 4) hebben betrekking op de HOV-tak naar Rijswijk/Delft. Alternatief 2 is qua ontwerp voor de trajecten tussen Den Haag Centraal tot de Zonweg en in de Prinses Mariannelaan / Geestbrugweg gelijk aan alternatief 1.

Figuur 3-13 Weergave varianten 2B, 2T en 2L (HOV tracé via Zonweg naar station Voorburg en via Geestbrugweg naar Rijswijk/Delft)

De varianten 2B en 2T liggen beiden om maaiveld, in variant 2L ligt de lightrail tussen Den Haag Centraal en de Binckhorstlaan op maaiveld en na de sporendriehoek ligt deze in de Binckhorstlaan tot station Voorburg op hoogte (10m+mv). De verbinding naar Rijswijk/Delft is een bus of tram (en geen lightrail). Net als bij alternatief 1 wordt in de varianten 2T en 2L route van tramlijn 1 verlegd naar de Binckhorst en wordt in variant 2B voorzien in een busverbinding tussen de Binckhorst en Rijswijk/Delft. 63

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Tabel 3-6 Toelichting op schetsontwerp (fysieke inpassing) varianten 2B, 2T en 2L (per deelgebied, zie nummering in figuur 3-13) Omgeving

Toelichting variant 2B

Toelichting variant 2T

Toelichting variant 2L

1) Aanlanding Den Haag Centraal

Vanaf de Lekstraat rijdt de bus via een lus en het Prins Aanlanding bij de bestaande Bernhardviaduct van en naar halte in de Rijnstraat (foto het busplatform bij Den Haag rechts). Centraal (foto links).

Aanlanding bij de bestaande halte in de Rijnstraat (foto rechts) 64.

2) Lekstraat

De busbaan sluit aan op de bestaande tramsporen in de Lekstraat. Het spoor langs de Gebruik van de bestaande Lekstraat wordt omgebouwd tramsporen in de Lekstraat. tot een gecombineerde tram/busbaan.

Gebruik van de bestaande tramsporen in de Lekstraat 64.

De busbaan wordt op maaiveld De trambaan wordt op De lightrail wordt op maaiveld ingepast, passend bij de maaiveld ingepast, passend bij ingepast, passend bij de 3) Omgeving gebiedsontwikkeling en de de gebiedsontwikkeling en de gebiedsontwikkeling en de sporendriehoek65 voorziene aanpassing van de voorziene aanpassing van de voorziene aanpassing van de spoorviaducten. spoorviaducten. spoorviaducten.

Huidige situatie

Nog niet in de huidige situatie zichtbaar.

4) Binckhorstlaan

De lightrail wordt ingepast in de ruimte-reservering in de Binckhorstlaan (zijligging oostzijde) op een bovengrondse constructie (+1 niveau). In de De busbaan wordt ingepast in De trambaan wordt ingepast in Binckhorstlaan takt de de ruimtereservering in de de ruimtereservering in de tramverbinding richting Delft af Binckhorstlaan (zijligging Binckhorstlaan (zijligging van de lightrail. Hiervoor wordt Boven: Binckhorstlaan Onder: Kruising oostzijde). oostzijde). in de Binckhorstlaan een Binckhorstlaan/Zonweg De tunnel Rotterdamsebaan De tunnel Rotterdamsebaan hellingbaan ingepast om het wordt op maaiveld gekruist. wordt op maaiveld gekruist. hoogteverschil te overbruggen. De hellingbaan komt voor een klein deel boven de tunnel Rotterdamsebaan, waarvoor een (beperkte) fundatieconstructie benodigd is.

5) Zonweg

De lightrail wordt in een In de Zonweg ligt de busbaan In de Zonweg ligt de trambaan zijligging (noordzijde) in het in zijligging aan de noordzijde, in zijligging aan de noordzijde, dwarsprofiel ingepast en komt waarbij de Zonweg volledig waarbij de Zonweg volledig op een bovengrondse opnieuw wordt ingericht. opnieuw wordt ingericht. constructie (+1 niveau). Inpassing gaat ten koste van Inpassing gaat ten koste van Inpassing gaat ten koste van bestaande gebouwen. bestaande gebouwen. bestaande gebouwen.

6) Regulusweg

De Regulusweg wordt De Regulusweg wordt aangepast om de busbaan in aangepast om de trambaan in De Regulusweg en het te passen zonder het te passen zonder het spooremplacement wordt spooremplacement spooremplacement ongelijkvloers gekruist met een (noemenswaardig) aan te (noemenswaardig) aan te pergolaconstructie. tasten. Het kantoorgebouw op tasten. Het kantoorgebouw op De HOV-baan ligt in het talud de hoek Regulusweg/ de hoek Regulusweg/Maanweg naast het hoofdspoor Den Maanweg wordt aan de zijde wordt aan de zijde van het Haag-Utrecht. van het spoor gepasseerd. spoor gepasseerd.

De busbaan kruist de De busbaan kruist de Voor de inpassing van de Maanweg ongelijkvloers Maanweg ongelijkvloers lightrail bij station Voorburg waarbij de trambaan onder de waarbij de busbaan onder de wordt geanticipeerd op een Maanweg doorgaat. Tussen de Maanweg doorgaat. Tussen mogelijke toekomstige Maanweg en station Voorburg Boven: Kruising Maanweg met Maanweg en station Voorburg doortrekking van de lightrail kruist de trambaan de groene 7) Aanlanding kruist de busbaan de groene richting Zoetermeer. De HOV- rechts de Huygenstraverse zone bij de Maanweg en wordt Onder: Huygenstraverse vanaf station Voorburg zone bij de Maanweg en wordt baan wordt zoveel mogelijk de trambaan langs de langs de Huijgenstraverse gebundeld met het hoofdspoor. Mariannelaan Huijgenstraverse ingepast. ingepast. De busverbinding Vanwege de benodigde kruising De tramverbinding eindigt op eindigt bij het huidige van de Vliet komt er een het stationsplein bij station busstation onder station bovengrondse halte op hoogte Voorburg bij de bestaande Voorburg. (+1). tramhalte.

64 65

64

Dit biedt de vrijheid voor verschillende inpassingsopties bij Den Haag Centraal bij evt. verdere ontwikkeling van de Koningscorridor. De exacte uitwerking van de sporendriehoek en aanpassing van de spoorviaducten is nog in onderzoek bij de gemeente Den Haag en ProRail. Bij een andere oplossing van de sporendriehoek wijzigt mogelijk de ligging van het HOV-tracé, de varianten in het Plan-MER verschillen hier alleen in HOV-type en zijn niet onderscheidend ten opzichte van elkaar.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Omgeving

Toelichting variant 2B

8) Omgeving Binckhorstbrug

Behoud Binckhorstbrug. De busbaan en het autoverkeer maken gebruik van de bestaande brug. Voor het De Binckhorstbrug wordt vervangen door een nieuwe brug voor langzaam verkeer worden alle modaliteiten. twee nieuwe bruggen De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden. ingepast. De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden.

Toelichting variant 2T

Toelichting variant 2L

Huidige situatie

9) Zuidelijk deel In het zuidelijk deel van de In het zuidelijk deel van de Binckhorstlaan ligt de trambaan in Binckhorstlaan Binckhorstlaan ligt de busbaan middenligging. (Voorburg) in middenligging.

10) Prinses Mariannelaan (west)

In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-bus gemengd met In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-tram (lijn 1) gemengd overig verkeer. De halte nabij met overig verkeer. de Geestbrug wordt De halte bij de Geestbrug wordt aangepast. Er zijn verder geen aangepast. Er zijn verder geen aanpassingen nodig. aanpassingen nodig.

11) Geestbrug

Op de Geestbrug rijdt de HOVbus gemengd met overig Op de Geestbrug rijdt de HOV-tram (lijn 1) gemengd met overig verkeer. verkeer. Aanpassingen aan het brugdek voor noodzakelijke Hier zijn geen aanpassingen verlegging van tramsporen. nodig.

12) Geestbrugweg

De HOV-bus rijdt gemengd met overig verkeer. De haltes nabij de Geestbrug en de Haagweg worden aangepast. Verder zijn geen grote aanpassingen nodig.

3.2.5

Alternatief 3 (variant 3B)

De HOV-tram (lijn 1) rijdt gemengd met overig verkeer. De inpassing van de haltes in de Geestbrugweg en bij de Haagweg vragen aanpassingen. Verder zijn geen grote aanpassingen nodig.

Alternatief 3 voorziet (naast het Basispakket Mobiliteit) in een HOV-verbinding tussen Den Haag Centraal en station Voorburg via de Zonweg en de Melkwegstraat. Daarnaast wordt voorzien in een HOV-tak naar Rijswijk/Delft via de Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg. Er is binnen dit alternatief één variant: 3B. Deze variant ligt op maaiveld. Zie figuur 3-14 voor de globale ligging van het tracé en de zoekgebieden van de haltes (zwarte blokjes). In tabel 3-7 is per deelgebied een toelichting gegeven op de uitwerking van het (schets)ontwerp. Nummers 1 t/m 7 hebben betrekking op de HOV-verbinding naar station Voorburg en nummers 8 t/m 12 (en deels ook 4) hebben betrekking op de HOV-tak naar Rijswijk/Delft.

Figuur 3-14 Weergave variant 3B (HOV tracé via Zonweg en Melkwegstraat naar station Voorburg en via Geestbrugweg naar Rijswijk/Delft)

65

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Tabel 3-7 Toelichting op schetsontwerp (fysieke inpassing) varianten 3B (per deelgebied, zie nummering in figuur 3-14) Omgeving

Toelichting variant 3B

1) Aanlanding Den Haag Centraal

Vanaf de Lekstraat rijdt de bus via een lus en het Prins Bernhardviaduct van en naar het busplatform bij Den Haag Centraal.

2) Lekstraat

De busbaan sluit aan op de bestaande tramsporen in de Lekstraat. Het spoor langs de Lekstraat wordt omgebouwd tot een gecombineerde tram-/busbaan.

3) Omgeving De busbaan wordt op maaiveld ingepast, passend bij de gebiedsontwikkeling en de voorziene Nog niet in de huidige situatie sporendriehoek66 aanpassing van de spoorviaducten. zichbaar. 4) Binckhorstlaan

De busbaan wordt ingepast in de ruimtereservering in de Binckhorstlaan (zijligging oostzijde). De tunnel Rotterdamsebaan wordt op maaiveld gekruist.

5) Zonweg Melkwegstraat

In de Zonweg ligt de busbaan in zijligging aan de noordzijde, waarbij de Zonweg volledig opnieuw wordt ingericht. Inpassing in de Zonweg gaat ten koste van bestaande gebouwen. In de Melkwegstraat ligt de busbaan in zijligging aan de westzijde van de straat.

6) Maanweg

De busbaan wordt in een zijligging (zuidzijde) in het dwarsprofiel ingepast, direct grenzend aan de groene zone (ecologische verbindingszone).

Boven: Zonweg Onder: Melkwegstraat

Boven: Maanweg met rechts de Tussen de Maanweg en station Voorburg kruist de busbaan de groene zone bij de Maanweg Huygenstraverse 7) Aanlanding en wordt de busbaan langs de Huijgenstraverse ingepast. De busverbinding eindigt bij het Onder: Huygenstraverse vanaf station Voorburg huidige busstation onder station Voorburg. Mariannelaan

8) Omgeving Binckhorstbrug

Behoud Binckhorstbrug. De busbaan en het autoverkeer maken gebruik van de bestaande brug. Voor het langzaam verkeer worden twee nieuwe bruggen ingepast. De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden.

9) Zuidelijk deel Binckhorstlaan In het zuidelijk deel van de Binckhorstlaan ligt de busbaan in middenligging. (Voorburg)

10) Prinses Mariannelaan (west)

In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-bus gemengd met overig verkeer. De halte nabij de Geestbrug wordt aangepast. Er zijn verder geen aanpassingen nodig.

11) Geestbrug

Op de Geestbrug rijdt de HOV-bus gemengd met overig verkeer. Hier zijn geen aanpassingen nodig.

12) Geestbrugweg

De HOV-bus rijdt gemengd met overig verkeer. De haltes nabij de Geestbrug en de Haagweg worden aangepast. Verder zijn geen grote aanpassingen nodig.

66

66

De exacte uitwerking van de sporendriehoek en aanpassing van de spoorviaducten is nog in onderzoek bij de gemeente Den Haag en ProRail. Bij een andere oplossing van de sporendriehoek wijzigt mogelijk de ligging van het HOV-tracé, de varianten in het Plan-MER verschillen hier alleen in HOV-type en zijn niet onderscheidend ten opzichte van elkaar.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

3.2.6

Alternatief 4 (variant 4T)

Alternatief 4 voorziet (naast het Basispakket Mobiliteit) in een HOV-verbinding tussen Den Haag Centraal en station Voorburg via de Binckhortslaan en dan de lus Prinses Mariannelaan - Laan van Middenburg – Westeinde in Voorburg. Daarnaast wordt voorzien in de HOV-tak naar Rijswijk/Delft via de Prinses Mariannelaan en de Geestbrugweg. Er is binnen dit alternatief één variant die op maaiveld ligt: 4T. Zie figuur 3-15 voor de globale ligging van het tracé en de zoekgebieden van de haltes (zwarte blokjes). In tabel 3-8 is per deelgebied een toelichting gegeven op de uitwerking van het (schets)ontwerp. Nummers 1 t/m 8 hebben betrekking op de HOV-verbinding naar station Voorburg en nummers 9 t/m 11 (en deels ook 6) hebben betrekking op de HOV-tak naar Rijswijk/Delft.

Figuur 3-15 Weergave variant 4T (HOV tracé via Prinses Mariannelaan naar station Voorburg en via Geestbrugweg naar Rijswijk/Delft) Tabel 3-8 Toelichting op schetsontwerp (fysieke inpassing) varianten 4T(per deelgebied, zie nummering in figuur 3-15) Omgeving

Toelichting variant 4T

1) Aanlanding Den Haag Centraal

Aanlanding bij de bestaande halte in de Rijnstraat, hiervoor zijn geen aanpassingen nodig.

2) Lekstraat

Gebruik van de bestaande tramsporen in de Lekstraat, hiervoor zijn geen aanpassingen nodig.

Huidige situatie

3) Omgeving De trambaan wordt op maaiveld ingepast, passend bij de gebiedsontwikkeling en de voorziene Nog niet in de huidige situatie sporendriehoek67 aanpassing van de spoorviaducten. zichtbaar. 4) Binckhorstlaan

De trambaan wordt ingepast in de ruimtereservering in de Binckhorstlaan (zijligging oostzijde). De tunnel Rotterdamsebaan wordt op maaiveld gekruist.

5) Omgeving Binckhorstbrug

De Binckhorstbrug wordt vervangen door een nieuwe brug voor alle modaliteiten. De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden.

6) Zuidelijk deel Binckhorstlaan In het zuidelijk deel van de Binckhorstlaan ligt de trambaan in middenligging. (Voorburg)

7) Prinses Mariannelaan (oost)

67

67

In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-tram gemengd met overig verkeer, waarbij gebruik wordt gemaakt van de bestaande sporen. De bushalte Diaconessenhuis nabij de Fonteynenburghlaan wordt aangepast en tenminste één van de twee sporen moet verlegd worden.

De exacte uitwerking van de sporendriehoek en aanpassing van de spoorviaducten is nog in onderzoek bij de gemeente Den Haag en ProRail. Bij een andere oplossing van de sporendriehoek wijzigt mogelijk de ligging van het HOV-tracé, de varianten in het Plan-MER verschillen hier alleen in HOV-type en zijn niet onderscheidend ten opzichte van elkaar.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Omgeving

Toelichting variant 4T

Huidige situatie

In de Laan van Middenburg en het Westeinde wordt de fundering van de sporen vernieuwd, 8) Lus Voorburg waarbij tevens de inrichting wordt herzien. Bij het station Voorburg wordt gebruik gemaakt van de bestaande halte, die wordt aangepast. 9) Prinses Mariannelaan (oost)

In de Prinses Mariannelaan rijdt de HOV-tram (lijn 1) gemengd met overig verkeer. De halte nabij de Geestbrug wordt aangepast. Er zijn verder geen aanpassingen nodig.

11) Geestbrug

Op de Geestbrug rijdt de HOV-tram (lijn 1) gemengd met overig verkeer. Aanpassingen aan het brugdek voor noodzakelijke verlegging van tramsporen.

12) Geestbrugweg

De HOV-tram (lijn 1) rijdt gemengd met overig verkeer. De inpassing van de haltes in de Geestbrugweg en bij de Haagweg vragen aanpassingen. Verder zijn geen grote aanpassingen nodig.

3.2.7

Alternatief 5 (varianten 5B en 5T)

Alternatief 5 voorziet (naast het Basispakket Mobiliteit) in een HOV-verbinding tussen Den Haag Centraal en station Voorburg via de Maanweg. Daarnaast wordt voorzien in een HOV-tak naar Rijswijk/Delft met een nieuw HOV-tracé tussen de Binckhorstlaan en de Haagweg dat langs de Jupiterkade en de Broekslootkade (Rijswijk) ligt. Er zijn twee varianten die beide op maaiveld liggen: 5B en 5T. Zie figuur 3-16 voor de globale ligging van de varianten en de zoekgebieden van de haltes (zwarte blokjes). In tabel 3-9 is per deelgebied een toelichting gegeven op de uitwerking van het (schets)ontwerp. Nummers 1 t/m 8 hebben betrekking op de HOV-verbinding naar station Voorburg en nummers 9 t/m 11 (en deels ook 6) hebben betrekking op de HOV-tak naar Rijswijk/Delft.

Figuur 3-16 Weergave varianten 5B en 5T (HOV tracé via Maanweg naar station Voorburg en via Broekslootkade naar Rijswijk/Delft) Tabel 3-9 Toelichting op schetsontwerp (fysieke inpassing) varianten 5B en 5T (per deelgebied, zie nummering in figuur 3-16) Omgeving

Toelichting variant 5B

1) Aanlanding Den Haag Centraal

Vanaf de Lekstraat rijdt de bus via een lus en het Aanlanding bij de bestaande halte in de Prins Bernhardviaduct van en naar het busplatform Rijnstraat (onderste foto). bij Den Haag Centraal (bovenste foto).

2) Lekstraat

De busbaan sluit aan op de bestaande tramsporen Gebruik van de bestaande tramsporen in in de Lekstraat. Het spoor langs de Lekstraat wordt de Lekstraat. omgebouwd tot een gecombineerde tram-/busbaan.

68

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

Toelichting variant 5T

Huidige situatie

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Omgeving

Toelichting variant 5B

De busbaan wordt op maaiveld ingepast, passend 3) Omgeving bij de gebiedsontwikkeling en de voorziene sporendriehoek68 aanpassing van de spoorviaducten.

Toelichting variant 5T

Huidige situatie

De trambaan wordt op maaiveld ingepast, passend bij de gebiedsontwikkeling en de Nog niet in de huidige situatie voorziene aanpassing van de zichtbaar. spoorviaducten.

4) Binckhorstlaan

De trambaan wordt ingepast in de De busbaan wordt ingepast in de ruimtereservering ruimtereservering in de Binckhorstlaan in de Binckhorstlaan (zijligging oostzijde). (zijligging oostzijde). De tunnel Rotterdamsebaan wordt op maaiveld De tunnel Rotterdamsebaan wordt op gekruist. maaiveld gekruist.

5) Omgeving Binckhorstbrug

Behoud Binckhorstbrug. De busbaan en het autoverkeer maken gebruik van de bestaande brug. De Binckhorstbrug wordt vervangen door Voor het langzaam verkeer worden twee nieuwe een nieuwe brug voor alle modaliteiten. bruggen ingepast. De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven De gebouwen bij de Binckhorstbrug blijven behouden. behouden.

6) Maanweg

De trambaan wordt in een zijligging De busbaan wordt in een zijligging (zuidzijde) in het (zuidzijde) in het dwarsprofiel ingepast, dwarsprofiel ingepast, direct grenzend aan de direct grenzend aan de groene zone groene zone (ecologische verbindingszone). (ecologische verbindingszone).

Tussen de Maanweg en station Voorburg Tussen de Maanweg en station Voorburg kruist de kruist de trambaan de groene zone bij de Boven: Maanweg met rechts de busbaan de groene zone bij de Maanweg en wordt Maanweg en wordt de trambaan langs de Huygenstraverse 7) Aanlanding de busbaan langs de Huijgenstraverse ingepast. De Huijgenstraverse ingepast. De Onder: Huygenstraverse vanaf station Voorburg busverbinding eindigt bij het huidige busstation tramverbinding eindigt op het stationsplein Mariannelaan onder station Voorburg. bij station Voorburg bij de bestaande tramhalte.

8) Jupiterkade

Inpassing van de busbaan op de kade rekening houdend met het plan Junopark.

Inpassing van de trambaan op de kade rekening houdend met het plan Junopark.

9) Brug over Trekvliet

Beweegbare brug (hefbrug) over de Trekvliet met grote overspanning i.v.m. doorvaart scheepvaart in zwaaikom.

Beweegbare brug (hefbrug) over de Trekvliet met grote overspanning i.v.m. doorvaart scheepvaart in zwaaikom.

De busbaan wordt ingepast in de Broekslootkade waarbij is uitgegaan van een ligging in/aan de rand van de groenstrook aan de noordzijde. De watergang blijft behouden. Het kruispunt met de Haagweg wordt aangepast, met een halte (richting Den Haag) nabij dit kruispunt.

De trambaan wordt ingepast in de Broekslootkade waarbij is uitgegaan van een ligging in/aan de rand van de groenstrook met de (tram)richtingen gesplitst (aan beide zijden van de watergang ligt een trambaan). De watergang blijft behouden. Het kruispunt met de Haagweg wordt aangepast, met een halte (richting Den Haag) nabij dit kruispunt.

10) Broekslootkade

68

69

Zicht op Jupiterkade over de Trekvliet vanaf Broekslootkade

Boven: Broekslootkade vanaf de Trekvliet Onder: Broekslootkade vanaf de Haagweg

De exacte uitwerking van de sporendriehoek en aanpassing van de spoorviaducten is nog in onderzoek bij de gemeente Den Haag en ProRail. Bij een andere oplossing van de sporendriehoek wijzigt mogelijk de ligging van het HOV-tracé, de varianten in het Plan-MER verschillen hier alleen in HOV-type en zijn niet onderscheidend ten opzichte van elkaar.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

3.2.8

Lightrail regionaal (LReg)

Voor de lange termijn (2040) heeft de regio ambities om het OV buiten Den Haag te versterken, de visie hiervoor is vastgelegd in de Schaalsprong OV Den Haag en omgeving (2019). In dat kader is o.a. de Koningscorridor een beoogde nieuwe regionale OV verbinding, die zorgt dat reizigers rechtstreeks, hoogfrequent en met een hoog kwaliteitsniveau kunnen reizen van Zoetermeer en Delft via CID/Binckhorst en Den Haag Centraal naar de Internationale Zone en Scheveningen. In paragraaf 2.4 en in paragraaf 3.1 is nader in gegaan op de Koningscorridor waarbij in figuur 2-7 en figuur 3-17 de globale ligging van de Koningscorridor is aangeven met daarin de takken naar Scheveningen, Zoetermeer en Delft. De weg naar het realiseren van deze corridor ligt nog niet vast. Bij de uitwerking van delen van deze corridor moet rekening gehouden worden met dat eindbeeld, maar ook de ruimte blijven om adaptief met besluiten om te gaan. Vanwege de noodzaak om adaptief op de reeds gestarte verstedelijkingsopgave al in 2030 te voorzien in een versterking van de (OV) bereikbaarheid in CID Binckhorst, richt het besluitvormingsproces zich vooral op de tracékeuze voor het deel van de Koningscorridor tussen Den Haag Centraal en Station Voorburg en het HOV-type (HOV-Bus, tram of lightrail).

Het voorkeursbesluit waarvoor dit Plan-MER uitgewerkt wordt, heeft daarbij alleen betrekking op het plangebied zoals weergegeven in de NRD. Onderzoek naar de Koningscorridor vindt in een separaat traject plaats. Verdere uitwerking en ruimtelijke besluitvorming over de Koningscorridor vindt in dit afzonderlijke planvormingstraject plaats. Vanwege de samenhang is het wel relevant om ook naar de effecten van het regionale HOV-systeem te kijken zoals beoogd met de Koningscorridor. De effecten van doorkoppeling naar de regio (het realiseren van de Koningscorridor) worden daarom in dit Plan-MER beschouwd. De verbinding met de regio worden als ‘doorkijk’ bestudeerd. In de mobiliteitsanalyse is om die reden het effect van doorkoppeling van de verbinding over de Binckhorst naar Scheveningen (in de tram- en lightrailvarianten) en naar Zoetermeer (in de lightrailvarianten) opgenomen. De afweging over die doorkoppeling ligt echter buiten de scope van deze verkenning. Bij het criterium toekomstvastheid wordt ook gekeken naar de (on)mogelijkheden van ruimtelijke inpassing van eventuele doortrekking naar Zoetermeer (in het kader van de preverkenning Koningscorridor).

Doorkijk naar 2040 Voor maatregelen op het gebied van mobiliteit worden op verschillende momenten in de tijd besluiten genomen over investeringen in de bereikbaarheid van het gebied, in aansluiting op het tempo van verstedelijking in het gebied CID Binckhorst. In deze fase van het proces bestaan hier nog geen vastomlijnde inzichten over. Zoals in paragraaf 3.1 aangegeven wordt in de periode tot en met 2024 uitgegaan van de realisatie van het No-regretpakket. Dit pakket is daarmee onderdeel van de referentiesituatie. In het Plan-MER zijn richting de toekomst (2040) twee faseringsstappen in tijd onderscheiden: de situatie in 2030 met een lokale HOV-oplossing en een Basispakket Mobiliteit en als doorkijk de lange termijn (2040) met een regionale HOV oplossing in de vorm van de Koningscorridor. Alleen voor de lokale HOV-verbinding zijn schetsontwerpen opgesteld, voor de lange termijn zijn op een hoger abstractieniveau de effecten, kansen en risico’s bepaald.

70

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Tabel 3-10 Maatregelen in de alternatieven ten opzichte van de referentie en fasering in tijd Periode

Traject

HOV-bus

HOV-Tram

Lightrail

Den Haag CS-Voorburg

HOV-bus, Bus 28 vervalt

HOV-tram, Bus 28 vervalt

Lightrail, Bus 28 vervalt

Richting Rijswijk/Delft

Extra buslijn van Den Haag Centraal via Binckhorst naar station Rijswijk

Route tram 1 via Binckhorst

Route tram 1 via Binckhorst

Richting Scheveningen

Geen maatregelen

HOV-tram rijdt (ipv bus 28) verder HOV- rijdt tram (ipv bus 28) verder over route tram 16 naar over route tram 16 naar Scheveningen Statenkwartier Scheveningen Statenkwartier (6x/uur) (6x/uur) Tram 1 naar Scheveningen Tram 1 naar Scheveningen Zwarte Pad gaat via de Zwarte Pad gaat via de Binckhorst Binckhorst rijden. Routes tram 1 rijden. Routes tram 1 en 9 en 9 ‘klappen’ om (tram 1 gaat ‘klappen’ om (tram 1 gaat over de over de Koninginnegracht rijden Koninginnegracht rijden en tram 9 en tram 9 over de over de Scheveningseweg. De Scheveningseweg. De frequenties blijven ongewijzigd.) frequenties blijven ongewijzigd.)

Basispakket Mobiliteit

Gerealiseerd

Gerealiseerd

Gerealiseerd

Doortrekken HOV naar Scheveningen

Vanaf 2040: • Lightrail rijdt verder via Madurodam naar Scheveningen Statenkwartier. • Tram 1 naar Scheveningen Zwarte Pad maakt tussen Den Haag Centraal en Madurodam ook gebruik van deze nieuwe infrastructuur (tram 9 rijdt via Scheveningseweg).

Vanaf 2030

Richting Scheveningen

Doortrekken HOV naar Scheveningen

Richting Zoetermeer

Ombouw busbaan toekomstige systeemkeuze (tram, ART). Geen maatregelen, snelle Overstappen op een ander station overstap bij station Voorburg (Den Haag Centraal of station richting Zoetermeer. Voorburg).

Vanaf 2040 ‘doorkijk bij opwaardering’

Vanaf 2040: • Verlenging lightrail naar Zoetermeer-Lansingerland • Extra IC’s en geen sprinters op spoor Den Haag - Gouda

Fasering HOV-Bus •

•

Tot 2030: − Realisatie van het Basispakket Mobiliteit in en rond CID Binckhorst. − De infrastructuur voor het gedeelte van de HOV-lijn van Den Haag Centraal tot station Voorburg wordt aangelegd. − Ook voor de Binckhorstlaan in Voorburg wordt (uitgezonderd alternatief 5) rekening gehouden met aparte busstroken. Na 2030 (doorkijk 2040): − Besluiten om de busbaan in CID Binckhorst om te bouwen naar ander HOV-systeem (tram of ART). − Aanleggen van HOV richting Scheveningen. − Nadere afweging over regionale doortrekking richting station Zoetermeer-Lansingerland.

Fasering HOV-Tram •

•

71

Tot 2030: − Realisatie van het Basispakket Mobiliteit in en rond CID Binckhorst. − De infrastructuur voor het gedeelte van de HOV-lijn van Den Haag Centraal tot station Voorburg wordt aangelegd. − Aanleg (en aanpassing) infrastructuur voor de aantakking van het tramtracé vanaf de Binckhorstlaan richting de Haagweg (via de Geestbrugweg of Broekslootkade), zodat tramlijn 1 via de Binckhorst gaat rijden. De lijn kan dan voor 2030 in gebruik worden genomen. Na 2030 (doorkijk 2040): − Aanleggen van HOV richting Scheveningen. − Goede aansluiting van tram op treinverbinding naar Zoetermeer op station Voorburg.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

Fasering Lightrail •

•

Tot 2030: − Realisatie van het Basispakket Mobiliteit in en rond CID Binckhorst. − De infrastructuur voor het gedeelte van de lijn van Den Haag Centraal tot station Voorburg wordt aangelegd. − Aanleg (en aanpassing) infrastructuur voor de aantakking van het lightrailtracé vanaf de Binckhorstlaan richting de Haagweg (via de Geestbrugweg of Broekslootkade), zodat tramlijn 1 via de Binckhorst gaat rijden. De lijn kan dan voor 2030 in gebruik worden genomen. Na 2030 (doorkijk 2040): − Doortrekken lightrailverbinding naar station Zoetermeer-Lansingerland, Scheveningen Bad en Haven en World Forum (project Koningscorridor). Ter hoogte van RandstadRail station Nootdorp wordt een overstapstation aangelegd.

Figuur 3-17 Regionale toekomstige HOV corridors in relatie tot CID/Binckhorst, waaronder (in blauw) de Koningscorridor.

72

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

4

Vergelijking alternatieven en varianten

Paragraaf 4.1 geeft op hoofdlijnen aan op welke wijze de effecten in het Plan-MER zijn bepaald en welke methoden zijn gebruikt. In paragraaf 4.2 zijn de resultaten van de effectbeoordeling opgenomen. Het vormt daarmee een samenvatting van de effectonderzoeken die voor de diverse thema’s en aspecten in de deelrapporten 1 Mobiliteit, 2 Ruimtegebruik en verstedelijking en 3 Leefomgeving en duurzaamheid van het Plan-MER zijn opgenomen. In paragraaf 4.3 Doelbereik staat ten slotte beschreven of de alternatieven voldoen aan de opgaven van de verkenning en of en zo ja in welke mate er verschillen optreden in de mate van doelbereik.

4.1

Methodiek effectbeoordeling

De ambities binnen het gebied CID Binckhorst zijn hoog. Met de realisatie van de voorziene verstedelijkingsopgave en ambities voor de Binckhorst tot 2040 is het immers van belang dat tevens de juiste mobiliteitsstrategie wordt gekozen om knelpunten op het gebied van bereikbaarheid op te lossen en het gebied met de voorziene stedelijke verdichting leefbaar en bereikbaar te houden. Met de MIRT-verkenning bereikbaarheid CID Binckhorst wordt daarom beoogd om op het gebied van bereikbaarheid een voorkeursalternatief vast te leggen in het (Ontwerp) Masterplan Bereikbaarheid CID Binckhorst. Hiervoor moeten keuzes worden gemaakt over een nieuwe HOV-verbinding tussen Den Haag Centraal en station Voorburg en een aftakking van deze verbinding richting Rijswijk/Delft. Naast HOV wordt daarbij ook uitgegaan in de realisatie van een pakket aan flankerende mobiliteitsmaatregelen als ‘vast’ onderdeel van het alternatief. De HOV-verbinding van Den Haag Centraal naar station Voorburg met een aftakking naar Rijkwijk/Delft én het Basispakket Mobiliteit vormen samen het mobiliteitspakket waarover besluitvorming moet plaatsvinden. In de vorige fasen van de MIRT-verkenning (start- en analytische fase) is in 2019 is breed gekeken naar tien oplossingsrichtingen met mobiliteitsmaatregelen.

Deze oplossingsrichtingen zijn beoordeeld en afgewogen (‘zeef 1’) waarna drie kansrijke alternatieven zijn samengesteld uitgaande van één HOV-tracé in de Binckhorst via de Maanweg naar station Voorburg met variatie in het type vervoer (HOV-bus, HOV-tram en lightrail) en onderscheid in een fasering tot 2030 en een lange termijn na 2040. In 2020 is gestart met de beoordelings- en besluitvormingsfase van de MIRTverkenning, hiervoor is ook de m.e.r.-procedure gestart met het uitbrengen van de NRD in 2020 en waarvoor een Plan-MER wordt opgesteld. Mede naar aanleiding van de zienswijzen op de NRD is in 2021/2022 door de initiatiefnemers aanvullend onderzoek gedaan naar de eerdere afweging van tracés in de analytische fase van de MIRT-verkenning. Dit heeft geleid tot een uitbreiding van het aantal in het Plan-MER te onderzoeken tracés naar station Voorburg en richting Rijswijk/Delft. Uitgaande van vier HOV-routes naar station Voorburg en twee HOV-routes richting Rijswijk/Delft heeft dit geresulteerd in vijf alternatieven in het Plan-MER waarbij afhankelijk van de route wordt gevarieerd in het HOV-type. In totaal zijn in het Plan-MER tien varianten onderzocht, zoals toegelicht in paragraaf 3.2. In deze paragraaf is ingegaan op de methodiek van effectbeoordeling, in afzonderlijke subparagrafen is ingegaan op: • • • • •

De referentiesituatie (§4.1.1). Plan- en studiegebied (§4.1.2). Beoordeling effecten en bijdragen aan projectopgaven (§4.1.3). Het beoordelingskader waarin is aangegeven welke aspecten en criteria zijn onderzocht (§4.1.4). Verkeersmodel en gevoeligheidsanalyses (§4.1.5). Bij het thema mobiliteit zijn ook voor een aantal mogelijke toekomstige ontwikkelingen met het verkeersmodel de effecten bepaald.

4.1.1

Referentiesituatie

Het Plan-MER brengt in beeld wat de milieu- en leefomgevingskwaliteit is op dit moment (huidige situatie) en in een toekomst waarbij de beoogde ontwikkeling van een HOV-verbinding en een Basispakket Mobiliteit niet zou plaatsvinden (referentiesituatie). De referentiesituatie is de situatie in 2040 als er géén HOV-verbinding en een Basispakket Mobiliteit is gerealiseerd, maar overige vastgestelde projecten en ontwikkelingen en ruimtelijke ambities wel worden uitgevoerd. Dit zijn projecten of ontwikkelingen waarvoor de ruimtelijke procedures zijn doorlopen en/of recent zijn gerealiseerd en daarmee autonoom gerealiseerd kunnen worden. Belangrijke ontwikkelingen die onderdeel zijn van de referentiesituatie, zijn de vastgelegde verstedelijkingsopgave in CID Binckhorst en ambities voor de Binckhorst69 (zie paragraaf 2.1) en de mobiliteitsmaatregelen uit het in 2019 vastgestelde No-regretpakket CID-Binckhorst (zie paragraaf 3.1).

69

73

In het Plan-MER is ook rekening gehouden met ambities voor verdere verstelijking van Binckhorst, dit is nog niet verankerd in formele plannen, dit wordt op termijn vastgelegd in het Omgevingsplan 2.0. In de vervoerwaardestudie zijn door Goudappel daarnaast ook gevoeligheidsanalyses uitgevoerd bij verdere verstedelijking in de Binckhorst.

Onze referentie: D10045588 - Datum: 14 juni 2022

PLAN-MER MIRT-VERKENNING BEREIKBAARHEID CID BINCKHORST HOOFDRAPPORT

De vijf alternatieven en bijbehorende tien varianten (zie paragraaf 3.2) zijn vergeleken met deze referentiesituatie. De verschillen tussen de referentiesituatie enerzijds en de alternatieven/varianten anderzijds zijn de projecteffecten. In de drie deelrapporten behorende bij het Plan-MER is per aspect de referentiesituatie beschreven.