Inspreekreactie Dethon - Mangnus

5 minuten over Dethon in de Commissie Samenleving, Vooraf: Dank aan mijn zoon Frank, die mij toestemming gegeven heeft om zijn ervaringen als WSW-er binnen Dethon met u te delen. Ik ben zijn vader, trots op hem omdat hij op karakter de laatste jaren binnen Dethon heeft kunnen doorstaan. Ik ben tevens klinisch psycholoog in de geestelijke gezondheidszorg. Frank werkt nu met de door het UWV vastgestelde arbeidsbeperking/ indicatie 24 jaar bij Dethon. De laatste jaren met heel veel werkgerelateerde stress. Hij zit nu 5 weken thuis met psychische klachten en het ziet er nog niet naar uit dat hij weer terug aan het werk geraakt, doordat Dethon hem geen beschut werk biedt. Ik steek stevig van wal ten aanzien van het systeem, waar mijn zoon en waarschijnlijk ook collega’s van hem, de dupe van zijn. Mijn zoon is namelijk volgens de bedrijfsarts psychisch ziek gemaakt door zijn werksituatie binnen Dethon, vooral doordat er niet voldaan is aan de voorwaarden, waaronder hij gezien zijn medische beperkingen kan werken. Is hij de enige, de eerste of voorlopig laatste die dit overkomt ? De bedrijfsarts heeft aangegeven dat hij een zwaarwegend advies heeft opgesteld. Gisteren werd door een leidinggevende in het bijzijn van een medewerker personeelszaken aangegeven dat het advies niet zwaarwegend was.

Blijkbaar zijn er binnen Dethon leidinggevenden, die er blijk van geven het niet echt serieus te nemen dat een medewerker psychisch ziek wordt van Dethon en zich weinig aantrekken van de adviezen van de bedrijfsarts voor herstel. Kan dat zomaar ? Binnen Dethon moeten werknemers blijkbaar eerst doodgaan aan chronische stress voordat hun gezondheidsklachten serieus genomen worden. Ik begrijp aan de hand van deze ervaring steeds beter dat werknemers van Dethon zich niet serieus genomen voelen door leidinggevenden, dat nog steeds als een rode draad door de organisatie loopt. ( Uit jaarverslag 2024 van de vertrouwenspersonen, door het bestuur in de vergadering van 7 mei 2025 voor kennisgeving aangenomen.) Geen vragen hierover. Geen actie. Wel investeren in ontwikkeling van medewerkers. Geen vragen over de mogelijkheid van ontwikkeling als medewerkers zich niet serieus genomen voelen door leidinggevenden. In 2025 80 % meer scholingskosten door toegenomen inzet op ontwikkeling van de medewerkers als onderdeel van het financieel tekort. Met zijn arbeidsbeperking/indicatie dient mijn zoon beschut werk geboden te worden. Het tegendeel gebeurt. Aanpassing wordt steeds van hem gevraagd en niet van de integreerders, waar hij van Dethon mee moet samenwerken.

Als mijn zoon aangeeft dat hij het teveel aan veranderingen niet aan kan, dan krijgt hij te horen dat hij het groter maakt dan het is en dat hij maar moet voelen.

Dethon werft op dit moment nieuwe praktijkbegeleiders met een passie voor het ontwikkelen van mensen aan. In de vacaturetekst wordt met geen woord gerept over het omgaan met mensen met een arbeidsbeperking, die vaak een bredere beperking hebben. Nog los van negatieve associaties over het ontwikkelen van mensen uit geschiedenis (vaardigheden kun je ontwikkelen, mensen niet) kan Dethon hiermee mensen aantrekken, die met verkeerde verwachtingen komen werken en ongeschikt zijn om met mensen met een beperking om te gaan, laat staan hen te kunnen begeleiden of beschutting in de werksituatie te bieden. Helaas is dat in een enkel geval al gebeurd. Werkleiders worden opgeleid in ontwikkelgericht werken, niet in omgaan met mensen met beperkingen. Mijn zoon heeft wat vroeger een ontwikkelingsstoornis genoemd werd. Hij heeft zijn plafond bereikt in het zichzelf ontwikkelen. Verder moeten ontwikkelen werkt voor hem als een tang op een varken. Tot in functioneringsgesprekken toe wordt er druk op hem uitgeoefend om zich te ontwikkelen. Rusichtloos worden mensen zoals mijn zoon psychisch vermorzeld door een m.i. dogmatisch toegepaste participatie- en persoonlijke groei ideologie, die voorbijgaat aan de Participatiewet. Deze wet houdt namelijk ook in het bieden van beschutting aan mensen met een arbeidsbeperking. Dat gebeurt volstrekt onvoldoende.

In 2023 hebben de Zeeuws-Vlaamse gemeenten onder het motto Wij zijn het sociaal ontwikkelbedrijf van Zeeuws-Vlaanderen gekozen voor een missie en koers van Dethon gekozen: Begeleiding bij de ontwikkeling van talenten en ondersteuning bij het werken naar vermogen. Het bieden van beschutting ontbreekt in missie en koers. Worden de inkomsten voor WSWers, die per werknemer hoger zijn dan de inkomsten voor integreerders, volledig benut om voldoende beschutting voor WSW-ers te realiseren ? Of brengt u middels de verdeling van de binnenkomende gelden institutionele ongelijkheid tussen WSW-ers en integreerders teweeg ? Beschutting is veel meer dan ondersteuning. Volgens het woordenboek biedt beschutting bescherming, ook emotioneel en mentaal. Het kan helpen om te beschermen tegen negatieve invloeden, zoals stress, angst of intimidatie. Het mag toch duidelijk zijn dat Dethon hierin volstrekt onvoldoende scoort. Dethon houdt zich niet aan de Participatiewet wat betreft het onderdeel beschut wonen. WSW-ers krijgen geen beschutting en lopen daardoor gevaar tijdelijk of blijvend mentaal ziek te worden.

Neemt het bestuur de verantwoordelijkheid om onder deze omstandigheden werk te blijven bieden aan kwetsbare mensen met een beperking ? Neem toch uw verantwoordelijkheid en geef directie en management van Dethon de niet vrijblijvende opdracht om te zorgen voor voldoende beschutting van de medewerkers met een beperking. Gemeenteraden als toezichthouders: Controleer of de beschutting voldoende is door de ziektecijfers en aantallen arbeidsongeschikten in de groepen: integreerders en mensen

met een WSW-indicatie naast elkaar te plaatsen. Ontoelaatbaar voor uw controlerende functie is het, dat deze cijfers al jaren niet terug te vinden zijn in de jaarverslagen en dat daar ook niet naar gevraagd wordt. Blijkbaar eist het ministerie van Sociale Zaken dat niet om te kunnen volgen en evalueren wat de gevolgen van de Participatiewet zijn.

. Desgewenst ben ik beschikbaar voor overleg met het dagelijks bestuur van Dethon. Mensen, die bij Dethon werken of gewerkt hebben, mogen mij in vertrouwen mailen: mangnus@zeelandnet.nl