Raadsvoorstel en -besluit Toetreding Staat als aandeelhouder in Stedin GETEKEND

Raadsvoorstel Datum collegevergadering: Portefeuillehouder: Behandelend team: Zaaknummer:

19 september 2023 Wubbo Tempel Financieel beleid en advies 735219

Onderwerp Toetreding van de Staat als aandeelhouder in Stedin Holding N.V. Gevraagd raadsbesluit: 1. In te stemmen met het toetreden van de Staat als aandeelhouder in Stedin Holding N.V. 2. Geen gebruik te maken van het voorkeursrecht om aandelen bij te kopen Aanleiding De aandeelhouderscommissie van Stedin Holding N.V. (AHC), Stedin en de Staat hebben overeenstemming bereikt over de toetreding van de Staat als aandeelhouder in Stedin. De toetreding van de Staat vindt definitief plaats na besluitvorming in de aandeelhoudersvergadering van Stedin op 8 december 2023. Dit kan pas nadat de procedures in de Staten Generaal en in de gemeenteraden van alle gemeentelijke aandeelhouders zijn doorlopen. Stedin speelt als netbeheerder een essentiële rol in het realiseren van de energietransitie en de klimaatdoelstellingen. De onderneming moet daarvoor grote investeringen in nieuwe en bestaande energie-infrastructuur doen. Hiervoor moet Stedin financiering kunnen aantrekken en daarom is het behoud van de kredietwaardigheid van groot belang. Met de toetreding van de Staat en kapitaalstorting van € 500 miljoen door de Staat wordt behoud van de kredietwaardigheid zeker gesteld, waardoor Stedin invulling kan geven aan de maatschappelijke opgave.

In de raadsinformatiebrieven van 8 september 2022 en 23 augustus 2023 hebben wij u geïnformeerd over de voortgang van het proces met betrekking tot de lange termijn financiering van Stedin. Voor een nadere toelichting op het voortraject en de noodzaak van versterking van het eigen vermogen verwijzen wij u naar die raadsinformatiebrieven en het advies van de aandeelhouderscommissie dat als bijlage bij dit raadsvoorstel is gevoegd.

Argumenten 1.1 Bestaande aandeelhouders kunnen niet voorzien in de kapitaalbehoefte In 2021 hebben de 44 aandeelhouders van Stedin, waaronder Krimpen aan den IJssel (€ 2,2 miljoen) in totaal € 200 miljoen aan kapitaal verstrekt om het vermogen van Stedin te versterken zodat Stedin kan blijven investeren in een toekomstbestendig energienet. Tevens hebben de aandeelhouders de boekwinst van € 251 miljoen vanuit het verkoopresultaat van Stedin’s dochteronderneming Joulz Diensten in de vennootschap gelaten. Dit was een oplossing voor de relatief/corfe termijn. De investeringen die Stedin moet doen vanwege de energietransitie leiden tot een aanvullende kapitaalbehoefte. De bestaande aandeelhouders

1 van 6

zijn niet in staat om dit alleen op te lossen. Daarom zijn Stedin en de AHC, met de Staat en niet-aandeelhoudende provincies en gemeenten in gesprek gegaan om tot een oplossing voor vermogensversterking te komen. 1.2 Toetreding van de Staat is een belangrijke bijdrage aan de kapitaalbehoefte De versterking van het eigen vermogen met € 500 miljoen helpt Stedin om toegang te houden tot de kapitaalmarkt tegen aanvaardbare kosten. In de praktijk betekent dit behoud van de A- credit rating (Standard & Poor’s). Bovendien leidt het feit dat deze vermogensversterking van de Staat komt tot een zogenaamde “GRE uplift" (Government Related Entity). Kort gezegd wordt er bij het vaststellen van de rating vanuit gegaan dat deelname van de Staat (AAA rating) ook betekent dat deze partij indien noodzakelijk bijspringt, waardoor een lagere eigen vermogensratio vereist is voor behoud van de Arating. Dit vertegenwoordigt volgens berekeningen van Stedin een extra waarde van € 600 miljoen. 1.3 Er is een akkoord bereikt tussen Stedin, de AHC en de Staat In de Miljoenennota 2023 heeft het kabinet € 500 miljoen gereserveerd voor kapitaalstorting in Stedin. Het afgelopen jaar is onderhandeld over de voorwaarden. De drie grote netbeheerders (Alliander, Enexis en Stedin) hebben met de Staat het Afsprakenkader Kapitaalbehoefte Regionale Netwerkbedrijven opgesteld.

Ons college heeft in januari 2023 ingestemd met dit Afsprakenkader. Vervolgens zijn gesprekken tussen Stedin en de Staat gestart over toetreding, omdat de noodzaak van een kapitaalversterking bij Stedin het meest urgent is. Dit heeft geleid tot een Onderhandelaarsakkoord. Na instemming van de aandeelhouders en goedkeuring van Eerste en Tweede Kamer kan de Participatieovereenkomst worden gesloten en vindt de kapitaalstorting plaats. De belangrijkste gevolgen van dit akkoord zijn: a) Waardering en prijsvorming Om te bepalen welk aandelenbelang de storting van € 500 miljoen oplevert, is de waarde van de onderneming bepaalt. Omdat de waardering die de Staat liet uitvoeren aanvankelijk veel lagerwas dan de uitkomsten van de waardering in opdracht van de AHC heeft dit veel tijd in beslag genomen. De uitkomst van dit proces is dat de Staat een belang verwerft van 11,9% in Stedin. In het AHC advies wordt dit nader toegelicht. b) Dividendbeleid Belangrijk om vast te stellen is dat de boekwaarde van de aandelen op de gemeentelijke balans niet wijzigt, De marktwaarde ligt namelijk veel hoger dan het bedrag dat op de balans staat. Een tweede punt is dat de toetreding van de Staat geen effect heeft op het dividend van de cumulatief preferente aandelen die in 2021 zijn verworven. De Staat verwerft overigens geen cumulatief preferente aandelen.

Het dividendbeleid voor de gewone aandelen wijzigt wel. De Staat verlangde een verlaging van de pay out ratio (het deel van de winst dat als dividend wordt uitgekeerd). Omdat de aandeelhoudende gemeenten het dividend als baten in de begrotingen verwerken hebben zij een belang bij continuering van het dividend op gelijkwaardig niveau. Dit heeft geleid tot een gestaffelde pay out ratio die per saldo geen nadelige impact op het dividend voor de komende jaren heeft, op basis van de

2 van 6

huidige winstprognoses, waarin ook rekening is gehouden met een stelselwijziging die gunstige gevolgen heeft voor de afschrijvingslasten. Een nadere toelichting vindt u in het AHC advies.

c) Governance De toetreding van de Staat leidt ertoe dat aanpassingen van de onderlinge zeggenschap en bevoegdheden worden voorgesteld, in de vorm van gewijzigde versies van de statuten, het aandeelhoudersconvenant en het AHC-reglement. De Staat wil in verband met de bijzondere postie (o.a. vanwege de GRE uplift, zie argument 1.2) op bepaalde vlakken meer zeggenschap dan volgt uit uitsluitend het aandelenpercentage dat de Staat verkrijgt. In het AHC advies zijn de wijzigingen nader uiteengezet.

2.1 Er is op dit moment geen reden om van het voorkeursrecht gebruik te maken Wij stellen voor om op dit moment geen gebruik te maken van het voorkeursrecht voor het aankopen van extra aandelen. Zowel het publieke belang als het financiële belang van de gemeente zijn niet gediend met het verwerven van extra aandelen. Stedin heeft op dit moment geen acute kapitaalbehoefte meer. Het publieke belang (onder andere de leveringszekerheid) is de komsten jaren voldoende geborgd door de kapitaalstorting van de Staat. Bovendien was het doel van het proces juist om de Staat en andere gemeenten en provincies in het verzorgingsgebied te laten toetreden. Een extra storting van de gemeente levert vanuit financieel oogpunt niets op. De dividendinkomsten zijn beperkt en de financieringskosten zijn vanwege de gestegen rente voorlopig (veel) hoger.

Kanttekeningen 1.1 Er is nog een resterende kapitaalbehoefte op middellange termijn De totale kapitaalbehoefte voor de periode tot 2030 is eerder vastgesteld op € 1,75 miljard. De resterende kapitaalbehoefte na toetreding van de Staat wordt de komende tijd opnieuw berekend. Invulling daarvan wordt vooral gezocht in het toetreden van niet-aandeelhoudende gemeenten en provincies binnen het verzorgingsgebied. Hierover vinden al gesprekken plaats die na de definitieve toetreding van de Staat worden voortgezet. Ook een extra storting van de Staat en/of de bestaande aandeelhouders behoren tot de mogelijkheden. Besluitvorming over een eventuele kapitaalstorting van de gemeente Krimpen aan den I Jssel is een autonoom besluit van de gemeente. Participatie Niet van toepassing Financiële gevolgen Door de toetreding van de Staat verwatert het aandelenbelang van Krimpen aan den I Jssel van 0,68% naar 0,60%. Onder argument 1.3 is toegelicht op welke wijze het dividendbeleid wijzigt. De directe gevolgen voor de (meerjaren)begroting zijn nihil, omdat geen rekening is gehouden met dividendinkomsten uit de gewone aandelen. Het dividend op de cumulatief preferente aandelen is wel in de begroting opgenomen.

3 van 6

Vervolg Er wordt een informatiebijeenkomst voor raadsleden gepland. Waarschijnlijk vindt deze plaats op donderdag 5 oktober van 8.30 tot 10.00 uur. U wordt hierover via de griffie geïnformeerd. Alle bestaande aandeelhouders laten uiterlijk op 22 november 2023 weten of zij instemmen met de toetreding van de Staat en of gebruik willen maken van hun voorkeursrecht. In de Algemene vergadering van Aandeelhouders (AvA) op 8 december 2023 vindt besluitvorming plaats, waarna de Participatieovereenkomst kan worden getekend en nog dit jaar de storting en wijziging van de diverse documenten kan worden afgerond. Dit alles is overigens onder (formeel) voorbehoud van goedkeuring door de Eerste en Tweede Kamer en het bestuur en de OR van Stedin.

Bijlagen en geheimhouding Het college heeft besloten conform art. 87 en 88 van de Gemeentewet met inachtneming van artikel 5.1, lid 1 onder c respectievelijk artikel 5.1 lid 2, onder b, f en i, van de Wet Open Overheid voor een periode van vijf (5) jaar geheimhouding op te leggen op: de Participatieovereenkomst en de geheime bijlagen in het AHC Advies inzake de Waardering, Vrijwaring en garanties en Dividendprognoses. De afweging daarbij is dat het openbaar maken van deze informatie niet opweegt tegen de gerechtvaardigde belangen van de aandeelhouders van Stedin als ook een onevenredige bevoordeling voor derden zal geven als deze informatie openbaar zal worden gemaakt. Overzicht bijlagen en overige stukken: 1 Advies AHC 1a 2 3

Advies AHC paragraaf 3.2 (Waardering) en 4.2 (Vrijwaringen en garanties) Overzicht aandelenbelang en verwatering per gemeente Overzicht verwachte dividenden per jaar

5

Overzicht rechten Staat en Aanpassing Governance Afsprakenkader

6

Participatieovereenkomst

7

Statuten (gewijzigd)

8

Aandeelhoudersconvenant (gewijzigd)

9

AHC Reglement (gewijzigd)

4

GEHEIM

GEHEIM

GEHEIM

4 van 6

5 van 6

Raadsbesluit Onderwerp Toetreding van de Staat als aandeelhouder in Stedin Holding N.V.

De raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel; Besluit, na het lezen van het voorstel van burgemeester en wethouders van 19 september, om: 1. In te stemmen met het toetreden van de Staat als aandeelhouder in Stedin Holding N.V. 2. Geen gebruik te maken van het voorkeursrecht om aandelen bij te kopen Dit besloot de raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel in zijn openbare vergadering van 26 oktober 2023.

6 van 6