Printversie transcript

TRANSCRIPT VAN DE RAADSAVOND VAN GEMEENTE HOOGEVEEN d.d. 8 juni 2023

1.

Plenaire besluitvormende vergadering (Raadzaal) 1.1 Opening De voorzitter: Dames en heren, ik open de vergadering van uw raad, heet iedereen die hier aanwezig is natuurlijk van harte welkom. De mensen die via Radio Hoogeveen en de stream naar ons luisteren en/of kijken, al dan niet in combinatie, ook hartelijk welkom bij deze raadsvergadering van 8 juni. Zoals u gewend bent, aan elk begin van deze raadsvergadering vraag ik u even een moment van stilte voor bezinning. Dank u wel. Ik hoef vanavond niemand af te melden, want de raad is voltallig aanwezig. 1.2 Vaststelling agenda De voorzitter: En zijn we bij agendapunt 1.2, het vaststellen van de agenda. Mevrouw Hooijer meldt zich even. Mevrouw Hooijer. Mevrouw Hooijer-Everts: Voorzitter, dank u wel. Wat ons betreft kan de strategische agenda Regio Zwolle door naar besluiten, maar ik weet niet of de anderen daar ook zo over denken. De voorzitter: Ik zie al non-verbaal een aantal nee-schudders. En misschien dat ik dat zo even mag constateren. Dan zou dat betekenen dat we dat voor een aantal partijen onmogelijk maken. We hebben altijd de gewoonte om dan te zeggen, dan blijft hij ook staan. Ik ga even kijken of u het daar dan ook mee eens bent? Want we hebben dat ... Ja? Maar ik vind het altijd wel zo netjes om degene die het verzoekt nog even de kans nog even om daar een opmerking over te maken.

Maar dat betekent dat de agenda niet wordt voorgesteld om die te wijzigen. Dan de vaststelling. U moet erover stemmen, want we gaan natuurlijk weer net zoals vanouds altijd en alles met de digitale snelweg ... Gaan we over stemmen. In dit geval ook. Volgens mij heeft iedereen gestemd. Dat betekent dat met 31 voor en 0 tegen de agenda vastgesteld is. 1.3 Mondelinge vragen De voorzitter: En komen wij bij agendapunt 1.3, de mondelinge vragen. Er zijn geen mondelinge vragen ingediend. Dat agendapunt vervalt. 1.4 Ontheffing woonplaatsbeginsel wethouders De voorzitter: En zijn we bij 1.4, de ontheffing van het woonplaatsbeginsel wethouders. U heeft het voorstel gezien. Ik zie dat de heer Vos en heer Pomper het woord daarover wensen. Ik geef eerst de heer Vos het woord. De heer Vos van Forum voor Democratie. De heer Vos: Dank u, voorzitter. Wij zullen tegen deze ontheffing stemmen, omdat wij het heel erg belangrijk vinden dat vanuit de lokale gemeenschap gedacht wordt en dat wethouders gewoon eigenlijk in Hoogeveen moeten wonen. Dat is niks per se tegen de wethouders zelf, maar dat is gewoon een principe die wij heel erg belangrijk vinden. Wij zullen daarom hier tegen stemmen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Pomper, SP.

De heer Pomper: Dank, voorzitter. De SP vindt het ook heel belangrijk dat de wethouders in de gemeente Hoogeveen wonen en wil de wethouders dan ook oproepen, en Jan Zwiers laten we dan even achterwege, want die wordt binnenkort burgemeester, dat ze het wel zou sieren dat ze in Hoogeveen gaan wonen. En we zullen voor stemmen met de ontheffing. De voorzitter: Dank u wel. Ik zie geen andere meldingen. Dan leg ik dit voorstel ter stemming voor aan u. Dank u wel. Daarmee is het voorstel van de ontheffing met 29 voor en 2 tegen aangenomen. 1.5 Nieuwe Verordening winkeltijden Hoogeveen 2023 De voorzitter: Dan komen we bij agendapunt 1.5, de nieuwe verordeningen winkeltijden. De vorige vergadering in debat geweest. En dat heeft een aantal amendementen en een motie opgebracht. En die staan ook op de agenda hier toegevoegd. Die zullen we ook successievelijk gaan behandelen. Ook voor degenen die misschien voor de eerste keer hier zijn dan wel kijken. Amendement is een voorstel dat tot wijziging van het voorstel moet leiden, als het amendement wordt aangenomen. Daarom gaan amendementen altijd voor de motie. Want de motie is een uitspraak die de raad doet richting zichzelf dan wel het college om een oproep in zijn algemeenheid. Maar om dat hier deze motie ook van toepassing op de winkeltijdenverordening wordt die ook bij deze behandeld.

Nu zal het wel zo zijn, dat zult u straks ook zien, dat als wij de amendementen, die twee amendementen, hebben behandeld, dat we eerst de besluitvorming zullen doen en dan de motie aan de orde zullen hebben. Want de motie, zoals ik al zei, is niet een wijzigingsvoorstel. Die moeten eerst. En dan het voorstel moet in stemming gebracht worden. En dan komen de moties aan de orde. Als eerste is aan de orde het amendement met de titel Gun iedereen rust en ruimte voor Kerst en Pasen. Zo is hij getiteld. Die heeft u ook bij de stukken gevonden. Zo is hij ook al voor een groot deel aangekondigd tijdens de debatronde. En ik geef eerst de indieners het woord om een toelichting te geven op dit amendement. En als die partijen dat gedaan hebben, zal ik ook even de reactie van het college op dit amendement vragen. En vervolgens kunnen anderen natuurlijk daar ook op gaan reageren. Ik geef het woord aan de fractie van het CDA, mevrouw Koekoek. Mevrouw Koekoek: Voorzitter, dank u wel. Ik denk dat een toelichting niet echt meer nodig is. We hebben er uitgebreid over gedebatteerd. Wel is het amendement naar aanleiding van het debat aangepast naar aanleiding van de inbreng van vanuit de PvdA. De overwegingen zes en zeven zijn aangepast. En het besluit is wat strikter nog geformuleerd, dat het echt duidelijk is dat het om de eerste paasdag gaat en om eerste kerstdag, de sluiting van de winkels.

De voorzitter: Dank u wel, de heer Meesters van de ChristenUnie. De heer Meesters: Voorzitter, we vinden dat het CDA hier een mooi amendement heeft voorbereid. Wij hadden graag de Goede Vrijdag erin opgenomen zien worden, maar we begrijpen ook dat dat niet op veel steun kon rekenen. In die zin laten we dit amendement maar op deze wijze indienen. De voorzitter: Dank u wel. Dan de reactie van de kant van het college. De heer Zwiers. De heer Zwiers: Dank u wel, voorzitter. Dat kan een korte reactie zijn. Ik heb ook wel tijdens de vorige vergadering al enige blijk gegeven van hoe wij erin staan. Ik laat het graag aan u als raad, met dien verstande dat het speelveld willen we graag zo gelijk mogelijk houden. Dat is het uitgangspunt geweest van het collegeadvies. Maar voor de rest vind ik het aan u als raad om hierover te besluiten.

De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik. De heer Dekker van de Partij van de Arbeid. De heer Dekker: Dank u wel, voorzitter. De Partij van de Arbeid steunt de uitbreiding van de winkeltijden op zondag, maar we vinden het ook prima dat de winkels gesloten zijn op eerste paasdag en eerste kerstdag. Het zijn toch dagen die door veel mensen op een of andere manier gevierd worden. Onze fractie wil door het steunen van dit amendement daar mogelijkheden voor bieden. We hebben er in het debat vorige keer al uitgebreid over gesproken. Dat hoeft nu wat ons betreft ook niet weer. We zijn tevreden over de aanpassingen die het CDA in de tekst bij de overwegingen heeft gedaan. Voor ons is de motivatie van het standpunt immers ook niet religieus. Aan de andere kant vinden we het wel prima om met dit soort gevoelige zaken af en toe een handreiking te doen. En dat was al duidelijk, ik heb het net al gezegd, wij stemmen in met dit amendement. De voorzitter: Dank u wel. De heer, sorry, mevrouw Hooijer. Mevrouw Hooijer-Everts: Voorzitter, dank u wel. In de fractie hebben we het hier wel weer uitgebreid over gehad. En eerste kerstdag, eerste paasdag klopt, dat is voor veel mensen, ongeacht welk geloof dan ook, vaak wel een familiedag, maar uiteindelijk stemmen we toch voor de vrijheid van de ondernemers.

En ervan uitgaande dat waarschijnlijk niet veel winkels opengaan, maar ze kunnen het wel als ze dat willen. Wij zullen tegen dit voorstel stemmen. De voorzitter: De heer Van der Sleen nog? De heer Van der Sleen, Gemeentebelangen. De heer Van der Sleen: Ik zou straks even graag een stemverklaring willen afgeven. De voorzitter: Dank u wel. Dan hebben we dat genoteerd. De heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Binnen onze fractie willen we eigenlijk twee stemverklaringen afleggen zo. De voorzitter: De heer Klok, VVD. De heer Klok: Dank u wel, voorzitter. Het zal u niet verbazen, maar wij als fractie zullen hier unaniem tegen stemmen. En we hebben het vorige debat er al uitvoerig over gehad, maar ook nog afgelopen twee weken weer druk in de weer geweest met ondernemers, werknemers en consumenten. Weet je, noem een Offerein, noem een Plaizier uit Hoogeveen, maar bijvoorbeeld ook in het dorpen, een Coop, die daar kopen. Die waarderen zeker allemaal die openstelling, ook op eerste kerstdag en ook op eerste paasdag. En dan krijgen wij de vraag, waarom Nieuwjaarsdag dan niet? Waarom Nieuwjaarsdag niet en deze dagen wel? Voordat we weer die hele discussie ingaan, wij willen graag die vrijheid houden aan de ondernemers, aan de werknemers en aan de consument. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van der Meer, GroenLinks.

De heer Van der Meer: Een korte reactie, voorzitter. Dank u wel. Het zal niet verbazend zijn, na het debat van vorige keer, maar wij zullen dit amendement niet steunen. De voorzitter: De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank je wel. Goed dat het CDA toch enige verbetering wil aanbrengen in deze verordening. Wij vinden, het wordt er iets minder slechter van. Wij zullen het wel steunen. Dank u wel.

De voorzitter: Dank u wel. De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Dank u, voorzitter. De SP zal het niet steunen. We vinden het ook iets te specifiek, de eerste kerstdag en eerste paasdag. Er zijn heel veel andere dagen die mensen ook heel belangrijk vinden, zonder te bagatelliseren overigens. Dat is ook al een reden om tegen dit amendement te stemmen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Rutgers, D66. Mevrouw Rutgers: Dank u wel. Om dezelfde reden als GroenLinks en de VVD zullen wij tegen dit amendement stemmen. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even weer terug naar de indieners of daar nog een reactie op nodig is. Mevrouw Koekoek. Mevrouw Koekoek: De standpunten zijn helder. Die zijn ook al uitgewisseld in het debat. De voorzitter: Dank u wel. Kijk ik nog even of de heer Meesters ... Niet het geval. Dan kunnen wij straks overgaan tot stemmen. Alleen hebben nu een aantal mensen aangegeven nog een stemverklaring daarover wilden afleggen. Ik geef eerst het woord aan de heer Van der Sleen. De heer Van der Sleen: Dank u, voorzitter. Dit betreft het amendement van het CDA. Zou ik graag een toelichting willen geven. Voor mij persoonlijk hebben de christelijke feestdagen wel een waardevolle betekenis, zoals Goede Vrijdag, eerste paasdag, eerste pinksterdag en eerste kerstdag.

Echter kan ik me bij Goede Vrijdag al niet meer herinneren dat dit voor mij een vrije dag was en aan het werk was. En maakt de Goede Vrijdag jammer genoeg ook deel uit van de 24 uurseconomie. De andere christelijke dagen zijn dagen waarbij we dit binnen ons gezin wel vieren en onze kerkelijke gemeente bezoeken. De gewone zondagen doen we dit natuurlijk ook, maar daar hebben we een andere zienswijze, invulling op het woordje rustdag. De zondag is altijd de dag geweest, na bezoek aan de kerkdienst, van ontspanning en leuke dingen doen, inclusief ook weleens winkelen of een terrasje pakken. De voldoende christelijke feestdagen zijn dan geen uitzondering hoe wij als gezin deze dagen doorbrengen en doorbrachten. Het is in mijn ogen dan ook meer een signaal dan een principiële overtuiging. Het zou in je christelijke levensovertuiging niet uit mogen maken als het bijvoorbeeld ook een dinsdag is of een zondag. Daarom zal ik dan ook tegen dit amendement stemmen en voor het voorstel van het college stemmen. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. De heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Dank u, voorzitter. Binnen de Forum-fractie hebben we er eigenlijk een hele filosofische discussie over gevoerd.

En waar die discussie eigenlijk niet per se zit in van, is het goed of slecht dat zaken opengaan of niet, want we zien toch steeds meer, en daar zijn we het ook samen wel over eens, dat de consumptiemaatschappij steeds meer grip krijgt op deze samenleving. Dat het hele schuldensysteem uiteindelijk alles opslokt waar we inzitten. Dat alle tradities daardoor vallen. Alleen is natuurlijk het ding van, hoe schiet je dat dan aan? Is het dan de taak van de overheid om daar dan restricties in te stellen, ja of nee? En daar verschillen we dan van mening in binnen de fractie. Ik vind dat wel. Ik zou het amendement ook steunen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Kleine, Forum voor Democratie.

De heer Kleine: Dank u wel. Ik refereer even aan dezelfde discussie die Vincent al even aanhaalde. Die duurde overigens tot midden in de nacht, geloof. Uiteindelijk, het laatste punt klopt wel. Dat was op een gegeven moment waar het op vastzit. Moet het dan opgelegd worden door de overheid, het verbieden van het opengaan op die dagen of niet? Heeft de overheid daartoe dat recht of niet? En daar zit het hem gewoon op. Ik zou ook niet het hele debat willen terug gaan halen, want daar hebben we het vorige keer ... Was eigenlijk best een leuk debat, moet ik zeggen. Maar goed, ik ga dat niet allemaal herhalen. Het is wel zo dat het bijna onmogelijk is om het te zien in een breder kader, want die consumptiemaatschappij enzovoorts, daar zijn we het inderdaad allemaal wel over eens. Alleen het feit dat een overheid dan moet ingrijpen en zeggen van, op die dagen mag je dan wel of geen kleding kopen, daar kan ik mij niet bij aansluiten. Vandaar dat ik tegen zal stemmen. De voorzitter: Dank u wel. Dan heb ik voldoende iedereen gelegenheid gegeven om stemverklaringen af te leggen. En anderen hebben we dat duidelijk in hun bijdrage gezegd. Dan is de stemming open over dit amendement. En daarmee is het amendement met 16 voor en 15 tegen aangenomen. Dank u wel. Dan gaan we over naar het amendement Verordening winkeltijden Ramadan, want dat is de officiële titel zoals dat hier voorligt.

Dat wordt ondersteund door een aantal partijen. Ik ga ze successievelijk even langs voor een mogelijke toelichting. En ik begin bij de fractie van Gemeentebelangen. De heer Sieders. De heer Sieders: Dank u wel, voorzitter. De toelichting over dit amendement. Wij zijn blij met het toevoegen van artikel 12 over de Ramadan, maar we zijn wel van mening dat dit artikel te uitgebreid is en daardoor het doel mist. De indieners van het amendement zijn van mening dat er geen onderscheid door de gemeente dient te worden gemaakt op basis van een type klant, zoals die benoemd wordt wat in het bijzonder een bepaalde winkel bezoekt. Tevens is het handhaven van deze regeling voor ons inziens niet uit te voeren. En daarom hebben wij deze ook ingediend. We zijn ook blij dat er meerdere zo denken. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk naar de fractie van de Partij van de Arbeid. De heer Dekker. De heer Dekker: Voorzitter, ook wij hechten aan als we dingen in gaan voeren of amendementen steunen dat het te handhaven is. Dat zien wij in dit geval ook niet zitten. En verder vinden wij ook op deze manier klanten ... Dat het voor een groep is, vinden wij ook niet correct. Vandaar onze steun voor dit amendement. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van der Meer, GroenLinks. De heer Van der Meer: Voorzitter, dank u wel. Het is wel gezegd. En wat mij betreft vereenvoudigt dit de verordening.

En dat is een goede zaak. Ook in die zin zullen wij van harte dit amendement steunen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Klok, VVD. De heer Klok: Dank u wel, voorzitter. Ik kan het niet beter zeggen dan de vorige sprekers. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Rutgers, D66. Mevrouw Rutgers: Idem. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik voor een reactie naar het ... Sorry, ik kom zo even, want ik heb nu alleen even de indieners. U krijgt zeker de gelegenheid straks, maar eerst even een reactie van het college, aan de kant van de heer Zwiers.

De heer Zwiers: Dank u, voorzitter. Heel kort. Het is uitvoerbaar haalbaar en ik moet zeggen, het zou ook maar zo verstandig kunnen zijn. De voorzitter: Dank u wel. Er waren een aantal mensen die zich al hadden gemeld. De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Dank u, voorzitter. Inderdaad een verstandig amendement. Het is dat vandaag het mij ontbeerde aan tijd, anders had ik mij ook al aangemeld als mede-indiener. Je kunt al raden wat de SP gaat doen. De voorzitter: De heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Dank u, voorzitter. Wij zullen het ook steunen, want we zien steeds meer dat wetgeving veel te veel in detail wordt uitgewerkt. Dat is gewoon niet nodig. Steun. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank je wel, voorzitter. Als in het debat aangegeven, vonden wij dit heel gerechtvaardigd dat ze met dit voorstel komen. Wij zullen het ook steunen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Koekoek, CDA. Mevrouw Koekoek: Voorzitter, dank. Het is scherp opgemerkt door Gemeentebelangen en een terechte wijziging. Wij zullen het steunen. De voorzitter: De heer Meesters, ChristenUnie. De heer Meesters: Voorzitter, op het moment dat er een voorstel komt om een verordening helderder te krijgen, omdat de tekst tot verwarring kan zorgen, dan is dat inderdaad een goede zaak. En daarom zullen wij dat ook zeker steunen. De voorzitter: Dank u wel.

Ik kijk of de indieners nog ... Ik denk haast niet dat er op gereageerd hoeft te worden. Dat is niet het geval. Dan stel ik voor dit amendement in stemming te brengen. Dank u wel. Daarmee is het amendement met 31 voor, 0 tegen aangenomen. En komen we bij het gehele voorstel wat nu in stemming gaat worden gebracht. Het gewijzigde voorstel. Ik zeg het nog maar even duidelijk, want er zijn twee amendementen op aangenomen. Dat ligt nu voor. De heer Meesters, ChristenUnie. De heer Meesters: Voorzitter, wij zouden daar graag een stemverklaring over af willen leggen. Het zal u niet verbazen dat ChristenUnie, ondanks dat we blij zijn dat de eerste kerstdag en eerste paasdag nu alsnog als beperkte dag wordt gezien, zijn we toch niet blij met het feit dat de tijden verder verruimd worden op de zondag. Wij zien de zondag inderdaad, dat hebben wij in het debat al duidelijk gemaakt, toch als een bijzondere dag. En we vinden het desondanks jammer dat hier een meerderheid van de raad daar voor is. Maar goed, dat is democratie. Daar zullen we ons ook bij neerleggen. Maar wij zullen wel tegen dit amendement of tegen deze verordening stemmen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Koekoek, CDA. Mevrouw Koekoek: Voorzitter, dank. De uitbreiding van de winkeltijden hebben voor een uitgebreid debat gezorgd in deze Raadzaal. Dat was goed, omdat het in de optiek van het CDA ging over de vraag, wat voor

samenleving willen we zijn en welke economie past daarbij? Wat ons betreft voeren we vaker een dergelijk debat. We zijn blij dat door ons amendement in ieder geval op eerste kerstdag en op eerste paasdag de winkels gesloten zijn, zodat iedereen in onze gemeente deze dagen kan vieren. Hier in de Raadzaal heb ik eerder gezegd dat het CDA en veelkleurige partij is. Dat komt ook in dit voorstel naar voren. We hechten als CDA aan discussie binnen de fractie en ruimte voor ieders standpunt. Waar mogelijk proberen we tot een aanvaardbaar compromis te komen. Maar soms lukt dat niet, zoals bij zaken die principieel van aard kunnen zijn. Daarom is er binnen het CDA de ruimte en vrijheid om zuiver naar eigen eer en geweten te kunnen stemmen, uiteraard met respect voor de mening van anderen. Dat betekent in dit geval dat de fractie van het CDA verdeeld zal stemmen over dit voorstel. Alles afwegende en gehoord hebben de beraadslaging hier in de Raadzaal zal een deel van de fractie van CDA tegen het geamendeerde voorstel stemmen. Met ons amendement zijn voor ons de scherpe kantjes ervan afgehaald, maar we vinden deze uitbreiding van de winkeltijden niet noodzakelijk en niet wenselijk. Voor het CDA is het helder. Voor ons staat een economie in dienst van de samenleving.

Dat betekent voor een deel van de fractie dat we niet ongebreideld willen meewerken aan een 24 uurseconomie binnen onze gemeente en geen verdere openstelling van de winkeltijden. We willen een samenleving in balans, met ruimte voor momenten van rust, ontspanning, ontmoeting en verbinding en ook respect voor religie, reflectie en overdenking. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Jansen, CDA. Mevrouw Jansen-Brandsema: Dank u wel, voorzitter. Ik vind eigen regie en keuzevrijheid van mensen een groot goed. Mensen moeten zelf mogen bepalen wanneer zij willen rusten, sporten, recreëren, werken, winkelen, een kerk of restaurant bezoeken of bij de bakker een broodje of taartje kopen, ook op zondag. Een stem voor het voorstel, weet ik, is ook een CDA-geluid. Met wederzijds begrip stem ik voor het voorstel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank u wel, voorzitter. Het zou geen rechtdoen als ik alleen maar zou roepen van, we zijn tegen. Dat de SGP tegen openstelling van winkels en in het algemeen tegen het werken op zondag is, is niet nieuw. Het is ook niet zomaar een stokpaardje van de SGP.

Maar voorzitter, als in ons verkiezingsprogramma opgenomen staat dat de basis is waaruit wij politiek bedrijven het woord van God is en daar de hoogste wetgever klip-en-klaar, zwart-op-wit laat vastleggen in Zijn heilige wet, zes dagen zult gij arbeiden en al uw werk doen, maar de zevende dag is de sabbat, dat is de rustdag van Jehova, uw God, dan zult ge geen werk doen. Deze hoogste wetgever verbiedt alle economische activiteiten op de rustdag. En dat Hij daar het recht toe heeft, is logisch, omdat Hij onze maker, onze schepper is. Maar als wij letten op het doel, want dan heeft dit twee betekenissen. Het is goed voor een mens op na zes dagen werk te rusten. Lichamelijk, psychisch is dat medisch bewezen. En voor het geestelijke is het van onschatbare waarde om op die dag juist de beslommeringen van de dagelijkse bezigheden niet uit te oefenen, maar ons te richten en te bezinnen op de dingen na dit leven. En daar heeft God juist deze rustdag voor bedoeld. Ik citeer nog één uitspraak en er staat in Johannes 6 vers 27, werkt niet om de spijs die vergaat, maar werkt om de spijs die blijft tot in het eeuwige leven, welke de Zoon des mensen ulieden geven zal, want Dezen heeft God de Vader verzegeld. Hiermee is duidelijk dat wij tegen zullen stemmen. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk of anderen ... De heer Klok, VVD. De heer Klok: Dank u wel, voorzitter.

Ongeveer tien jaar geleden begon Henny Jager met een initiatiefvoorstel vanuit de VVD om de winkeltijdenuitbreiding op zondag vorm te geven. En dat we nu 2023 daar zijn, op dit moment zijn, we zijn er bijna, maar in de komende jaren zullen we nog wel een stapje verder mee met de tijd

gaan. Maar dat we hier nu zijn, dat voelt voor ons goed. En we zijn blij dat, zoals het nu lijkt, zoals we het hier een beetje proeven, deze verordening wordt aangenomen en dat iedereen dat zelf kan bepalen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Dank u, voorzitter. De SP is jarenlang tegen de opkomst van de 24 uurseconomie geweest. Maar de realiteit is inmiddels al achterhaald. Het is al een feit. En dan kun je zeggen van, dan gaan we overal op tegen stemmen om die 24 uurseconomie tegen te gaan, maar dat gaat gewoon niet lukken. De realiteit is namelijk ook dat mensen wisselende werktijden hebben. Niet meer van maandag tot met vrijdag werken . Mensen werken ook in het weekend en zullen ook boodschappen moeten doen voordat ze naar hun werk gaan. Of tijdens het werk, wat heel veel gebeurt. Even naar de winkel toe, omdat ze hun lunch zijn vergeten. De SP zal voor dit raadsvoorstel stemmen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Dank u, voorzitter. Ook hier zullen wij gesplitst op stemmen. Waar ik het eigenlijk nog wel even over wil hebben, over het hele idee van, bijvoorbeeld ook met het amendement net, het gaat er natuurlijk over van, wat is naar de essentie van de zondagsrust, van de gedachte erachter? Het gaat erom dat je inderdaad niet een machine wordt. Dat je door blijft gaan met werk alleen maar.

En dat vinden we het allerbelangrijkste, dat die symboliek naar voren komt. Alleen is het wel jammer dat het CDA dan bijvoorbeeld, of andere partijen hier, het heel erg puur op die zondag gooien als het symbool van die gedachte. En het is ook eigenlijk best wel iets wat in deze huidige moderne wereld ook belangrijker wordt geacht dan de essentie erachter. Het gaat om het symbool, de symboliek. Dat is eigenlijk wel een groot probleem. En we hopen daarom ook dat bij de partijen die nu zo heel hard tegen die 24 uurseconomie in zijn gegaan, dat die er uiteindelijk ook beleid van gaan maken en dat ze het niet alleen laten bij één amendement. Daarom zou ik hier ook op tegen stemmen. De voorzitter: De heer Kleine, Forum voor Democratie, nog. De heer Kleine: Ik kan het niet beter verwoorden dan mijn voorganger, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Rutgers, D66. Mevrouw Rutgers: Zoals tijdens het debat ook al aangegeven, vinden wij het belangrijk dat iedereen zelf kan bepalen wanneer hij rust heeft, wanneer hij winkelt. Eigenlijk dezelfde strekking ongeveer als mevrouw Jansen van het CDA ook al aangaf. En daarom zijn wij voor deze verordening. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk of er anderen nog ... Is niet het geval. Dan is het gewijzigde voorstel, door de twee amendementen net gewijzigd, aan de orde en kan erover gestemd worden. Dank u wel.

Daarmee is de gewijzigde verordening, en de vordering zoals hij nu in de stemming voorlag, met 21 voor en 10 tegen aangenomen. Dan komen wij bij de motie Aanpassen verordening winkeltijden. Het voorstel is inmiddels aangenomen, maar de motie gaat om uw uitspraak vragen. Ik kijk eerst naar de indieners. Mevrouw Rutgers van D66. Mevrouw Rutgers: Dank u wel, voorzitter. Aanleiding voor deze motie is het nader bestuderen van de verordening, waarin wij zagen dat het taalgebruik wel erg complex is, maar ook dat de verordening op sommige vlakken een oerwoud is aan dit mag wel, maar dit niet of dit mag tenzij of mits. Om daarvan af te

gaan, hebben wij een motie opgesteld. Nou heb ik net vooraf met de wethouder nog kort gesproken en de complexiteit uit de verordening halen, dat wordt het komende half jaar erg lastig. Ik wil graag mijn eigen motie bij deze amenderen, door de twee bullets die gaan over onnodig complex taalgebruik te laten vervallen. Dat is de eerste bullet bij, spreekt haar mening uit. En de tweede bullet bij, roept het college op om. We willen nu graag oproepen dat het college in gesprek gaat met ondernemers om te kijken naar al die rare uitzonderingen. Bijvoorbeeld, wat ik in de motie ook al aangaf, een bloemenwinkel of een bloemenkraam mag alleen open als die binnen een straal van honderd meter van een begraafplaats ligt. Is dat nog van deze tijd? Is dat wat past bij wat ondernemers willen en wat onze inwoners nodig hebben? Of moeten we zeggen, alle bloemenwinkels moeten dicht of mogen ze juist open wanneer ze dat zelf willen? Dat gesprek over die uitzonderingen die nu in de verordening staan, zouden wij graag willen dat het college die aangaat met ondernemers. En we geven hun daar graag de ruimte voor. Het is een beetje uit de lucht gegrepen om te zeggen, laten we daar voor het kerstreces een terugkoppeling op vragen. Volgens mij is dat de strekking van de motie. En dan kijk ik even naar mijn collega van GroenLinks, mijnheer Van der Meer.

De voorzitter: Dat gaat natuurlijk via de voorzitter, maar die zal daar zeker op reageren. Maar ik neem aan dat hij, overigens even voor iedereen hoor, niet alleen voor de heer Van der Meer, maar de eerste bullet bij, spreekt als haar mening uit, is uit het voorstel zoals het bij de agenda er zit, eruit gehaald. Dat geldt ook voor de tweede bullet van, roept het college op. En de tekst die u nu in beeld ziet, daar is dat al uitgehaald. Dit is nu de motie, zoals hij net ook toegelicht is met het weghalen van die passages door mevrouw Rutgers. De heer Van der Meer, want u bent mede indiener, ik ga ervan uit dat uw naam hier ook onder blijft staan, maar we gaan het graag horen. De heer Van der Meer, GroenLinks. De heer Van der Meer: Voorzitter, dank u wel. Jazeker, blijft mijn naam hier onder staan. En gelukkig is dit amendement op de eigen motie ook vooraf met mij besproken. Het is geen verrassing. Ik heb daar verder ook niets aan toe te voegen. Ik denk dat dit goed is om het college hiertoe op te roepen. Ga vooral het gesprek aan en blijf dat gesprek ook vooral voeren. En laten we inderdaad kijken naar wat onnodig is, wat in de toekomst verwijderd kan worden. Daar laat ik het bij. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Reactie van het college door de heer Zwiers. De heer Zwiers. De heer Zwiers: Voorzitter, er is inderdaad nu behoorlijk wat aangepast.

Ik zit nog even te kijken naar de termijn of in ieder geval de herziening van de verordening. Als het gaat om de uitzonderingen zelf, daar ervaren wij dat als een steuntje in de rug. Ik denk dat het goed is dat dat benoemd wordt. Ik denk ook dat wij daar prima over in gesprek kunnen met de winkeliers. Wat dat betreft is hij wat ons betreft uitvoerbaar en ook wel verstandig. Dat is te doen. We twijfelen nog even over de herziene verordening, hoe dat technisch moet. Wat zei je? Om te kijken of de tekst, hoe we die dan kunnen aanpassen? Ze kunnen zich ook bij ons melden op dit moment al hiervoor, maar ik denk dat we hier even over ... Aanvankelijk zeg ik dat het voor ons uitvoerbaar is. De voorzitter: En dan betekent dat, dat de discussie moet nog eerst gevoerd worden en we wachten even de stemming af. Maar op moment dat die aangenomen wordt, dat daar nog een soort uitvoeringsstuk over komt richting de raad. De heer Meesters, ChristenUnie. En daarna de heer Van Rijn. De heer Meesters: Voorzitter, ik hoor ook even wat de wethouder nu zegt. Dat is toch wel een ander standpunt dan wat ik twee weken geleden heb gehoord. Wij zijn toch minder enthousiast over deze motie. En ik zal u kort toelichten waarom. Uiteindelijk zo'n verordening dient natuurlijk een bepaald doel. Daar staan een heleboel wettelijke bepalingen in, met juridische teksten. En wat ik begrepen heb, is dat daar op dit

moment gewoon geen problemen zijn. Op het moment dat er echt een probleem is, dan zou dat opgelost moeten worden. Maar ik vraag me af, welk probleem lost dit op? En om dan nu een team aan ambtenaren aan het werk te zetten om tot een herziene verordening te komen, terwijl die ambtenaren ook een heleboel ander werk te doen hebben, want we weten gewoon dat het op het moment echt krap is qua bezetting, dan zou ik zeggen, dan vind ik deze laag in de prioriteit staan. En heb ik er geen moeite mee als u zegt van, we gaan in gesprek met de ondernemers, we gaan kijken waar misschien wel knelpunten zitten. En op langere termijn, maar zonder daar een datum aan te willen koppelen, kijken we wel of herziening nodig is. Maar om daar nu een datum aan te koppelen, vind ik te strak en vinden we ook niet verstandig op dit moment. Dat is het standpunt van de ChristenUnie. Wij zullen tegen stemmen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank u wel, voorzitter. Zoals wij bij het debat ook al aangegeven hebben, wij vinden het ook nodig dat dit soort verordeningen gewoon helder, duidelijk, klip-en-klaar zijn, zonder allerlei smoezelige taal erin. Wij zullen hier voor zijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Koekoek, CDA. Mevrouw Koekoek: Dank u wel. De ChristenUnie heeft al wel heel veel gras voor mijn voeten weggemaaid.

Wat ik er nog aan wil toevoegen, is dat we als CDA altijd wel zijn voor het schrappen van onnodige regelgeving. Maar inderdaad, voor welk probleem is dit nu een oplossing? En wat we ook wel vinden, is dat er wel heel gemakzuchtig nu naar het college wordt gekeken om de wijzigingen aan te brengen. D66 en GroenLinks hadden ook kunnen opteren voor zelf de wijzigingen middels een amendement te kunnen voorleggen aan de raad. Wij zullen ook tegen deze motie stemmen. De voorzitter: Excuses. Ik had mijn microfoon uitgezet. De heer Sieders, Gemeentebelangen. De heer Sieders: Dank u wel, voorzitter. Ik heb even snel een aanvullende vraag. Want ik zie hier op het beeld een andere tekst dan wat we hier voor hebben liggen. Maar ik zie ook nog bijvoorbeeld bij, spreekt als haar mening uit dat. En dan gaat het mij met name ook om bullet vier. Blijft dat wel staan of gaat die er ook uit in de motie wat jullie voorleggen? Dat zou ik eerst even willen weten. De voorzitter: We komen zo nog even terug. Ik maak even het rondje af. De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Dank u, voorzitter. De heer Meesters heeft inderdaad al de woorden van menigeen uit de mond gehaald. Ook nog even een aanvulling daarop. De wethouder heeft twee weken geleden ook nog toegezegd om een begrippenlijst en een toelichting voor de verordening te maken.

En dat was voor de SP eigenlijk al meer dan voldoende om uiteindelijk ook met die hele verordening akkoord te gaan. Wij stemmen tegen deze motie. De voorzitter: Ik kijk of anderen die nog niet ... De heer Dekker, Partij van de Arbeid. De heer Dekker: Wij sluiten ons grotendeels aan bij het verhaal van de ChristenUnie. Wij raakten nog een beetje in de war door wat de wethouder daarna weer zei. Toen dachten wij toch van, moeten we daar nog weer wat mee? Maar het heeft wat ons betreft ook niet prioriteit. We horen nooit dat het eigenlijk een probleem is. In de ideale wereld zou het mooi zijn als het ooit een keer aangepast kan worden, maar voor nu zien wij daar geen noodzaak toe. Wij zullen tegen stemmen.

De voorzitter: De heer Klok, VVD. De heer Klok: Dank u wel, voorzitter. Wij zaten ook een beetje met deze motie te worstelen. En dan vinden de reden van, er zijn nu geen problemen en in de toekomst sowieso ook niet, dat vinden wij ... Dat is voor ons een beetje een zwak argument, zeker omdat we nu deze verordening aanpassen en dat logischerwijs ook weer vragen oproept bij ondernemers. Met die gedachtegang vinden wij het juist logisch om het dan wel in één keer goed te doen, omdat die ondernemers, waar ik er al een paar van heb gehoord, die nu wel met vragen komen. Wanneer kan ik open en wanneer niet? Die pakken die verordening erbij en krijgen dan deze tekst onder hun neus. Dat is een beetje de worsteling waar wij mee zitten. Het college heeft een toelichting toegevoegd. En onze worsteling is een beetje van, moeten we dan nu de capaciteit van deze ambtenaren gebruiken om deze verordening te herschrijven? Of is het eigenlijk een soort oproep richting het college van, weet je, let hierop, als je met een verordening bezig gaat, maak hem duidelijk. Want als je een verordening wijzigt, is het logisch dat er ook daarna vragen komen. Dat is een beetje de twijfel waar wij als fractie inzitten. En daardoor zouden wij het ook nog prettig vinden als er wellicht nog vanuit het college iets wat verduidelijking daar vandaan komt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel.

Dan hebben we de eerste ronde gedaan, wat mij betreft. Ik kom zo even weer bij de indieners, want er ligt nog een vraag ook aan de kant van Gemeentebelangen. Er ligt ook een vraag richting het college. Ik geef daarvoor het woord aan de heer Zwiers. De heer Zwiers: Voorzitter, we willen even kort overleggen. Even schorsen, als dat mag. De voorzitter: Dat verzoek zullen we inwilligen. Ik kijk even naar uw inschatting. De heer Zwiers: Twee, drie minuten is wel genoeg, denk ik. De voorzitter: Dan schors ik de vergadering voor drie minuten. Dames en heren, zou u uw plaats weer willen innemen, dan gaan we verder. Ik heropen de vergadering. Ik geef het woord aan wethouder Zwiers. De heer Zwiers: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben even kort kunnen overleggen. Wij zullen uiteraard in gesprek gaan, wij zijn ook altijd in gesprek met de ondernemers. Wij zullen ook de uitzonderingen, zoals die hier benoemd zijn, wel op enigerlei wijze ter sprake gaan brengen natuurlijk in de komende tijd. We willen u eigenlijk wel voorstellen om de termijn die hier staat toch aan te passen naar een natuurlijk moment wanneer de verordening wordt aangepast. Dan kunnen alle wijzigingen die daarvoor opgehaald worden, waarvan ... De gesprekken zullen wij uiteraard ook aan u terugkoppelen. Dan zullen wij ook op het logische moment de aanpassingen doorvoeren in de verordening.

Maar dat doen we het liefst op een logisch moment, omwille van de capaciteit, de druk ook bij de organisatie niet onnodig hoog te maken. De voorzitter: Mevrouw Rutgers. Mevrouw Rutgers: Dank u wel. De schorsing gaf ons als indieners ook tijd om even te overleggen. En uit de woorden van de wethouder begrepen wij al dat er een toezegging is om met ondernemers in gesprek te gaan hierover. Dat wordt nu weer bevestigd. En als we daar voor de Kerst een terugkoppeling op kunnen krijgen, dan kijken we daarna wel naar een natuurlijk moment omdat al dan niet in de verordening te gaan verwerken. Met die toezegging kunnen wij leven. En daarom zullen we de motie terughalen.

De voorzitter: Dan is de motie van de agenda door de indieners teruggehaald en komt u ook niet meer ter stemming. Daarmee is dit agendapunt afgerond. 1.6 Vaststelling bestemmingsplan Zuid, deelplan Sloodstraat De voorzitter: En komen we bij agendapunt 1.6, vaststelling bestemmingsplan Zuid, deelplan Sloodstraat. Ik kijk of er stemverklaringen zijn. Die zijn er niet. Dan kunt u stemmen over de vaststelling van het bestemmingsplan Zuid, agendapunt 1.6. Dank u wel. Daarmee is het voorstel met 31 voor en 0 tegen aangenomen. 1.7 Vaststelling bestemmingsplan Krakeel/Wolfsbos, deelplan Korhoenlaan De voorzitter: En gaan we een agendapunt 1.7, vaststelling bestemmingsplan Krakeel/Wolfsbos, deelplan Korhoenlaan. Geen stemverklaringen? Dan ook deze ter stemming voor. Dank u wel. Daarmee is dit bestemmingsplan ook met 31 voor, 0 tegen unaniem aangenomen. 1.8 Vaststelling besluitenlijst 25 mei 2023 De voorzitter: En komen we bij agendapunt 1.8, het vaststellen van de besluitenlijst van 25 mei. U kunt daarover stemmen. Dank u wel. Daarmee is ook de besluitenlijst met 31 voor en 0 tegen unaniem vastgesteld. 1.9 Sluiting besluitvormende vergadering De voorzitter: En sluiten we het besluitvormende deel. Blijft u even zitten, want we gaan verder met de debatronde rond de GR-en. En mevrouw Koekoek zal de voorzittershamer daarvoor overnemen. Ik sluit het besluitvormende deel. 2.

Debatronde (Raadzaal) De voorzitter: Goedenavond allemaal, ik wilde langzamerhand gaan beginnen. 2.1 Opening debatronde De voorzitter: Welkom ook iedereen hier in de Raadzaal, maar ook op de publieke tribune en mensen buiten dit huis dan wel via de radio, dan wel via de stream. We gaan het deze twee debatblokken hebben vooral over regionale samenwerking. We gaan even buiten de gemeentegrenzen kijken met elkaar. Het eerste blok gaat over Gemeenschappelijke Regelingen. Gemeenschappelijke Regelingen zijn organisaties die namens de gemeente een aantal taken doen, zoals de brandweer, schuldhulpverlening en gezondheidszorg. En deze Gemeenschappelijke Regelingen moet ook elk jaar een jaarrekening en ontwerpbegroting opstellen, waarbij de deelnemende gemeenteraden in de gelegenheid zijn om een reactie hierop te geven. En dat noemen we een zienswijze. Deze zienswijzen zijn voorbereid door het college. En vanavond gaan we daarover met elkaar in debat. We gaan achtereenvolgens met elkaar in debat over STARK, GKB, Recreatieschap Drenthe, de VRD, de GGD, Publiek Vervoer, RUD en tot slot over de SWO. Om het een beetje overzichtelijk te houden deze bespreking, wil ik de woordvoerders vragen om zich echt te beperken tot het voorstel van het college om wel of geen zienswijze in te dienen. En dan het debat te voeren over een eventuele zienswijze die jullie in willen dienen.

Anders ben ik bang dat we tot elf uur vanavond wel bezig zijn. En dat zou zonde zijn met dit mooie weer. En we gaan vanavond ook geen stoelendans doen. Iedereen kan gewoon blijven zitten. En ik ga gewoon de fracties even langs wie namens de fractie het woord kan voer. Ik weet tenslotte alleen maar van mijn eigen

fractie wie het woord gaat voeren, maar bij de rest niet. En tot slot, bij de behandeling van de GKB zal er even gewisseld worden van qua voorzitter, omdat ik het woord namens de fractie over de GKB zal voeren. 2.2 Spreekrecht De voorzitter: Er hebben zich geen insprekers gemeld. 2.3 Zienswijzen Gemeenschappelijke Regelingen (GR) De voorzitter: Dan kunnen we gaan beginnen. 2.3.1 STARK De voorzitter: Ik stel voor dat we dan bij STARK gaan beginnen. Even kort een toelichting wat STARK is. Dat is een ontwikkelbedrijf voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. En het college stelt voor om geen zienswijze in te dienen op de jaarstukken. Ik begin maar even bij Gemeentebelangen. Wie van Gemeentebelangen mag ik het woord geven? Mijnheer Sieders. De heer Sieders: Dank u wel, voorzitter. Ik kan hem voor STARK redelijk kort houden. Wij kunnen ons vinden ook in de bewoording van het college om geen zienswijze te dienen. We hebben zelf het stuk ook doorgenomen en konden ons daar ook gewoon in vinden. De voorzitter: Dank u wel. Arbeid. Mevrouw Schonewille: Voorzitter, dank u wel. Wij hadden eigenlijk een beetje meegedacht in het stuk wat uzelf net ook aangaf, om niet tot elf uur te blijven zitten. De voorzitter: Fijn. Mevrouw Schonewille: Eigenlijk hadden wij bedacht om een algemeen verhaal te houden, waarin we een aantal GR-en kort aanstippen. De voorzitter: Dat gaan we niet doen.

We gaan het echt per GR even langs. Mevrouw Schonewille: Dan denk ik dat het een iets langer debat wordt dan als we dat op deze wijze hadden gedaan. Maar goed, u bent de voorzitter, daar houden wij ons dan maar aan. De voorzitter: Fijn, dank je wel. Mevrouw Schonewille: Dan ga ik even bedenken hoe we dit gaan aanvliegen. Wij hadden namelijk gedacht, de GR-en is altijd een beetje een ver-van-je-bed-show. Dat valt voor STARK overigens wel redelijk mee, maar dat is bij de rest van de GR-en wel een beetje het geval. Wij dachten, we gaan u een beetje meenemen aan de hand van een fictief persoon Jannie hebben we die even genoemd. Die best wat met GR-en te maken heeft, meer dan dat we eigenlijk met elkaar kunnen denken. En Jannie gaat bijvoorbeeld naar STARK voor beschut werken. De PvdA vindt het prachtig dat STARK goed is voor zijn medewerkers. Dat zien we terug aan de armoedebestrijding, dat zien we terug aan bijvoorbeeld STARK en Fit. We vinden ook dat STARK goed werk levert. En we vinden ook dat we hier geen zienswijze op in hoeven te dienen. De voorzitter: Dank u wel, kort maar krachtig. Dan ga ik door naar de ChristenUnie.

De heer Van Dijk: Dank, voorzitter. Wij kunnen ons ook vinden in het raadsvoorstel. En wat ons betreft hoeft er ook geen zienswijze te komen. De voorzitter: Helder. Dan ga ik door naar de overkant, de SP. De heer Baalman: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben een opmerking daarover van, wat hier niet meegenomen is en wat toch best wel heel veel in het nieuws is. Wij vinden dat de mensen van STARK ook een loonsverhoging verdienen. Dat is hier niet meegenomen. Wij kunnen hier nog niet mee instemmen. We kijken nog even of we een zienswijze ervoor indienen. De voorzitter: U bent me dan net voor, want daar wilde ik naar vragen. De VVD. De heer Klok: Dank u wel, voorzitter. Wij vinden het prettig dat Jannie het zo mooi ervaart bij STARK. Wij steunen het college met geen zienswijze. Dank u wel. De voorzitter: Fijn. Dank u wel. D66. Mevrouw Rutgers: Eigenlijk hadden wij hetzelfde plan als de PvdA. En had ik ook wel verwacht dat het op die manier zou gaan vanavond. Wat zeg je? Ik heb geen personen verzonnen. Ik kan het ook zonder. Wij sluiten ons aan bij het collegevoorstel, met uitzondering van het amendement wat het CDA nog heeft ontwikkeld. Maar daar komen we dan later over te spreken. De voorzitter: Helemaal goed. Dank u wel. De heer Van der Meer. GroenLinks. De heer Van der Meer: Voorzitter, dank u wel. Ook wat ons betreft geen zienswijze. Als het mag, een verduidelijkende vraag.

En dat heeft alles te maken met mijn gebrekkige financiële kennis. Maar ik snap de verdeling van de bonussen niet, zoals die zijn weergegeven in de tabel. Als daar een korte toelichting op gegeven kan worden, dan zou ik daar heel blij mee zijn. De voorzitter: Het is wel een beetje een technische vraag. We gaan kijken hoever we daarmee komen. We gaan kijken of het lukt bij de wethouder. Daar komen we straks op terug. De heer Van Rijn: Dank u wel, voorzitter. Als het over STARK gaat, dan word ik altijd al een beetje opgewarmd vanbinnen. Zo'n mooi bedrijf. Goede wijn behoeft geen krans. Wij kunnen ons vinden in het besluit wat van het college voorligt om geen zienswijzen in te dienen. Dat was het voor STARK. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik ben helemaal Forum voor Democratie vergeten. Excuus. De heer Kleine: Dat geeft niks, voorzitter. We hebben de stukken tot ons genomen. Op dit moment hebben we geen vragen en geen debatpunten. De voorzitter: Helder. Dan tot slot naar het CDA. De heer Kreuze, volgens mij. De heer Kreuze: Dank u wel. We hebben de stukken niet tot ons genomen, want dat kauwt zolang. Sorry voor de grap. Zojuist zag ik dat collega Van der Meer naar aanleiding van de heer Baalman een vraag aan het college stelde. Dat zou ik eigenlijk ook wel willen.

Want de heer Baalman zei van, hoe gaat het met de loonontwikkeling? Er is natuurlijk een cao SW en er is een cao Aan de slag. Maar ik zie in de begroting, sorry van dee emoties, bij de bedrijfskosten en bij de loon stijgen indexaties van twee procent. Is deze begroting

dan wel serieus stevig genoeg? Als we daar nu over besluiten, doen we daar wel goed aan? Dat is mijn vraag even. Dat is volgens mij best een politieke vraag. Tweede punt is dat wij een compliment willen uitdelen, en ik denk de hele raad ervaart dat zo, dat STARK ons zo goed meeneemt in nieuwbouw en plannen en ontwikkelingen. Dat is één. Tweede is, compliment aan STARK dat ze in de meerjarenraming hun omzet steeds met vijf ton zien dalen en dat onze bijdrage bijna gelijk blijft. 2 miljoen, 2 miljoen, 1.7 en 1.7. Dat zijn allemaal goede tekenen. En toch is er zorg over de ontwikkeling van de Wsw-bedrijven. En we zijn ook benieuwd of het college toe wil zeggen of ze ons naar aanleiding van het Berenschot-onderzoek infrastructuur sociale ontwikkelbedrijven het komende half jaar nog eens zou willen meenemen in haar visie op de ontwikkeling van STARK, ook met name omdat je ziet dat we aanbestedingen verliezen. Dat is natuurlijk sowieso interessant. De mensen zijn allemaal aan het werk. Bedankt, wethouder Westendorp voor de beantwoording van onze vragen. En het tweede is dat er toch wel, met name zie dat ook bij de ontwikkeling van Business Post, steeds meer sociale bedrijven komen. Dat is ook een interessant punt denk ik om als college mee aan de slag te gaan. Een aantal vragen voor college. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we door naar het college.

Volgens mij is de heer Westendorp portefeuillehouder. De heer Westendorp: Dank u wel, voorzitter. Ik zal namens het college antwoorden. Ik zal de complimenten van Jannie in elk geval overbrengen, wat dat betreft. Volgens mij een aantal vragen nog aan het college. Niet zozeer een roep om zienswijzen. Ik zal ze proberen te beantwoorden. Op de vraag van de bewonerskorting, inderdaad, dat staat in de tabel, kom ik even schriftelijk op terug, want dan heeft u het hele complete antwoord in plaats van het compacte antwoord van de wethouder. En de heel Baalman stipt het aan, de heer Kreuze stipt het aan. Het is een beetje een kromme situatie. Een deel van de mensen bij STARK vallen in de cao Wsw en een deel van de mensen vallen in de cao Aan de slag. Dat is ook precies het gesprek wat we ook wel in het bestuur hebben gehad. Zonder daar meteen een politieke mening over te hebben, want we zitten daar vooral ook als bestuur, zien we wel dat het invloed heeft op de mensen. Mensen staken zelfs. Er zijn onlangs ook weer stakingen geweest. En het is eigenlijk wel een gekke situatie. Maar zolang die duidelijkheid er nog niet is, hebben wij natuurlijk ook die duidelijkheid niet vertaald in de financiële cijfers. Want eerst moet er een cao liggen en dan vertaal je door in een meerjarenbegroting. Dat is het antwoord op de heer Baalman van de SP.

En dat betekent dat als die ontwikkeling geëffectueerd wordt, dan komen we natuurlijk altijd bij het bestuur, het college en eventueel bij de raad terug. Dan de ontwikkeling in de Wsw. U schetst eigenlijk wat bredere context. U weet, daar bent u ook over voorgelicht als gemeenteraad, we zijn ook bezig met STARK als een toekomstvisie. We hebben ook toegezegd als college om u daarvan op de hoogte te houden. Ik denk dat het goed is in dat perspectief ook die bredere ontwikkeling, die binnen de Wsw gaande is, ook te duiden. En misschien nog wel goed om op te merken, ook landelijk is er nu behoorlijk veel discussie over de toekomst van de sociale werkplaatsen en ook de financiering van de sociale werkplaats, waar u ook terecht op duidt. Hoe kan het dat de Wsw afneemt en eventueel maar een kleinere bijdrage, of de bijdrage eigenlijk ook totaal minder daalt, dat is juist ook het gesprek waar landelijk heel veel discussie over is. Ik denk dat het goed is om dat mee te nemen in de ontwikkeling van de toekomstvisie van STARK. Tot zover de beantwoording van de vragen, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even naar de vragenstellers. Zijn die naar behoren beantwoord? Ja, Van der Meer. De heer Kreuze. De heer Kreuze: Voorzitter, dank voor de beantwoording. En ik denk ook dat wij dan tot de conclusie komen dat wij ook geen zienswijze gaan moeten doen, omdat we dat zo leuk vinden.

Maar de concrete vraag was

wel, is die indexatie nu voldoende? Of zegt de wethouder nu, tegen die tijd dat die cao's helemaal duidelijk zijn, gaan wij nog wel met een begrotingswijziging komen? De voorzitter: Weer even terug naar de wethouder. De heer Westendorp: Dat is de manier waarop we werken inderdaad. De voorzitter: Dan kijk ik nog even naar de SP. Is uw vraag naar behoren beantwoord? De heer Baalman: Ja hoor. Sorry. Wij zijn volledig tevreden met dit antwoord. De voorzitter: Dank u wel. Ik denk dat ik dan kan concluderen dat er geen debatpunten zijn en dat het door kan naar besluit over twee weken. 2.3.2 GKB De voorzitter: Dan wilde ik doorgaan naar de GKB en het stokje even overdragen aan de heer Van der Heide. De plaatsvervangend voorzitter: Toch een beetje een stoelendans tussen de voorzitters, maar we gaan verder met de Gemeenschappelijke Kredietbank. U heeft allemaal kennis kunnen nemen van de concept begroting 2024 en de jaarrekening 2022. En mijn nieuwsgierigheid is wel gewekt hoe Jannie ook de Gemeenschappelijke Kredietbank ziet. Het eerste woord aan de PvdA. Mevrouw Schonewille: Dank u wel, voorzitter. Zoals gezegd, we vinden het belangrijk om dit debat over de GR-en ook wat dichter bij onze inwoners te brengen. Komen we inderdaad even terug bij Jannie. Jannie komt uiteraard ook in de schulden en zit ook in een beschermingsbewind bij de GKB. En dat traject loopt goed.

Ze heeft namelijk vertrouwen in de medewerkers. En de medewerkers die er zitten, zitten er lang, hebben ervaring, hebben kennis en kunde. En we weten vanuit de wetenschap dat vertrouwen een erg belangrijke succesfactor is bij het bieden van hulpverlening, ook bij beschermingsbewind en bij schuldhulpverleningstrajecten. En vorig jaar hebben we al aangegeven bij de bespreking van de GR-en dat we ons grote zorgen maken over de cliënten van de GKB ten aanzien van de toekomst en waar zij straks die trajecten moeten volgen. En hoe dat dan zit met het vertrouwen wat zij hebben. En wat dat betekent voor de duur van die trajecten. Dat staat voor nu helemaal niet direct op de agenda hoor, maar dat willen we toch nog graag even aanstippen vanuit de Partij van de Arbeid. Over het stuk wat dan wel voorligt. Ondanks dat er flinke verliezen worden geleden, lijkt dat voor de toekomst wat minder te zijn. Daar zijn we dinsdag ook al wat over bijgepraat. Wat ons betreft is de dat stiekem eigenlijk een beetje een boekhoudkundig kunstje. We betalen namelijk onder de streep nog steeds hetzelfde als wanneer er wel een flink verlies wordt geleden , aangezien de tarieven omhoog gaan. En met best wel forse stijging, vinden wij. En zienswijzen zullen we daar overigens niet op indienen, maar dat willen we toch wel opmerken dat we daar niet per se heel tevreden over zijn. Tot dusver.

De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel, mevrouw Schonewille. Gaan we verder met mevrouw Pullen van de ChristenUnie. Mevrouw Pullen-Muis: Dank u wel, voorzitter. Als fractie van de ChristenUnie overwegen we toch om met een zienswijze te komen naar de GKB als raad. De omzetaanpassingen, zoals we die afgelopen dinsdagavond hebben gehoord, zijn gepresenteerd. Daar werd door de Partij van de Arbeid al gezegd, is toch wel een fors verlies weer, vier ton. En het is de vraag of dit reëel is, gezien de geschiedenis van de laatste jaren. Het plan

van vervreemding is niet van tafel. En in 2024 zal dat verder worden uitgewerkt. En daar worden we dan natuurlijk als raad ook wel in meegenomen. Maar het voorstel dat in de begroting nu voor ons ligt, is dat wij als Hoogeveen met Meppel en Assen dezelfde tarieven gaan betalen als de veertien andere DVO-gemeenten. En dat betekent dat we naast de indexering van de tarieven een verhoging van tien procent ... Dat dat een verhoging is van tien procent van ons contractbedrag. Hiermee verlaten we het principe dat we risicodragende gemeente zijn. Hiermee verlaten we het principe dat we als risicodragende gemeente tien procent korting op de dienstverlening krijgen. En dat is vreemd, juist in een begrotingsjaar waarin we wellicht afscheid gaan nemen van de GKB. We snappen dat het aan de ene kant broekzak-vestzak is. Het boekhoudkundig kunstje, werd net gezegd door de Partij van de Arbeid. Namelijk, je betaalt meer voor je contract en legt minder verlies bij. Maar het waarom dat we nu moeten doen, is ons niet duidelijk. En de achterliggende doorrekening is voor ons op dit moment ook niet voorhanden. En het lijkt meer een korte termijn oplossing. Datzelfde geldt sowieso ... En ik heb even contact gezocht met onze fracties in Meppel en in Assen. Daar zit ook die twijfel.

En in ons contact met de beide fracties willen we werken aan misschien een amendement en kijken of een zienswijze daarin als raad met de besluitvorming ook in kunnen brengen. Ik ben wel heel benieuwd hoe de andere fracties hiernaar kijken. Want hoe meer steun hier op dit punt in de raad, hoe meer als ik ook daar mijn werk voor ga doen, de komende drie weken. De plaatsvervangend voorzitter: Ik begrijp dat u zo meteen hier nog even het debat over wil voeren. Mevrouw Pullen-Muis: Dat is ons debatpunt, ja. Klopt. De plaatsvervangend voorzitter: Gaan we verder met de heer Kleine van Forum voor Democratie. De heer Kleine: Dank u wel, voorzitter. We hebben de stukken tot ons genomen. En op dit moment hebben we geen vragen en opmerkingen e ook geen debatpunten. Dank u wel. De plaatsvervangend voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we verder met de heer Van der Meer van GroenLinks. De heer Van der Meer: Voorzitter, dank u wel. Ik sluit een beetje aan bij de woorden van mevrouw Pullen, want hoewel ik niet voornemens was om een zienswijze in te dienen, maar een vraag die mij wel puzzelt, is met name die tien procent verhoging. Waarbij je weet, als ik het heel plat zeg, dat je dat doet in een regeling die op sterven na dood is.

Wat is de meerwaarde van die extra investering van die tien procent, wetend dat je deze regeling wilt vermarkten dan wel op wil heffen? Daar wil ik wel graag antwoord op. De plaatsvervangend voorzitter: U sluit aan zo meteen in het debat, om daar het debat over te voeren. Mevrouw Rutgers ook nog het woord? Want ik meen uit de vorige bijdragen te verstaan dat u eigenlijk wel rond was met het raadsvoorstel. Mevrouw Rutgers: Dat klopt, maar ik hoor nog geen vraag hierover richting de wethouder. En ik ben bij nader inzien wel benieuwd naar de reactie op hetgeen mevrouw Pullen ter tafel brengt. Ik zou graag een reactie van het college daarop willen. De plaatsvervangend voorzitter: Dat zullen we zo meteen vragen. Gaan we verder met de VVD. De heer Klok. De heer Klok: Dank u wel, voorzitter. Eigenlijk zitten wij net zo in als D66. Wij wachten ook even de reactie af van het college hieromtrent.

De plaatsvervangend voorzitter: De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank u wel, voorzitter. Wij hadden eigenlijk ook helemaal geen idee om een zienswijze of wat ook in te dienen, maar ik hoor mevrouw Pullen aan en ik denk, daar zit zeker wel een hele goede vorm in om het daar eens even met elkaar over te hebben. Ik sluit me daar graag bij aan. De plaatsvervangend voorzitter: Mevrouw Koekoek, CDA. Mevrouw Koekoek: Voorzitter, dank. In financieel opzicht is er van alles op te merken over de GKB. We zijn hier afgelopen dinsdag ook over bijgepraat. Het is ook een bijzondere situatie, wetende dat de toekomst van de GKB nog onzeker is. Wel is zeker dat de huidige GKB zal ophouden te bestaan. Een begroting gaat niet alleen over de financiële aspecten, maar ook over de beleidsmatige toekomst. Dat willen we bereiken , realiseren tegen welke kosten. Ook dat is van toepassing op de GKB. Het college stelt voor om geen zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting van de GKB. Een van de argumenten hiervoor van het college is dat definitieve besluitvorming over de toekomst van de GKB nog moet plaatsvinden en dat het dan opportuun is als raad om een zienswijze in te dienen. Wel heeft het bestuur van de GKB haar voorkeur uitgesproken voor een toekomstscenario vervreemding in de vorm van een Europese aanbesteding. Echter, dan kan de raad achteraf een zienswijze indienen.

En daar zit voor ons als CDA de worsteling, want er zijn drie scenario’s onderzocht eind 2022. En in juni 2023, deze maand, zal het bestuur een besluit nemen in hoeverre de GKB in zijn geheel aanbesteed kan worden of dat de GKB zelfstandig wordt in een andere juridische vorm. Zo staat het vermeld in de ontwerpbegroting. Het derde scenario, de schuldhulpverlening onder de drie gemeenten die nu eigenaar zijn in eigen beheer te laten uitvoeren, lijkt niet serieus overwogen te zijn. De vraag is dan ook, hoe serieus wordt een zienswijze van vorig jaar, die we als CDA, samen met D66, GroenLinks, SGP, Partij van de Arbeid en SP hebben ingediend en ook is aangenomen, genomen door het bestuur van de GKB? Voorzitter, afrondend. Dit aspect, de toekomst van de GKB, is voor ons onderwerp van debat. En als CDA overwegen we, om net als vorig jaar, een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting die betrekking heeft op de toekomst van de GKB. De plaatsvervangend voorzitter: Even resumerend. U heeft één debat punt. En dat is, hoe serieus is de motie destijds opgepakt door het bestuur van de Gemeenschappelijke Kredietbank? Ja. Dan gaan we naar de heer Baalman van de SP. De heer Baalman: Dank u wel, voorzitter. We zijn natuurlijk ook blij, samen met PvdA, dat de cliënten heel tevreden zijn. Weet ik ook uit ervaring dat het heel goed kan lopen.

Maar we zijn heel erg geïnteresseerd in de zienswijze die misschien samen met CDA en een ChristenUnie opgesteld kan gaan worden. De plaatsvervangend voorzitter: U ziet uit naar het debat zo meteen? De heer Baalman: Ja. De plaatsvervangend voorzitter: Gaan verder met Gemeentebelangen. De heer Sieders. De heer Sieders: Dank u wel, voorzitter. Wij wachten ook graag het antwoord van de wethouder af op de vraag, zoals D66 ook al aangaf. Daarnaast kunnen wij wel, zoals we het voor nu zien, zien dat inderdaad de schuldhulpverlening aan Jannie de komende tijd wel gewaarborgd is. En daar zijn we dan wel blij om, dat het op deze manier hier in wordt gezet.

De plaatsvervangend voorzitter: Dank jullie allemaal wel. Volgens mij heb ik de ronde nu gemaakt en gaan we voor de beantwoording van een vraag en een reactie van het college. De vraag is van de motie van het CDA samen met een aantal andere partijen die vorig jaar is ingediend op de Gemeenschappelijke Kredietbank. Hoe serieus is die genomen vanuit het bestuur? En een toelichting van de ChristenUnie op het in de begroting weggestreepte voordeel wat de gemeentes hebben ten opzichte van DVO-gemeentes. En dat zijn gemeentes met een dienstverleningsovereenkomst. Waarom dat op deze wijze in de begroting is opgenomen? Dat zijn de vragen en de mogelijke toelichting vanuit het college. En wie kan ik daarvoor het woord geven? De heer Zwiers, gaat uw gang. De heer Zwiers: Dank u wel, voorzitter. De vraag even eerst van mevrouw Pullen van CU. Waarom hebben we dat zo gedaan? Omdat het wat ons betreft inderdaad vestzak-broekzak is. Dat was ook onze overweging. En wat we ook wel heel belangrijk vinden, dat de commerciële tarieven die we in de toekomst moeten gaan betalen, dat die inzichtelijk zijn. Maar u heeft een terecht punt als het gaat om het doorbreken van de regels, zoals we die hebben afgesproken.