7. Raadsinformatiebrief Maartbrief 2022 Gemeentefonds

postadres Postbus 26, 3400 AA IJsselstein

bezoekadres Overtoom 1 3401 BK IJsselstein t 14 030 f 030 6884350 e info@ijsselstein.nl

Gemeenteraad IJsselstein Postbus 26 3400 AA IJSSELSTEIN

betreft

Maartbrief gemeentefonds

uw kenmerk uw brief van behandeld door

zaaknummer

1233546

datum

21 april 2022

blad 1 van 3 bijlagen

L.M.A. de Brouwer

Geachte raadsleden, Vooruitlopend op de meicirculaire Gemeentefonds hebben we bijgaande Maartbrief 2022 ontvangen van de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties. Deze brief geeft een eerste beeld van de financiële gevolgen voor de individuele gemeenten en provincies van de belangrijkste maatregelen uit het coalitieakkoord. Hieronder zijn de effecten voor IJsselstein uitgewerkt. Samenvatting Omschrijving Structureel begrotingssaldo programmabegroting Accres ontwikkeling volgens maartbrief uitwerking meicirculaire

Begroting

Raming

Raming

Raming

2023

2024

2025

2026

874.476

413.014

15.745

-9.716

1.319.253

2.441.952

2.783.818

1.324.011

Bevriezen opschalingskorting volgens Maartbrief

644.613

847.900

1.052.419

0

Herijking gemeentefonds

-253.703

-763.110

-1.273.088

-1.273.088

2.584.640

2.939.756

2.578.895

41.208

253.703

763.110

1.000.000

900.000

-2.500.000

-2.500.000

-2.500.000

-2.500.000

-?

-?

-?

-?

338.343

1.202.866

Vrijval stelpost risico’s Inschatting indexatie loon- en prijsstijging (4%) Taakmutaties meicirculaire

1.078.895 -1.558.793

Het meerjarig beeld naar aanleiding van de Maartbrief lijkt voorlopig positief tot het jaar 2026. De effecten van de herijking van het gemeentefonds zijn minder erg dan verwacht en het opnieuw bevriezen van de opschalingskorting compenseert tot 2025 het nadeel van de herijking. Omdat het kabinet nog geen uitspraak wenst te doen over het opnieuw bevriezen van de opschalingskorting in 2026 (volgende kabinetsperiode), ziet het jaar 2026 er nu nog dramatisch uit. Wij zijn daarom in overleg met de provincie om te zien hoe wij hier budgettair mee om moeten gaan. (vergelijkbaar met de situatie van de extra middelen ter compensatie van de uitgaven voor de jeugdzorg)

datum ons kenmerk blad 2 van

21 april 2022 1233546 3

Los van het jaar 2026 zijn er nog meer onzekerheden. De taakmutaties en indexering voor prijs- en loonstijging zijn hier bijvoorbeeld niet in meegenomen. Zeker gezien de huidige historisch hoge inflatiecijfers vertekent dit het beeld. Daarom hebben we een inschatting van indexatielasten van 4% in het beeld opgenomen. Daarnaast wordt in de Maartbrief niet gesproken over de extra jeugdgelden die incidenteel beschikbaar zijn gesteld in 2022. Deze middelen zijn met toestemming van de provincie meerjarig voor 75% opgenomen in onze begroting. Het Rijk heeft echter nog niet bevestigd dat wij deze gelden ook echt krijgen. In het vervolg van deze brief geven wij per onderwerp uit de Maartbrief een nadere toelichting van de cijfers die in de tabel op de eerste pagina vermeld staan. Hierbij laten wij de passage over de energietoeslag (800 euro per huishouden op het minimumniveau) buiten beschouwing, omdat dit budgetneutraal voor de gemeente zou moeten verlopen Accres In de Maartbrief is een raming opgenomen van het te verwachte accres. Dit is de jaarlijkse indexatie van het gemeentefonds, provinciefonds en BTW-compensatiefonds. In de meicirculaire 2022 worden we over de daadwerkelijke accresontwikkelingen geïnformeerd. Hierbij zal moeten blijken of prognose uit de Maartbrief reëel is.

In de meicirculaire worden ook taakmutaties en loon- en prijsindexatie opgenomen die ten laste komen van het accres. Schrappen oploop opschalingskorting Het kabinet heeft besloten om deze kabinetsperiode de oploop van de opschalingkorting op te schorten. De opschalingskorting is een oplopende korting op het algemene uitkering. Het opschorten resulteert voor IJsselstein in een voordeel van € 644K in 2023. Dit loopt op tot € 1.052K in 2025. Over 2026 heeft het kabinet nog niet aangegeven dat ook in dat jaar de opschalingskorting bevroren wordt. Verdeelmodel Gemeentefonds Over het nieuwe verdeelmodel/herijking van het Gemeentefonds geeft de minister aan dat zij de adviezen van de ROB en de VNG opvolgt. Wel heeft zij besloten om het nieuwe verdeelmodel per 1 januari 2023 in te laten gaan. Aangezien de geadviseerde onderzoeken tegen die tijd nog niet zijn afgerond heeft ze daarnaast besloten het ingroeipad het eerste jaar te beperken. In plaats van maximaal € 15 per inwoner wordt dit in 2023 teruggebracht naar maximaal € 7,50 per inwoner. Als laatste wordt het ingroeipad op advies van de ROB en VNG teruggebracht van 4 tot 3 jaar. Aan de hand van een evaluatie wordt besloten hoe het traject in 2026 en verder wordt vormgegeven.

Het zou dus kunnen betekenen dat we in 2026 en verder, opnieuw geconfronteerd worden met verdergaande gevolgen van de herijking Tot nu toe was het beeld voor IJsselstein dat het herijkingsnadeel jaarlijks met € 15 per inwoner oplopen tot een maximum van € 60 per inwoner. Met het aanpassen aan de hand van de ROB en VNG adviezen wordt dit nadeel beperkt tot oplopend € 37,50 per inwoner vanaf 2025, waarbij dit vanaf het jaar 2026 onzeker is.

datum ons kenmerk blad 3 van

21 april 2022 1233546 3

Afrondend Deze Maartbrief geeft enkele inzichten, maar ook vragen. We hopen en verwachten dat de minister in de komende meicirculaire meer duidelijkheid geeft. Vooral hoe omgegaan wordt met begrotingsjaar 2026 is hierbij van belang, omdat in dit jaar de voordelen sterk afnemen en de nadelen toenemen. Inclusief de inschatting van de indexatielasten ontstaat hiermee een negatieve prognose.

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN IJSSELSTEIN, de secretaris,

de burgemeester,

drs. W.M. van de Werken

mr. P.J.M. van Domburg