Transcript Raadsavond 3 juni 2021

TRANSCRIPT VAN DE GEMEENTERAAD VAN GEMEENTE HOOGEVEEN d.d. 3 juni 2021

1.

Plenaire besluitvormende vergadering (digitaal)

1.1 Opening De voorzitter: Dank u wel. Dan heb ik natuurlijk iedereen hartelijk welkom, niet alleen u als raadslid, als raadsleden, maar ook andere aanwezigen in dit gebouw, tevens ook de mensen die via de stream of via de lokale omroep radio Hoogeveen ons horen en zien, en/of zien. Dus ook hartelijk welkom voor deze mensen vanavond hier. U zult hebben gezien dat een deel van de vergadering, het eerste deel, digitaal zal plaatsvinden en het debat over de kadernota zal door woordvoerders hier in de raadzaal fysiek zijn. Dat betekent dat we langzaam maar zeker ook de overgang weer gaan van digitaal vergaderen naar fysiek vergaderen. En daar zijn we denk ik, merendeel van ons zal daar heel erg blij mee zijn dat dat nu ook weer gaat gebeuren. Zoals u gewend bent bij de digitale vergaderingen, en misschien is dit wel voor de laatste keer hopen we dan maar, is het zo dat wij ook moeten controleren of iedereen er is. Normaal doen we dat natuurlijk door de presentielijst te tekenen bij de ingang, maar het kan natuurlijk nu niet.

En dat doen we als volgt dat wij de namen gaan noemen en we vragen aan iedereen alvast de camera aan te zetten, geluid nog even uit te laten, de camera aan te zetten, het geluid uit, waarop ik dan de lijst, die u nu bijna wel uit uw hoofd kent denk ik, naar zo vaak voorgelezen te hebben, dat u dan even uw microfoon aanzet en dat u dan ook aangeeft dat u aanwezig bent, of present. En nogmaals, ja het lijkt wel schoolmeesterachtig, maar toch elke keer weer herhalend, want in de herhaling weet je zeker dat mensen het beter gaan begrijpen in de loop der tijd, laat u even een moment zitten tussen het aanzetten van de microfoon en daadwerkelijk het woord voeren, want op de lijn moet dat, zit enige vertraging in en dan loopt dat niet parallel en dan moet ik u steeds vragen om het nog een keer te zeggen. Maar goed dat zal nu goed gaan, want we hebben al heel veel vergaderingen geoefend, dus laten we snel beginnen. Ik begin met de presentielijst voor te lezen, begin bij de fractie van Gemeentebelangen en vraag aan mevrouw Hooijer of ze aanwezig is. Mevrouw Hooijer: Jazeker voorzitter, ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u. De heer Giethoorn. De heer Giethoorn: Ik ben aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Prins. Mevrouw Prins: Voorzitter, ik ben er weer. De voorzitter: Ja, we hebben u in beeld. Dank u. De heer Knol. De heer Knol: Aanwezig voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Knol. Mijnheer Sieders. De heer Sieders: Goedenavond voorzitter. Ook ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van der Sleen.

De heer Van der Sleen: Present. De voorzitter: Ik heb u niet in beeld gehad mijnheer Van der Sleen. De heer Van der Sleen: Nogmaals, ik ben present. De voorzitter: Ja nu klopt het allemaal weer bij elkaar. Dank u wel. De heer Jan Steenbergen. De heer Steenbergen: Voorzitter, ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u. De heer Vos. De heer Vos van Gemeentebelangen. De heer Vos: Ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u. Dan ga ik naar de fractie van het CDA. De heer Kreuze. De heer Kreuze: Aanwezig. De voorzitter: Dank u. Mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop: Ik ben aanwezig voorzitter. De voorzitter: Als u het nog een keer kunt herhalen, want u was ... Mevrouw Bisschop: Ik ben aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. De heer Bertels. De heer Bertels: Ook ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bouius. Mevrouw Bouius: Ik ben ook aanwezig. De voorzitter: Dank u. De heer Koekoek. De heer Koekoek: Ja ook ik ben aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan de heer Kroezen. De heer Kroezen: Aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. En de heer Otten. De heer Otten: Ook aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u. Dan naar de fractie van de VVD. De heer Arend Steenbergen. De heer Steenbergen: Aanwezig voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel. De heer Bisschop. De heer Bisschop: Aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u. Mevrouw Blenkers. Mevrouw Blenkers: Aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u. En de heer Strolenberg. De heer Strolenberg van de VVD. Dan komen we daar aan het einde van de lijst nog even weer op terug. Dan de ChristenUnie. Mevrouw Pullen. Mevrouw Pullen: Ik ben aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u. De heer Meesters. De heer Meesters: Goedenavond voorzitter, ook ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u wel. De heer Warrink. De heer Warrink: Voorzitter, ik ben ook aanwezig. De voorzitter: Dank u wel. Dan de fractie van de SP. Mevrouw Van den Oord. De heer Pomper: Voorzitter, mevrouw Van den Oord is even wat later. De voorzitter: Mevrouw Van den Oord is even wat later. We zullen het in de gaten houden. De heer Oosterlaak. De heer Oosterlaak. De heer Oosterlaak, zetten we ook even in ... Mevrouw ...: Hij is er wel. De heer Oosterlaak: Goeie dag. Goedenavond. Aanwezig. De voorzitter: Ja, u bent gesignaleerd en gehoord. Dank u. De heer Pomper, we zagen u al even, maar nu officieel. De heer Pomper: Bij dezen, aanwezig. De voorzitter: Ja, dank u wel. Dan de fractie van de Partij van de Arbeid.

Mevrouw Oosting, ik heb ook begrepen dat die misschien afwezig was, ik weet niet of de heer Dekker daar iets over kan zeggen? De heer Dekker: Nou in zoverre voorzitter, goedenavond, dat als ze er niet was, nou ja dan was ze te ziek inderdaad om hier te kunnen zijn helaas. En dat lijkt nu het geval. De voorzitter: Oké, dan noteren we het op dit moment even dat ze afwezig is. Dank u wel. Nou u toch in beeld bent, de heer Dekker? De heer Dekker: Ik was en ben aanwezig. Dank u wel. De voorzitter: Ja, dank u wel. Dan de fractie van D66. Mevrouw Rutgers.

Mevrouw Rutgers: Ik ben ook aanwezig voorzitter. De voorzitter: Dank u. De heer Scheffers. De heer Scheffers: Ik ben er ook voorzitter. De voorzitter: Ja dank u. Dan de lijst Van Hien, mevrouw Van Hien. Mevrouw Van Hien: Ik ben er voorzitter. De voorzitter: Ja, dank u. En de fractie van de SGP. De heer Van Rijn. De heer Van Rijn: Goedenavond voorzitter, ook ik ben aanwezig. De voorzitter: Dank u wel. Dan heb ik in ieder geval op dit moment ... Kijk ik of de heer Strolenberg inmiddels binnen is, de fractie van de VVD. Die zetten we ook even in de wachtstand, even kijken als hij straks binnenkomt zullen we hem alsnog even checken. Mevrouw Van den Oord was ook al aangegeven dat ze later zou aanschuiven. En mevrouw Oosting is inderdaad afwezig gemeld. Dan hebben we de rest aanwezig. Dan hebben we deze formele handeling ook gehad. 1.2 Vaststelling agenda De voorzitter: Gaan we over naar de vaststelling van de agenda. Kan de agenda zo vastgesteld worden? Dit betreft, dat is het geval. 1.3 Mondelinge vragen De voorzitter: Dan komen we bij de mondelinge vragen, die zijn er niet, dus agendapunt 1.3 komt dan te vervallen. 1.4 RES 1.0 RES-regio Drenthe’ De voorzitter: Aan de orde is dan 1.4, de besluitvorming over de Regionale Energiestrategie en de voorstellen die daarbij liggen. De heer ...: Voorzitter. De voorzitter: Ja.

De heer ...: Kunt u een halve minuut wachten voordat we beginnen met de besluitvormende ronde, dan is mevrouw Van den Oord ook ingelogd. De voorzitter: Ik zal, daar moeten we natuurlijk ... Ze is binnen hoor ik net. Dus ik vraag even, mevrouw Van den Oord, bent u binnen en wilt u dan even uw camera aanzetten en laten weten met uw stem dat u inderdaad ook aanwezig bent. Mevrouw Van den Oord: Bij deze, hopelijk zit er geen vertraging in, present.

De voorzitter: Helemaal, dit was heel snel in beeld en ook de tekst die uitgesproken is ging helemaal synchroon en parallel, dus we hebben u gezien en we zetten u op de lijst van aanwezigen. De heer Strolenberg: Ik ben ook weer aanwezig voorzitter. De voorzitter: Kijk eens, de heer Strolenberg. De heer Strolenberg: Ik heb wat waterschade thuis, dus ik loop nog wel wat heen en weer, maar ik ben aanwezig. De voorzitter: Het was ook een vreselijke bui, als dat de oorzaak was, dan ... De heer Strolenberg: Ja. De voorzitter: Maar goed, u bent ook aanwezig, we hebben het inderdaad gecheckt. Dat betekent dus dat wij iedereen aanwezig hebben, behalve mevrouw Oosting, die heeft zich afgemeld. Dus dan is de lijst weer compleet en gaan wij verder met agendapunt 1.4, de Regionale Energiestrategie. Daar heeft u al een debat over gevoerd de vorige keer. Aan de orde is nu de besluitvorming hierover en er is een amendement ingediend op dit voorstel, een amendement die door een aantal partijen is ingediend, door de VVD, D66, SGP, Gemeentebelangen en Lijst Van Hien. En amendementen, maar dat geldt ook voor moties, maar dit is een amendement, een amendement zegt dat er een wijziging wordt voorgesteld op het voorstel zoals het aan de raad wordt aangeboden.

We hebben altijd de gewoonte om dan het amendement toe te laten lichten de indieners, dat gaat ook zo gebeuren en dan zal daarna het college een reactie geven, hoe zij tegenover dit amendement staat en dan ook de partijen die nog niet direct tot de ondertekenaars behoren ook hun positie daarin aangeven en dan zullen we uiteindelijk, als dat aan de orde is, ook tot een stemming over gaan. Ik zei al, een aantal fracties heeft dit ingediend, vijf fracties, die heb ik net genoemd. Ik geef als eerste even het woord van toelichting aan de fractie van de VVD. De heer Bisschop. De heer Steenbergen: De heer Steenbergen graag. De voorzitter: De heer Steenbergen, ja ik kon niet zien wie van u zwaaide, maar ik zag de heer Bisschop iets met zijn handen doen, dus ik denk nou dat zal wel een teken zijn dat ik hem het woord moet geven, maar in dit geval de heer Steenbergen. Gaat uw gang. De heer Steenbergen: Voorzitter, correct, de heer Bisschop doet altijd iets met zijn handen, maar dat geeft verder niks. We hebben een amendement gemaakt op het RES-besluit, RES Hoogeveen. Alles doorgelezen vinden we vooral punt 12 met betrekking tot de mogelijkheid hebben om tot dwang over te gaan om in de warmtetransitie een aantal mensen toch te laten meedoen.

We vinden dat vooral in deze fase nog niet juist en het is ook eigenlijk niet zo gepast om dat nu al op deze wijze terwijl er verder nog niks bekend is wat de gevolgen zijn voor de mensen, op welke wijze het kan en of er ook vergoedingen voor staan, als voorbeeld. Dus wij willen deze zinnen graag uit de RES hebben en dat is het voorstel dat voorligt. Dank u. De voorzitter: Dank u wel de heer Steenbergen. Dan kijk ik even of de andere indieners aanvullingen hebben. Ik kijk even naar de fractie van D66. De heer Scheffers: Ja voorzitter, ik hoop dat u mij kunt verstaan. Oké. Wat de heer Steenbergen gezegd heeft dat ondersteun ik volledig. Ik wil daarbij één opmerking maken. Van de week is het dacht

ik ook in de Provinciale Staten geweest en daar is ook eigenlijk gezegd die dwang die moet er eigenlijk vanaf. Dat is de enige aanvulling die ik heb voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Van Rijn van de SGP of hij aanvullingen heeft. De heer Van Rijn. De heer Van Rijn: Ja dank u wel voorzitter. Zoals wij het al in het debat ook aangegeven hebben, wij willen op dit punt geen enkele drang of dwang hebben. Dus daarom hebben wij dit ook mede ingediend. Dank u wel. De voorzitter: Dank u. Fractie van Gemeentebelangen? Mevrouw Hooijer: Ja dank u wel voorzitter. De voorzitter: Hooijer. Mevrouw Hooijer: Wij kunnen ons aansluiten bij de vorige sprekers. De voorzitter: Dank u. En de lijst Van Hien. Mevrouw Van Hien? Mevrouw Van Hien: Nee, ik heb geen aanvullingen voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik voor een reactie van de kant van het college het woord aan wethouder Ten Kate. De heer Ten Kate: Ja dank u wel voorzitter. Nou dit punt is in de debatronde ook al aan de orde geweest. Toen heb ik ook al aangegeven dat de intentie van het opnemen van deze passage in de RES was, dat om collectieve warmte leverende systemen haalbaar en betaalbaar te houden of te krijgen, dat het dan wel essentieel is dat daar veel mensen aan meedoen.

En je kunt niet meerdere collectieve systemen naast elkaar laten bestaan in veel gevallen, ja dat kan wel, maar dan wordt de energietransitie te duur. Tegelijkertijd besef ik dat ... We hebben het over de energietransitie als het gaat om de bebouwde omgeving richting 2050, dus we hebben daar nog behoorlijk wat tijd voor en ik heb de heer Arend Steenbergen ook horen zeggen dat het hem ook vooral gaat om deze fase, dat is wat hem betreft, wat de indieners betreft nu te vroeg komt. En dat kan ik wel begrijpen omdat deze fase de komende jaren heel erg gericht zal moeten zijn en zal zijn op het creëren van draagvlak, ook participatie en de betrokkenheid van inwoners. Dus in die zin kan ik uw amendement wel goed begrijpen. Ik heb inderdaad ook begrepen dat gisteren het debat in de Staten ook de gedeputeerde woorden van soortgelijke strekking heeft gehouden. Dus wat dat betreft, laat ik het zo zeggen, het college legt het oordeel over dit amendement in handen van uw raad. Dus het is aan u wat ons betreft. Wij komen hier over dit onderwerp zeker nog verder te spreken, omdat we het binnenkort gaan hebben met elkaar over de transitievisie warmte. Eerst over de uitgangspunten daarvoor en later in het jaar over de definitieve transitievisie.

En dan zal dit punt, dit punt niet zozeer, maar wel de betaalbaarheid en de haalbaarheid en collectieve systemen komt dan zeker nog wel weer op de agenda. Maar het oordeel van het college is, dat heet dan in de kamer altijd ‘oordeel kamer’, en hier zou ik dan willen zeggen ‘oordeel raad’. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Ten Kate. Dan ga ik naar de fracties die nog niet de zaak of dit amendement hebben ondertekend. Ga ik eerst naar de fractie van het CDA. De heer Kroezen.

De heer Kroezen: Ja, even een reactie vanuit het CDA. Uiteraard, de juridische afwendbaarheid is een taak van de landelijke overheid. Het is volgens ons ook goed om dat signaal af te geven. Wat het CDA wel opmerkelijk vindt is dat een VVD-minister van economische zaken en klimaat in de '...'-wet 2.0 deze juridische afwendbaarheid heeft beschreven. Deze wet is al ter concentratie voorgelegd en is ter vaststelling bij het nieuw te vormen kabinet. Het CDA heeft uitgebreid over deze juridische afwendbaarheid gesproken en het ontkent niet, wij ontkennen niet dat in de toekomst situaties kunnen zijn waar afdwingbaarheid noodzakelijk is, maar we vinden nu en ik onderstreep nu en in deze fase, dat deze aanbeveling geen recht doet aan de maatschappelijke acceptatie van de energietransitie. Dus gezien de gevoeligheid van deze aanbeveling hebben we geen moeite met het verwijderen van dit gedeelte. Dus het CDA ondersteunt het amendement. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik over naar de fractie van de ChristenUnie, de heer Meesters. De heer Meesters: Dank u wel voorzitter. Ja aanvankelijk hadden wij inderdaad gedacht van nou ja dwang dat klinkt natuurlijk heel negatief en men moet oppassen dat het niet geframed wordt als tegen uw wil in zal er iets gebeuren.

Maar aan de andere kant op het moment dat men een de wijk heeft waar één inwoner zegt ik wil op het ene energiesysteem en de rest van de inwoners willen wel mee, ja in hoeverre kun je het dan vasthouden. Dus in die zin hadden wij aanvankelijk gezegd van nou wij zullen tegen dit amendement stemmen. Maar gehoord hebbende de argumenten van de wethouder en inderdaad dat het op dit moment te vroeg is, daar kunnen wij achter staan en daarom zullen wij ook dit amendement gaan steunen. De voorzitter: Dank u wel. Kijk naar de fractie van Partij van de Arbeid. De heer Dekker. De heer Dekker: Voorzitter, voor ons geldt hetzelfde. Het gaat om het nu, onze fractie heeft in de Provinciale Staten ook niet voor niks mede ingediend. Wij denken er hier hetzelfde over. Wij steunen dit amendement. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik wie van de fractie van de SP hierop wil reageren. De heer Pomper: De heer Pomper wil er wel op reageren. De voorzitter: De heer Pomper. Gaat uw gang. De heer Pomper: Ja, dank u voorzitter. Ja aanvankelijk was de SP voornemens om tegen dit amendement te stemmen. Hij is ook nog wel een beetje onduidelijk, want er staat niet bij wat het alternatief is, want ook op korte termijn kunnen collectieve warmte leverende systemen zich voordoen. Maar goed, laten we inderdaad nog niet te hard van stapel lopen en laten we ook landelijke wetgeving hierin afwachten.

Uitleg van de wethouder heeft ook zeker even een rol in de uiteindelijke besluitvorming gespeeld, waarvoor dank. Dus wij zullen uiteindelijk ook gewoon voor het amendement gaan stemmen. De voorzitter: Oké, dank u wel. En dan kijk ik ook even weer terug naar de indieners, want als ik heel snel heb meegeschreven en geteld, dan zijn alle partijen voor. Maar ik kijk toch even naar de indieners of daar nog reactie op moet komen. Ik kijk eerst even naar de fractie van de VVD. De heer Steenbergen. De heer Steenbergen: Ik vind dat er mooie woorden gesproken zijn voorzitter. Ik denk ook dat het recht doet aan de intentie die we met dit amendement hebben. Met dank aan alle partijen om dit te ondersteunen.

De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even of andere indieners hier nog aanvullingen op hebben. Dat is niet het geval, dan komt dit amendement in stemming en ik concludeer dat dit amendement unaniem door u raad ... De heer Scheffers: Voorzitter. Ik wil nog even ... De voorzitter: O de heer Scheffers. De heer Scheffers: Ik wil nog even een soort stemverklaring afgeven. De voorzitter: Ja ga uw gang, de hamer was nog niet gevallen, dus u was op tijd. De heer Scheffers: En u zag mij waarschijnlijk ook niet, dat ik mijn hand opstak. Maar we zullen zeker voor dit punt gaan stemmen. Alleen u weet, of anders weet de wethouder dat wel, dat in het debat we ons behoorlijk stevig gemaakt hebben voor participatie en alles wat daarmee te maken heeft. Wij zullen dan ook in het verloop van het traject, zullen wij dit onderdeel, dat participatie-onderdeel extreem goed gaan monitoren of gaan volgen. Wij zullen dat ook zeer nauwlettend in de gaten gaan houden. En mocht het ietsje ontsporen, dan zult u ons horen. Meer wil ik daar op dit moment niet over zeggen. De voorzitter: Ja ik denk even, want ik moest even luisteren wat u in zou brengen de heer Scheffers, maar dit is denk ik een soort stemverklaring voor het totale voorstel wat op de agenda stond, maar ik was nog niet klaar met de afronding formeel, want de hamer moest nog vallen over het amendement.

Maar het is altijd goed om sneller te zijn dan langzamer. Dat is een ding wat zeker is. De heer Scheffers: Ja dat dacht ik ook voorzitter. De voorzitter: Dus ik ga uw bijdrage straks even knippen en weer plakken bij het totale voorstel, maar ik moet toch eerst formeel nog even de besluitvorming afronden rond het amendement wat door u raad net is omarmd. Ik concludeer dus dat dit amendement unaniem door u raad wordt aangenomen. En dan is de hamer gevallen en dan is aan de orde het totale voorstel inclusief het amendement. Daar heeft de heer Scheffers al iets over gezegd als stemverklaring, maar ik zie ook de heer Pomper heeft zich gemeld en ik zie de heer Steenbergen zwaaien, dat komt allemaal goed. De heer Pomper, de SP, die was eerst. De heer Pomper: Ja dank u voorzitter. De SP zal instemmen met de Regionale Energiestrategie 1.0. We willen er wel bij vermelden, net als de heer Scheffers, dat we heel scherp zullen kijken naar de participatie. En we willen ook heel goed kijken naar de klimaatarmoede. Grootschalige projecten moet niet betekenen dat alleen maar de welgestelden ervan kunnen profiteren. Iedereen moet ervan kunnen profiteren en ook naar draagkracht een bijdrage in kunnen leveren. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank u wel voorzitter.

Ja de SGP zal ook hier voor stemmen, maar wij kijken er toch iets anders tegenaan dan de meeste partijen. Het is goed om dit te doen, maar we moeten hier niet in doorschieten. We moeten hier niet in overdrijven. Dus wij zullen wel voor dit raadsvoorstel stemmen. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. De heer Meesters, ChristenUnie.

De heer Meesters: Dank u wel voorzitter. Wij kunnen als fractie gewoon onze goedkeuring geven aan dit raadsvoorstel. Ik heb er echter één opmerking bij. Wij hebben het in voorgaande debat gehad over de motie energiearmoede. Daar heeft wethouder Ten Kate ... Of motie Energiebank, daar heeft wethouder Ten Kate toegezegd dat hij daar op terug zou komen. Ik heb hem twee maal via de mail en via WhatsApp daaraan helpen herinneren, maar nog steeds heb ik daar niets over gezien. En daar ben ik in die zin wel teleurgesteld over. We zouden het fijn vinden als de wethouder daar in ieder geval alsnog op zou willen reageren. Dat laat onverlet dat wij voor dit voorstel gaan stemmen. Maar wij vinden het jammer dat dit punt niet is meegenomen door de wethouder, dat we daar geen terugkoppeling op hebben gehad. Als het lastig is, laat dat dan even weten en dat hebben wij gemist. Dus bij die verklaring wou ik het laten. De voorzitter: Dank u wel. De heer Steenbergen van VVD. De heer Steenbergen: Ja voorzitter, dank je. Om ergens met een voorstel in te stemmen of om erop tegen te stemmen ligt soms heel dicht bij elkaar. De VVD worstelt met deze RES. Hoewel we het eens zijn met mogelijkheden voor het plaatsen van kleine windmolens en voor zonnepanelen op het dak, kijken wij toch niet geheel positief aan tegen de hele RES.

Gezien de kritiek op de totale opgave voor Drenthe en gezien het feit dat er geen beroep op bezwaar mogelijk is geweest bij de totstandkoming van de RES, zullen wij hier dus toch niet mee instemmen. We spreken wel de hoop uit dat de raad nog een keer op een goede manier in positie komt om de waterstofwijk Erflanden in zijn volledigheid te bespreken. Maar deze RES kunnen wij, nou op het nippertje, maar niet mee instemmen. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. De heer Kroezen, CDA. De heer Kroezen? De heer Kroezen: Ja, sorry. Ik had mijn microfoon niet aanstaan. De voorzitter: Oké. De heer Kroezen: Het CDA stemt in met het raadsvoorstel RES 1.0. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Hien van de lijst Van Hien. Mevrouw Van Hien: Ja dank u wel voorzitter. Ja wij zullen ook instemmen met dit stuk. We vinden het een goed stuk en verder sluiten we ons voornamelijk aan bij de woorden van de SP dat we de participatie en energiearmoede goed in de gaten zullen houden in het verloop van dit proces. De voorzitter: Dank u wel. De heer Dekker, Partij van de Arbeid. De heer Dekker: Voorzitter, ook wij zullen instemmen met het voorstel en participatie hadden we in onze bijdrage al gezegd hoe belangrijk wij dat vinden. Vanzelfsprekend dat we daar in het vervolg van het traject op zullen letten. Maar we stemmen in. De voorzitter: Dank u wel. Dan ... Sorry? Mevrouw ...: Gemeentebelangen.

De voorzitter: Ja, Gemeentebelangen nog. Ja, de heer Sieders, gaat uw gang.

De heer Sieders: Ja dank u wel voorzitter. Voor ons net als bij de VVD, het is kantje boord, maar wij zien wel in, wij willen het wel ook lokaal op zich over kunnen blijven houden en daarom zullen wij toch ook wel instemmen met wat er nu voorligt. We zullen wel echt ook volgen wat de ontwikkelingen hierop zijn en vinger aan de pols houden. De voorzitter: Dank u wel. Volgens mij hebben alle mensen die reactie wilden geven zich gemeld. Ik heb in ieder geval begrepen dat ook de heer Meesters had nog een vraag of een opmerking richting de wethouder Ten Kate en die heeft nog wel even behoefte om daarop te reageren. De heer Ten Kate gaat uw gang. De heer Ten Kate: Dank u wel voorzitter dat ik die gelegenheid toch nog even kort krijg. Ik weet niet precies wat er misgegaan is, maar het college heeft afgelopen dinsdag een reactiebriefje geschreven aan u als raad op de toezegging die we inderdaad hadden gedaan in de richting van de ChristenUnie over de Energiebank. Ik weet niet beter dan dat die bij de griffie ligt, dus kennelijk is ergens in het draadje zal maar zeggen tussen de collegevergadering en uw raad een kleine hickup verschenen. Even de portee is dat we de ideeën achter de Energiebank prima vinden, maar dat we denken dat we daar in de afgelopen tijd onder andere via Drents Energieloket en op een aantal andere manieren al genoeg en voldoende invulling aan hebben gegeven.

Maar dat staat ook nog even kort verwoord in de brief die inmiddels bij de griffie ligt. De voorzitter: Wij zorgen dat die brief natuurlijk uw kant op komt, maar begreep al dat ondanks dat dat u wel positief wilde stemmen over dit voorstel. Mag ik zo concluderen, u moet even goed meeluisteren dat ik het goede besluit neem dat uw raad akkoord gaat met het voorstel zoals het voorligt, met dien verstande dat de fractie van de VVD geacht wordt, die hebben tegengestemd. Dat is de juiste formulering, dan is het besluit hiermee genomen. 1.5 Vaststellen besluitenlijst 20 mei 2021 De voorzitter: Zijn we bij agendapunt 1.5, het vaststellen van de besluitenlijst van 20 mei. Kunt u daarmee akkoord gaan? Dat is het geval. 1.6 Sluiting besluitvormende ronde De voorzitter: Daarmee zijn we meteen gekomen aan de sluiting van de besluitvormende ronde. Er zullen enige wisselingen moeten plaatsvinden. Er moet weer fysiek vergaderd worden, dus mensen moeten zich wat verplaatsen naar de raadzaal, dus er zal even een moment pauze zijn en daarna beginnen we met de debatronde over de kaderbrief. Dus ik ga nu het besluitvormende deel sluiten en zo gauw iedereen weer in de positie is dan zullen we de vergadering weer verder voortzetten. Ik besluit het besluitvormende deel. 2.

Debatronde (raadzaal)

2.1 Opening debatronde De voorzitter: Dames en heren, we zijn ... Er heeft iemand nog even zijn iPad, gaarne alle devices uitzetten. Nou dames en heren, één van onze raadsleden moet nog even een beetje hulp krijgen omdat ... Ja het is gebeurd. Ja het is ... De vergadering is overigens weer geopend, de debatronde. We zeiden net al, maar dat heeft u natuurlijk niet meegekregen, omdat de pauzestand even was ingedrukt, maar hier wil ik in ieder geval zeggen dat er grote blijdschap was dat deze zaal zich weer met wat meerdere mensen dan alleen de voorzitter en de griffie zich vulde. Natuurlijk nog steeds met de geldende coronamaatregelen op anderhalve meter afstand, dat we elkaar weer sinds december,

dat was de laatste vergadering, de begrotingsvergadering, dat we bij elkaar waren, elkaar weer hier treffen. Ik denk dat ik namens iedereen spreek dat we daar ontzettend verheugd over zijn, dat we het op deze manier weer kunnen gaan oppakken. Het was natuurlijk mooi dat het allemaal digitaal kon, maar de meesten ervaren dat het fysiek toch beter is om in debat elkaar weer in de ogen te kunnen aankijken en ook zo elkaar ook te zien en dan verbaal maar ook non-verbaal elkaar te kunnen meemaken. Nogmaals welkom. Aan de orde is het debat met raad college over de kaderbrief. Ook even voor de mensen die meeluisteren en/of kijken, dat is een soort van stuk dat de kaders, dus zeg maar de lijnen uitzet richting de begroting voor volgend jaar en de jaren daarop, die in november in de raad moet worden behandeld. Dus het is een soort voorvergadering waarbij de raad suggesties mee kan geven, lijnen mee kan geven, kaders mee kan geven, waar bij het college dan of informatie meekrijgt, dan wel ook zeg maar besluiten meekrijgt om in de begroting voor de volgende jaren te verwerken. Dat is in die kaderbrief ook al opgeschreven en daar hebben de fracties inmiddels al allemaal via hun beschouwingen op gereageerd, die zijn ook openbaar gemaakt. Er is ook een samenvatting van korte punten in het Torentje verschenen gisteren in de Hoogeveensche Courant.

Het college heeft op basis van wat daar ingeleverd is ook een eigen reactie gegeven. Normaal zou dat allemaal mondeling, hebben we wel eens vaker gedaan, hebben we eerst dat iedereen zijn verhaal houdt, vervolgens college dan reageert. Het is nu als experiment ook allemaal schriftelijk gebeurd, dus we hebben de eerste ronde van raad en college achter de rug. We beginnen nu, dit achter de rug hebbende, met de tweede termijn en dat betekent het debat. Normaliter zou ook, dat weet u misschien ook wel als u deze vergaderingen volgt, aan het begin van een debat wordt er altijd gevraagd welke debatpunten hebben de fracties, nou dat voorwerk is inmiddels ook gedaan. De fracties hebben al punten aangedragen die ze graag vanavond in het debat met hun collega's en met het college aan de orde willen hebben. Vervolgens hebben de griffier en ondergetekende dat in een aantal onderwerpen geclusterd zodat we ook wat gestructureerd over de punten kunnen spreken. Het zijn er tien uiteindelijk geworden. Die zijn nu ook via de mail toegestuurd. We gaan ze ook in die volgorde, zoals ze hier zijn aangegeven, behandelen. Maar ik zou u wel willen vragen natuurlijk om ook gericht op de vragen die gesteld worden, die aan de orde zijn, ook met elkaar het gesprek te voeren. De beschouwingen die zijn inmiddels natuurlijk al gedaan.

Dus datgene wat u al in uw beschouwing heeft gezet, dat kennen we, dat weten we, of dat behoren we te kennen. Ik zag dat mevrouw Pullen graag het woord even op de orde wilde hebben. Mevrouw Pullen, gaat uw gang. Mevrouw Pullen: Ik heb een punt van orde in de zin van: wij hebben dus tien debatpunten gekregen en van die tien zijn een aantal koppelingen te maken, dat is natuurlijk voorbereid door u samen met de griffier, maar wij zaten ernaar te kijken in onze fractie en toen zei ik, dacht ik, van nou misschien is het toch beter om bijvoorbeeld punt acht en negen te betrekken bij punt één. U zult het verder nog wel denk ik toelichten als het gesprek verder wordt vervolgd hier in de raad, maar ik wou eigenlijk voorstellen om dat erbij te betrekken, dan maken we het wat breder. Niet omdat het een ChristenUnie onder andere debatpunt is, de eerste, maar ik dacht dat het wel goed was om dat te doen. De voorzitter: U zegt punt acht en negen. Mevrouw Pullen: Ja. De voorzitter: Dan praat ik over de brandweerkazerne en het zwembad. Mevrouw Pullen: Ja. De voorzitter: Ja. Ja als het over de financiële kant van het verhaal gaat, maar als het over de inhoudelijke kant van, dan ... Het moet nu wel over de financiële kant van het verhaal gaan. Mevrouw Pullen.

Mevrouw Pullen: Ja, in het eerste debatpunt gaat het vooral om de spanning zeg maar, zoals wij dat hebben geformuleerd, de spanning tussen sparen versus investeren. Dat heeft daar een verbinding mee, dus wij dachten misschien kan dat erbij betrokken worden dat wij daar het zwembad hebben genoemd, maar als dat niet kan dan is dat zo, maar het leek ons ook gezien de planning van een aantal punten wel handig om dat op die manier mee te nemen. De voorzitter: Nou ja laten we dat dan op dat moment ... Dus laten we ze erbij betrekken en dan kijken we bij de inhoudelijke punten nog wel even daarna, als de financiële kant aan de orde is geweest of de inhoudelijke kant nog even aan de orde moet komen. De heer Van Rijn? De heer Van Rijn: Nou wij vinden dat punt van de brandweerkazerne, natuurlijk hoort daar financiën bij, maar wij wilden eigenlijk gewoon ook ... We hadden ook een vraag gesteld waar we nog een antwoord op willen hebben, hoe de status van dit moment is, en ook gewoon met elkaar spreken van wat is nou de beste route. Dat we toch eindelijk goed aandacht aan die nieuwe brandweerkazerne gaan geven.

De voorzitter: Nee maar dat past in mijn ogen bij de opmerking die ik net zei: de financiële kant kan bij punt één. Het is niet dat ik het daarmee van de agenda haal. Dan kijken we daarna bij dat punt nog of er inhoudelijk punten aan de orde moeten komen. Dus dan komt hij ... Hij kan betrokken worden bij één, maar het blijft ook even bij acht en negen staan. 2.2 Spreekrecht De voorzitter: Voordat we inhoudelijk verder hier debat over gaan voeren hebben we natuurlijk ook nog het spreekrecht op de agenda staan. Daar hebben zich drie sprekers voor aangemeld. Dat zijn de heren Luysterburg, de heer Booij en de heer Kleine. In die volgorde zullen zij ook straks het woord krijgen. Maximaal drie minuten per persoon. Als het goed is dan zijn deze heren al beneden in de Burgerzaal aanwezig en ik verzoek dan ook om als eerste de heer Luysterburg naar boven te komen en achter het spreekgestoelte plaats te nemen. We wachten even tot de heer Luysterburg daar is aangekomen. Ja dank u wel, u kent de procedure: maximaal drie minuten uw reactie en uw inspraak over de kaderbrief. De heer Luysterburg, gaat uw gang. Mevrouw ...: Knopje. Ja. De voorzitter: Ja, gaat uw gang. De heer Luysterburg: Oké. Ja voordat ik ga beginnen over de kadernota wil eerst even mijn afschuw uitspreken van het feit dat jaar lang de hele gemeente eigenlijk achter een beeldscherm is verdwenen.

Ik vind het eigenlijk onvoorstelbaar, maar ik denk dat het laatste woord nog niet gesproken is over de collectieve collaboratie van de gemeente met de coronadictatuur. Ik sta een beetje te hijgen hoor van de trap. Over de kadernota: ja ik moet beginnen met vast te stellen toch dat ik heel erg verbaasd ben dat het zinkende schip dat de gemeente Hoogeveen heet eigenlijk toch drijvende is gehouden. Dat vind ik toch eigenlijk heel knap van het nieuwe college. Had ik niet verwacht na de puinhopen van tien jaar Loohuis. Maar eigenlijk snap ik het ook helemaal niet. Anderhalf jaar geleden was de toenmalige wethouder financiën, zei de kas is helemaal leeg, er zit niks meer in. Dus ik dacht Hoogeveen is failliet, het is voorbij, het is afgelopen. En nu, ja blijkbaar is er toch geld. De gemeente draait nog en er wordt zelfs een financiële reserve opgebouwd van 26 miljoen euro in een paar jaar tijd. Ik snap het niet. Ik wil eigenlijk vragen aan het college om naar de inwoners toe een verantwoording af te geven, van hoe kan

dat nou, dat je gaat van nul euro in kas naar een situatie van een overschot zelfs van 26 miljoen euro in 2025 wat de bedoeling is. En ja ik denk toch dat de burger opdraait voor het wanbeleid van de afgelopen jaren. Als ik kijk van de OZB wordt verhoogd natuurlijk, voor de minima is het zo dat het activiteitenfonds verdwijnt, de inkomenstoeslag die verdwijnt bijna helemaal. Ik vraag me ook af of dat wel legaal is, want volgens mij staan die bedragen gewoon landelijk vast, dus ik vraag me af of de gemeente daar zomaar op kan korten. Ja, het viel mij ook op in die begroting van dat een aantal posten, zijn toch heel belangrijke posten, die zijn nog onbekend, dus dan denk ik van ja waar praten we dan over? Dus het zwembad is nog niet ingevuld. Maar tot mijn verbazing ook moet zestig proces van de taakstelling van het sociaal domein moet nog gevonden worden, dat budget daarvoor. Dus eigenlijk alles is ingevuld, maar ja dan heb je ook nog armen in Hoogeveen, daar moet ook geld voor komen, maar dat is er nog niet blijkbaar. Ja ik vind het toch een hele rare gang van zaken. Ja het is zo dat, ik heb het zelf meegemaakt van als je dan gaat naar een schuldhulpverlener hier in de gemeente, dan krijg je te horen van ja moet je maar kale macaroni gaan eten, er zijn zoveel mensen in Hoogeveen die dat moeten.

Ja en dan maakt het college zich druk over van als dan in De Tamboer een optreden is van Claudia de Breij dat het licht misschien uit valt. Ja dan denk ik voor de minima is het licht allang uitgevallen. De voorzitter: Mijnheer Luysterburg, het klokje gaat even, dat betekent dat de drie minuten voorbij zijn. Ik wil u vragen om ... De heer Luysterburg: Is dat nu al voorbij? De voorzitter: Ja, dat gaat heel hard. De heer Luysterburg: Ik ben net begonnen. De voorzitter: Ik wil u toch vragen om af te ronden. De heer Luysterburg: Ik zal afronden dan met een, want ik heb eigenlijk een voorstel waarmee de armoede eigenlijk in één keer opgelost kan worden. Dat is, ja ik had eigenlijk een heel verhaal over het geldsysteem, maar je kan ook als gemeente een eigen munt uit gaan geven. Dus als je, dat sluit eigenlijk aan met, we hebben de discussie over basisinkomen bij crypto valuta, maar goed dat hoef je dan geen crypto te doen, maar als je gewoon cash geld en lokale munt, als je iedere inwoner van Hoogeveen iedere maand duizend euro erbij geeft in een lokale munt, dan heb je in één keer afgerekend met de armoede. Dus ik wil vragen om over dat idee in ieder geval na te denken. En ik had nog veel meer, maar daar is helaas geen tijd voor. De voorzitter: Misschien dat u even kunt blijven staan mijnheer Luysterburg, want misschien dat er ...

We kijken altijd even of er nog vragen uit de raad zijn voor u. Ik kijk even of dat het geval is. Ja ik zie de heer Sieders. Heer Sieders. De heer Sieders: Voorzitter dank u wel. Nou bedankt dat u de tijd heeft genomen om uw zegje hierover te doen. Ik had nog even een vraag over de 26 miljoen, want die kan ik niet terugvinden, want ik zie 17 miljoen staan op 2025. Waar vindt u dat? Want misschien? De heer Luysterburg: Ja ik heb de tekst niet bij me, maar er staat ... Ik heb toch echt dat bedrag zien staan, 26 miljoen. De heer Sieders: Niet in de stukken die wij tot ons hebben, daar staat 17 miljoen.

De heer Luysterburg: Nou het lijkt me raar als ik andere werken heb. Het komt gewoon van website, dus ... De voorzitter: Nou ik ga er vanuit dat er ergens ... Er zal een van de twee kloppen, dat gaan we maar even van uit. Kijk of er nog andere vragen zijn? Dat is niet het geval. Dank de heer Luysterburg. Dan geef ik u de gelegenheid weer even om naar beneden te gaan. Dan ga ik zou ook de heer Booij vragen om alvast naar boven te komen als tweede inspreker. De heer Booij welkom. De heer Booij: Ja, dank u wel. De voorzitter: Uw tafeltje en microfoon is helemaal weer ontsmet in de tussentijd dat u naar boven kwam, dus u staat er geheel veilig. U kent ook de spelregels natuurlijk, u bent hier al vaker geweest om te spreken. 3 minuten, dus gaat uw gang. De heer Booij: Goed zo, dank u. Goedenavond, het is met enige tegenzin dat ik weer gebruik maak van mijn recht op inspreken. Ik zou de uitspraak die al dan niet terecht aan Luther is toebedeeld hier willen herhalen: zie, hier sta ik, ik kan niet anders. U gaat zo spreken over kaders. Ook ik wil het met u over kaders hebben. Integriteitkaders welteverstaan. Ik breng u daarvoor uw vorige vergadering, die van 20 mei in herinnering. U nam het raadsvoorstel versterken financiële functie gemeente Hoogeveen aan. U stelde daarin integriteitskaders vast voor iedereen binnen bestuurlijk Hoogeveen.

U stelde als integriteitskader vast dat er een cultuur moet worden geschapen waarin het gebruikelijk is om fouten te openbaren of elkaar op fouten aan te spreken. Waar is uw zelflerend vermogen? Reeds jarenlang spreek ik, geheel passend in de gestelde kaders, u aan op uw gemaakte fouten. U weigert echter pertinent met mij daarover in gesprek te gaan. U weigert pertinent uw eigen fouten te erkennen en te openbaren. Hoe zullen wij inwoners u kunnen vertrouwen als u zich niet houdt aan de door u zelf onlangs gestelde kaders. U stelde ook als integriteitskader vast dat het nodig is maatregelen te nemen om fouten te herstellen, te leren van fouten en met elkaar te waken om fouten te maken. In het aangenomen raadsbesluit staat hier voorkomen in plaats van maken. Dat lijkt me een niet-gewenste dubbele ontkenning. Wederom, waar is uw zelflerend en herstellend vermogen? Is het voor u niet nodig gemaakte fouten te herstellen? Blijft u nog steeds ontkennen die gemaakt te hebben? Met het niet willen erkennen en openbaren van uw eigen fouten geeft u aan zelf niet van de door u gemaakte fouten te willen leren en er niet voor te willen waken fouten te voorkomen. Hoe zou u immers fouten kunnen voorkomen als u reeds gemaakte fouten niet erkend? Ook op dit punt weigert u tot heden de door uzelf gestelde integriteitskaders te respecteren.

Bovendien stelde u als integriteitskader vast, dat het normaal moet worden gevonden je werk te laten controleren en te laten toetsen aan gestelde kaders. Weer stel ik de vraag: waar is uw zelflerend vermogen? Als kritisch inwoner controleer en toets ik uw raadswerk regelmatig aan het waarheidskader. Ik heb helaas moeten vaststellen dat niet altijd aan dat waarheidskader wordt voldaan. U weigert pertinent het resultaat van mijn bevindingen te aanvaarden en het zelfs maar met mij te bespreken. Hetgeen u vanavond bespreekt is een uitvloeisel van op weg naar een schone lei. U toont met uw weigering van het erkennen en openbaren van de door u gemaakte fouten dat u helemaal niet op weg wil naar schone lei. Die lei is en blijft immers gevuld met een opsomming van niet door u erkende fouten. Ik behoef u die nu, omdat ik die al herhaaldelijk openbaar kenbaar heb gemaakt, niet opnieuw te herhalen. U kent ze, maar weigert en tevens in strijd met het door uzelf gestelde integriteitskaders ze te erkennen en te openbaren. Ik roep u dan ook dringend op, maak schoon die lei, erken en openbaar uw fouten vanavond nog. Laat zien dat de door uzelf gestelde integriteitskaders serieus neemt. Doet u dat niet, neem mij dan als kritisch burger niet kwalijk dat ik u blijf aanspreken op uw gebrek aan integriteit.

Nogmaals, maak vanavond nog die lei werkelijk schoon, zodat u niet eeuwig op weg blijft naar een schone lei, maar voortaan op weg kunt met een schone lei. Die keus is aan u.

De voorzitter: Mijnheer Booij, mag ik u verzoeken om af te ronden, want u bent al ruim over de tijd. De heer Booij: Ik was aan mijn slotwoord toe. Ik dank u voor uw aandacht en wens u veel wijsheid toe bij het integer besturen van de door mij zo geliefde gemeente Hoogeveen. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even of er vragen over zijn, of dat het verhaal helder en duidelijk was. Dat concludeer ik dan maar, dat het inderdaad wel heel en duidelijk was en er geen nadere vragen gesteld hoeven te worden. Dank u. De heer Booij: Ik had niet anders verwacht. Ja. Hoi. De voorzitter: Dan roep ik tegelijkertijd even de heer Kleine alvast op om naar boven te gaan en achter het spreekgestoelte plaats te nemen. De heer ...: Blijf je staan? Of? De heer Kleine: Als dat kan. Ja. Ja dank u wel. Oké. De voorzitter: Ja de heer Kleine, hartelijk welkom. Ja ik zei net even aan de spreekgestoelte, maar het is voor u beter om te gaan zitten, dus dat is nu even geregeld. U kent denk ik een beetje de spelregels, u krijgt straks drie minuten de tijd om uw mening over de kadernota richting de raad presenteren. Dus ik geef u graag het woord. De heer Kleine: Ja, dank u wel. Eerst wil ik wel even compliment maken dat iedereen weer actief bij elkaar mag zijn. Echt heel fijn dat het weer kan. Kaderbrief, even kijken, heb ik elf punten opgesteld.

De eerste is de Wmo-zorg, maatwerk, niet op stoel gaan zitten van een arts. Ze moeten niet op basis van wantrouwen onder andere huishoudelijke hulp, voor een aantal is de hulp afgeschaald, terwijl zij die hulp nodig hebben en niet afgeschaald had kunnen worden. Daarom zou ik ook graag willen zien dat daar nader onderzoek naar komt voor diegenen die het echt noodzakelijk is deze hulp weer teruggebracht gaat worden naar de vorige indicatie die zij echt nodig hebben. Punt twee: opschrijven wat hij of zij nodig heeft. Luisteren naar de cliënt wat hij of zij aangeeft qua hulpmiddelen. Daar mag niet op bezuinigd worden. Dit valt onder maatwerk. Punt drie wil ik het tafelgesprek afschaffen voor mensen met een blijvende beperking, tenzij zij zelf aangeven dat hun gezondheid achteruit is gegaan. Wmo-taxi voor mensen met een beperking is soms nodig vanwege het aanvragen van de ‘...’-pas, in plaats van naar Hoogeveen vervoerd. Punt vijf: mantelzorgers zijn door corona zwaar belast en voor die tijd waren ze ook al belast, maar nu extra door de corona-tijd, waardoor er nu minder Wmoondersteuning nodig is dan voorheen. ‘...’ plus de ‘...’ bellen is voor een aantal mensen met een beperking een groot probleem, waardoor de cliënten ook geen zorg meer krijgen. Punt zes: PGBbegeleiding kan goedkoper zijn dan een grotere organisatie zonder de PGB plus de lijst met cliënten is korter.

Met een kleine organisatie kan je goedkoper zorg krijgen, plus je voordeel van de cliënt is dat heeft zij ook zelf de begeleider kan behouden waardoor je een sterke band kan krijgen. Het VNverdrag, punt zeven, luister echt naar de ervaringsdeskundigen voordat je beleidsplannen maakt. Niets over ons zonder ons. Punt acht: toegankelijkheid is de norm, bevorder de zelfstandige bewoner. Punt negen van het verdrag, naar inclusieve toegankelijkheid, artikel negen van het verdrag, werk, artikel 27 VN-verdrag onderwijs. Artikel 24 zelfstandig wonen en deelnemen aan de maatschappij. Punt tien: deskundigen met een levenslange en levendig brede hulpvraag aan de politieke tafel in beeld en een passende eigen de agenda. Punt elf: mochten er vragen zijn, stel ze gerust.

De voorzitter: Dank u wel. Dan kijken we eerst even of er hier vragen zijn en ik heb begrepen dat, dat zei u net even, mochten er daarna nog vragen zijn dan bent u altijd bereid om daar, zeg maar, de vragen ook te laten beantwoorden. De heer Kleine: Ja. De voorzitter: Ja. Ik zie de heer Van Rijn en de heer Bisschop, in die volgorde. De heer Van Rijn. De heer Van Rijn: Ja mijnheer Kleine, dank u wel voor uw bijdrage. We hebben ook een brief van u gekregen waarin u vraagt om met de raad te spreken. Kunt u misschien even aangeven, is dat over dezelfde onderwerpen die jij nu aanhaalt of zijn er nog andere onderwerpen die dan aan de orde komen? De heer Kleine: Er zullen ook wel een aantal andere onderwerpen ... Ik heb ook heel veel informatie gekregen van andere cliënten in Hoogeveen die zelf zorg hebben uitgesproken, die dus niet aan de gemeente aan te kaarten, omdat ze bang zijn hun indicatie kwijt te raken. De voorzitter: Dank u wel. De heer Bisschop. De heer Bisschop: Dank u wel voorzitter. Dank u wel voor uw bijdrage. De heer Kleine: Graag gedaan. De heer Bisschop: Meerdere dingen triggerden bij mij wel, maar deze vond ik wel, toch wel even in het oog springen. U had het over het PGB ook, over grotere organisaties, kleinere organisaties. Grotere organisaties zijn duurder. Kleinere organisaties zijn goedkoper, laten we dat maar even zo platslaan.

Waar baseert u dat op? We hebben daar twee weken geleden iets over besloten. Dit triggert mij even van hoe dan? De heer Kleine: Nou met de PGB kan de cliënt ook zelf beslissen over welke begeleider hij het meest vertrouwen, of hij of zij het meeste vertrouwen in heeft, want soms ga je dan over weer naar een andere begeleider of verzorgende omdat de band niet zo goed is wat hij of zij had gehoopt. En dan loop je weg bij een andere organisatie, terwijl die organisatie wel de juiste hulp probeert te bieden, wat op, ja, en dan loopt het toch stuk vaak. De voorzitter: Voldoende? Anderen nog? Dat is niet het geval. Mijnheer Kleine, dank u wel. Uw uitnodiging is begrepen ook, als er nog mensen behoefte hebben aan gesprekken over de punten die u inbracht en nieuwe, eventueel aanvullende. De heer Kleine: Dank u wel. Dan wens ik u heel veel succes met de verdere voortzetting. De voorzitter: Dank u wel. Ja dan vereisen inderdaad de coronaregels ook dat we afscheid van u moeten te nemen, dat u naar beneden gaat. Dank u wel. De heer Sieders? De heer Sieders: Ja ik hoop dat de heer Luysterburg nog meeluistert. De voorzitter: Nee we hebben nu niet ... Ik heb u net de gelegenheid gegeven, dus ... De heer Sieders: Nee, ik wil wel nog even terugkomen op de 26 miljoen waar hij aan refereerde die ik niet kon vinden. Ik heb hem teruggevonden in de technische beantwoording van vragen, maar dat

gaat over jaarcijfer 2025 en deze meer kaderbrief gaat over 2020 tot 2024 wat we voor hebben, dus ik heb ze gevonden. Ik zag ze staan, ik wou het even vermelden. De voorzitter: Oké, dat leggen we dit vast, en als u ... Hij kan altijd de band weer terug luisteren als dat nodig mocht zijn. 2.3 Debat raad/college over debatpunten, kaderbrief en amendementen/moties De voorzitter: Dan zijn we toe aan de debatpunten. En ik heb al gezegd, u heeft er een lijstje van gekregen. Het eerste punt wat we aan de orde zullen stellen is het sparen, daar hoort ook het spaartempo bij, vooral in sparen en investeringen, en de investeringslimieten en daaronder hangen dan ook in ieder geval van een aantal fracties twee voorbeelden om in het kader van die financiën daar ook als voorbeeld naar voren te halen zwembad en brandweerkazerne. Dat is het kopje zoals we dat doen. Nogmaals, ook hier doe ik een beroep: we hebben veel punten aan de orde en we willen toch ook op een redelijk tijdstip ook vanavond eindigen. Dus luister even goed ook naar de mensen waar u mee aan het praten bent, probeer herhalingen te voorkomen en probeer kort en ook bondig uw standpunt daarover te geven. En ik kijk allereerst maar even van ...

Er zijn een aantal fracties die hebben daar zeg maar hun inbreng in ingeleverd, die de punten aan de orde hebben gehad, dus ik vraag eerst aan de fracties, is daar behoefte om daar een toelichting op te geven? Wie kan ik daarover? Ik zie mevrouw Hooijer? Nou dan begin ik even bij mevrouw Hooijer en dan kijk ik zo even. Mevrouw Hooijer, gaat uw gang. Mevrouw Hooijer: Ik neem aan dat we bij het eerste debatpunt zijn, sparen ... De voorzitter: Dat is meestal wel de volgorde. Ja. Mevrouw Hooijer: Daarom. Daar staat sparen, spaartempo, sparen versus investeren, investeringslimiet. Wij hadden het spaartempo versus hadden wij eigenlijk aangedragen, maar om dan maar te beginnen met het spaartempo: in onze beschouwing hadden wij gezegd dat wij eigenlijk niet akkoord gingen met wat het college voorstelde om de 3 miljoen minder te gaan sparen in 2022 en anderhalf miljoen in 2023, want het college zei omdat de reserve kapitaallasten van het Stadscentrum met van 6,8 miljoen toegevoegd zou gaan worden aan de algemene reserve, waar op zich niets mis mee is. Maar zoals ook de VVD aangeeft, het ziet er nog steeds niet rooskleurig uit, want het is eigenlijk ook zoals ze zeggen, vestzak-broekzak. We krijgen geen nieuw geld, het is niet een extraatje, want wat gebeurt er als we die 6,8 miljoen wegdenken.

Hoe zouden we er dan voor gestaan hebben? Dan zouden we nu een tekort hebben en ook de komende paar jaren. Dus wij komen nu tot de conclusie dat we toch niet kunnen vasthouden aan de hogere spaartempo en dus gewoon ons moeten houden aan de schone lei spaartempo. En dan de versus, want integendeel, het college denkt zelfs aan eventuele bezuinigingen of OZB-verhoging. En er wordt verwezen door de Partij van de Arbeid naar de gevreesde oranje map waar net al vragen over kwamen beneden. En dat het zou betekenen nog meer bezuinigingen en dan is voor Gemeentebelangen de bodem bereikt wat ons betreft, want we hebben al genoeg bezuinigd. In de afgelopen periode is er vaak gewezen naar onder andere Gemeentebelangen, maar ook naar CDA en de SGP, omdat wij in december de afspraken van de schone lei hebben losgelaten. Wij hebben dat gedaan, minder OZB-verhoging, omdat dat toen kon. Het college en de financiële ambtenaren die hebben zich daarover gebogen en die zeiden dat het haalbaar was en uitvoerbaar. Wel moeilijk, maar daar stonden wij tegenover van het was de hele zomer al moeilijk. En daar wouden wij onze schouders wel onder zetten. Maar zoals het nu lijkt gaat het toch waarschijnlijk allemaal niet haalbaar worden.

Er zijn nog veel onzekerheden, de ‘...’ zijn we wel benieuwd naar en daarom willen wij als Gemeentebelangen als het nodig is aan onze laatste knop draaien, want we vinden dat er niemand tussen wal en schip mag komen. Dus wat ons betreft, als het

dan nodig mocht zijn, kan er aan de OZB-knop gedraaid worden. Toch gaan we er nog steeds van uit dat dat niet hoeft. En niet alleen omdat we vandaag te horen hebben gekregen dat we 1,3 miljard van het Rijk krijgen van de jeugd, want dat hebben we hard nodig ook, want we zijn er nog lang niet. Wat ons betreft, en dat zijn de punten spaartempo toch volgens schone lei en de OZB indien nodig, en volgens mij koppel ik dan versus, punt twee van de Partij van de Arbeid, wat te doen als we het niet gaan halen. Maar ik weet niet of anderen daar dan ook die punten willen koppelen, want dat is aan de raad. De voorzitter: Dat horen we zo even en in de bijdrage. Ik zag dat de heer Dekker al wilde reageren. Mijnheer Dekker. De heer Dekker: Ja, dat koppelen hoeft op zich niet verkeerd te zijn, maar ik dacht dat we zeg maar, op een wat korte manier met elkaar over dingen zouden spreken, en er is best wel weer een lange verhandeling aan ten grondslag, ligt hier nu weer aan ten grondslag. En ik denk van ja volgens mij kan het allemaal veel beknopter als dat wij nu allemaal onze stukken van onze bijdrage toch maar weer gaan integreren in het geheel. Dat is even mijn eerste opmerking. De voorzitter: Mevrouw Pullen. Mevrouw Pullen: Ja kijk als ik naar Gemeentebelangen luister dan hoor ik dat ze een aantal dingen toch wel door elkaar halen.

Wij hebben in ons debatpunt aangegeven dat we als we met elkaar nadenken over de toekomst en dan hebben we over het zwembad, dan hebben we het over Hoofdstraat-zuid, dan hebben we het over de brandweerkazerne, dat dat meteen de spanning is die er zit tussen sparen en de investering die eraan komt. En wij hebben in december gewoon minder ruimte gekregen doordat de OZB naar beneden is gegaan. Nu hoor ik dat Gemeentebelangen weer OZB wel weer, nou daar kunnen we wel willen kijken, dus ik vind het een beetje zwabberen. Laat ik dat maar op dit moment zeggen. De voorzitter: Misschien dat is in feite, ja ... Dat halen ze even uit uw verhaal mevrouw Hooijer. U zegt van we kunnen toch wel weer aan de OZB-knop draaien, er wordt gezegd die kans heeft u gehad, maar misschien dat u er even op kunt reageren. Mevrouw Hooijer: Nou het is niet zo van goh nu willen we opeens dat zwembad en weet je wat dan doen we daarom die OZB omhoog. Het gaat er ons om dat als we echt aan de minima komen, als dat aan de orde komt, we moeten in de oranje map verder zoeken naar bezuinigingen, dat willen we niet. En daarom, dan pas zou er aan de OZB-knop gedraaid kunnen worden. De voorzitter: Mevrouw Pullen. Mevrouw Pullen: Na ja, volgens mij hebben we al heel wat aan de minima, mede door uw toedoen, ja zeg maar benadeeld, laat ik het maar even zo zeggen.

We hebben niet voor niets de inkomenstoeslag taakstelling pas geleden, ja die hebben we zeg maar onder aanvoering van ons als fractie ... Nou ja, hoe moet ik dat zeggen, dat gaat in ieder geval niet door. Ja, u gaat nu zeggen de grens is bereikt. Nou dat vind ik wel mooie woorden, maar ik proef daar niet de spanning in die gaat over de toekomst van wat onze ambitie is, waar we naartoe willen. Zwembad, Hoofdstraat-zuid, brandweerkazerne, het zijn echt punten die voor de toekomst belangrijk zijn om over na te denken en ja daar moet dan geld voor komen natuurlijk, nou daar is wat meer ruimte waarschijnlijk, maar laten we voorzichtig zijn en laten dat ... We kunnen ons daar nog niet helemaal in vastpinnen denk ik.

De voorzitter: U zegt eigenlijk de voorzichtige lijn zoals die in de kadernota staat zou moeten gevolgd worden. Mevrouw Rutgers. Mevrouw Rutgers: Ja daar ben ik het mee eens, want we waarschuwen in onze strategische bijdrage ook voor het zwabberbeleid, want dat is in december toch een beetje ingezet doordat er onder aanvoering van drie partijen, CDA, Gemeentebelangen en SGP, schone lei is losgelaten grotendeels. En nou daar zijn wij verontwaardigd over en ja wat u nu naar voren brengt dat onderstreept eigenlijk opnieuw ... We moeten niet gaan zwabberen, laten we nou vasthouden aan schone lei. Eerst zorgen dat de boel op orde is en dan kunnen we daarna weer verder nadenken over investeringen en andere uitgaven. Maar niet zwabberen. De voorzitter: De heer Sieders. De heer Sieders: Ja, terugkomend op het zwabberbeleid wat wordt benoemd. Terugkomend op december dat daar zwabberbeleid is ingezet. Ik wil nog benadrukken dat in december zijn er keuzes gemaakt, is voorgelegd aan het college, is voorgelegd aan de financiële ambtenaren hier, die hebben aangegeven over dit zwabberbeleid waar D66 het dan over heeft, dat het haalbaar was en uitvoerbaar. Moeilijk uitvoerbaar, maar wel haalbaar. Wij lezen deze kaderbrief en in de kaderbrief komt naar voren, als wij het stuk van Stadscentrum, de extra storting weghalen, dat het niet uitvoerbaar is.

Zoals ook al eerder is aangegeven ook door de insprekers: 6% van sociaal domein is nog niet ingevuld. En zo zijn er nog meer dingen wat onzeker is. Wij zien daar gewoon in dat de keuzes die in december zijn gemaakt misschien niet zo zeker en haalbaar waren als wat toen is neergelegd. Als dat het geval is heb je twee keuzes: of je gaat door en hou je vast aan het beleid, of je zegt het beleid wat toen is ingezet hebben we strak neergezet, maar als het zo zou zijn moeten we daarvan afwijken. En dat is het punt waar wij nu op samen ... Wij zien een kaderbrief voor liggen waar het college ook in waarschuwt van jongens, let op, het is nog niet zo rooskleurig zoals het er voorligt, het is zelfs zo dat het misschien kan zijn dat we terug moeten naar de oranje man. Wij hebben gezegd als Gemeentebelangen, voor ons, inderdaad mevrouw Pullen geeft het aan, hartstikke mooi, voor ons is daarin de bodem al bereikt en wij hebben gezegd ook qua gewoon wat we hebben staan: in Hoogeveen niet aan het sociaal domein, eh beleid, maar ook aan gebouwen en voorzieningen. Wij hebben gezegd: voor ons is dit de bodem en we willen in ieder geval dat dit voor ons de onderlijn is. Daarop hebben wij deze keuzes gemaakt voor ons. En hoe de rest er tegenaan kijkt en wat de rest ermee wil, daarvoor zitten we hier nu denk ik. Dank u. De voorzitter: De heer Bisschop.

De heer Bisschop: Ja dat is heel duidelijk wat Gemeentebelangen betoogt van haalbaar en uitvoerbaar en leunt dan op een college. Ik denk dat we als raad zelf daar ook gewoon een verantwoordelijkheid in moeten nemen. In 2020 was de ombuiging op het sociaal domein al niet haalbaar. Er is nog een extra ombuiging van een half miljoen neergelegd die ook in 2021 niet haalbaar blijkt. Dus het is eigenlijk wel een beetje boter op je hoofd hebben om te zeggen van jongens dit is haalbaar en uitvoerbaar. Ik kan me ook herinneren in de discussie die we een aantal raadsvergaderingen geleden hebben gehad, dat we discussie hebben gehad over haalbaarheid en uitvoerbaarheid door het college. Maar het college heeft ook wel degelijk, en ik heb wel drie keer die raadsvergadering nageluisterd, dat er heel duidelijk is gewezen door de wethouder financiën op de risico's die erin zaten. De risico's die wij onder ogen moesten zien, de risico's die we als raad zelf moesten invullen. En als je dan, als meerderheid van de raad, drie partijen, dan zeggen van oké die risico's nemen we, moet je ook op de blaren gaan zitten. Moet je niet terugtrekkende beweging nemen, dan moeten we nu ook dat beleid gewoon voortzetten zoals dat toen ingezet is.

De voorzitter: Mevrouw Pullen. Mevrouw Pullen: De heer Bisschop van de VVD zegt ook iets over de gezamenlijke verantwoordelijkheid, dat wou ik ook sowieso onderstrepen. Ik wou nog tegen Gemeentebelangen zeggen dat wij de constatering hebben gedaan dat de keuzes die Gemeentebelangen nu hier zo neerzet, die ze in december gemaakt hebben, dat de gevolgen zijn dat er gewoon veel minder investeringsruimte nodig is en dat dat wel gevolg is van onder andere wat Gemeentebelangen aan keuzes voorgelegd heeft in de raad. Daar hebben wij als de raad mee te dealen. Volgens mij is Gemeentebelangen, ja zoals mijnheer Sieders dat nu zegt, van ja hè het komt bij de ambtenaren, komt bij het college, uiteindelijk beslissen we hier als raad. De voorzitter: Mevrouw Rutgers. Mevrouw Rutgers: Ja, dit is echt ook precies mijn punt, want je zegt: ja maar de ambtenaren en het college zeiden het kan, het is wel moeilijk uitvoerbaar maar het kan. Ja, moeilijk uitvoerbaar betekent dat je een risico aanvaard en blijkbaar was dat risico toch te groot. Daar zijn niet de ambtenaren verantwoordelijk voor of kun je achter het college hun advies verschuilen. Daar zijn gewoon, de mensen die daarvoor gekozen hebben, die zijn verantwoordelijk en dat staat direct haaks op het voorzichtig begroten wat we hebben afgesproken. En daar zit het knelpunt.