1. Programmarekening 2021.pdf

Verbonden partijen Voor informatie over de verbonden partijen wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen.

Beleidsindicatoren Indicator Functiemenging Vestigingen van (bedrijven)

Eenheid Index die verhoudingswaarde aangeeft tussen banen en woningen Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd 15 t/m 64 jaar

Realisatie Realisatie Begroting 2020 2021 2021

NL

Bron

43,9%

44 %

2020: 53,2 %

LISA

153,8

137,8

2020: 158.4

LISA

Toelichting indicator Functievermenging De functiemenging index (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Toelichting indicator Vestigingen van (bedrijven) Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar. nb: Gegevens zijn op moment van schrijven van deze programmarekening nog niet bekend. Indien de gegevens na het schrijven bekend worden, kunt u deze vinden op: https://www.waarstaatjegemeente.nl/dashboard/Besluit-Begroting-en-Verantwoording/

Kaderstellende stukken Centrumontwikkeling · Programma Centrumontwikkeling Hillegom, september 2015 · Detailhandelsvisie Hillegom 2015 Regionale economie · Gebiedsprogramma B(l)oeiende Bollenstreek 2016 · Economische agenda Duin- en Bollenstreek, visie 2030 en uitvoeringsprogramma · Meerjarenprogramma Greenport Duin- en Bollenstreek 2017-2020 · Intentieverklaring 'Heerlijk Hillegom op weg naar de toekomst' · Koersdocument Economie en Toerisme Hillegom 2012-2020 · Intergemeentelijke structuurvisie Greenport Duin- en Bollenstreek 2016 Bedrijventerrein · Bedrijventerreinenstrategie Holland Rijnland Kunst en Cultuur · Nota: Cultuur creëert en verbindt! 2017-2020

49

Wat heeft het gekost? Lasten

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Thema Centrumontwikkeling Economische promotie

-167

-219

-221

-139

Media

-483

-466

-482

-493

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

-378

-475

-622

-335

Cultureel erfgoed

-27

-41

-66

-43

-9

-11

-706

-910

-636

Thema Kunst en Cultuur

Thema Lokale economie Economische havens en waterwegen Thema Regionale economie Economische ontwikkeling

-685

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-16

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-30

-44

-53

-42

-1.786

-1.951

-2.363

-1.699

Totaal lasten Baten

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Thema Centrumontwikkeling Economische promotie

0

3

3

0

Economische ontwikkeling

0

22

22

0

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

11

13

13

11

Totaal baten

11

38

38

11

-1.776

-1.913

-2.325

-1.689

Thema Regionale economie

Saldo voor resultaatbestemming Reserves

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Toevoegingen reserves

0

0

0

0

Onttrekkingen reserves

45

10

247

0

Totaal reserves

45

10

247

0

-1.731

-1.903

-2.078

-1.689

Saldo na resultaatbestemming

50

Programma 4 Bestuur en ondersteuning Trends en ontwikkelingen Het programma Bestuur & ondersteuning beschrijft hoe Hillegom het democratisch proces organiseert, hoe de samenwerking met andere overheden vorm krijgt, hoe de organisatie aansluit bij maatschappelijke doelen en hoe de dienstverlening aan inwoners en bedrijven is georganiseerd. Samenleving en bestuur Onze moderne samenleving kent een grote dynamiek met verandering en ontwikkeling als constante factoren. Dit dwingt de gemeentelijke organisatie mee te bewegen en na te gaan welke eisen dit stelt aan de gemeente. De moderne samenleving heeft wensen en eisen en stelt de overheid verantwoordelijk voor het oplossen van maatschappelijke problemen en het realiseren van maatschappelijke waarden (mobiliteit, leefomgeving, werk, inkomen, veiligheid). Ze verwacht kwaliteit van beleid, wil betrokken worden bij de totstandkoming ervan en gaat daarbij uit van een dienstverlenende houding. Dienstverlening Op het gebied van dienstverlening zijn grote wetswijzigingen in aantocht zoals de Omgevingswet, wet Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) en de wet Private Kwaliteitsborging, naast zaken als Basisregistratie personen en Fraudebestrijding.

Juist nu is extra aandacht nodig voor de menselijke maat van dienstverlening gezien de verdergaande digitalisering en het feit dat niet iedereen mee kan komen in de huidige digitale wereld. Interbestuurlijk programma (IBP) De Algemene Ledenvergadering van de Vereniging Nederlandse Gemeenten heeft in juni 2018 ingestemd met de programmastart van het Interbestuurlijk programma (IBP). In het IBP werken gemeenten, Rijk, provincies en ambitie om de beweging die met het Interbestuurlijk Programma is ingezet de komende jaren verder te versterken en daar waar mogelijk het gedachtegoed van het IBP te gebruiken in de interbestuurlijke (regionale) samenwerking. In het IBP staan tien maatschappelijke opgaven centraal. Het IBP is ingericht langs drie lijnen:

   

Fysiek Samen aan de slag voor het klimaat Toekomstbestendig wonen Regionale economie als versneller Naar een vitaal platteland

  

Sociaal Merkbaar beter in het sociaal domein Nederland en Migrant goed voorbereid Problematische schulden voorkomen en oplossen

  

Overkoepelend Goed openbaar bestuur in een veranderende samenleving Passende financiële verhoudingen Overkoepelende thema's

Activiteiten die met de maatschappelijke opgaven samenhangen zijn opgenomen in de verschillende programma's van de begroting. Versterken van de wijk In het kader van het werken 'van buiten naar binnen' zetten we stevig in op een integrale wijk- of gebiedsaanpak. Een wijk of gebied heeft de potentie om samen met onze inwoners en andere organisaties tot concrete uitvoering te komen en fysieke ingrepen hand in hand te laten gaan met het versterken van de sociale structuur. Hiervoor zetten we een pilot op. Via het actief ophalen van ervaringen van inwoners van enkele wijken, geven we vorm aan het programma 'Samen werken aan Heerlijk wonen in Hillegom'. Datagedreven sturen en monitoren We hebben als gemeente de ambitie om de maatschappij meer feitelijk en actueel inzicht te geven in ontwikkelingen op diverse gebieden. Datagedreven sturing geeft inzicht in het hier en nu. Waar staan we? Hoe doen we het? Op basis van cijfers kunnen we antwoorden geven op maatschappelijke vragen. Zo willen we met de monitor sociaal domein laten zien of wij onze inwoners met een hulpvraag wel de juiste zorg bieden.

51

De behoefte aan inzicht en informatie neemt toe. Monitoring kan ons daarbij helpen. Het antwoord op vragen van inwoners wordt vaak gezocht in individuele oplossingen. Die kunnen centraal gebundeld worden als we werken met een robuuste onderzoeksvoorziening; een centrale plek met antwoorden en informatie voor inwoners/gebruikers. We besparen tijd en middelen door onze krachten te bundelen. Communicatie Communicatie, en het effectief inzetten van communicatiekanalen, is onontbeerlijk. Proactieve communicatie met onze partners (burgers, bedrijven, verenigingen en instellingen) draagt bij aan de beweging van een representatieve naar een participatieve democratie.

Dienstverlening WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: We werken daadkrachtig en snel, en staan dicht bij onze inwoners en ondernemers. We streven naar zo mogelijk één relatie met de klant en geven via elk dienstverleningskanaal hetzelfde antwoord. Onze klanten ondervinden geen hinder van onze interne structuur. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving Stand van zaken jaarrekening A1

Invulling geven aan de een-loket-gedachte en verdergaan met werken met serviceformules.

Door het werken met serviceformules worden producten die voldoen aan sneltoetscriteria (Snelserviceformule) gescheiden van de complexere aanvragen (Ontwerpformule). De intake- en omgevingstafel bij Vergunningen vormen nu het reguliere proces voor complexe aanvragen (Ontwerpformule). Initiatieven worden sneller en meer integraal met expertise van andere teams beoordeeld. De meer eenvoudige producten (Snelservice) worden door team Vergunningen zo snel mogelijk afgehandeld. Bij Burgerzaken is gewerkt aan het inrichten van e-diensten waardoor inwoners zelf digitaal aanvragen of een melding kunnen doen. De e-diensten die nu beschikbaar zijn, zijn: - Verhuizingsaangifte (naar gemeente en binnen de gemeente) - Aanvraag diverse uittreksels BRP - Aanvraag afschrift Burgerlijke Stand - Wijzigen geheimhouding persoonsgegevens

A2

Doorontwikkelen van thema's Vragen van onze klanten komen via verschillende kanalen kanaalsynchronisatie, kanaaltransitie (meten binnen. Bijvoorbeeld telefonisch, per mail, per post, via social en sturen) en kanaalinteractie (newsroom) media of via accountmanagers. In de newsroom komen uit het programma 'Regie op Kanalen'. De deze kanalen bij elkaar en wordt de strategie voor het newsroom wordt in 2021 geëvalueerd. behandelen en beantwoorden van de vragen besproken. Er wordt ook proactief informatie gedeeld op de website en social media kanalen. Net als in 2020 zijn corona-gerelateerde vragen via de crisisorganisatie beantwoord.

A3

Proactief communiceren en in begrijpelijke taal. We helpen onze klanten en versterken hierbij de een-loket-gedachte. We verleiden de klant naar het optimale dienstverleningskanaal.

Met communicatiecampagnes via de website, social media, gemeenteberichten, sandwichborden en de schermen in de hal van het gemeentehuis worden de klanten naar het optimale dienstverleningskanaal verleid.

52

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: We ondersteunen initiatieven van (groepen van) inwoners en/of ondernemers, vanuit een positieve WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving B1

Stand van zaken jaarrekening

Inzetten contactfunctionarissen voor wijken, Er zijn contactfunctionarissen aangesteld voor wijken, verenigingen en ondernemers en bij verenigingen en ondernemers. Zij zijn het vaste, eerste overheids- en buurtparticipatie aanspreekpunt voor inwoners, instellingen en ondernemers (Ontwerpformule en Ontwikkelformule). in de gemeente.

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: We willen de grenzen bereiken van een maximale digitalisering. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving

Stand van zaken jaarrekening

C1

Digitaliseren en automatiseren, Zo veel mogelijk producten en diensten die digitaal van zo veel mogelijk producten en diensten, aangevraagd kunnen worden, zijn beschikbaar. Waar waarbij voor maatwerk wordt gezorgd voor mogelijk worden E-formulieren samengevoegd om klanten die niet mee kunnen in de digitale efficiënter te kunnen werken. Klanten die niet digitaal wereld. vaardig zijn, ontvangen we in het gemeentehuis.

C2

Gericht sturen aan de hand van data. Dataanalyse vaker en gericht inzetten bij het opstellen en uitvoeren van beleid.

In dashboards worden gegevens van producten en diensten bijgehouden. Bijvoorbeeld het aantal baliebezoeken en de behandeltijd aan de balie. Deze gegevens worden gebruikt om beleid op te stellen en aan te passen.

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: De klant waardeert de dienstverlening van de gemeente en er vindt gerichte sturing plaats aan de hand van data en slimme technologieën. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving D1

Stand van zaken jaarrekening

Meten van de klanttevredenheid en de In 2021 is niet deelgenomen aan de Burger- en prestatie van onze dienstverlening. We Ondernemerspeiling van 'Waar staat je gemeente'. Dat relateren de scores aan onze servicenormen. gebeurt een keer per twee jaar en staat voor 2022 weer op Mede aan de hand van deze uitkomsten de planning. sturen we bij en verbeteren wij onze dienstverlening. In dashboards worden gegevens van producten en diensten bijgehouden. Bijvoorbeeld het aantal baliebezoeken en de behandeltijd aan de balie. Deze gegevens worden gebruikt om beleid op te stellen en aan te passen. De klanttevredenheid van de website en fixi (meldingen openbare ruimte) wordt gemeten met GovMetric. Zoals in eerdere verantwoordingen gemeld wordt sinds 2020 geen gebruik meer gemaakt van Vensters op dienstverlening.

53

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: We zetten in op het bestrijden van adres- en identiteitsfraude. Arbeidsmigranten: We willen beter inzicht krijgen waar arbeidsmigranten gehuisvest zijn door hen op te nemen in de Basisregistratie Personen (BRP) als zij hier langer dan 4 maanden verblijven. Het is bekend dat een groot aantal arbeidsmigranten niet staat ingeschreven bij de gemeente. Landelijke aanpak adreskwaliteit (LAA): Het verhogen van de kwaliteit van de adresgegevens in de Basisregistratie Personen (BRP) en het bestrijden van adresgerelateerde fraude.

Participatie WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Versterken van de bijdrage van inwoners aan vraagstukken in de leefomgeving. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving

Stand van zaken jaarrekening

A1

Betrekken van de samenleving bij projecten In 2021 zijn de inwoners vooral middels digitale en inhoudelijke thema's. Het uitgangspunt participatiemethodes betrokken bij de projecten en inhoudelijke thema's vanwege COVID. Dit heeft tot nieuwe manieren van contact geleid en tot het benaderen van (nieuwe) en andere doelgroepen.

A2

Geven van inzicht in en invulling aan de Iedere inwoner mag meedenken en initiatieven aandragen verschillende rollen die de betrokkenen in om de gezamenlijke leefomgeving verder te verbeteren. het proces van burgerparticipatie in kunnen Aan de voorkant van zulke participatietrajecten gaan de nemen. verschillende partijen met elkaar om tafel, bijvoorbeeld in de vorm van de omgevingstafels als onderdeel van de implementatie van de Omgevingswet. Een van de onderdelen van het verder uit te werken participatiebeleid is het bepalen van de uitgangspunten rondom de rollen en verantwoordelijkheden van initiatiefnemers.

A3

Opstellen visie inclusief toolbox voor medewerkers en bestuurders voor burgerparticipatie.

De toolbox voor medewerkers is verder aangevuld en mee geëxperimenteerd in de uitvoering. In 2021 zijn de opgedane kennis en ervaringen van raadsleden, college en medewerkers opgehaald en geanalyseerd als onderdeel van het project " lessons learned" . Dit project is onderdeel van het programma participatie. en dient als basis voor het samen te stellen participatiebeleid en participatie verordening.

A4

Aandacht schenken aan verwachtingsmanagement.

Hier is aandacht aan geschonken middels de omgevingstafels van waaruit de Omgevingswet werkt en nieuw te starten complexe vraagstukken zoals bij het opstellen van de stukken omtrent de energie transitie.

A5

Verzorgen van communicatie op maat bij Ondanks de beperkende maatregelen door COVID is er op het oppakken en uitvoeren van projecten en verschillende manieren ingezet op communicatie op maat. thema's. Onder andere door de uitvoering van de netwerkstrategie, de inzet van digitale participatie methoden om toch contact te houden met inwoners en andere belanghebbenden en door het benoemen van vaste herkenbare campagnes vanuit communicatie.

54

A6

Bezoeken van wijken en met inwoners in gesprek gaan over door hen aangedragen onderwerpen.

In 2021 hebben we door corona minder wijkavonden georganiseerd dan de geplande 4. Voor de wijk De Zanderij heeft er een digitale bijeenkomst plaatsgevonden, voor de Wijk Weerestein is deze door onvoldoende deelname van inwoners komen te vervallen. In 2022 wordt de organisatie van wijkavonden gecontinueerd want het informele gesprek dat wordt aangegaan met inwoners wordt zeer gewaardeerd. Er wordt hierdoor een duidelijk beeld verkregen van wat er in de wijk speelt.

A7

We leveren een kader op voor Online Participatie, een werkwijze en middelen/ platform.

Deze zijn opgeleverd in 2021.

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Ondersteunen van initiatieven vanuit de samenleving. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving

Stand van zaken jaarrekening

B1

Invulling geven aan overheidsparticipatie (het ondersteunen van initiatieven inwoners).

Iedere inwoner mag meedenken en initiatieven aandragen om de gezamenlijke leefomgeving verder te verbeteren. Onze contactfunctionarissen spelen hierin een belangrijke rol als intermediair.

B2

Inzicht en invulling geven aan de verschillende rollen die betrokkenen in het proces van overheidsparticipatie in kunnen nemen.

Onderdeel van het tot stand komen van het participatiebeleid is het verduidelijken van de verschillende rollen en verantwoordelijkheden in participatietrajecten. HIer is in 2021 verder aan gewerkt en op ingezet.

B3

Opstellen handelingsperspectief inclusief toolbox voor medewerkers en bestuurders voor overheidsparticipatie.

Het opstellen en uitvoeren van beleid rondom digitale participatie heeft in 2021 voorrang gekregen vanwege de beperkte mogelijkheden om fysiek in gesprek te gaan met inwoners. Er is beleid opgesteld, een werkwijze met tools en medewerkers zijn getraind om invulling te kunnen geven aan digitale bijeenkomsten. Daarnaast is er vanuit het programma participatie verder gewerkt aan het opstellen van een participatiebeleid, participatie verordening en toolbox.

B4

Met de raad haar rol, rolvastheid en zelfstandige positionering in het kader van participatie bespreken.

Vanuit de griffie van Hillegom heeft er een evaluatie van verschillende participatietrajecten plaatsgevonden onder leiding van de raad. Daarnaast is er met de raad gesproken over het opstellen van beleid en een bijpassende toolbox waarvan rollen en verantwoordelijkheden een onderdeel zijn.

SAMENWERKINGSPARTNERS Verbonden partijen

Overige samenwerkingspartners Inwoners, ondernemers, maatschappelijke instellingen en verenigingen

55

Communicatie WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Verder versterken verbinding met de samenleving door proactief en doordacht te communiceren. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving

Stand van zaken jaarrekening

A1

Uitvoeren communicatie actieprogramma Er is meer samenhang gecreëerd in communicatie door om daarmee samenhang en samenspraak te gebruik te maken van een helder overzicht van speerpunten versterken. (grid) en gebruik te maken van kernboodschappen. Door gebruik van het grid is de samenhang beter in beeld en kan er meer samenhangend gecommuniceerd worden.

A2

Door middel van webcare en de newsroom Corona heeft kansen gegeven om de communicatie verder halen van 'buiten naar binnen'. door te ontwikkelen. De newsroom heeft er onder andere voor gezorgd dat ambtenaren in staat zijn gesteld om snel en proactief op de omgeving te reageren. De kwaliteit van de omgevingsanalyses is sterk verbeterd. De omgevingsanalyses worden naar alle medewerkers gestuurd. Dit zorgt ervoor dat zij snel kunnen inspelen op wat er in de omgeving leeft.

A3

Verbeteren van de communicatie rondom weg- en groenwerkzaamheden

Corona heeft kansen gegeven om de communicatie verder door te ontwikkelen. De newsroom heeft er onder andere voor gezorgd dat ambtenaren in staat zijn gesteld om snel en proactief op de omgeving te reageren. De kwaliteit van de omgevingsanalyses is sterk verbeterd. De omgevingsanalyses worden naar alle medewerkers gestuurd. Dit zorgt ervoor dat zij snel kunnen inspelen op wat er in de omgeving leeft.

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Faciliteren en inrichten communicatie wijkgericht werken en overheidsparticipatie. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving B1

Inzetten extra communicatiemiddelen om het wijkgericht werken te ondersteunen.

Stand van zaken jaarrekening Door de corona-pandemie zijn er geen wijkbezoeken afgelegd.

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Communicatieve vaardigheden van de medewerkers verder versterken.

56

WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving C1

Activiteiten gericht op stimuleren van maatschappelijke sensitiviteit en omgevings-bewustzijn van de organisatie.

SAMENWERKINGSPARTNERS Verbonden partijen

Stand van zaken jaarrekening De newsroom heeft als doel om als gemeente meer inzicht te krijgen in wat er speelt bij inwoners, ondernemers en stakeholders. In 2021 is een flinke kwaliteitsslag gemaakt. Dagelijks is er een intensieve analyse van wat er om ons heen gebeurt. In die analyse staan de prioriteiten per gemeente centraal. Door de intensieve samenwerking die communicatiemedewerkers, contactfunctionarissen en medewerkers van het informatiecentrum hebben, is het omgevingsbewustzijn verder vergroot. In 2021 zijn voorbereidingen getroffen om de dagelijkse monitoring te vertalen in een omgevingsbeeld waarin het belangrijkste nieuws is genoemd en is geduid. Deze duiding vindt plaats in een samenwerking tussen de newsroom-medewerkers en beleidsmedewerkers. Zo krijgen alle medewerkers van HLTsamen vanaf januari 2022 twee keer per week de belangrijkste ontwikkelingen en de duiding voor ons als gemeente en besturen in hun mailbox.

Overige samenwerkingspartners

Regionale samenwerking WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Versterken van onze strategische positie

WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving

Stand van zaken jaarrekening

A1

Uitbouwen van een goede samenwerkingsstructuur in de Duin- en Bollenstreek.

Er is gewerkt aan de versterkte samenwerking met de Duinen Bollengemeenten wat heeft geleid tot een stevige belangenbehartiging richting Holland Rijnland en Provincie Zuid-Holland, door bijvoorbeeld de Strategische Agenda duine en Bollenstreek, op het gebied van duurzaamheid (RES 1.0) en de economische agenda Duin en Bollenstreek. Ook is een start gemaakt met de intensivering van de samenwerking voor de uitvoeringsagenda Duin en Bollenstreek. In 2022 volgt hier nadere informatie over.

A2

Uitbouwen van een (bestuurlijk) netwerk met: ·Haarlemmermeer ·Bloemendaal ·Haarlem ·De Metropoolregio

Deze activiteit heeft minder aandacht en tijd gekregen o.a. door Corona en de beperkte mogelijkheid tot fysieke netwerkbijeenkomsten. Wel is ingezet op de strategie ten aanzien van dubbeldorpen (via het netwerk gemeentesecretarissen) en bestuurlijk geanticipeerd op de Haarlemmermeerse nieuwbouwstrategie in Haarlemmermeer Zuid/Beinsdorp Nieuw Vennep.

57

A3

Innemen van strategische (bestuurlijke) posities.

A4

De Werkorganisatie HLTsamen focust zich in Vanwege de beperkte capaciteit is vnl ingezet op de 2020 op het verbeteren van de strategische verbetering van de gezamenlijke strategische positie van de positie. Ook worden de aanbevelingen van Duin en Bollenstreek door het opstellen van de Fysieke de tussenevaluatie van HLTsamen strategische Agenda Duin en Bollenstreek en het uitgevoerd. voorbereiden van een uitvoeringsagenda. Daarnaast zijn voorbereidingen uitgevoerd en het netwerk uitgebreid ten behoeve van een ambtelijk strategisch netwerk ( Viamorgen) en bijeenkomsten die we vanuit HLTsamen regisseren en faciliteren binnen de Randstad. Daarnaast zijn er werksessies voorbereidt en uitgevoerd met alle strategische en senior beleidsmedewerkers met als doel een lange termijn verkenning voor te bereiden voor de drie gemeenten.

SAMENWERKINGSPARTNERS Verbonden partijen Samenwerkingsorgaan Holland Rijnland Werkorganisatie HLTsamen

Bestuurders van Hillegom hebben in 2022 vanuit bestaande posities de invloed op regionale beleidsvoering, bijvoorbeeld aan de tafel van Holland Rijnland, bestendigd. Daarnaast heeft de versterkte samenwerking met de Duinen Bollengemeenten geleid tot een stevige belangenbehartiging richting Holland Rijnland en Provincie Zuid-Holland. De provincie Zuid-Holland is ook doorlopend betrokken bij de intensivering van de samenwerking tussen de Duin en Bollenstreek gemeenten.

Overige samenwerkingspartners De gemeenten Haarlemmermeer, Bloemendaal en Haarlem De Metropoolregio's Amsterdam en Den Haag De gemeenten Noordwijk en Katwijk

Verbonden partijen WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Een goede regie voeren op de verbonden partijen waarbij de standpunten van Hillegom (tijdig) helder naar voren komen. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving Stand van zaken jaarrekening A1

Deelnemen aan bestuurlijke samenwerkingsverbanden.

Het vooroverleg Duin en Bollenstreek ten behoeve van de vergaderingen van het AB van Holland Rijnland wordt voorbereid. De AB-vergaderingen worden subregionaal in de Duin- en Bollenstreek vooraf voorbereid. Dat heeft dit tot gevolg dat soms met 1 standpunt naar buiten wordt getreden in de AB-vergaderingen. Er blijft vanzelfsprekend de AB-vergaderingen.

A2

Deelname in belangenorganisaties zoals de De adviezen over de agendapunten (waaronder de moties) VNG. van de ledenvergadering van de VNG bespreken wij vooraf in de colleges. Hierdoor is van een zorgvuldige en gedegen voorbereiding sprake.

58

A3

Onderhouden van en investeren in ons Onze bestuurders investeren voortdurend in ons bestuurlijk bestuurlijk netwerk waarbij van Holland netwerk. Dat vertaalt zich in deelname aan diverse Rijnland als 'basis' gebruik wordt gemaakt. zorgvuldig voorbereide portefeuillehoudersoverleggen, Daarbij zijn we zowel gericht op de Duin en regioBollenstreek als op de gemeenten Rijnland), regionale collegewerkconferenties met de DuinHaarlemmermeer, Haarlem/Bloemendaal en en Bollenstreekgemeenten, themabijeenkomsten, de Metropool regio. overleggen met buurgemeenten. Ook informele contacten worden onderhouden. Naast het bestuurlijke opereren, functioneren medewerkers zelfstandig in regionaal verband; vanuit de verschillende domeinen schuiven medewerkers aan bij diverse regionale en bovenregionale werkgroepen.

A4

Lobby gericht inzetten om (regionale) doelen te realiseren.

De verschillende portefeuillehoudersoverleggen van Holland Rijnland worden goed en zorgvuldig voorbereid. Over de agendapunten vindt advisering plaats aan de bestuurders zodat zij mede dankzij deze voorbereiding een sterke en richtinggevende rol kunnen spelen. Daarbij is ieder zich bewust van onze lokale en regionale belangen.

WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Meer grip hebben op de verbonden partijen om uiteindelijk een betere kwaliteit met elkaar te bereiken. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving

Stand van zaken jaarrekening

B1

Gezamenlijk met de raad en griffie uitwerken van de nota Verbonden partijen en het beleidskader Governanceregime Verbonden partijen 2018, waardoor de bestuurlijke inbreng verder verstevigt.

In 2018 werd de nota verbonden partijen vastgesteld als beleidskader voor versterking van de grip op verbonden partijen. Bij de besluitvorming werd destijds gesteld dat het inrichten van het governanceregime per verbonden partij, het door ontwikkelen en aanscherpen daarvan een meerjarig traject is. Steeds moeten stapje voor stapje verbeteringen en aanscherpingen worden aangebracht. In afwachting van een evaluatie van de inzet van lokale expertteams bij een buurgemeente bepalen wij of via die weg ook de versterking van de governance kan plaatsvinden door (een) eigen expertteam(s).

B2

Zorgvuldig en kritisch voorbereiden van de zienswijzeprocedure op de ontwerpbegrotingen en voorleggen aan de raad.

De verschillende portefeuillehoudersoverleggen van Holland Rijnland worden goed en zorgvuldig voorbereid. Over de agendapunten vindt advisering plaats aan de bestuurders zodat zij mede dankzij deze voorbereiding een sterke en richtinggevende rol kunnen spelen. Daarbij is ieder zich bewust van onze lokale en regionale belangen. De zienswijzeprocedure op de ontwerpbegrotingen 2022 zijn zorgvuldig en kritisch voorbereid. Voor iedere verbonden partij is tijdig via een afzonderlijk raadsvoorstel een zienswijze uitgebracht over de ontwerpbegrotingen 2022.

59

SAMENWERKINGSPARTNERS Verbonden partijen

Overige samenwerkingspartners

Cocensus Bank Nederlandse gemeenten (BNG) Duin- en waterbedrijf Zuid-Holland (Dunea) Alliander N.V. Stichting Regionaal Inkoopbureau IJmond en Kennemerland (RIJK * De overige verbonden partijen zijn opgenomen bij het van toepassing zijnde programma.

Verbonden partijen Voor informatie over de verbonden partijen wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen.

Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen Kosten per inwoner % van de totale lasten

Externe inhuur Apparaatskosten Overhead * Eigen gegevens

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Begroting 2021

Bron *

Zie begroting GR HLTsamen

Zie begroting GR HLTsamen

13,46 %

12,01 %

* * * *

Toelichting indicator Formatie Het gaat hier om de toegestane formatie in fte van het ambtelijk apparaat van de organisatie op peildatum 1 januari. Uitgangspunt is het vastgestelde formatieplan, dus niet de werkelijke bezetting. Het gaat om formatieplaatsen ongeacht of die worden ingevuld door iemand met een vaste aanstelling, een tijdelijke aanstelling of nog openstaan in de vorm van een vacature. Fte is het equivalent van een 36-urige werkweek. Toelichting indicator Bezetting Het gaat hier om het werkelijk aantal fte dat werkzaam is, dus niet om de toegestane formatieve omvang uit het formatieplan. Terugkijkend naar een begrotingsjaar wordt de werkelijke bezetting berekend. Conform de definitie van Vensters voor Bedrijfsvoering is berekend de gemiddelde bezetting in dat begrotingsjaar door het gemiddelde te nemen van de werkelijke bezetting op 1 januari en op 31 december. Toelichting indicator Externe inhuur Onder externe inhuur wordt verstaan: het uitvoeren van werkzaamheden in opdracht van een bij de organisatie in dienst zijnde opdrachtgever, door een private organisatie met winstoogmerk, door middel van het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid, zonder dat daar een arbeidsovereenkomst of aanstelling tussen organisatie en de daarbij ingezette personen aan ten grondslag ligt.

Toelichting indicator Apparaatskosten Apparaatskosten (ofwel organisatiekosten) zijn de noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van personeel (salarissen), organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten e.d. voor de uitvoering van de organisatorische taken. Apparaatskosten zijn dus alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur.

60

Toelichting indicator Overhead De overheadkosten betreffen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces.

Kaderstellende stukken Dienstverlening · Overheidsbrede dienstverlening 2015-2020 (Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) · www.klantinfocus.nl/diensten/govmetric · www.operatiebrp.nl · Kadernota 2021 · Reglement van orde voor de raad · Verordening op de raadscommissie Participatie · www.omgevingswetportaal.nl · Kadernota 2021 · Reglement van orde voor de raad · Verordening op de raadscommissie Communicatie · · Kadernota 2021 · Reglement van orde voor de raad · Verordening op de raadscommissie Regionale samenwerking · Kadernota 2021 · Reglement van orde voor de raad · Verordening op de raadscommissie Verbonden partijen · Nota Verbonden Partijen 2018 (raad 22 februari 2018) · HLT Samen Sterker! (Bedrijfsplan voor de vorming en doorontwikkeling van de ambtelijke werkorganisatie HLT Samen. Een werkorganisatie van, voor en door de zelfstandige gemeentebesturen van Hillegom, Lisse en Teylingen, december 2015). · De raadsbesluiten van Hillegom, Lisse en Teylingen over de ambtelijke samenwerking. · Kadernota 2021 · Reglement van orde voor de raad · Verordening op de raadscommissie

61

Wat heeft het gekost? Lasten

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Thema Dienstverlening Burgerzaken

-522

-636

-607

-561

Beheer overige gebouwen en gronden

-290

-218

-357

-316

Bestuur

-1.954

-1.772

-1.574

-1.484

Totaal lasten

-2.766

-2.626

-2.538

-2.361

Thema Regionale samenwerking

Baten

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Thema Dienstverlening Burgerzaken

219

298

293

252

Beheer overige gebouwen en gronden

1.178

97

357

495

31

0

28

61

Totaal baten

1.428

395

678

808

Saldo voor resultaatbestemming

-1.337

-2.230

-1.859

-1.552

Thema Regionale samenwerking Bestuur

Reserves

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Toevoegingen reserves

-2

-2

-2

-2

Onttrekkingen reserves

659

595

743

662

Totaal reserves

657

592

740

659

Saldo na resultaatbestemming

-680

-1.638

-1.119

-893

62

Algemene dekkingsmiddelen De afgelopen periode is een degelijk en transparant financieel beleid gevoerd, dat zetten wij voort. Structurele uitgaven worden betaald uit structurele inkomsten. Vanaf 2018 zijn we gestart we met het geleidelijk overhevelen van de precariobelasting (indirect via de nutsbedrijven aan onze inwoners geheven) naar de Onroerend Zaak Belasting (OZB). Dat gebeurt binnen een periode van 5 jaar. Dit is in 2020 voortgezet. De totale (gemiddelde) woonlasten per huishouden zijn in de afgelopen jaren hierdoor vrijwel niet gestegen (van indirecte heffing door nutsbedrijven naar directe heffing door gemeente). Op basis van de beschikbare middelen is het uitgangspunt gehanteerd dat de tarieven voor de OZB slechts met het jaarlijkse inflatiepercentage is gestegen. Voor wat betreft de tarieven voor de riool- en afvalstoffenheffing en die voor leges: deze moeten in principe 100 % kostendekkend zijn. Wij heffen geen hondenbelasting, parkeerbelasting, heffing BedrijfsInvesteringZone (BIZ) en toeristenbelasting. Het huidige kwijtscheldingsbeleid is voortgezet. Mocht er in de toekomst bezuinigd moeten worden, dan rust er op geen enkel programma een absoluut taboe. De (financieel) meest kwetsbare inwoners in onze gemeente worden in die opgave dan wel ontzien. Bij de decentralisaties in het sociaal domein hanteren wij onverkort het principe rijksbudget = werkbudget.

Dit principe is in de praktijk momenteel niet houdbaar. Om die reden zijn de meeruitgaven in relatie tot de inkomsten die wij hiervoor van het Rijk ontvangen, structureel in de jaarrekening opgenomen. Dit laat onverlet dat wij blijven inzetten op de zogeheten sturingsagenda Jeugd en de transformatieagenda WMO om deze uitgaven terug te dringen. Actiepunten Gelijkblijvende (woon)lasten voor onze inwoners Huidig financieel beleid voortzetten Raakvlakken Financiën heeft met alle VERPLICHTE ONDERDELEN BESLUIT BEGROTING EN VERANTWOORDING geboekt. De baten in algemene middelen bestaan uit doeluitkeringen, specifieke rijksvergoedingen, huuropbrengsten en dergelijke. In algemene dekkingsmiddelen staan de volgende onderwerpen:  Lokale heffingen  Algemene uitkering uit het Gemeentefonds  Dividenden  Saldo financieringsfunctie  Overige algemene dekkingsmiddelen Verder heeft de gemeente diverse inkomsten waarvan de besteding niet gebonden is. Dit zijn de zogenaamde algemene dekkingsmiddelen. Deze baten zijn niet aan een concreet programma toe te rekenen. Artikel 8 van het BBV schrijft voor dat, naast de begroting van lasten en baten per programma, ook een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen en de post onvoorzien moet worden opgenomen.

LOKALE HEFFINGEN Dit zijn gemeentelijke belastingen die geen directe relatie hebben met een bepaalde gemeentelijke taak, de besteding is niet geoormerkt. De onroerendezaakbelasting en de precariobelasting vallen hieronder. De rioolrechten, afvalstoffenheffing, leges, en marktgelden vallen hier niet onder. Deze worden op de desbetreffende voor deze lasten. We verwijzen naar de paragraaf Lokale heffingen voor een uitgebreidere toelichting. In de paragraaf Weerstandsvermogen is een berekening opgenomen over de dekkingspercentages in relatie tot het weerstandsvermogen.

63

ALGEMENE UITKERING UIT HET GEMEENTEFONDS In de begroting is rekening gehouden met de effecten van de Meicirculaire 2020. Bij de 2e Bestuursrapportage zijn de ramingen aangepast tot de met de Meicirculaire 2021. Voor de berekening van de algemene uitkering 2021 is rekening gehouden met de verwachte stijging van het aantal inwoners en het aantal woningen in 20209. De gelden uit het BTW Compensatiefonds (BCF) zijn uit de berekeningen gehaald door bijgestelde regelgeving en uitname van de deelnemende gemeenten. De decentralisaties zijn voor een deel opgenomen in de algemene uitkering, op termijn worden alle decentralisaties opgenomen in de berekeningen van de algemene uitkering. Het deel dat is achtergebleven als deelfonds zijn de decentralisatie Participatiewet en Voogdij 18+. In de getoonde jaarrekeningcijfers zijn de compensatiepakketten corona opgenomen.

33 miljoen aan algemene uitkering en diverse uitkeringen, ook een nabetaling ontvangen 60.225. Het financiële effect van de aanvullende corona compensatiemaatregelen en de extra kosten zijn verwerkt in de jaarrekening. DIVIDENDEN We ontvangen dividend van Alliander, Bank voor Nederlandse Gemeenten (BNG) en De Meerlanden NV naar rato van het bedrijfsresultaat over het voorgaande jaar 2020 ( dividenduitkeringen zijn ontvangen in 2021). 1.000 Dividend

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Alliander

420

553

553

346

Bank Nederlandse Gemeenten

63

142

142

90

Meerlanden

39

56

56

35

521

751

751

471

64

SALDO FINANCIERINGSFUNCTIE In de vernieuwde BBV zijn de regels over rentetoerekening gewijzigd. De notitie Rente van de Commissie BBV geeft in een stellige uitspraak aan, dat er niet meer rente mag worden toegerekend dan de werkelijke rentelasten. Er is geadviseerd geen rente meer toe te rekenen aan eigen vermogen (voorheen bespaarde rente). We berekenen in Hillegom geen rente over investeringen. Onze gemeente heeft 12 miljoen. De betaalde rente wordt positief beïnvloed door de ontvangen renten, de werkelijke rentelasten zijn minimaal. Overschotten op de financiering worden overeenkomstig het schatkistbankieren 'gestald' bij het Rijk. De overhead wordt verantwoord in prestatieveld bedrijfsvoering en de directe bedrijfskosten worden rechtstreeks toegerekend aan de producten en activiteiten. De overhead wordt wel meegenomen in de berekening van de kostendekkende tarieven. MUTATIES RESERVES Per programma is vermeld wat de mutaties op de reserves zijn. Een aantal mutaties is niet toe te wijzen aan een programma en worden daarom hier verantwoord.

Toelichting Doel A WAT WILDEN WIJ BEREIKEN? Doel: Structurele uitgaven betalen uit structurele inkomsten. Een transparant financieel beleid. WAT HEBBEN WIJ DAARVOOR GEDAAN? Activiteit Activiteit omschrijving Stand van zaken jaarrekening A1

Een solide financiële huishouding voeren.

Aan het doel, structurele uitgaven betalen uit structurele inkomsten wordt voldaan. Het transparante financieel beleid komt ten uitdrukking in de behandelde Bestuursrapportages en deze jaarrekening. Activiteiten De uitgaven van de decentralisaties in de diverse gemeenschappelijke regelingen zijn opgenomen in deze jaarrekening. Met het gevoerde beleid behoudt de gemeente Hillegom zijn solide financiële huishouding.

SAMENWERKINGSPARTNERS Verbonden partijen

Overige samenwerkingspartners

Bank Nederlandse gemeenten (BNG) Duin- en waterbedrijf Zuid-Holland (Dunea) Alliander N.V. Cocensus

65

Wat heeft het gekost? Lasten

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Thema Algemene middelen Overhead

-6.991

-7.054

-7.330

-6.900

Treasury

-56

-128

-128

-64

Overige baten en lasten

-23

-25

-650

-2

Belastingen overig

-821

-955

-894

-953

-7.891

-8.162

-9.002

-7.919

Totaal lasten Baten

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Thema Algemene middelen Overhead

14

13

13

37

Treasury

560

771

771

493

31.338

31.180

32.694

33.535

0

0

0

-7

OZB niet-woningen

1.242

1.270

1.270

1.341

OZB woningen

2.882

3.058

3.058

3.075

Belastingen overig

2.024

1.916

1.916

2.039

Totaal baten

38.060

38.208

39.722

40.513

Saldo voor resultaatbestemming

30.170

30.045

30.720

32.593

Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Overige baten en lasten

Reserves

Rekening

Begroting

Begroting

Rekening

2020

2021

2021 na wijziging

2021

Toevoegingen reserves

0

0

0

0

Onttrekkingen reserves

0

0

0

0

Totaal reserves

0

0

0

0

30.170

30.045

30.720

32.593

Saldo na resultaatbestemming

66

Overhead In het gewijzigde BBV is onderlinge vergelijkbaarheid van gemeenten het uitgangspunt. Daarom is er door de wetgever voor gekozen om de kosten van overhead op één taakveld te laten registreren en op één centrale plaats in de begroting te vermelden. Door deze nieuwe systematiek gaan gemeenten op dezelfde wijze om met kostentoerekening, waardoor de vergelijking van kosten van producten/diensten volgens de wetgever ook zuiverder is. Om dit effect te versterken, is voor het eerst ook een uniforme definitie van overhead gegeven. De Het opnemen van het totaalbedrag aan ondersteunende activiteiten zegt daarnaast weinig zonder de relatie met het primaire proces te leggen/kennen. In dat verband houden wij conform de financiële beheersverordening extra comptabel ook nog zicht op de integrale kostprijs zodat daarop sturing kan plaatsvinden. In 2021 was het totaal aan De overhead bestaat uit:

Rekening 2020

Onderdeel

Begroting 2021

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Bijdrage HLTtsamen-overhead deel

5.554

6.336

6.080

5.672

Huisvesting

246

266

181

148

Overige overhead (zoals bijdrage VNG)

1.178

439

1.056

1.044

6.977

7.041

7.317

6.864

Totaal

Vennootschapsbelasting Vanaf 1 januari 2016 zijn overheidsondernemingen verplicht om vennootschapsbelasting af te dragen over winstgevende activiteiten. Gemeenten zijn onder de nieuwe wet in principe vennootschapsbelastingbelastingplichtig voor alle werkzaamheden, die als een ondernemingsactiviteit kunnen worden aangemerkt. Een inventarisatie wijst er op dat Hillegom geen onder de vennootschapsbelasting vallende activiteiten heeft.

Onvoorzien Van Onvoorzien is in het rekeningjaar niet gebruikt gemaakt.

Paragrafen Paragraaf Lokale heffingen ALGEMEEN De lokale heffingen zijn te verdelen in belastingen en rechten. In de paragraaf Lokale heffingen wordt aangegeven wat daadwerkelijk aan opbrengsten van belastingen rechten is ontvangen. De gemeentewet geef een limitatieve opsomming van de belastingen die een gemeente mag heffen. De gemeente Hillegom maakt geen gebruik van de wettelijke mogelijkheid om hondenbelasting, toeristenbelasting, forensenbelasting, heffing BedrijfsInvesteringsZone (BIZ) en baatbelasting te heffen.

67

BELASTINGEN Tegenover een belasting staat geen rechtstreekse individuele tegenprestatie van de overheid. De opbrengsten dienen als algemeen dekkingsmiddel. In 2021 heft onze gemeente de volgende belastingen: onroerende zaakbelastingen (OZB) en precariobelasting. RECHTEN Rechten zijn betalingen voor een geleverde of een bewezen dienst. Hiervan zijn de tarieven in principe volledig kostendekkend. Het is niet toegestaan een meer dan kostendekkend tarief te hanteren. In Hillegom worden afvalstoffenheffing, rioolheffing, leges en marktgeld als rechten geheven. ONTWIKKELINGEN/ACTUALITEIT  Geen uitbreiding lokaal belastinggebied tot 2025. In het Coalitieakkoord van Rutte IV zijn geen ontwikkelingen hiervoor opgenomen.  Van de Berichtenbox van MijnOverheid wordt steeds meer gebruik gemaakt. In 2020 is het aantal gebruikers gestegen naar 41% van de aanslagen. OVERZICHT LOKALE HEFFINGEN 1.000 Lokale heffingen Onroerende zaak belasting Precariobelasting Overige baten (dwangbevelen) Totaal niet bestedingsgebonden Reinigingsheffingen Rioolheffing Secretarieleges Leges bouwvergunningen Begrafenisrechten Rechten en Marktgelden Totaal gebonden aan bestedingen Totaal

Rekening 2020

Begroting 2021

4.133 1.995 28 6.156 2.664 2.323 235 502 64 12 5.801 11.957

4.327 1.909 32 6.268 3.099 2.384 349 350 84 13 6.278 12.547

Begroting 2021 na wijziging 4.327 1.884 32 6.243 3.099 2.384 313 650 84 13 6.542 12.786

Rekening 2021 4.416 2.018 20 6.453 3.074 2.371 271 585 151 11 6.462 12.915

ONROEREND ZAAKBELASTINGEN De tarieven zijn bij de vaststelling aangepast aan de gemiddelde daling of stijging van de WOZ-waarde. De hertaxatie van alle WOZ-objecten vindt jaarlijks plaats. Voor 2021 geldt de waarde van de objecten naar het prijspeil van 1 januari 2020. De opbrengsten van de OZB voor zowel woningen als niet-woningen (eigenaren en gebruikers) zijn in 2021 verhoogd met het inflatiecijfer 1,8%. De opbrengsten zijn daarnaast positief beïnvloed door de toename van nieuwbouw en de stijgende WOZ-waarde na vaststelling van het tarief. De stijgende trend van de waarden van de woningen zet zich door. PRECARIOBELASTING Precariobelasting wordt geheven voor het innemen of gebruiken van de openbare grond. De opbrengsten precariobelasting voor het hebben van leidingen, kabels of buizen is hoger dan geraamd door de opgave kilometrage voor de leidingen elektra en gas. Gemeenten hebben de mogelijk om deze vorm van precariobelasting tot en met het jaar 2021 te heffen.

68

OVERIGE BATEN Bij de inning van de belastingen en rechten zijn wettelijke aanmanings- en dwangbevelkosten in rekening gebracht. LEGES EN RECHTEN Kostendekkendheid Voor het bepalen van de kostendekkendheid van leges en rechten mogen extra comptabel de volgende zaken worden meegerekend: a. De directe lasten van personeel HLTsamen zijn verantwoord op het taakveld. De overhead, de kosten voor Leidinggevend Personeel, Informatievoorziening, Organisatie, Financiën, Automatisering, Communicatie en Huisvesting (piofach), zijn gerelateerd aan de totale lasten van de bedrijfsvoering. b. De lasten in het prestatieveld zijn exclusief BTW. Omdat het BTW compensatiefonds (bcf) wordt gevoed uit het Gemeentefonds, is toerekening van de BTW geoorloofd. c. Bij de berekening van de baten wordt een derde van de kosten van het taakveld Straatreiniging toegerekend aan de heffing afvalstoffenheffing en het rioolrecht. De kosten van straatreiniging worden mede gemaakt om het zwerfvuil te verminderen en om verstoppingen in het rioolstelsel te voorkomen. d. Het is geoorloofd om het bedrag aan gegeven kwijtscheldingen te compenseren in het tarief van de rechten waar dit mogelijk is. e. De kosten, gemaakt voor inning en invordering door de gemeenschappelijke regeling Cocensus mogen worden toegerekend aan de rechten.

REINIGINGSHEFFINGEN Reinigingsheffingen bestaan uit de afvalstoffenheffing voor huisgezinnen en overige reinigingsrechten. De overige reinigingsrechten heffingen worden betaald voor het inzamelen en verwerken van afvalstoffen onder meer op de gemeentewerkplaats. De afvalstoffenheffing is voor de huisgezinnen. De tarieven zijn maximaal kostendekkend, de afvalstoffenheffing aangepast aan het nieuwe afvalbeleid, "De volgende stap van Afval naar meerpersoonshuishoudens. De Diftar-tarieven zijn uitgesteld en voor huishoudens met al een kleine container in 2020 is éénmalig een kortingsregeling ingesteld.

Berekening kostendekking Reinigingsheffingen Taakveld Afval

Omschrijving

Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW c. Afvoeren veegafval d. Kwijtschelding e. Perceptiekosten Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

2.091 143 1.948

2.502 375 2.127

Begroting 2021 na wijziging 2.502 186 2.316

123 439 85 94 105 2.794 2.664 95%

124 567 91 100 105 3.114 3.114 100%

124 567 91 100 105 3.303 3.114 94%

Rekening 2020

Begroting 2021

Rekening 2021 2.371 258 2.112 124 554 165 104 105 3.164 3.070 97%

Toelichting De directie kosten van de werkorganisatie HLTsamen zijn in de 1e Bestuursrapportage aangepast aan de werkelijke werkzaamheden, hierdoor zijn onder meer ook de kosten van afvoeren veegafval gestegen. De baten zijn gestegen door het verbeterde scheidingsgedrag van de gebruikers.

69

RIOOLHEFFING De rioolheffing wordt geheven ter bestrijding van de kosten van de gemeentelijke watertaken (afvalwater, hemelwater en grondwater). De opbrengst van de rioolheffing is gebaseerd op 100 % dekking van de geraamde kosten.

Berekening kostendekking Riolering Taakveld

Omschrijving

Riolering Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW c. Afvoeren veegafval d. Kwijtschelding e. Perceptiekosten Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

1.651 0 1.651

1.657 0 1.657

Begroting 2021 na wijziging 1.676 0 1.676

104 317 85 70 97 2.323 2.323 100%

106 348 94 78 101 2.384 2.384 100%

106 348 94 78 101 2.402 2.373 99%

Rekening 2020

Begroting 2021

Rekening 2021 1.639 24 1.614 197 222 165 73 101 2.371 2.371 100%

Toelichting Er wordt meer in de voorziening gestort dan geraamd omdat er minder uitgaven zijn gemaakt voor regulier onderhoud, daardoor is er ook minder doorberekening van BTW. De directie kosten van de werkorganisatie HLTsamen zijn in de 1e Bestuursrapportage aangepast aan de werkelijke werkzaamheden, hierdoor zijn onder meer ook de kosten van afvoeren veegafval gestegen. LEGES In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de leges waar nodig verhoogd met 1,8 %. De tarieven voor rijbewijzen en identiteitsbewijzen zijn aangepast aan de wettelijke toegestane prijzen.

Berekening kostendekking Leges Taakveld Leges

Omschrijving

Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

722 0 722

766 0 766

Begroting 2021 na wijziging 732 0 732

761 132 1.615 235 15%

775 140 1.680 349 21%

88 130 950 313 33%

Rekening 2020

Begroting 2021

Rekening 2021 676 0 676 81 125 882 271 31%

Toelichting Onder de leges vallen de kosten van burgerlijke stand, reisdocumenten, rijbewijzen en vergunning verlening APV. De directie kosten van de werkorganisatie HLTsamen zijn in de 1e Bestuursrapportage aangepast aan de werkelijke werkzaamheden. Daarnaast wordt de overhead berekend met het geraamde percentage zoals opgenomen in de begroting.

70

LEGES BOUW In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de leges waar nodig verhoogd met 1,8 %.

Berekening kostendekking Wonen en bouwen Taakveld

Omschrijving

Wonen en bouwen

Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

315 0 315

297 0 297

Begroting 2021 na wijziging 531 0 531

410 66 791 502 63%

417 62 777 350 45%

64 111 706 650 92%

Rekening 2020

Begroting 2021

Rekening 2021 552 0 552 66 116 734 585 80%

Toelichting De omgevingsvergunningen zijn ondergebracht in het taakveld Wonen en bouwen. De directie kosten van de werkorganisatie HLTsamen zijn in de 1e Bestuursrapportage aangepast aan de werkelijke werkzaamheden. De opbrengsten zijn de leges voor omgevingsvergunningen en welzijnstoetsing en zijn door meer vergunningsaanvragen hoger dan geraamd. GRAFRECHTEN In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn rechten verhoogd met 1,8 %.

Berekening kostendekking Grafrechten Taakveld Begraafplaats

Omschrijving

Kosten van taakveld Baten van taakveld Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

124 3 121

69 3 66

Begroting 2021 na wijziging 112 3 109

17 23 161 64 40%

17 12 95 84 89%

13 21 144 84 58%

Rekening 2020

Begroting 2021

Rekening 2021 169 3 167 20 31 218 151 69%

Toelichting De kosten en lasten worden verantwoord in het Taakveld Begraafplaatsen en crematoria. De geraamde extra kosten zijn beperkt tot de additionele kosten. In de opbrengsten zijn nagekomen rechten van 2020 opgenomen.

71

MARKTGELDEN In overeenstemming met de beleidsuitgangspunten zijn de leges verhoogd met 1,8 %.

Berekening kostendekking Marktgelden Taakveld

Omschrijving

Rekening 2020

Bedrijven Kosten van taakveld loket en Baten van taakveld regeling Netto kosten Toe te rekenen kosten a. Overhead b. BTW Totale kosten Opbrengsten heffingen Kostendekkingspercentage

Begroting 2021

30 0 30

30 0 30

21

21

51 12 24%

50 13 26%

Begroting 2021 na wijziging 27 0 27 21 6 36 13 36%

Rekening 2021 26 0 26 21 6 35 11 31%

Toelichting De kosten zijn overeenkomstig de ramingen na wijziging en worden verantwoord in het Thema Regionale Economie, onderdeel Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen onderdeel Markt. KWIJTSCHELDINGEN Aan degenen die niet in staat zijn om de een belastingaanslag te betalen, kan (op grond van de Invorderingswet 1990) gehele of gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend. De ministeriële regeling Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990 geeft regels over de uitvoering. Deze regeling geldt ook voor de gemeentelijke heffingen (art. 255 Gemeentewet). De gemeenteraad heeft een beperkt aantal keuzen waaronder de criteria voor de kosten van bestaan. De kwijtscheldingsnorm is bepaald op 100 % van de geldende bijstandsnorm en wordt jaarlijks met de belastingverordeningen bevestigd.

Kwijtscheldingen lokale heffingen TaakOmschrijving veld Kwijtscheldingen Rioolheffing Kwijtscheldingen Afvalstoffenheffing Kwijtschelding OZB Totaal kwijtscheldingen

78 100

Begroting 2021 na wijziging 78 93

178

170

Rekening Begroting 2020 2021 70 94 0 165

Rekening 2021 72 103 0 175

72

WOONLASTEN REGIOGEMEENTEN Onder de gemeentelijke woonlasten verstaan we het gemiddelde bedrag dat een huishouden in een bepaalde gemeente betaalt aan OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing. De OZB is gebaseerd op de gemiddelde waarde van een woning per gemeente en een meerpersoonshuishouden. In onderstaand overzicht staan de woonlasten van Hillegom en een aantal regio- en omliggende gemeenten van het afgelopen begrotingsjaar. Woonlasten 2021 (bron Coelo) Gemeente Teylingen Katwijk Haarlemmermeer Lisse Hillegom Noordwijk Leiden Heemstede Oegstgeest Bloemendaal

OZB OZB niet ReinigingsRioolheffing woningen woningen heffing 0,0880% 0,0845% 0,0848% 0,1088% 0,0962% 0,0923% 0,1240% 0,0736% 0,1073% 0,1081%

0,3437% 0,4614% 0,5473% 0,4539% 0,3800% 0,2865% 1,0299% 0,4127% 0,5153% 0,6299%

Woonlasten Woonlasten huurder eigenaar OZB (afval en riool en afval riool)

560

Verplichte tabel kengetallen Woonlasten Woonlasten

R ekening

Begroting

R ekening

2020

2021

2021

A OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde

292

309

309

B Rioolheffing voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde

233

234

234

C Afvalstoffenheffing voor een gezin D Eventuele heffingskorting

287 0

330 0

330 0

E Totale woonlasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde (A+B+C-D) F Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin in t-1 Woonlasten t.o.v. land elijke gemid d eld e jaar er voor (E /F) x 1 0 0 %

713 776

871 810

871 810

92%

108%

108%

73

Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing grondslag van deze paragraaf is vastgelegd in artikel 11 van het BBV. Inleiding en Achtergrond Hillegom omschrijft een risico als een onzekere gebeurtenis die effect heeft op het kunnen behalen van een kunnen zowel intern als extern zijn. tot doelstellingen is Hillegom beter in staat om haar doelen te verwezenlijken    

Wat willen wij bereiken? Wat is daarbij onzeker (voor wie)? Wat ga wij doen (voor wie)? Hoeveel risico is aanvaardbaar*?

*Ten aanzien van de hoeveelheid aanvaardbaar risico is het voorlopige uitgangspunt gekozen dat de (netto) kans het programmabudget (gecorrigeerd voor uitgaven aan verbonden partijen) tenzij hier een door het college goedgekeurde onderbouwing aan ten grondslag ligt. D geven aan haar maatschappelijke missie. Volledige controle vereist immers oneindig budget. De kern van bovengenoemde vragen is om een gedegen afweging te maken tussen effectiviteit en efficiency.

Omvang Risico en Weerstandscapaciteit De omvang van het risico is berekend door per programma inzichtelijk te maken wat de belangrijkste strategische zal voordoen en hoe groot de impact (in euro) naar inschatting zal zijn wanneer dit plaatsvindt. De kans maal de impact is het risicobedrag dat wordt toegevoegd aan het benodigde weerstandsvermogen.

74

Bij het inschatten van kans en impact wordt rekening gehouden met de beheersmaatregelen die zijn getroffen (of worden getroffen) om het risico en/of de impact te verkleinen, bijvoorbeeld een verzekering om de schade na een brand te beperken. Op deze manier wordt het netto risicobedrag berekend. sturen op beheersing van het risico en de daarmee verbonden doelstellingen. Bij het inschatten van kans en impact hebben zij kunnen kiezen tussen het gebruik een standaard tabel voor kans en impact of het maken van eigen beoordeling. Op basis van bovengenoemde risico-inventarisatie is gebleken dat de omvang van het netto risico van Hillegom 2.209.000 bedraagt. Dit bedrag zal als ondergrens worden gehanteerd voor de omvang van de incidentele weerstandscapaciteit. Omvang risico Hillegom Per 31-12-2021 Strategisch netto risico (nieuw + oud beleid)

-Zie uitsplitsing hieronder % risico i.r.t. programmabudgetten Netto risico Financiering Netto risico Overkoepelend risico Netto risico Verbonden Partijen Netto risico Leefomgeving Netto risico Vitaliteit Netto risico Bestuur en ondersteuning

<5%

Omvang incidentele weerstandscapaciteit Hillegom 2021 Algemene reserve 31.120.000 Stille reserve 0 Vastgestelde buffer -6.000.000 Totaal 25.120.000 Omvang structurele weerstandscapaciteit Hillegom 2021 Onbenutte capaciteit: OZB 2.660.746 Hondenbelasting 70.000 Toeristenbelasting 15.000 Onvoorzien 25.000 Afboeken/Bijboeken 0 Totaal 2.770.746 De incidentele weerstandscapaciteit kan worden ingezet om niet geraamde (onvoorziene) lasten van substantiële aard mee te dekken. De structurele weerstandscapaciteit geeft de omvang van de maximale ruimte om de belastingen te verhogen om structurele lasten mee te dragen. Conclusies en Kengetallen weerstandscapaciteit. Kengetallen Hillegom

Netto schuldquote Gecorrigeerd voor verstrekte leningen Solvabiliteit Grondexploitatie Structurele exploitatieruimte

Rekening 2020 12,2 % -2,8 % 71,5 % 11 % 3,8 %

Begroting 2021 43,1 % 25,7% 60,5 % -0,4% 3,2 %

Rekening 2021 18,2% 3,7% 68,2% 7,0% 2,4%

75

Woonlasten t.o.v. landelijk gemiddelde Ratio weerstandsvermogen (beschikbare weerstandscapaciteit / benodigde weerstandscapaciteit * omvang risico)

112,2 %

107,6 %

107,6

13,7

14,5

12,6

De kengetallen geven het volgende aan: Netto schuld quote: De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Overigens hanteert de VNG een signaalwaarde van 100%, waarboven waakzaamheid is geboden. Een netto schuldquote van hoger dan 130% is een indicatie voor een te hoge schuld. Hillegom zit hier aanzienlijk onder. De berekening is uitgewerkt in de paragraaf financiering Netto schuldpositie gecorrigeerd voor verstrekte leningen Om inzicht te verkrijgen in hoeverre sprake is van doorlenen wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven. Op die manier wordt duidelijk in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. De wijze waarop de netto schuldquote gecorrigeerd voor de doorgeleende gelden wordt berekend is gelijk aan de netto schuldquote, met dien verstande dat bij de financiële activa ook alle verstrekte leningen worden opgenomen. Solvabiliteit De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin het bezit op de balans gefinancierd is door het eigen vermogen en in hoeverre de gemeente aan de financiële verplichtingen kan voldoen.

Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Onder het eigen vermogen verstaan we de algemene reserve en de overige bestemmingsreserves en het eventuele resultaat uit het overzicht baten en lasten. Met een solvabiliteit van 67,3% steekt Hillegom gunstig af in vergelijking met de gemiddelde gemeente. Grondexploitatie Het kengetal grondexploitatie geeft aan hoe groot de grondpositie (de waarde van de grond) is ten opzichte van de totale (geraamde) baten. Het is dus belangrijk om te kunnen beoordelen of er een reële verwachting is of grondexploitatie kan bijdragen aan de verlaging van de schuld. De voorraden bouwgrond (inclusief bouwgrond in exploitatie en overige voorraden) kunnen als een aandeel van de inkomsten worden uitgedrukt. Dat levert het kengetal de voorraadquote op. Structurele exploitatieruimte: Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is, doordat wordt gekeken naar de structurele baten en structurele lasten en deze worden vergeleken met de totale baten. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (waaronder de rente en aflossing van een lening) te dekken.

De relevantie van dit kengetal voor de beoordeling van de financiële positie schuilt erin dat het van belang is om te weten welke structurele ruimte een gemeente of provincie heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Woonlasten: De ruimte die een gemeente heeft om zijn belastingen te verhogen wordt vaak gerelateerd aan het landelijk gemiddelde. In de paragraaf lokale lasten zijn de woonlasten van de diverse heffingen weergegeven. Ratio weerstandsvermogen: Wij maken gebruiken van de waarderingstabel opgesteld door het Nederlands Adviesbureau voor risicomanagement. De minimale ratio is 1,4 < x < 2. Hoe hoger de ratio, hoe beter de

76

Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding In deze paragraaf wordt het beleidskader betreffende het onderhoud van kapitaalgoederen weergegeven. Het gewenste onderhoudsniveau, de financiële consequenties van het beleidskader evenals de vertaling ervan in de begroting zijn van belang. De gemeente Hillegom kent de volgende kapitaalgoederen: wegen, openbare verlichting, straatmeubilair/bebording/wegbewijzering, water, bruggen, duikers en overige kunstwerken, groen, riolering en gebouwen. De kwaliteit van de kapitaalgoederen en het onderhoud ervan is bepalend voor het voorzieningenniveau en uiteraard voor de jaarlijkse lasten die rechtstreeks op de exploitatie drukken. Voor het in stand houden van kapitaalgoederen wordt in de gemeente Hillegom gebruik gemaakt van beheerplannen. In dergelijke plannen wordt het gewenste kwaliteitsniveau van de voorzieningen vastgelegd. Op basis daarvan wordt een meerjarig onderhoudsplan opgesteld met de daarbij behorende financiële consequenties. De beheerplannen zijn financieel vertaald in de begroting. Wat wilden we bereiken? We willen onze kapitaalgoederen goed en duurzaam beheren. Goed onderhouden kapitaalgoederen dragen bij aan een positieve beleving door onze bewoners en aan draagvlak voor het realiseren van de exploitatie te voorkomen, werken we onder andere met onderhoudsvoorzieningen. Daaraan voegen we jaarlijks een vast bedrag toe.