Concept Warmteprogramma Hof van Twente 2026-2035.pdf

De uitkomsten hiervan worden meegenomen in het Warmteprogramma Hof van Twente 2031-2041.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

25

5.5 Sturen in transitie Het succes van de warmtetransitie valt of staat met de inzet van alle betrokken partijen. Het is belangrijk om te weten wie welke rol heeft en welke rol wij als gemeente invullen. Als gemeente nemen wij de regierol in de warmtetransitie. We vullen deze rol op verschillende manieren in. Als gemeente Hof van Twente: • Zorgen wij voor samenwerking tussen partners. We zien onszelf vooral als aanjager van het gesprek. Daarbij zien we Viverion, Wonen Delden, Stichting Twickel, Enexis, Coteq en Cogas als belangrijke partners om gezamenlijk en met gedeelde verantwoordelijkheid de warmtetransitie verder te brengen. • Zijn wij het aanspreekpunt voor onze inwoners, ondernemers en organisaties, blijven we met hen in gesprek en zijn we hier organisatorisch op voorbereid. Zo blijven hun wensen en belangen zichtbaar en kunnen we hun inbreng een passende plek geven. • Stimuleren en motiveren wij inwoners, ondernemers en andere gebouweigenaren om te verduurzamen. Dit doen we onder andere met de FixBrigade, een groep vrijwilligers die bij mensen thuis kleine klusjes uitvoeren zoals het plaatsen van tochtstrips. Een FixBrigade draagt bij aan energiebesparing, heeft een sociale functie en draagt bij aan bewustwording van inwoners rondom het duurzaamheid en warmte.

• Ondersteunen en faciliteren we lokale warmte-initiatieven en andere initiatieven die bijdragen aan de warmte- en energietransitie. • Hebben we een leidende rol bij het opstellen van uitvoeringsplannen voor de startbuurten. Dit doen we samen met inwoners, ondernemers en professionele stakeholders. • Voeren we de benodigde haalbaarheidsonderzoeken uit om in het Warmteprogramma Hof van Twente 2031-2045 voor alle buurten een duidelijk voorkeursalternatief te kunnen selecteren.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

26

5.6 Overzicht van de plannen Onderstaande kaart (Figuur 4) geeft in één oogopslag aan wat het voorkeursalternatief per buurt wordt. Hierbij hanteren we de CBS-indeling van buurten. Daarbij is goed te zien dat een hybride warmtepomp met klimaatneutraal gas de meest voorkomende warmte-oplossing is, met name in de buitengebieden. In de meeste buurten in de kernen is een individuele allelectric warmtepomp de warmte-oplossing. Daarnaast zijn er 3 buurten waar een haalbaarheidsonderzoek moet worden uitgevoerd om een voorkeursalternatief vast te kunnen stellen. De warmtevraag op bedrijventerreinen is sterk afhankelijk van de aanwezige bedrijven. Er is dan ook niet één warmte-oplossing aangewezen voor de bedrijventerreinen. In Bijlage 4 staat een totaaloverzicht van alle buurten en de beoogde warmte-oplossing.

Figuur 4: voorkeursalternatief per buurt.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

27

5.7 Netbewust Warmteprogramma De keuzes die gemaakt worden in het Warmteprogramma hebben invloed op netcongestie en netcongestie kan invloed hebben op de uitvoering van de keuzes. Het is daarom belangrijk om na te denken of de keuzes die gemaakt worden in dit Warmteprogramma haalbaar zijn in de realiteit van netcongestie en wat ervoor nodig is om ze te realiseren. Een belangrijk onderdeel daarvan is samenwerking met netbeheerders. Zoals beschreven in hoofdstuk 1.3, is dit Warmteprogramma tot stand gekomen in gesprek met de netbeheerders Enexis en Coteq en netwerkbedrijf Cogas. Tijdens deze gesprekken hebben we nadrukkelijk stilgestaan bij welke gevolgen de keuzes in dit Warmteprogramma hebben op netcongestie en of deze keuzes haalbaar zijn. De input van de netbeheerders is meegenomen in keuzes die gemaakt zijn. Daarnaast is netcongestie meegenomen in de prioritering van de buurten. Het prioriteringscriteria ‘impact op het elektriciteitsnet’ geeft een grotere prioriteit aan warmteoplossingen die niet of in mindere mate zorgen voor een toename van netcongestie. Daarnaast is ook netverzwaring meegenomen in de prioriteringscriteria, door de aanpak en planning van de netbeheerders mee te nemen onder het criterium koppelkansen. Buurten waar het elektriciteitsnetwerk wordt verzwaard krijgen hiermee een hogere prioriteit.

Ook gaat de gemeente Hof van Twente graag in gesprek over lokale initiatieven die bijdragen aan het tegengaan of verminderen van netcongestie en wil de gemeente pilots uitvoeren met buurtbatterijen. Zo zorgen we er samen voor dat de keuzes die we maken in dit Warmteprogramma ook gerealiseerd kunnen worden in de realiteit van netcongestie.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

28

6. Wat gaat de gemeente Hof van Twente doen per gebied? Hof van Twente kent een variatie in woningtypen, bebouwingsdichtheid, infrastructuur en ruimtelijke kenmerken. Daarom kiezen we voor een gebiedsgerichte aanpak. We delen de gemeente in op basis van de meest passende warmteoplossing per gebied. Deze indeling helpt om realistische keuzes te maken, prioriteit aan te brengen en duidelijkheid te bieden aan inwoners en ondernemers. We onderscheiden vier oplossingsrichtingen: • Individueel hybride • Individueel all-electric • Collectieve systemen (warmtenetten) • Bedrijventerreinen Deze indeling sluit aan bij de technische mogelijkheden, de impact op het elektriciteitsnet, de bebouwingsdichtheid en de aanwezigheid van potentiële warmtebronnen. In gebieden met verspreide bebouwing en beperkte netcapaciteit ligt een individuele hybride aanpak meer voor de hand. In dichter bebouwde gebieden of waar een geschikte duurzame bron aanwezig is, kan een collectieve oplossing kansrijk zijn. Voor bedrijventerreinen geldt een eigen dynamiek, met een grotere warmtevraag en mogelijkheden voor restwarmte of gezamenlijke oplossingen. Daarnaast wijzen we startbuurten aan waar we de komende jaren concreet beginnen met het uitwerken van uitvoeringsplannen.

Voor elk gebied is een oplossingsrichting uitgewerkt dat beschrijft welke stappen inwoners en gebouweigenaren kunnen zetten richting een toekomst zonder aardgas. In alle sporen zijn maatregelen nodig die op natuurlijke momenten genomen kunnen worden, zoals isoleren, ventileren, elektrisch koken en het aanpassen of vervangen van installaties. Deze maatregelen verlagen het energieverbruik, verhogen het comfort en maken woningen geschikt voor een duurzame warmtevoorziening.

6.1 Individueel hybride In 29 buurten in Hof van Twente is een individuele hybride warmtepomp in combinatie met een cv-ketel op klimaatneutraal gas de beoogde warmteoplossing. Dit zijn veelal buurten, bijvoorbeeld in het buitengebied, waar de bebouwing grotendeels bestaat uit oudbouw en/of is er een lage bebouwingsdichtheid. Gasvrije verwarming is hier kostbaar en technisch complex, zeker bij vooroorlogse woningen. Door het grote aandeel particuliere woningeigenaren en de grote afstanden tussen woningen zijn collectieve oplossingen minder vanzelfsprekend. In deze buurten zetten we in op energiebesparing en de overstap naar een hybride warmtepomp. Gebouweigenaren kunnen zelf de overstap maken naar een hybride warmtepomp, op een voor hen geschikt moment. Vaak zullen dit natuurlijke momenten zijn, bijvoorbeeld bij een verhuizing of verbouwing, of wanneer de cv-ketel aan vervanging toe is.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

29

Op dit moment wordt er nog geen 100% klimaatneutraal gas geleverd aan gebouweigenaren. Dit zien we daarom als een realistische tussenstap richting een aardgasvrije toekomst. De hybride warmtepomp kan nu worden aangeschaft en in gebruik worden genomen, waarbij het resterende gas wat wordt gebruikt door de cv-ketel geleidelijk wordt ingevuld met klimaatneutraal gas. In deze buurten blijft zowel het elektriciteitsnetwerk als het gasnetwerk in gebruik. Een overzicht van alle buurten waar een individuele hybride warmtepomp in combinatie met een cv-ketel op klimaatneutraal gas het voorkeursalternatief is, is opgenomen in Figuur 5.

Figuur 5: buurten met een individuele hybride oplossing

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

30

6.2 Individueel all-electric In 12 buurten is een individuele all-electric warmtepomp de beoogde warmteoplossing. Het gaat om de buurten: • Bentelo Kern, • De Whee I, • Delden-Centrum, • Gijmink, • Heeckeren, • Hengevelde, • Kerspel, • Markelo, • Schoppenstee, • Sint Annabrink, • ’t Kip, en • Vossenbrink en De Braak. Dit zijn buurten waar veel woningen al voldoende geïsoleerd zijn of waar voldoende mogelijkheden zijn om de woningen verder te isoleren om de overstap naar volledig elektrisch verwarmen te kunnen maken. In deze buurten zetten we in op verdere energiebesparing en de overstap naar all-electric warmtepompen. Gebouweigenaren kunnen deze overstap zelf maken op natuurlijke momenten, bijvoorbeeld bij een verhuizing of verbouwing of wanneer de cv-ketel aan vervanging toe is. Ten opzichte van de TVW is het aandeel buurten waar all-electric warmtepompen de beoogde warmteoplossing is toegenomen. De belangrijkste oorzaak hiervan is de onzekerheid over de beschikbaarheid en betaalbaarheid van klimaatneutraal gas. In principe ligt er in deze buurten vanaf 2050 alleen nog een elektriciteitsnetwerk in de grond en is het gasnetwerk voor woningen verdwenen. Hierover blijven we in gesprek met de netbeheerders. Een overzicht van alle buurten waar een individuele all-electric warmtepomp het voorkeursalternatief is, is opgenomen in Figuur 6.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

31

Figuur 6: buurten met een individuele all-electric oplossing.

Mogelijkheden buurtbatterijen De buurten waar individuele all-electric warmtepompen de beoogde warmteoplossing zijn, zullen de grootste toename van elektriciteitsgebruik voor warmte krijgen. Het is dan ook aannemelijk dat in deze buurten de grootste knelpunten gaan ontstaan in de beschikbaarheid van elektriciteit. Om de warmtetransitie te realiseren in de realiteit van netcongestie, kunnen mitigerende maatregelen genomen worden. Buurtbatterijen kunnen bijvoorbeeld een mitigerende maatregel zijn. Wanneer er in een buurt een terugleverpiek dreigt te ontstaan, kan de elektriciteit gebruikt worden om de batterij op te laden in plaats van teruggeleverd worden aan het net. Wanneer een afnamepiek dreigt te ontstaan kan eerst de elektriciteit uit de batterij gebruikt worden, in plaats van dat alle elektriciteit uit het net hoeft te worden gehaald. De gemeente Hof van Twente wil pilots opzetten om de inzet van buurtbatterijen te onderzoeken zonder een administratieve koppeling met de aansluitingen in de buurt. De gemeente gaat zelf investeren. Daarnaast staat de gemeente ervoor open om met initiatiefnemers in gesprek te gaan.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

32

6.3 Collectieve systemen (warmtenetten) In 3 buurten wordt nader onderzocht of een collectief warmtenet een haalbare warmteoplossing is. Het gaat hier om Centrum-Goor, de Dr. Schaepmanbuurt en de Whee IINoord in Goor. De nationale kosten voor individuele all-electric warmtepompen en een collectief warmtenet liggen dichtbij elkaar. Voor Centrum-Goor en de Dr. Schaepmanbuurt wordt de mogelijkheid voor een midden temperatuur warmtenet met restwarmte onderzocht. Dit warmtenet kan potentieel 100% van de buurt voorzien van warmte. Of dit warmtenet een haalbare warmteoplossing is, is afhankelijk van de afspraken die gemaakt kunnen worden over de beschikbaarheid van de warmte. Daarnaast is het afhankelijk van de mate waarin gebouweigenaren en inwoners mee willen doen. De betaalbaarheid wordt deels bepaald door het aantal aansluitbare woningen en de organisatiekracht in de buurt. In de Whee II-Noord wordt de mogelijkheid voor een lage temperatuur warmtenet onderzocht met als bron de rioolwaterzuiveringsinstallatie in Goor. Dit is een vervolg op het onderzoek van Haskoning, maar moet verder verdiept worden. Een overzicht van de buurten waar een haalbaarheidsonderzoek wordt uitgevoerd naar collectieve systemen is opgenomen in Figuur 7.

Figuur 7: buurten met een mogelijke collectieve oplossing, waarvoor een haalbaarheidsonderzoek wordt uitgevoerd.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

33

6.4 Bedrijventerreinen Dit Warmteprogramma richt zich primair op woningen, andere gebouwen met een woonfunctie en utiliteitsgebouwen. Het beperkte aantal woningen en utiliteitsgebouwen op de bedrijventerreinen maken hier onderdeel van uit. De gemeente Hof van Twente kent in totaal 17 bedrijventerreinen, wisselend in grootte en type bedrijven. Vier van deze bedrijventerreinen zijn in het geheel een CBS-buurt. Dit zijn; Industriegebied Kevelkammerhoek, Industriegebied Spechthorst I en Industriegebied Spechthorst II in Goor en Industrieterrein Delden in Delden. Bedrijventerrein Industrieterrein Kevelhammerhoek Industriegebied Spechthorst I Industriegebied Spechthorst II Industrieterrein Delden

Aantal woningen 0 13 16 33

Aantal Voorkeursalternatief utiliteitsgebouwen 1 Individuele elektrische luchtwarmtepompen 30 Individuele elektrische luchtwarmtepompen 16 Individuele elektrische luchtwarmtepompen 27 Klimaatneutraal gas met hybride warmtepompen

Tabel 1: overzicht van CBS-buurten die in het geheel bedrijventerreinen zijn.

We kunnen deze warmteoplossingen niet los zien van de toekomstige warmtevraag van het gehele bedrijventerrein. Voor de bedrijven op diezelfde terreinen gelden andere wettelijke kaders, waaronder de energiebesparingsplicht vanuit de Omgevingswet en landelijke en regionale trajecten gericht op de verduurzaming en toekomstbestendigheid van bedrijventerreinen. De gemeente vervult hierin vooral een faciliterende en afstemmende rol. Daarnaast kennen de bedrijven een eigen dynamiek en verschilt de warmtevraag sterk per bedrijf. Daarom voorzien we dat bedrijventerreinen een eigen oplossing krijgen, waarbij warmte onderdeel is van de integrale bedrijventerreinvisie. Dit geldt ook voor de bedrijventerreinen die geen op zichzelf staande CBS-buut vormen, maar daar wordt voor de rest van de buurt wel een voorkeursalternatief gekozen. Waar hoge temperatuur warmte noodzakelijk is voor de bedrijven, kunnen op termijn duurzame gassen een rol spelen. Voor andere toepassingen ligt verduurzaming via elektrificatie of hybride oplossingen meer voor de hand. Deze keuzes worden in samenhang met regionale en landelijke ontwikkelingen verder verkend. Een overzicht van de buurten die geheel bestaan uit bedrijventerreinen is opgenomen in Figuur 8.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

34

Figuur 8: buurten die in het geheel bedrijventerreinen zijn.

6.5 Startbuurten Naar aanleiding van de warmte-oplossing per buurt zijn voor alle buurten de prioriteringscriteria toegepast. Wanneer alle prioriteringscriteria zijn ingevuld krijgt elke buurt een prioriteringsscore. De buurten met de hoogste prioriteringsscore zijn de startbuurten. Een overzicht van alle scores per buurt is te vinden in Bijlage 5. Er zijn in totaal 48 buurten in de gemeente Hof van Twente. Omdat er vier buurten in zijn geheel bestaan uit bedrijventerreinen en er voor die buurten een losse bedrijventerreinvisie wordt opgesteld, gaan we voor 44 buurten uitvoeringsplannen maken. Om voor 2050 alle buurten van het aardgas af te hebben gaan we voor 3 buurten per jaar een uitvoeringsplan maken. In deze periode maken we voor 12 buurten een uitvoeringsprogramma. De startbuurten zijn: • Delden-Centrum; • Gijmink; • Bentelo Kern; • Vogelweiden; • Hengevelde; • Markelo;

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

35

• • • • • •

Verspreide huizen Bentelo; Verspreide huizen Deldenerbroek; Verspreide huizen Markelerbroek; Hooijerinkses; Diepenheim-Zuid; Rupertserf;

Een overzicht van de startbuurten is opgenomen in Figuur 9.

Figuur 9: startbuurten met voorkeursalternatieven.

De startbuurten worden ingepland aan de hand van de prioriteringsscore, waarbij voor de buurten met de hoogste score als eerst een uitvoeringsplan wordt gemaakt. De laatste 6 buurten hebben een prioriteringsscore van 9 punten. Er zijn nog 3 buurten met een prioriteringsscore van 9 punten. Deze buurten zijn ingepland op basis van hun score op het criterium ‘laagste nationale en eindgebruikerskosten’. Alle startbuurten hebben individuele all-electric warmtepompen of klimaatneutraal gas in combinatie met hybride warmtepompen als voorkeursalternatief. Zoals in de oplossingsrichtingen hierboven beschreven staat kunnen de gebouweigenaren in deze buurten op een voor hen natuurlijk moment de overstap naar aardgasvrij maken. We starten de periode van dit Warmteprogramma met het opstellen van uitvoeringsplannen voor deze

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

36

buurten. De buurten met individuele all-electric warmtepompen als voorkeursalternatief scoren hoog op nabijheid van een duurzame bron, de aanwezigheid van corporatiebezit, de mogelijkheid tot het combineren van werkzaamheden en de recente bouwjaren van de woningen. De buurten met klimaatneutraal gas met hybride warmtepompen als voorkeursalternatief scoren hoog op laagste nationale- en eindgebruikerskosten en impact op het elektriciteitsnetwerk. Een overzicht is te zien in onderstaande tabel: Locatie

Aantal gebouwen

Woningen te isoleren

Infrastructuur ter vervanging aardgas

Startjaar

Gijmink

629 woningen en 7 utiliteitsgebouwen 318 woningen en 73 utiliteitsgebouwen 339 woningen en 12 utiliteitsgebouwen 378 woningen en 14 utiliteitsgebouwen 643 woningen en 44 utiliteitsgebouwen 1633 woningen en 87 utiliteitsgebouwen 306 woningen en 23 utiliteitsgebouwen 153 woningen en 26 utiliteitsgebouwen

397 woningen 153 woningen 224 woningen 147 woningen 424 woningen 474 woningen 278 woningen 121 woningen

Individuele all-electric warmtepompen Individuele all-electric warmtepompen Individuele all-electric warmtepompen KNG met hybride warmtepompen Individuele all-electric warmtepompen Individuele all-electric warmtepompen KNG met hybride warmtepompen KNG met hybride warmtepompen

2027

151 woningen en 2 utiliteitsgebouwen

139 woningen

KNG met hybride warmtepompen

2029

213 woningen en 11 utiliteitsgebouwen 253 woningen en 13 utiliteitsgebouwen 257 woningen en 1 utiliteitsgebouw

153 woningen 157 woningen 105 woningen

KNG met hybride warmtepompen KNG met hybride warmtepompen KNG met hybride warmtepompen

2030

DeldenCentrum Bentelo Kern Vogelweiden Hengevelde Markelo Verspreide huizen Bentelo Verspreide huizen Deldenerbroek Verspreide huizen Markelerbroek Hooijerinkses DiepenheimZuid Rupertserf

2027 2027 2028 2028 2028 2029 2029

2030 2030

Tabel 2: overzicht en planning van de startbuurten.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

37

6.6 De stappen voor de komende 10 jaar De komende tien jaar zetten we gerichte en gefaseerde stappen in de warmtetransitie van Hof van Twente. We starten met het opstellen van uitvoeringsplannen voor de aangewezen startbuurten (paragraaf 6.5). Deze plannen worden niet gelijktijdig uitgewerkt, maar gefaseerd in de tijd, zodat capaciteit, middelen en beschikbare netruimte zorgvuldig kunnen worden ingezet. Per uitvoeringsplan maken we duidelijke keuzes over techniek, planning, ondersteuning en participatie. Parallel hieraan voeren we de noodzakelijke haalbaarheids- en brononderzoeken uit in de buurten waar meerdere warmteopties mogelijk zijn of waar nog aanvullende informatie nodig is. Dit betreft onder andere onderzoek naar collectieve oplossingen, de impact op het elektriciteitsnet en de toepasbaarheid van lokale en regionale warmtebronnen. De uitkomsten van deze onderzoeken worden betrokken bij de actualisatie van het Warmteprogramma in 2031, zodat dan per buurt een goed onderbouwde en toekomstbestendige richting kan worden vastgesteld. Op dat moment benoemen we ook de volgende 12 buurten waarvoor we uitvoeringsplannen op gaan stellen. In buurten waar in deze periode nog geen uitvoeringsplannen worden opgesteld, blijven we inzetten op energiebesparing en individuele verduurzaming.

We stimuleren inwoners en ondernemers om op natuurlijke momenten stappen te zetten, zoals het verbeteren van isolatie of het vervangen van installaties. Daarbij sluiten we aan bij bestaande landelijke en regionale regelingen. Waar nodig en passend onderzoeken we of aanvullende gemeentelijke ondersteuning wenselijk is. De uitvoering van deze stappen doen we nadrukkelijk samen met onze partners, waaronder netbeheerders, woningcorporaties, Stichting Twickel, energiecoöperaties, provincie en waterschap. Ook werken we samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties om plannen uitvoerbaar en betaalbaar te maken. Daarbij houden we rekening met netcongestie en stemmen keuzes af op de beschikbare en toekomstige capaciteit van het elektriciteitsnet. Tot slot blijven we landelijke en regionale ontwikkelingen actief volgen. Nieuwe technieken, veranderende wetgeving, subsidieregelingen, marktontwikkelingen en innovaties kunnen invloed hebben op onze aanpak. Waar nodig en verantwoord passen we onze koers aan. Zo zorgen we ervoor dat het Warmteprogramma niet alleen richting geeft, maar ook meebeweegt met nieuwe inzichten en dat we samen stap voor stap toewerken naar een duurzame, comfortabele en toekomstbestendige warmtevoorziening in Hof van Twente.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

38

7. Monitoring en evaluatie 7.1 Milieu Effect Rapportage (MER) (indien van toepassing) Deze paragraaf wordt gevuld na het participatieproces.

7.2 Monitoring, evaluatie en herijking Met dit Warmteprogramma zetten we de volgende stap in de warmtetransitie. Zoals elke transitie is ook de warmtetransitie volop in ontwikkeling. Daarnaast willen we ook leren van de warmtetransitie en de keuzes die we daarin maken. Daarom evalueren we het Warmteprogramma elke vijf jaar en stellen we bij waar nodig. Om het Warmteprogramma over vijf jaar te kunnen evalueren en herijken, monitoren we de voortgang op een aantal onderdelen. Dit doen we voor: • De warmtevraag. Deze monitoren we jaarlijks op basis van cijfers uit de Klimaatmonitor. • De hoeveelheid aardgasvrije gebouwen. Deze monitoren we jaarlijks op basis van cijfers uit de Klimaatmonitor. • De isolatiegraad. Deze monitoren we elke vijf jaar op basis van de geregistreerde energielabels. Hoewel energielabels niet doorslaggevend zijn voor de isolatiegraad, geven ze een goede indicatie en is het de meest bruikbare databron die beschikbaar is. • De betaalbaarheid van warmteoplossingen. Deze monitoren we elke vijf jaar, wanneer we het Warmteprogramma gaan evalueren en herijken. Dit doen we op basis van de geactualiseerde Startanalyse van het PBL. De uitkomsten van deze monitoring worden opgenomen in een monitoringsverslag, wat als bijlage wordt toegevoegd aan het volgende Warmteprogramma. In het huidige Warmteprogramma zetten we onze aanwijsbevoegdheid nog niet in.

Wanneer we in toekomstige Warmteprogramma’s onze aanwijsbevoegdheid wel inzetten kijken we in verder detail naar de voortgang van de warmtetransitie in deze gebieden. In aanvulling op de isolatiegraad, warmtevraag en hoeveelheid aardgasvrije gebouwen monitoren we in die gebieden ook welke warmteoplossing wordt toegepast wanneer gebouwen aardgasvrij worden. Voordat we het Warmteprogramma gaan herijken, evalueren we de acties die zijn opgezet naar aanleiding van het huidige Warmteprogramma. We evalueren in het bijzonder de buurten waar een uitvoeringsplan is opgesteld. We wachten niet tot de volgende herijking van het Warmteprogramma over vijf jaar, maar evalueren het opstellen van het uitvoeringsprogramma nadat het eerste uitvoeringsplan gereed is. Daarbij kijken we specifiek naar wat er goed is gegaan tijdens het opstellen en waar verbeterkansen liggen voor de volgende buurten. Zo zorgen we dat we hier direct van leren en dit ook kunnen toepassen bij de volgende uitvoeringsplannen die naar aanleiding van het huidige Warmteprogramma worden opgesteld. Inwonerstevredenheid over het proces wordt hierbij specifiek meegenomen. Dit nemen we ook mee met de herijking van het Warmteprogramma.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

39

Bijlage 1 Participatieverslag Deze bijlage wordt gevuld na het participatieproces.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

40

Bijlage 2 Evaluatie Transitievisie Warmte 2022 In de afgelopen jaren heeft Hof van Twente belangrijke stappen gezet richting een duurzame en aardgasvrije toekomst. Het Warmteprogramma bouwt voort op de TVW (vastgesteld op 8 februari 2022) en op de Routekaart Energieneutraal Hof van Twente 2035. In deze evaluatie kijken we terug op wat we al hebben gedaan en wat we daarvan hebben geleerd, zodat we dit kunnen verwerken in het Warmteprogramma. Projecten en onderzoeken vanuit de Transitievisie Warmte Isolatieactie voor inwoners Gemeente Hof van Twente heeft sinds 1 januari 2023 een isolatieactie. Inwoners kunnen subsidie ontvangen voor het plaatsen van isolerende maatregelen in hun woning. De actie loopt tot en met 31 december 2026 met mogelijke verlenging: • €1460 subsidie per woning, of €2500 per woning als er in 2023 energietoeslag is ontvangen door de inwoners; • In september 2025 zijn er 1356 aanvragen ingediend, waarvan er 325 zijn afgerond; • Het resterende budget is ongeveer €3.500.000. Gemeente Hof van Twente heeft een terugloop gezien in de hoeveelheid aanvragen. Er is dan ook nagedacht over hoe er een nieuwe impuls gegeven kan worden aan de actie. Zo is er in het najaar 2025 een warmtescan actie gestart; 5000 koopwoningen hebben gratis een warmtefoto van de voorgevel aangeboden gekregen, waarna inwoners op basis van de scan isolatie-advies ontvingen.

Dit om inwoners bewust te maken van hun energieverbruik en mogelijke isolatie locaties. Daarnaast is er ingestoken op communicatie. Het stookseizoen van 2025 was een mooie kans om nog meer inwoners te helpen bij het verduurzamen. Haalbaarheidsonderzoeken naar aquathermie Er zijn verschillende onderzoeken gedaan naar de mogelijkheden van aquathermie (warmte uit oppervlaktewater of afvalwater). Deze aquathermieonderzoeken zijn uitgevoerd door Haskoning, Syntraal en Ekwadraat. Uit deze onderzoeken blijkt dat aquathermie in Hof van Twente waarschijnlijk geen belangrijke alternatieve warmtebron zal worden. De technische mogelijkheden zijn volgens de haalbaarheidsonderzoeken beperkt en de kosten zijn relatief hoog, waardoor er sprake is van een onrendabele top. Leerpunten uit de afgelopen jaren Uit de ervaringen tot nu toe komen een aantal belangrijke leerpunten naar voren: De warmtetransitie is complex en vraagt tijd Onderzoeken naar alternatieve warmtebronnen, zoals aquathermie, laten zien dat niet elke techniek overal toepasbaar is. Dit vraagt om realistische verwachtingen en een zorgvuldige afweging per buurt.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

41

Duidelijke regie vanuit de gemeente is nodig Partners geven aan dat heldere richting en planning vanuit de gemeente helpt om eigen investeringen en plannen beter af te stemmen. Het Warmteprogramma geeft hier meer structuur aan. Netcongestie is een belangrijke randvoorwaarde De druk op het elektriciteitsnet maakt dat we niet alles tegelijk kunnen doen. Door “impact op het net” als criterium op te nemen, sturen we bewuster op volgorde en tempo. Inwonersinitiatieven blijven waardevol, maar zijn minder vanzelfsprekend We zien minder spontane initiatieven dan voorheen. Dat betekent dat de gemeente actiever moet informeren, ondersteunen en uitnodigen, in plaats van alleen te reageren op wat er vanuit de samenleving komt. Flexibiliteit is nodig Landelijke wetgeving, subsidies en technieken veranderen. Daarom is het belangrijk dat het Warmteprogramma een duidelijke koers geeft, maar ook ruimte laat om bij te sturen als omstandigheden veranderen. Hoe deze leerpunten zijn verwerkt in het Warmteprogramma In het Warmteprogramma hebben we duidelijker vastgelegd wat we de komende tien jaar gaan doen, wanneer we dat doen en met wie. We houden het beleidskader stabiel, maar sturen op uitvoerbaarheid door de aangescherpte prioriteringscriteria. We zetten onverminderd in op de samenwerking met partners en de ondersteuning van inwoners, zodat iedereen mee kan doen.

Zo vormt de evaluatie niet alleen een terugblik, maar ook een stevige basis voor de volgende stappen richting een duurzame en aardgasvrije Hof van Twente. Uitgangspunten en prioriteringscriteria In de TVW zijn uitgangspunten en wijkselectiecriteria vastgelegd. Deze zijn opnieuw bekeken en met externe stakeholders Viverion, Wonen Delden, Stichting Twickel en Cogas besproken en waar nodig geactualiseerd. Uitgangspunten: • Iedereen kan meedoen; • Het huidige comfortniveau is het minimum; • Het programma moet handelingsperspectief bieden; • We zetten beweging in gang; • We streven naar zo veel mogelijk integraliteit. Er is bewust gekozen om deze uitgangspunten te behouden. Het beleidskader blijft daarmee ongewijzigd. Omdat het beleidskader niet verandert, ligt de bevoegdheid voor het vaststellen van het Warmteprogramma bij het College van Burgemeester en Wethouders.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

42

Prioriteringscriteria: • Laagste nationale kosten en eindgebruikerskosten; • Duurzame bron in de buurt; • Aanwezigheid van corporatiebezit; • Combineren van werkzaamheden; • Recente woningen; • Impact op het elektriciteitsnet. Bovenstaande criteria worden onveranderd overgenomen vanuit de TVW. Het criterium “energie in de wijk” is niet overgenomen. We zien dat het aantal initiatieven vanuit inwoners merkbaar is afgenomen. Daarom gebruiken we dit niet langer als reden om een buurt hoger te prioriteren. Wel blijft de gemeente de initiatieven van inwoners actief faciliteren. Het prioriteringscriterium “impact op het elektriciteitsnet” is toegevoegd. Netcongestie speelt een steeds grotere rol, ook in Hof van Twente. Door hiermee rekening te houden, zorgen we dat het Warmteprogramma uitvoerbaar blijft en dat we het elektriciteitsnet niet onnodig overbelasten. Integraliteit Het streven naar integraliteit moet vooral gaan over positieve koppelkansen (bijvoorbeeld combineren met onderhoud of herinrichting), maar mag niet zorgen voor onnodige vertraging. Corporatiebezit De aanwezigheid van corporatiebezit is een goed criterium, maar er moet ook gekeken worden naar de staat van dat bezit. Als woningen van de corporatie in een buurt al vergaand zijn verduurzaamd, is de aanwezigheid van corporatiebezit niet automatisch een reden om de buurt hoger te prioriteren.

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

43

Bijlage 3 Data-analyse per buurt PBL-code S1a S2a S2d S3 S3a S3b S3d S3e S3g S4b

Betekenis Individuele elektrische luchtwarmtepomp Warmtenet met MT-restwarmtebron (label B) Warmtenet met MT-restwarmtebron (label D) (Z)LT-warmtenet Warmtenet met LT-restwarmtebron ZLT-warmtenet met WKO (individuele opwaardering, label B) ZLT-warmtenet met WKO (collectieve opwaardering) ZLT-warmtenet met WKO en TEO ZLT-warmtenet met WKO (individuele opwaardering, label D) Klimaatneutraal gas met een hybride warmtepomp

Buurt

Plaats

Uitkomst PBL Startanalyse 2025

Hoeveelheid en bron warmtenet

Bentelo kern

Bentelo

S1a

Bungalow-wijk Centrum-Goor De Meene De Whee I De Whee IINoord De Whee II-Zuid Delden-Centrum

Goor Goor Goor Goor Goor

S4b S3e S4b S3e S1a

Goor Delden

S4b S2d

DiepenheimNoord DiepenheimZuid Dr. Schaepmanbuurt

Diepenheim

S4b

S3e/S1a

8% warmtenet

S4b

Diepenheim

S4b

S3e/S1a

8% warmtenet

S4b

Goor

S2d

Gijmink Greekerinckskamp Heeckeren Hengevelde

Goor Delden

S3e S4b

Goor Hengevelde

S4b S1a

S3d/S1a S3a

Hooijerinkses

Delden

S4b

S1a

S4b

Kerspel

Goor

S3g

S1a

S1a

18% warmtenet 1% warmtenet

100% MT warmtenet Bron: Elementis Specialties Netherlands BV

100% MT warmtenet Bron: RETERRA BV 1% warmtenet

5% warmtenet

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

Tweede uitkomst PBL Startanalyse 2025 S3a S1a S1a S1a S1a S3e S3e/S1a S3a/S1a

S3e/S1a

Hoeveelheid en bron warmtenet

Gebiedsanalyse Cogas

9% warmtenet Bron: RWZI Hengevelde

S1a

7% warmtenet 1% warmtenet 11% warmtenet Bron: Albert Heijn of Dirk van den Broek

4% warmtenet

S1a S1a

S4b S4b S4b S4b S1a S3 S4b

Bronnenstrategie

TEA. Bron: RWZI Goor Potentiële buurt voor regionaal warmtenet

S4b

S1a S4b 2% warmtenet 1% warmtenet Bron: Spar of RWZI

S4b S4b Potentiële buurt voor regionaal warmtenet

44

Markelo

Markelo

S1a

S3e

Oud Zuiderhagen

Delden

S4b

S3a/S1a

Rupertserf Schoppenstee

Delden Delden

S4b S2d

Sint Annabrink

Delden

S4b

t Kip

Delden

S2d

Verspreide huizen Azelo Verspreide huizen Bentelo

Ambt Delden Bentelo

S4b

S1a

S4b

S1a/S3a

Verspreide huizen Deldenerbroek Verspreide huizen Deldeneresch Verspreide huizen Deldeneresch Verspreide huizen Elsen Verspreide huizen Elsenerbroek Verspreide huizen Elzenerveen en Borkeld Verspreide huizen Hengevelde Verspreide huizen Herike Verspreide huizen Kerspel en Goor Verspreide huizen Kerspel en Schipbeek Verspreide huizen Markelerbroek Verspreide huizen Markelo

Ambt Delden

S4b

S1a

S4b

Delden

S4b

S1a

S4b

Delden

S4b

S1a

S4b

Markelo

S4b

S1a/S3b

Markelo

S4b

S1a

S4b

Markelo

S4b

S1a

S4b

Hengevelde

S4b

S1a

S4b

Markelo

S4b

S1a/S3b

1% warmtenet

S4b

Markelo

S4b

S1a/S3b

1% warmtenet

S4b

Diepenheim

S4b

S1a/S3g

Markelo

S4b

S1a/S3b

1% warmtenet

S4b

Markelo

S4b

S3b/S1a

1% warmtenet

S4b

100% MT warmtenet Bron: Elementis Specialties Netherlands BV (KLK Kolb)

S1a S3a/S1a

S2d/S1a

100% MT warmtenet Bron: Elementis Specialties Netherlands BV (KLK Kolb)

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

S3a/S1a

9% warmtenet 1% warmtenet Bron: Albert Heijn of Dirk van den Broek 3% warmtenet Bron: Albert Heijn of Dirk van den Broek 100% warmtenet Bron: Elementis Specialties Netherlands BV (KLK Kolb) 1% warmtenet Bron: Albert Heijn of Dirk van den Broek

S4b S4b

S4b S4b

Potentiële buurt voor regionaal warmtenet

S4b

Potentiële buurt voor regionaal warmtenet

S4b

Potentiële buurt voor regionaal warmtenet

S4b 1% warmtenet Bron: RWZI Hengevelde of RWZI Haaksbergen

1% warmtenet

S4b

S4b

S1a

45

Verspreide huizen Markvelde Verspreide huizen Stokkum Verspreide huizen Wiene Verspreide huizen Zeldam Vogelweiden Vossenbrink en De Braak

Diepenheim

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a/S3e

1% warmtenet

S4b

Bentelo

S4b

S1a/S3a

1% warmtenet

S4b

Ambt Delden Delden Delden

S4b

S1a

S4b S1a

S1a S2a

Waterhoek

Goor

S4b

S1a/S3a

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

S4b

S4b

100% warmtenet Bron: Locatie Boldershoek Twence 1% warmtenet Bron: United Soft Drinks BV

S4b S1a

S4b

46

Bijlage 4 Uitkomsten per buurt PBL-code S1a S4b

Betekenis Individuele elektrische luchtwarmtepomp Klimaatneutraal gas met een hybride warmtepomp

Buurt

Plaats

Uitkomst

Bentelo kern Bungalow-wijk Centrum-Goor

Bentelo Goor Goor

S1a S4b Haalbaarheidsonderzoek MTwarmtenet

Uitkomst bij geen KNG S1a S1a Haalbaarheidsonderzoek MTwarmtenet

De Meene De Whee I

Goor Goor

S4b S1a

S1a S1a

De Whee II-Noord

Goor

Haalbaarheidso nderzoek LTwarmtenet RWZI

Haalbaarheidson derzoek LTwarmtenet RWZI

De Whee II-Zuid Delden-Centrum

Goor Delden

S4b S1a

S1a S1a

Diepenheim-Noord Diepenheim-Zuid Dr. Schaepmanbuurt

Diepenheim Diepenheim Goor

Gijmink

Goor

S4b S4b Haalbaarheidso nderzoek MTwarmtenet S1a

S1a S1a Haalbaarheidson derzoek MTwarmtenet S1a

Greekerinckskamp Heeckeren

Delden Goor

S4b S1a

S1a S1a

Hengevelde Hooijerinkses Kerspel

Hengevelde Delden Goor

S1a S4b S1a

S1a S1a S1a

Markelo Oud Zuiderhagen Rupertserf Schoppenstee

Markelo Delden Delden Delden

S1a S4b S4b S1a

S1a S1a S1a S1a

Sint Annabrink

Delden

S1a

S1a

t Kip

Delden

S1a

S1a

Verspreide huizen Azelo Verspreide huizen Bentelo Verspreide huizen Deldenerbroek Verspreide huizen Deldeneresch Verspreide huizen Deldeneresch

Ambt Delden Bentelo

S4b

S1a

S4b

S1a

Ambt Delden Delden

S4b

S1a

S4b

S1a

Delden

S4b

S1a

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

Afwijking PBL

WKO’s zijn ten opzichte van individuele oplossingen technisch en financieel minder haalbaar in Hof van Twente. De buurt wordt gekoppeld aan het haalbaarheidsonderzoek in de Dr. Schaepmanbuurt. WKO’s zijn ten opzichte van individuele oplossingen technisch en financieel minder haalbaar in Hof van Twente RWZI is een mogelijk interessante bron volgens de bronnenstrategie, haalbaarheid is onzeker, waterschap staat hier positief tegenover. Gesprek gevoerd met Elementis; geen haalbare bron.

WKO’s zijn ten opzichte van individuele oplossingen technisch en financieel minder haalbaar in Hof van Twente KNG niet beschikbaar bij nationale beschikbaarheid van 1,5 miljoen m3

WKO’s zijn ten opzichte van individuele oplossingen technisch en financieel minder haalbaar in Hof van Twente

Gesprek gevoerd met Elementis; geen haalbare bron. KNG niet beschikbaar bij nationale beschikbaarheid van 1,5 miljoen m3 Gesprek gevoerd met Elementis; geen haalbare bron.

47

Verspreide huizen Elsen Verspreide huizen Elsenerbroek Verspreide huizen Elzenerveen en Borkeld Verspreide huizen Hengevelde Verspreide huizen Herike Verspreide huizen Kerspel en Goor Verspreide huizen Kerspel en Schipbeek Verspreide huizen Markelerbroek Verspreide huizen Markelo Verspreide huizen Markvelde Verspreide huizen Stokkum Verspreide huizen Wiene Verspreide huizen Zeldam Vogelweiden Vossenbrink en De Braak Waterhoek

Markelo

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Hengevelde

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Diepenheim

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Diepenheim

S4b

S1a

Markelo

S4b

S1a

Bentelo

S4b

S1a

Ambt Delden Delden Delden

S4b

S1a

S4b S1a

S1a S1a

Goor

S4b

S1a

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

48

Impact op het

12

Bungalow-wijk

0

1

1

0

0

2

4

Centrum-Goor

0

1

3

3

1

3

11

De Meene

0

1

1

0

0

2

4

De Whee I

0

3

3

2

0

1

9

De Whee II-Noord

0

1

3

2

0

3

9

De Whee II-Zuid

1

1

1

0

1

2

6

Delden-Centrum

0

3

3

3

3

1

13

Diepenheim-Noord

0

1

2

3

0

2

8

Diepenheim-Zuid

1

1

1

3

1

2

9

Dr. Schaepmanbuurt

0

1

1

0

0

3

5

Gijmink

0

3

3

3

3

1

13

Greekerinckskamp

3

1

0

0

0

2

6

Heeckeren

0

3

1

0

1

1

6

Hengevelde

0

3

2

3

2

1

11

Hooijerinkses

2

1

1

3

0

2

9

Kerspel

0

3

1

0

2

1

7

Markelo

0

3

2

3

1

1

10

Oud Zuiderhagen

2

1

0

0

0

2

5

Rupertserf

1

1

2

3

0

2

9

Schoppenstee

0

3

3

0

0

1

7

Sint Annabrink

0

3

3

2

0

1

9

t Kip

0

3

1

0

1

1

6

Verspreide huizen Azelo

1

1

0

2

0

2

6

Verspreide huizen Bentelo

3

1

0

2

1

2

9

Verspreide huizen Deldenerbroek

3

1

1

2

0

2

9

Verspreide huizen Deldeneresch

1

1

0

3

0

2

7

Verspreide huizen Deldeneresch

1

1

0

3

0

2

7

Verspreide huizen Elsen

3

1

0

0

0

2

6

Verspreide huizen Elsenerbroek

0

1

0

0

0

2

3

Verspreide huizen Elzenerveen en

1

1

0

0

0

2

4

3

1

0

0

0

2

6

elektriciteitsnet

Recente woningen

1

werkzaamheden

3

Combineren

3

corporatiebezit

Aanwezigheid

2

kosten

3

eindgebruikers-

0

kosten en

Bentelo kern

Buurt

Laagste nationale

Duurzame bron nabij

Criteria

Totaalscore per buurt

Bijlage 5 Prioriteringsscore per buurt

Borkeld Verspreide huizen Hengevelde

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

49

Verspreide huizen Herike

3

1

0

0

0

2

6

Verspreide huizen Kerspel en Goor

0

1

0

0

0

2

3

Verspreide huizen Kerspel en

1

1

0

2

0

2

6

Verspreide huizen Markelerbroek

3

1

0

3

0

2

9

Verspreide huizen Markelo

1

1

0

1

3

2

8

Verspreide huizen Markvelde

3

1

0

0

0

2

6

Verspreide huizen Stokkum

1

1

0

3

0

2

7

Verspreide huizen Wiene

1

1

0

2

0

2

6

Verspreide huizen Zeldam

1

1

1

1

0

2

6

Vogelweiden

3

1

3

3

0

2

12

Vossenbrink en De Braak

0

3

1

2

2

1

9

Waterhoek

1

1

0

0

1

2

5

Schipbeek

Gemeente Hof van Twente, Concept Warmteprogramma

50

Team Ruimte en Economie

de Höfte 7, 7471 DK Goor Postbus 54, 7470 AB Goor 0547 – 85 85 85van Twente, Concept Warmteprogramma Gemeente Hof info@hofvantwente.nl

51