Raadsvoorstel en besluit Gratis openbaar vervoer voor minima GETEKEND

Raadsvoorstel Datum collegevergadering: 9 januari 2024 Portefeuillehouder: Kirsten Jaarsma Behandelend team: Beleid Sociaal Domein Zaaknummer: 1304084 Onderwerp Gratis openbaar vervoer voor minima

Gevraagd raadsbesluit: 1. In te stemmen met de extra besteding van € 64.000 voor het gratis openbaar vervoer voor minima, zoals opgenomen in de begroting 2024. 2. Het gratis openbaar vervoer voor minima van 67+ met een inkomen tot 120% van het wettelijk sociaal minimum (OV67+), aan te passen naar gratis openbaar vervoer voor alle inwoners met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum, tijdens de daluren op het vervoerstraject van de RET.

Aanleiding Op dit moment is het openbaar vervoer in de regio tijdens de daluren gratis voor de categorie inwoners van 67+ met een inkomen tot 120% van het wettelijk sociaal minimum. In het bestuursakkoord “Samen Verschillend” is het voornemen uitgesproken om de doelgroep uit te breiden en de mogelijkheden daarvoor te onderzoeken. In de raadsinformatiebrief van 13 juni 2023 (zie bijlage 3) is de raad geïnformeerd over mogelijke scenario’s. Vervolgens is in de kadernota 2024 en in de begroting 2024 een voorstel gedaan voor de uitbreiding van de doelgroep. Het voorstel uit de begroting 2024 behelst het aanbieden van gratis openbaar vervoer in de daluren aan alle inwoners met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum. Hierbij wordt het vervoersbereik gebaseerd op de RET vervoersregio. Argumenten 1.1 Met de aanpassing wordt de maatschappelijke participatie van de financieel kwetsbaarste inwoners bevorderd. De doelgroep inwoners met afstand tot (openbaar) vervoer vanwege hun financiële situatie, wordt momenteel slechts beperkt gefaciliteerd in een vervoersoplossing. Het mogelijk maken van voldoende maatschappelijke participatie in de samenleving door alle inwoners van Krimpen aan den IJssel is een van de uitgangspunten van het “Beleidsplan Sociaal Domein - Krachtig Verder 2020-2025”.

Met de aanpassing wordt de maatschappelijke participatie van de financieel kwetsbaarste inwoners bevorderd

1.2 De aanpassing geeft uitvoering aan een voornemen uit het bestuursakkoord "Samen Verschillend”. In het bestuursakkoord “Samen Verschillend” is het voornemen genoemd om de doelgroep voor het gratis openbaar vervoer uit te breiden en de mogelijkheden daarvoor te onderzoeken. Nu de mogelijke scenario’s voor uitbreiding van de doelgroep onderzocht zijn, heeft het college een keuze gemaakt voor de uitbreiding.

1 van 3

1.3 Activiteiten in het kader van maatschappelijke participatie bevinden zich veelal in de regio Rotterdam. Inwoners van Krimpen aan den IJssel reizen hoofdzakelijk richting de regio Rotterdam (vervoersregio RET) en in mindere mate naar de regio Krimpenerwaard / Utrecht (vervoersregio Arriva/Syntus) voor hun activiteiten in het kader van maatschappelijke participatie. Daarom wordt voorgesteld om tegelijkertijd met de uitbreiding van de doelgroep, de vervoersregio aan te passen naar alleen de RET-trajecten. Hierdoor wordt het benodigde extra budget beperkter dan bij het handhaven van de huidige vervoersregio, waarbij ook gebruikt gemaakt kan worden van de Arriva/Syntus-trajecten. 1.4 De openbaar vervoerconcessie Zuid-Holland Noord gaat eind 2024 naar Qbuzz. Per 15 december 2024 gaat de openbaar vervoerconcessie Zuid-Holland Noord, waaronder Arriva momenteel de buslijnen voor het OV67+ aanbiedt, naar vervoerder Qbuzz. Hierdoor kan maar tot deze datum het gratis openbaar vervoer via Arriva worden aangeboden. Hierna zouden nieuwe afspraken gemaakt moeten worden met Qbuzz. Door deze onzekerheden is het niet verstandig om de Arriva/Syntus-trajecten in de toekomstige plannen voor het gratis openbaar vervoer voor minima te betrekken.

1.4 De aanpassing kan op steun rekenen van de Adviesraad Sociaal Domein. De Adviesraad Sociaal Domein is gevraagd om te adviseren over de aanpassing. In een advies van 1 december 2023 heeft de Adviesraad Sociaal Domein laten weten in te kunnen stemmen met het voorstel en sprak zij haar waardering uit voor de aanpassing. 1.5 In de begroting van 2024 is voorzien in middelen voorde aanpassing van het gratis openbaar vervoer voor minima. In de begroting zijn reeds middelen voor nieuw beleid, waaronder voor deze aanpassing (onder de vermelding: “verbeteren mobiliteit lagere inkomens”), gereserveerd.

Kanttekeningen 1.1 Voor de kostenberekening is uitgegaan van een geschat gebruikspercentage. Voor de kostenberekening van het project is door de RET een inschatting gemaakt van het gebruik van het vrij reizen door de doelgroep. Deze inschatting is gebaseerd op het daadwerkelijk gebruik in eerdere vergelijkbare projecten van de RET. Wanneer het daadwerkelijk gebruik hoger is dan is ingeschat, zullen de kosten toenemen. 1.2 Het gratis openbaar vervoer voor minima is slechts een beperkte oplossing voor woon­ werkverkeer. Het project heeft als doel het bevorderen van de maatschappelijke participatie van de financieel kwetsbaarste inwoners. Doordat alleen in de daluren (na 9:00 uur, in de weekenden en op feestdagen) gereisd kan worden, is de regeling in principe slechts een beperkte oplossing voor woon-werkverkeer. Voor de vergoeding van de kosten van woon­ werkverkeer dienen inwoners zelf afspraken te maken met hun werkgever. Inwoners die in het kader van inburgering of re-integratie dienen te reizen, krijgen hiervoor via GR IJsselgemeenten een reiskostenvergoeding in de vorm van een OV-kaart (Meedoenpas). Hierbij is de locatie van het inburgerings- of re-integratietraject bepalend voor de zone. De Meedoenpas wordt alleen uitgereikt wanneer de af te leggen afstand 8 km of meer is.

2 van 3

1.3 Huidige gebruikers kunnen straks reizen binnen een beperktere vervoersregio Bij de bestaande regeling voor gratis openbaar vervoer voor minima van 67+ (OV67+), kan gereisd worden op trajecten van zowel RET, als Arriva en Syntus. Het vrij reizen op de trajecten van Arriva en Syntus komt in de nieuwe situatie te vervallen. Dit is een aanpassing voor de huidige gebruikers.

Participatie De Adviesraad Sociaal Domein is om advies gevraagd. Zij heeft instemmend geadviseerd en heeft aandacht gevraagd om de regeling bij een breed publiek onder de aandacht te brengen. Dit wordt meegenomen in de communicatieplannen. Financiële gevolgen In de begroting 2024 zijn extra middelen opgenomen voor het organiseren van het gratis openbaar vervoer voor minima. Uit de reeds bestaande middelen, aangevuld met de extra middelen voor het gratis openbaar vervoer uit de begroting 2024, kunnen de totale kosten voor het project betaald worden. De totaalkosten bestaan uit de reis-en handelingskosten voor de gebruikers bij de RET, de uitvoeringskosten van GR IJsselgemeenten/Sociale Zaken en de overige projectkosten. Ook de kosten voor de resterende twee maanden bij Arriva/Syntus zijn hierbij inbegrepen. De middelen zijn toereikend. In de offerte van de RET is een bandbreedte opgenomen voor het geval van meer of minder gebruik van het gratis openbaar vervoer door de doelgroep. Indien de afwijking van het gebruik buiten de bandbreedte valt, zullen de kosten hierop aangepast worden. Wanneer er sprake is van een dergelijke afwijking van het gebruik buiten de bandbreedte, zullen wijzigingen via de reguliere manier in de P&C-cyclus behandeld worden.

Vervolg Na positieve besluitvorming van de raad zal door het college de opdracht aan de RET verstrekt worden. Tevens zal GR IJsselgemeenten de opdracht krijgen om de aanvraagprocedure voor haar rekening te nemen. Om de voorwaarden voor de gebruikers verder vorm te geven, zullen door het college beleidsregels vastgesteld worden. Hierna zal de aangepaste regeling vanaf 1 maart 2024 van kracht zijn. Om bekendheid te geven aan het gratis openbaar vervoer voor minima zal er een communicatiecampagne gestart worden. Bijlagen Bijlage 1. Advies Adviesraad Sociaal Domein Bijlage 2. Reactie op advies Adviesraad Sociaal Domein Bijlage 3. RIB Voorstel voor uitbreiding doelgroep gratis openbaar vervoer in kadernota 2024

Raadsbesluit Onderwerp Gratis openbaar vervoer voor minima

De raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel; Besluit, na het lezen van het voorstel van burgemeester en wethouders van 9 januari 2024, om: 1. In te stemmen met de extra besteding van € 64.000 voor het gratis openbaar vervoer voor minima, zoals opgenomen in de begroting 2024. 2. Het gratis openbaar vervoer voor minima van 67+ met een inkomen tot 120% van het wettelijk sociaal minimum (OV67+), aan te passen naar gratis openbaar vervoer voor alle inwoners met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum, tijdens de daluren op het vervoerstraject van de RET.

Dit besloot de raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel in zijn openbare

griffi

. O. Vliegenthart